Trước khi đi tìm hiểu những bệnh về gan gây ra, chúng nên biết sơ qua về hoạt động của lá gan theo y khoa Đông phương.

Gan là một trong năm tạng rất quan trọng và có những đặc tính: thuộc hành mộc, khai khiếu tại mục, liên quan tới gân, giận dữ, khí sinh phát của mùa Xuân, thuộc phong, thích chua.

Gan chủ về sơ tiết, điều hòa dương khí của toàn thân. Khí của gan thường can trường, cấp bức, thích vươn chơi thoải mái, và ghét gò bó, uất trệ.

Nếu gan khí hữu dư làm cho con người hay sợ sệt, kinh khiếp. Nếu gan khí sơ tiết quá độ sẽ xuất hiện chứng đau mắt, choáng váng, mắt đỏ, chảy nước mắt.

Gan khí uất ức, không sơ tiết được thành bệnh gan khí uất kết như chứng tức ngực, nghẹt thở rất khó chịu, tưởng bị tim hành phải đi cấp cứu bệnh viện, đau một hay cả hai bên giang sườn.

Gan tàng (chứa) huyết. Nên đêm người thiếu máu không tàng đủ về gan cũng sinh ra mất ngủ, khác với tâm chủ về huyết. Gan tàng huyết là chỉ việc điều tiết lượng huyết. Khi vận động lượng huyết phải gia tăng, khi nghỉ lưu lượng thông của huyết giảm bớt. Công năng điều tiết lượng huyết như vậy là nhờ vào gan.

Tinh hoa của gan hiện ra ở móng tay, móng chân. Nếu gan bị bệnh trầm trọng có thể làm móng tay đen lại. Gân bám vào xương, gân phần nhiều có liên hệ với gan.

Gan là một tạng rất quan trọng mà chúng ta có thể qua đời nếu gan ngưng hoạt động trong một vài tiếng.

Thường người ta không để ý đến lá gan nhiều, bởi vì lá gan không trực tiếp nối với dây thần kinh. Vào lúc mà chúng ta cảm thấy có điều gì không ổn định với tạng này, thì hầu như lúc đó gan đã bị hủy hoại tới 75%. Lúc sự hư hoại đã xuyên qua lớp ngoài của lá gan và chạm tới những dây thần kinh, thì cảm giác đau đớn mới nhận được. Đó là những triệu chứng báo động như viêm gan, xơ gan và ung thư gan.

Ngoài ra, người già động tác chậm chạp, vận động không nhanh nhẹn vì gan không dinh dưỡng đủ cho gân, gây ra co, dãn, duỗi của gân không đàn hồi bình thường, không những vậy còn làm cứng lại mà xuất hiện chứng co giật cấp tính hay vọp bẻ phần nhiều liên hệ tới gan.

Hơn nữa, gan còn là một trong những tạng có nhiệm vụ thanh lọc rất quan trọng để bảo vệ sức khỏe của con người. Nhiệm vụ chính của gan là tẩy độc. Gan sẽ trung hòa tất cả những độc tố trong máu và di chuyển chúng xuống thận. Thận, ruột non và ruột già thanh lọc một lần nữa. Thanh đi ngược lên phế trở lại, còn trọc thì tống ra ngoài theo đường tiểu tiện và đại tiện.

Gan còn chế biến tất cả những đồ ăn chúng ta ăn vào và chuyển hóa thành những dưỡng chất cần yếu để cơ thể chúng ta sẵn sàng hấp thụ. Theo nghiên cứu của Bác Sĩ Bernad MD cho biết những chất mỡ và cholesterol cần phải được kiện toàn tiêu hóa. Có nghĩa là thức đồ ăn hằng ngày phải được kiện toàn tiêu hóa do dạ dày và gan.

Khi thực phẩm qua miệng được nhào trộn với nước bọt và nhờ bộ răng nghiền nát thành những phần tử nhỏ gần như bột. Suốt trong tiến trình nhai, lưỡi làm việc rất uyển chuyển và lanh lẹ cùng với nước bọt tiếp tục tiết ra để chế biến thức ăn thành một thứ dung dịch nhão, trước khi nuốt qua cổ họng vào dạ dày.

Dạ dày dài khoảng 25 cm, nhưng chiều ngang thì không có chính xác vì tùy thuộc vào khối lượng thực phẩn và chất lỏng chứa đựng tùy theo khẩu vị từng người. Khi ăn uống đầy đủ, dạ dày có thể chứa tới 4 lít đồ ăn. Khi bụng đói dạ dày có thể co rúm lại, niêm mạc có thể gấp lại thành những nếp to.

Dạ dày hoạt động như môt thùng chứa hàng tạm thời để thực hiện tiến trình chuyển hóa đồ ăn. Nhờ lớp cơ dọc và cơ tròn hợp với nhiều thành phần tiếp trợ khác, thực phẩm được nghiền nát, khuấy tròn liên hồi.

Vào lúc này có sự tham gia của nhiều hóa chất như enzymes, alkaline, acid, gọi chung là dịch vị do cơ thể tiết ra để góp phần hòa tan và chuyển hóa thực phẩm thành chất kem sữa gọi là nhũ chấp. Tiếp đó nhũ chấp vượt qua (cổng gác) cơ thắt môn vị vào ruột non và ruột già ở dưới.

Thận, ruột non ruột già tiếp tục thanh lọc nữa, nhưng muốn thanh tẩy những chất này cần phải có chất xơ. Có một số người không ăn rau trái và các hạt, nên không có chất sơ để chuyển những mỡ (triglyceride), cholesterol và tế bào ung thư ra ngoài, rồi chúng lại đi ngược về gan và cứ thế làm thành một vòng luẩn quẩn và càng ngày chất độc càng tích lũy càng nhiều mà gây ra bướu và ung thư là như vậy.

Xem như vậy sau khi dạ dày, ruột non, ruột già, thận là việc và tiêu hóa những dịch vị, dĩ nhiên trong đó có cholesterol và triglyceride từ ruột đưa vào máu và trở về gan.

Nhiệm vụ của gan phải thanh lọc những chất này một lần nữa. Một khi gan yếu không đủ khả năng thanh lọc lại đưa mỡ và cholesterol trở lại trong máu mà chúng ta bị mỡ và cholesterol cao là như vậy.

Muốn điều hòa lượng mỡ và cholesterol trong máu chúng ta phải bồi bổ cho tì vị và săn sóc cho gan luôn mạnh khỏe để làm việc và thanh lọc hữu hiệu những chất cặn bã trong cơ thể đưa xuống ruột và bàng quang tống ra ngoài bằng đại tiện và tiểu tiện. 

Do tì khí suy gây ra cholesterol và triglyceride cao

Người bệnh ăn uống bình thường, nhưng đôi khi bị đầy hơi, hoặc ăn không được nhiều, hay lười ăn. Rêu lưỡi dày trắng, mạch trì.

Chủ trị: Bổ tì khí, tán phong.

Bài thuốc
1-Hoàng kỳ 20 grs
2-Bạch truật 12 grs
3-Đảng sâm 15 grs
4-Phòng phong 6 grs
5-Cam thảo 6 grs
6-Cốc nha 9 grs
7-Mạch nha 9 grs

-Đảng sâm, bạch truật, phục linh, cam thảo: Bổ tì khí, giúp ăn ngon và kiện toàn tiêu hóa, gia tăng sức khỏe.

-Cốc nha, mạch nha: Kiện tì, giảm mỡ và cholesterol.

-Hoàng kỳ: Bổ tì và phế khí, liễm mồ hôi.

Do gan khí gây ra cholesterol và triglyceride cao

Bao tử và tì là một cặp âm dương hỗ trợ nhau trong tiêu hóa. Bất cứ một sự mất quân bình nào của bao tử và tì gây ra bởi bất cứ lý do nào, cũng làm cho tiêu hóa bị trở ngại.

Mà gan mộc khắc với tì thổ. Một khi gan mất quân bình, sẽ ảnh hưởng qua tì, mà Đông y gọi là can khí phạm tì. Lý do vì lo âu quá độ, giận dữ, buồn phiền từ ngày nọ qua ngày kia, hay ăn uống quá nhiều chất béo, gan không hóa giải được, mà gây ra gan mất quân bình, phạm qua tì. Trong trường hợp này, thường chúng ta ăn vào là phải đi đại tiện ngay, hay sau khi chúng ta uống cà phê, rượu,…

Có người thì đi đại tiện bình thường, có người đi bị lỏng vì tì khí và thận khí của người đó bị suy. Không những vậy còn hay bị nhức đầu trước trán và nhức hai đầu chân mày, nhức âm ỉ từ giờ nọ qua giờ kia, làm cho khó tập trung vào công việc, nhất là những người làm việc nhiều bằng trí óc lâu ngày gây ra stress, làm gan khí uất kết gây cholesterol và triglyceride cao.

Bài thuốc Shao yao thang
1-Bạch thược 12 grs
2-Hoàng cầm 9 grs
3-Hoàng liên 3 grs
4-Đại hoàng 6 grs
5-Đương qui 9 grs
6-Quế bì 6 grs
7-Mộc hương 6 grs
8-Binh lăng 6 grs
9-Cam thảo 3 grs
10-Sơn tra 9 grs

-Bạch thược: Vị chính trong thang thuốc, làm giảm tức và đau ở thượng vị.

-Quế bì: Điều hòa khí tại trung tiêu.

-Đương qui: Bổ máu và phối hợp với bạch thược để trị đại tiện lỏng và bụng bị đau.

-Hoàng liên và hoàng cầm: Tiêu tích và đưa xuống ruột.

-Binh lăng: Giáng khí.

-Mộc hương: Trị đau bụng và bao tử.

-Hóa giải cholesterol và mỡ cao.

-Cam thảo: Phối hợp các vị thuốc. (Bác Sĩ Đặng Trần Hào)

(realtor.com) – Một tỉ lệ ngày càng tăng những người thuê tin rằng thuê nhà rẻ hơn là mua nhà. Điều đó giải thích tại sao tỉ lệ sở hữu nhà vẫn tiếp tục thấp dai dẳng gần một thập niên, sau vụ thị trường nhà đất sụp đổ.

Một sự bùng phát trong việc xây dựng chung cư trong vài năm qua khiến việc gia tăng tiền thuê bắt đầu ngang bằng trở lại tại nhiều thành phố của Hoa Kỳ, trong khi giá nhà bán tăng nhanh trong năm qua. Kết quả là, khoảng 76% những người thuê nhà trong Tháng Tám nói họ tin rằng họ đủ sức thuê hơn là làm chủ, so với khoảng 65% trong Tháng Chín, 2016, theo các kết quả nhiên cứu của Freddie Mac.

Hầu như hằng ngày chúng ta đề cập tới chuyện thuê nhà ngày càng trở nên khó kham nổi. Tuy nhiên, thực ra phí tổn về nhà ở nói chung ngày càng khó kham nổi, nhưng trong hai loại thuê và mua, thuê dễ đủ sức hơn, theo ông David Brickman, phó chủ tịch điều hành của Freddie Mac.

Các dữ kiện trong cuộc thăm dò của Freddie Mac và một cuộc thăm dò khác của Hội Đồng Nhà Chung Cư Toàn Quốc (National Multifamily Housing Council) cho rằng có thể sẽ không có một biến chuyển từ việc thuê hướng tới việc làm chủ trong số những người lớn tuổi lẫn những người trẻ tuổi, vì những lý do tài chánh, lối sống và sở thích. Các dữ kiện cũng cho thấy sự thiếu hụt triền miên về loại nhà biệt lập trên thị trường nhà bán đang đè nén sự mong muốn sở hữu nhà.

Trong cuộc thăm dò của Freddie Mac, quan điểm cho rằng thuê nhà rẻ hơn đã gia tăng đáng kể ở mọi lớp tuổi. Khoảng 76% những người thuộc thế hệ trẻ (millennials) nói thuê nhà là một giải pháp có thể kham nổi, tăng hơn 10% so với một năm trước. Khoảng 82% những người thuộc thế hệ hậu chiến (baby boomers) nói họ coi chuyện thuê nhà như dễ đủ sức hơn, tăng 11% so với một năm trước.

Giá nhà trên toàn quốc đã tăng khoảng 5.9% trong năm, chấm dứt vào Tháng Bảy, theo chỉ số giá nhà toàn quốc S&P Case-Shiller của CoreLogic. Các con số cho Tháng Tám được dự trù công bố vào Thứ Ba tuần tới, 31 Tháng Mười.

Khoảng 58% những người trả lời cuộc thăm dò của Freddie Mac nói họ tin rằng giá nhà cao hơn so với một năm trước, trong khi 54% nói họ tin rằng giá thuê đã tăng.

Cuộc khảo sát của Hội Đồng Nhà Chung Cư Toàn Quốc thấy rằng thế hệ hậu chiến có khuynh hướng thuê nhiều hơn thế hệ trẻ để tránh phí tổn sở hữu nhà, có thể bởi vì họ đã trải qua hàng thập niên sửa nhà và các dụng cụ trong nhà. Tới năm 65 tuổi, người ta chán ngấy những phí tổn đó.

Cuộc khảo sát thấy rằng chỉ có 7% người thuê nhà từ 25 đến 34 tuổi nói họ không chọn giải pháp mua nhà bởi vì các phí tổn bảo trì, trong khi 28% những người trên 65 tuổi nêu điều đó như lý do để họ không mua nhà.

Lý do hàng đầu khiến người thuê thuộc mọi lứa tuổi nói họ thích thuê hơn là sự thuận tiện và linh động, với 23% những người trả lời nêu điều đó như lý do, trong khi 18% nói họ đã không tiết kiệm đủ cho một khoản tiền trả trước. Lý do thông thường thứ ba được viện dẫn là mới đây họ đã dọn nhà và đang tìm hiểu các khu dân cư.

Điều đó cho thấy chiều hướng thuê nhà ít bị thúc đẩy bởi nhu cầu so với sở thích và lối sống. Điều đó cũng có nghĩa sẽ không có sự đảo ngược trong một tương lai gần.

Cuộc thăm dò của Freddie Mac cho thấy tỉ lệ những người nói họ đang hoạt động tích cực hướng tới việc sở hữu nhà sụt giảm đáng kể, xuống còn 14% trong Tháng Tám năm nay, so với 21% trong Tháng Giêng, 2016. (N.N.)

Hỏi:

Nghe nói bệnh tiểu đường có nhiều biến chứng rất nguy hiểm như hư thận, mù mắt, tai biến tim mạch, mất cảm giác, bị nhiễm trùng không chữa được dẫn đến cưa chân, vân vân. Ngoài việc uống thuốc, tôi cần làm gì để giữ được bệnh chậm tiến triển và ngăn chặn các biến chứng xảy ra? 

Đáp:

Để sống vui với bệnh tiểu đường, những điều chính mà ta cần chú ý để điều chỉnh lối sống của mình là:

-Để ý đến và điều chỉnh cách ăn uống cho thích hợp.

-Tránh thuốc lá.

-Thể dục và vận động thể lực thích hợp.

-Biết cách kiểm tra và kiềm chế mức đường trong máu một cách thích hợp bằng thuốc men cũng như thể dục và ăn uống.

-Biết cách phòng và phát hiện sớm các biến chứng của bệnh cũng như tác dụng phụ của thuốc men.

-Hợp tác chặt chẽ và vui vẻ với bác sĩ để kiểm soát bệnh, phòng, phát hiện và chữa sớm các biến chứng.

Cần nhắc lại, các nguyên tắc dinh dưỡng chính mà bệnh nhân tiểu đường cần chú ý là:

-Duy trì cân nặng vừa phải.

-Giảm sự gia tăng mức đường máu sau khi ăn.

-Thực hiện các nguyên tắc dinh dưỡng lành mạnh.

-Ăn uống điều độ, vào những giờ cố định.

-Biến các nguyên tắc ăn uống thích hợp thành thói quen, luôn duy trì và cải thiện các thói quen tốt đó. 

Ăn uống điều độ, vào những giờ cố định

Đây là điều đặc biệt cần chú ý hơn ở những người dùng insulin, vì nó giúp làm cho việc kiểm soát mức đường máu dễ dàng hơn. Thường ta nên ăn ba bữa, và có thể cần hai bữa phụ (với khẩu phần nhỏ, không nhiều năng lượng [calories] quá).

Một cách khác nữa là điều chỉnh mức insulin trước mỗi bữa ăn tùy theo số lượng chất bột đường nhiều hay ít. Các chuyên viên dinh dưỡng có thể giúp ta thực hiện điều này. Cách dễ hơn, là theo dõi mức đường với từng loại thức ăn khác nhau xem loại thức ăn nào, với lượng nhiều ít thế nào thì số insulin bao nhiêu là thích hợp. Để điều chỉnh cách ăn uống và thuốc men, lý tưởng nhất là ta phải có sổ ghi chép mức đường và cách ăn uống mỗi ngày để biết cách điều chỉnh. Tham dự các buổi hội thảo với các chuyên viên dinh dưỡng là điều rất tốt để học hỏi chi tiết hơn cách thực hiện điều này.

Vì cần giữ mức đường ở mức vừa phải để tránh các biến chứng của bệnh, nên đôi khi nếu ta không ăn kịp đúng giờ, bị căng thẳng, vận động thể lực, mức đường có thể xuống thấp hơn bình thường. Những lúc đó, các triệu chứng thường gặp là hoa mắt, chóng mặt, đánh trống ngực, toát mồ hôi lạnh. Nếu không cho đường vào kịp, ta có thể bị té xỉu và nếu vẫn không được cho đường kịp thời, có thể đi vào hôn mê và bị tổn thương não.

Do đó, một trong những điều quan trọng ngoài việc ăn uống điều độ, đúng giờ, là đi đâu, ta cũng nên đem theo đường trong người (như thanh kẹo, nước ngọt…), nếu thấy các triệu chứng hạ đường huyết như kể trên thì nên dùng số đường thủ thân đó ngay. Nếu có một lắc đeo ở cổ tay hay thẻ bài ghi rằng ta bị bệnh tiểu đường, để nếu việc không may kể trên xảy ra, người ta có thể điều trị thích hợp ngay, thì càng tốt.

Nói chung, nếu biết giữ kỷ luật ăn uống, và nhất là đi đâu cũng “thủ” đường theo để dùng khi vừa mới nghi đường máu bị thấp, thì việc bị té xỉu do hạ đường máu như kể trên hầu như không thể xảy ra được.

Có nhiều người, bị hạ đường, hoa mắt chóng mặt, muốn xỉu một lần, sợ quá lại không dám dùng thuốc để giữ đường ở mức vừa phải. Đó là điều không nên, vì cứ để mức đường cao như vậy, chỉ trong một thời gian không lâu, các biến chứng như suy thận, hư mắt, hoại tử chân… sẽ xảy ra. 

Biến các nguyên tắc ăn uống thích hợp thành thói quen, luôn duy trì và cải thiện các thói quen tốt đó

Sau khi đã thay đổi, biến nó thành thói quen đều đặn hằng ngày là một trong những điều quan trọng nhất.

Để biến thành lối sống mới lành mạnh, như đã lặp lại nhiều lần, bí quyết để thành công là biết phân biệt rõ những thứ mình thích (mà cứ tưởng là cần) với những thứ mình thật sự cần và tập thích những gì mình thật sự cần. Và khi cần thay đổi thì cứ từ từ mà chắc, để cơ thể ta kịp thích ứng và thưởng thức (enjoy) các thay đổi đó. 

Tránh thuốc lá

Khoảng trên 25% những bệnh nhân được chẩn đoán bị tiểu đường là những người hút thuốc. Bỏ thuốc là một trong những điều quan trọng nhất mà bệnh nhân tiểu đường có thể làm để cải thiện sức khỏe của họ. Những người bị tiểu đường mà lại hút thuốc cần biết và chú ý đến những hậu quả sau đây:

-Hút thuốc làm tăng tỉ lệ tử vong ở những người bị tiểu đường.

-Hút thuốc làm tăng mức mỡ trong máu.

-Hút thuốc gây khó khăn cho việc kiểm soát mức đường trong máu.

-Những người hút thuốc cũng bị tăng nguy cơ bị các biến chứng thần kinh của bệnh tiểu đường.

-Những người hút thuốc cũng bị tăng nguy cơ bị suy thận dẫn đến phải lọc thận nhân tạo, và giảm tuổi thọ, so với những người bị lọc thận nhưng không hút thuốc.

Điều đáng mừng là cai hút thuốc cũng có thể làm giảm các nguy cơ kể trên.

Dĩ nhiên, cai thuốc không phải là điều dễ. Tuy nhiên với quyết tâm và với sự giúp đở của các bác sĩ cũng như các chương trình giúp cai thuốc, rất nhiều người bị tiểu đường đã thành công trong việc bỏ thuốc.

Thân mến
www.nguyentranhoang.com
(714) 531-7930