WASHINGTON, DC (NV) – Bộ Tư Pháp (DOJ) hôm Thứ Tư, 24 Tháng Mười Hai, loan báo họ tìm thấy thêm hơn 1 triệu trang tài liệu có lẽ liên hệ với vụ án Jeffrey Epstein, nhưng lưu ý họ cần thêm thời gian để công bố số hồ sơ này theo lệnh của Quốc Hội, theo Politico.
Trên mạng xã hội X, DOJ cho biết họ nhận được số tài liệu này từ công tố viên liên bang ở New York và FBI nhưng “có thể mất thêm vài tuần” họ mới kiểm tra xong rồi công bố theo Đạo Luật Minh Bạch Hồ Sơ Epstein mà Quốc Hội đã thông qua và Tổng Thống Donald Trump ký chuẩn thuận.
Một phần hồ sơ Jeffrey Epstein được DOJ công bố hôm 23 Tháng Mười Hai. (Hình minh họa: AFP via Getty Images)
“Chúng tôi có luật sư làm việc suốt ngày đêm để kiểm tra và bôi đen những chỗ phải bôi đen theo đúng pháp luật để bảo vệ nạn nhân, rồi chúng tôi sẽ công bố số tài liệu này càng sớm càng tốt,” DOJ tuyên bố. “Do tài liệu quá nhiều, thủ tục này có thể mất thêm vài tuần. DOJ sẽ tiếp tục tuân thủ hoàn toàn luật liên bang cũng như lệnh của Tổng Thống Trump công bố số hồ sơ này.”
Diễn biến hôm Thứ Tư xảy ra giữa lúc DOJ bị chỉ trích ngày càng nhiều vì trì hoãn công bố toàn bộ hồ sơ Epstein và kẻ đồng lõa với ông, như bà Ghislaine Maxwell.
Sáng Thứ Ba tuần này, DOJ tung ra thêm gần 30,000 trang tài liệu, cũng bị bôi đen rất nhiều chỗ, và lưu ý số hồ sơ này chứa “nhiều lời nói không đúng sự thật hoặc không có thiện cảm” về Tổng Thống Trump.
Các nhà lập pháp Dân Chủ và một số nhà lập pháp Cộng Hòa cáo buộc DOJ đang cố che giấu thông tin để bảo vệ Tổng Thống Trump và người quen của ông.
Dân Biểu Ro Khanna (Dân Chủ-California) và Dân Biểu Thomas Massie (Cộng Hòa-Kentucky), hai người đồng bảo trợ Đạo Luật Minh Bạch Hồ Sơ Epstein, tỏ ra không lay động trước thông báo của DOJ hôm Thứ Tư.
“Hôm nay, DOJ tuyên bố hồ sơ Epstein-Maxwell hơn 1.7 triệu trang. Và họ vẫn mong người ta tin chuyện này chỉ dính líu tới hai người đã bị kết tội,” ông Massie viết trên X.
Ông Khanna lưu ý trước khi đạo luật nêu trên được thông qua sáu tháng, DOJ loan báo vụ án Epstein đã đóng lại.
“Sáu tháng sau, sau khi có Đạo Luật Minh Bạch Hồ Sơ Epstein của tôi và Dân Biểu Thomas Massie, ‘có 1 triệu trang tài liệu,’” ông Khanna cho biết.
Năm 2019, ông Epstein bị truy tố tội buôn bán tình dục, nhưng sau khi bị bắt, ông treo cổ tự tử trong tù.
Bà Maxwell cũng bị kết tội và đang ngồi tù 20 năm vì tội buôn bán tình dục và một số tội khác. (Th.Long) [đ.d.]
VATICAN CITY (NV) – Đức Giáo Hoàng Leo XIV hôm Thứ Năm, 25 Tháng Mười Hai, thúc giục Ukraine và Nga “can đảm” trực tiếp đàm phán kết thúc chiến tranh, theo BBC.
Lần đầu tiên đọc diễn văn trước tín đồ vào ngày Giáng Sinh trên quảng trường St. Peter ở Vatican, Rome, Ý, Đức Giáo Hoàng Leo XIV kêu gọi chấm dứt những cuộc xung đột khắp thế giới.
Đức Giáo Hoàng Leo XIV vẫy tay chào tín đồ sau khi đọc bài diễn văn mừng Giáng Sinh trên quảng trường St. Peter ở Vatican, Rome, Ý, hôm Thứ Năm, 25 Tháng Mười Hai. (Hình: Tiziana Fabi/AFP via Getty Images)
Nói về Ukraine, vị giáo hoàng người Mỹ đầu tiên cho hay: “Cầu mong tiếng súng đạn kết thúc, và cầu mong các bên liên quan, được cộng đồng quốc tế ủng hộ và cam kết, can đảm đàm phán chân thành, trực tiếp và tôn trọng nhau.”
Đức Giáo Hoàng Leo XIV đưa ra lời kêu gọi này trong bối cảnh tiến trình đàm phán hòa bình Nga-Ukraine do Mỹ dẫn đầu vẫn đang diễn ra.
Mấy tháng qua, Mỹ cố gắng làm trung gian giúp Nga và Ukraine đạt thỏa thuận chấm dứt giao tranh, nhưng gần đây, hai nước này không đàm phán trực tiếp.
Đức Giáo Hoàng Leo XIV cũng chỉ trích tình trạng bất ổn và xung đột ở nơi khác trên thế giới, như ở Thái Lan và Cambodia, nơi những vụ đụng độ chết người tại biên giới bùng lên trở lại, bất chấp hai nước này đạt thỏa thuận ngưng bắn hồi Tháng Bảy.
Đức Giáo Hoàng kêu gọi hai quốc gia láng giềng ở Đông Nam Á này khôi phục “tình hữu nghị xưa” và “cố gắng hòa giải và hòa bình.”
Trước đó, trong bài giảng ngày Giáng Sinh tại Vương Cung Thánh Đường St. Peter, Đức Giáo Hoàng Leo XIV than phiền về hoàn cảnh của người vô gia cư khắp thế giới, cũng như thiệt hại do những cuộc xung đột gây ra.
Đức Giáo Hoàng Leo XIV lưu ý câu chuyện Chúa Giêsu chào đời chứng tỏ Đức Chúa Trời “xây căn lều mỏng manh của Ngài” giữa người trần gian. “Vậy làm sao chúng ta không thể nghĩ về những căn lều ở Gaza, bị phơi gió, mưa, giá lạnh suốt nhiều tuần lễ?”
Gaza bị Israel dội bom tan tành trong cuộc chiến kéo dài hơn hai năm nay, bắt nguồn từ vụ Hamas tấn công miền Nam Israel hôm 7 Tháng Mười, 2023.
Mấy tuần qua, bão mùa Đông càng làm trầm trọng hoàn cảnh khốn khổ của 2.1 triệu cư dân Gaza, mà gần như tất cả đều phải di tản và nhà cửa bị hư hại hoặc phá hủy.
Các cơ quan viện trợ đang kêu gọi Israel cho phép họ đưa thêm lều và đồ dùng thiết yếu vào lãnh thổ này.
Quân đội Israel bác bỏ những lời cáo buộc rằng họ cố ý chặn viện trợ Gaza. Quân đội Israel cho hay khoảng 310,000 căn lều và tấm bạt được chuyển vào lãnh thổ này từ khi bắt đầu có thỏa thuận ngưng bắn hồi Tháng Mười cho tới nay. (Th.Long) [đ.d.]
QUẬN CAM, California (NV) – Động cơ là bộ phận đắt tiền nhất trên xe hơi nếu cần sửa chữa. Theo trang mạng sửa chữa xe hơi indyautoman.com, việc sửa chữa động cơ có thể tốn kém từ $500 – $4,500. Việc đại tu thay thế những bộ phận bị hư hỏng của động cơ tốn nhiều thời gian và công. Có những trường hợp việc sửa chữa còn tốn kém hơn là mua một động cơ khác.
Có nhiều nguyên nhân khiến động cơ hư hỏng. Đầu tiên là do động cơ thiếu nhớt bôi trơn do mức nhớt không đủ, hay nhớt chất lượng dầu kém, khiến các bộ phận chuyển động bị quá nhiệt. Có thể dễ dàng tránh được vấn đề này bằng cách theo dõi mức nhớt thường xuyên, thay nhớt định kỳ.
Động cơ là bộ phận đắt tiền nhất trên xe hơi nếu cần sửa chữa. (Hình minh họa: HD/Người Việt)
Một nguyên nhân khác được gọi là hiện tượng thủy kích, xảy ra khi lái xe với tốc độ cao qua những vũng nước sâu, khiến nước lọt vào các xi lanh làm hỏng thanh truyền, piston, van… Không giống như khí, chất lỏng không thể bị nén. Nếu nước lọt vào buồng đốt do sự nén khí, nó gây áp lực lên piston, làm hỏng động cơ.
Những mẫu xe mới được thiết kế để bảo vệ động cơ khỏi hiện tượng thủy kích. Hơi nước chỉ có thể xâm nhập vào động cơ thông qua đường dẫn khí, nó thường nằm ở phần trên của khoang động cơ. Các đường ống dẫn khí được thiết kế để ngăn hơi ẩm đi qua. Tuy nhiên, khả năng xảy ra hiện tượng thủy kích vẫn tồn tại.
Một quy tắc đơn giản giúp tránh hiện tượng thủy kích là không bao giờ lái xe qua những vũng nước sâu với tốc độ cao, để tránh tạo ra sóng nước phía trước xe có thể làm ngập đường dẫn khí. Khi mực nước trên đường vượt quá mép dưới của cản trước là rủi ro cao. Nếu phía trước có một vũng nước không rõ độ sâu, hãy giảm tốc độ trước, chuyển sang số thấp hơn, rồi sau đó di chuyển chậm vượt qua.
Một lý do nữa khiến động cơ bị hư hỏng là hiện tượng quá nhiệt. Nguyên nhân phổ biến gây quá nhiệt động cơ là hư hỏng joint đầu xi lanh, nứt đầu xi lanh, hư hỏng chính khối xi lanh… Nếu đồng hồ báo nhiệt độ động cơ lên cao, nên tắt máy xe sớm để tránh gây hư hại cho các bộ phận của động cơ.
Rò rỉ dung dịch làm mát động cơ cũng khiến động cơ bị quá nhiệt. Hệ thống làm mát động cơ là một hệ tuần hoàn kín. Khi thấy có chất lỏng bị rò rỉ, cần phải đem đến tiệm sửa xe ngay để tìm hiểu nguyên nhân. Người lái xe nên theo một số quy tắc đơn giản:
Kiểm tra mức dung dịch làm mát trong bình chứa thường xuyên.
Sử dụng chất làm mát chất lượng cao, đáp ứng các thông số kỹ thuật của nhà sản xuất.
Thay dung dịch làm mát đúng thời hạn.
Khi sửa chữa hệ thống làm mát, nên sử dụng phụ tùng chính hãng.
Kiểm tra bên ngoài các đường ống, bộ tản nhiệt, các bộ phận khác để phát hiện bất kỳ sự rò rỉ nào. (HD)
LITTLE ROCK, Arkansas (NV) – Ông Già Noel mang theo món quà hơn $1.8 tỷ đêm Giáng Sinh hôm Thứ Tư, 24 Tháng Mười Hai, cho một hoặc hơn một cư dân ở tiểu bang Arkansas, theo CBS News.
Tờ Powerball bán ở Arkansas trúng độc đắc $1.817 tỷ, giới chức xổ số loan báo. Đây là giải độc đắc xổ số lớn thứ nhì ở Mỹ có người trúng từ trước tới nay.
Vé số Powerball bán tại trạm xăng Exxon Mobil ở Austin, Texas, hôm 19 Tháng Mười Hai. (Hình minh họa: Brandon Bell/Getty Images)
Tờ vé số may mắn này trúng năm số thường, gồm 4, 25, 31, 52, 59, và số Power 19.
Trước buổi xổ số tối Thứ Tư qua, giải độc đắc Powerball chỉ có người trúng một lần vào đêm Noel, hồi năm 2011, và bốn lần vào ngày Giáng Sinh, 25 Tháng Mười Hai, giới chức giải xổ số này cho hay. Giải Powerball bắt đầu vào năm 1992.
Lần gần đây nhất giải độc đắc Powerball có người trúng là ngày 6 Tháng Chín, khi hai tờ vé số – một tờ ở Missouri và một tờ ở Texas – chia đôi số tiền $1.787 tỷ.
Đây cũng là lần thứ nhì trong lịch sử Powerball có hai giải độc đắc liên tiếp trên $1 tỷ, giới chức giải xổ số này cho biết.
Giải độc đắc tối Thứ Tư chỉ xếp thứ nhì sau giải độc đắc $2.04 tỷ hồi năm 2022 của tờ Powerball duy nhất bán ở Altadena, California.
Người trúng độc đắc hôm Thứ Tư có quyền chọn lãnh dần dần đủ $1.817 tỷ trong 30 năm, hoặc nếu lãnh hết một lần thì chỉ được $834.9 triệu. Cả hai số tiền này đều chưa trừ thuế.
Hôm Thứ Tư là lần thứ nhì tờ Powerball bán ở Arkansas trúng độc đắc. Lần đầu tiên xảy ra năm 2010.
Ngoài giải độc đắc, tối Thứ Tư còn có tám tờ Powerball được $1 triệu vì trúng năm số thường, 114 tờ trúng $50,000 và 31 tờ trúng $100,000.
Cơ hội trúng độc đắc Powerball là 1 trên 292.2 triệu, theo giới chức giải xổ số này.
Vé số Powerball giá $2 một tờ, bán ở 45 tiểu bang, thủ đô Washingtonj, DC, Puerto Rico và US Virgin Islands. (Th.Long) [đ.d.]
LOS ANGELES, California (NV) – Phần lớn người mua nhà lần đầu trong năm nay đã bị giá nhà cao đẩy bật ra khỏi thị trường. Tuy vậy, vẫn có một nhóm nhỏ đạt được mục tiêu, phần nào nhờ sự hỗ trợ từ gia đình và lựa chọn mua nhà ở những khu vực có chi phí thấp hơn.
Báo cáo Tháng Mười Một của Hiệp Hội Môi Giới Địa Ốc Quốc Gia (NAR) phác họa một bức tranh khá ảm đạm cho nhóm người mua người trẻ: độ tuổi trung vị của người mua nhà lần đầu đã tăng lên tới 40 tuổi, mức tuổi cao nhất kể từ khi NAR bắt đầu theo dõi dữ liệu vào năm 1981.
Một ngôi nhà rao bán ở West Los Angeles. (Hình minh họa: Chris Delmas/AFP via Getty Images)
Ngoài ra, theo dữ liệu của Sở Thống kê, tỷ lệ sở hữu nhà của nhóm dưới 35 tuổi trong quý thứ ba năm 2025 chỉ đạt 37.5%. Mặc dù con số này cao hơn hồi đầu năm, nhưng vẫn thấp hơn so với mức hơn 40% trong giai đoạn đại dịch COVID-19.
“Trong nhiều thế hệ, quyền tiếp cận sở hữu nhà là con đường chính để người Mỹ xây dựng tài sản và là nền tảng của Giấc mơ Mỹ,” bà Shannon McGahn, phó chủ tịch điều hành của NAR, cho biết. “Việc trì hoãn hoặc không thể mua nhà cho đến tuổi 40 thay vì 30 có thể đồng nghĩa với việc mất khoảng $150,000 giá trị vốn tích lũy trên một căn nhà khởi đầu.”
Dù lãi suất vay mua nhà đã giảm và nguồn cung nhà ở tăng trong năm qua, việc sở hữu nhà vẫn quá đắt đỏ với nhiều người do tình trạng thiếu nguồn cung kéo dài, đặc biệt nghiêm trọng ở tại một số khu vực. Tính đến Tháng Mười, giá nhà cũ trung vị (median) là $415,200.
Để có đủ tiền cho khoản trả trước, đa số người mua nhà lần đầu cho biết họ chủ yếu dựa vào tiền tiết kiệm của bản thân. Tuy nhiên, hơn 1/5 số họ (22%), nói rằng nguồn tiền chính cho khoản đặt cọc đến từ quà tặng hoặc các khoản vay do người thân hay bạn bè hỗ trợ, theo NAR.
Điều này có ý nghĩa là mua nhà vẫn là một bài toán khó, vì vậy hãy nên tính toán kỹ khoản tiết kiệm của mình và theo dõi sát thị trường nhà ở tại khu vực muốn mua. Chuẩn bị sẵn sàng sẽ giúp bạn chớp cơ hội khi thời cơ phù hợp xuất hiện.
Thế hệ Z, đặc biệt, đang chiếm tỷ trọng đáng kể trong nhóm người mua nhà lần đầu tại các thị trường giá thấp.
Một báo cáo từ Intercontinental Exchange cho thấy trong quý thứ nhất năm 2025, người mua thuộc thế hệ Z chiếm hơn 30% hoạt động vay mua nhà lần đầu tại tiểu bang Indiana, Kentucky và South Dakota. Ngược lại, họ chỉ chiếm một phần rất nhỏ tại các khu vực có chi phí cao như Washington, DC và California.
Với những người trẻ vẫn đang đứng ngoài thị trường, nhiều người cho biết họ tập trung trả nợ và đầu tư để tiết kiệm cho mục tiêu mua nhà.
“Người mua đang phải xoay xở trong một môi trường phức tạp với chi phí tăng, lãi suất biến động và nhiều tín hiệu trái chiều, tuy nhiên không ít người vẫn lên kế hoạch từ sớm,” ông Matt Vernon, trưởng bộ phận cho vay tiêu dùng của Bank of America, nhận định.
“Họ đang xây dựng điểm tín dụng, tích lũy tiền cho khoản trả trước và theo dõi thị trường để sẵn sàng mua ngay khi thời điểm thực sự phù hợp với mình.” (Ng.Tr) [kn]
GWINNETT COUNTY, Georgia(NV) – Bà Nancy Nguyễn, một nhân viên tiệm nail tại Gwinnett County, Georgia, bị bắt sau khi cảnh sát cho biết bà kéo một em bé 8 tuổi trở lại bên trong tiệm nail và khóa cửa trong lúc xảy ra tranh cãi về tiền làm nail, theo FOX 5 Atlanta hôm Thứ Ba, 23 Tháng Mười Hai.
Theo hồ sơ nhà giam Gwinnett County Jail, bà Nancy, 42 tuổi, bị bắt hôm Chủ Nhật, 21 Tháng Mười Hai, và bị truy tố với tội danh giam giữ trái phép trẻ em dưới 14 tuổi. Bà bị đưa vào nhà giam lúc 4 giờ 7 phút chiều và được thả trong tối cùng ngày sau khi đóng tiền tại ngoại hậu tra $4,050.
Bà Nancy Nguyễn bị bắt hôm Chủ Nhật, 21 Tháng Mười Hai. (Hình: Gwinnett County Sheriff’s Office)
Sự việc xảy ra hôm Chủ Nhật tại một tiệm nail nằm trên khu 2900 Buford Drive. Cảnh sát Gwinnett County cho biết tranh chấp bắt đầu do bất đồng về giá cả.
Cảnh sát xác định đứa trẻ 8 tuổi.
“Có một tranh cãi liên quan đến giá cả và người mẹ của bé rời khỏi tiệm,” bà Angela Carter, phát ngôn viên Sở Cảnh Sát Gwinnett County, cho biết. “Khi hai mẹ con đang đi ra ngoài, nghi can trong vụ này túm lấy đứa bé 8 tuổi, kéo bé trở lại bên trong và khóa cửa cho đến khi người mẹ đồng ý trả tiền làm nail.”
Cảnh sát cho biết mâu thuẫn leo thang do tranh cãi về giá cả lúc tính tiền. Cảnh sát được gọi đến nơi, xem lại đoạn video của hệ thống camera an ninh.
“Cảnh sát đến nơi và tiến hành điều tra, xem lại đoạn phim ghi hình và xác định có đủ bằng chứng để bắt giữ bà Nancy Nguyễn với cáo buộc giam giữ người trái phép,” bà Carter nói.
Khi được hỏi về mức độ nghiêm trọng của sự việc, cảnh sát cho rằng hành động này là quá đáng.
“Việc giữ một em bé 8 tuổi làm con tin trong tiệm nail chỉ vì chuyện tiền bạc rõ ràng là đi quá giới hạn,” bà Carter nói.
Cảnh sát cho biết các tranh chấp tính tiền cần được giải quyết thông qua pháp lý.
“Đây hoàn toàn không phải là cách để giải quyết một tranh chấp,” bà Carter nói. “Quý vị có thể gọi cảnh sát để báo cho họ biết một tranh chấp dân sự hoặc vấn đề liên quan.”
Bà Nancy Nguyễn bị truy tố theo luật tiểu bang Georgia với tội danh giam giữ trái phép một trẻ em dưới 14 tuổi. Cuộc điều tra được xem là đã khép lại sau khi bà bị bắt.
Hiện chưa rõ em bé bị giữ trong tiệm nail bao lâu. (T.Nhiên) [đ.d.]
LOS ANGELES COUNTY, California (NV) – Thống Đốc Gavin Newsom vừa tuyên bố tình trạng khẩn cấp vì mưa bão ở Nam California hôm Thứ Tư, 24 Tháng Mười Hai.
Theo CNN, Thống Đốc Newsom tuyên bố tình trạng khẩn cấp tại năm quận hạt ở Nam California, bao gồm Los Angeles, Orange, Riverside, San Bernardino, và San Diego, và Shasta County ở phía Bắc tiểu bang.
Xe chạy dưới trời mưa bão ở Los Angeles hôm 24 Tháng Mười Hai. (Hình minh họa: Apu Gomes/AFP via Getty Images)
Tình trạng khẩn cấp “cho phép các cơ quan khẩn cấp hành động và chuẩn bị các phương tiện ứng phó nhanh hơn để bảo đảm an toàn cho các cộng đồng,” ông Newsom viết trên X hôm Thứ Tư.
Trong khi đó, Trung Tâm Dự Báo Thời Tiết nói rằng các khu vực gần phía Bắc Los Angeles có nhiều mưa vào sáng Thứ Tư.
“Một tình trạng nguy hiểm đang bắt đầu, ảnh hưởng sâu rộng và lớn vì có lụt bất ngờ và mảnh vỡ khắp nơi,” trung tâm này cho biết.
Một số vùng núi ở phía Bắc và Tây Bắc Los Angeles bị mưa từ 4 đến 8 inch và mực nước các con sông tiếp tục tăng. Tuyết rơi xuống cao 1 foot, bão dữ dội, và gió mạnh xảy ra, gây ra nhiều đe dọa với cư dân, vẫn theo Trung Tâm Dự Báo Thời Tiết .
Một số nơi tại năm quận hạt ở Nam California đã nhận được cảnh báo di tản, đặc biệt là các khu vực xung quanh những nơi bị cháy rừng.
Trong một diễn biến khác, dự báo thời tiết trong tuần này có đề cập đến khả năng xảy ra lốc xoáy rất thấp tại một số khu vực của Los Angeles County, tuy nhiên đây không phải là mối lo ngại chính, theo một nhà khí tượng học của National Weather Service, nhật báo The Orange County Register loan tin hôm Thứ Ba, 23 Tháng Mười Hai.
“Có rủi ro xảy ra lốc xoáy – nhưng đó không phải là điều chúng tôi quan tâm hàng đầu,” bà Lisa Phillips, nhà khí tượng học của National Weather Service, cho biết.
Các chuyên gia dự báo sẽ có gió giật mạnh có thể kèm theo dông bão, với xác suất tăng lên bắt đầu từ Thứ Tư và kéo dài đến ngày Giáng Sinh vào Thứ Năm, theo bà Phillips. Tuy nhiên, mối quan ngại lớn hơn vẫn là lượng mưa vài inch được dự báo sẽ trút xuống khắp miền Nam California trong suốt tuần.
Nếu lốc xoáy thực sự hình thành, có thể nó sẽ có quy mô nhỏ và tồn tại trong thời gian rất ngắn, bà Phillips nói.
“Thông thường, khi lốc xoáy xảy ra ở khu vực này, chúng tồn tại rất ngắn,” bà cho biết. “Chúng có thể gây ảnh hưởng đến các công trình yếu như nhà di động hoặc các vật dụng nhẹ, và có thể làm đổ một số cây cối.”
Theo bà Phillips, nguy cơ lốc xoáy thấp này liên quan đến sự thay đổi hướng gió theo độ cao trong hệ thống bão.
“Khi gió đổi hướng theo độ cao, bất kỳ cơn giông nào hình thành trong điều kiện đó đều có thể bắt đầu xoáy và tạo ra lốc xoáy,” bà giải thích.
Xác suất xảy ra lốc xoáy vào khoảng 2%, theo bà Phillips.
Bà tiếp: “Chúng tôi chắc chắn không dự đoán lốc xoáy xảy ra ở khắp nơi,” bà nói. “Nhưng vẫn có khả năng một hoặc hai cơn lốc xoáy có thể hình thành.” (T.Nhiên) [đ.d.]
CARACAS, Venezuela (NV) – Trung Quốc và Nga đã bày tỏ ủng hộ đối với Venezuela trong lúc Caracas đối mặt với việc Mỹ phong tỏa các tàu chở dầu bị trừng phạt trong bối cảnh Tổng Thống Donald Trump tăng cường áp lực đối với Tổng Thống Nicolas Maduro, theo Guardian hôm Thứ Ba, 23 Tháng Mười Hai.
Sau khi ông Trump ra lệnh “phong tỏa” tất cả các tàu chở dầu bị trừng phạt ra vào Venezuela hồi tuần trước, tình trạng các tàu chở dầu đến các hải cảng để tiếp dầu chậm lại, và hầu hết các tàu chỉ vận chuyển qua lại các hải cảng nội địa, theo Reuters.
Một tàu chở dầu vẫn neo đậu tại bến cảng ở gần nhà máy lọc dầu ‘El Palito’ ở Puerto Cabello, Venezuela. (Hình minh họa: Jesus Vargas/Getty Images)
Số lượng tàu dầu không ra khơi tăng lên trong những ngày gần đây, khiến hàng triệu thùng dầu của Venezuela bị mắc kẹt, trong lúc khách hàng đòi giảm giá sâu hơn và thay đổi các điều khoản hợp đồng thì mới chịu mạo hiểm vận chuyển dầu ra ngoài lãnh hải của đất nước.
Trước đó, Bộ Ngoại Giao Trung Quốc lên án việc bắt giữ tàu dầu của một nước khác là hành vi vi phạm nghiêm trọng luật pháp quốc tế, sau khi Mỹ chặn một tàu chở dầu đang trên đường đến Trung Quốc ngoài khơi bờ biển Venezuela hôm Thứ Bảy, 20 Tháng Mười Hai.
Caracas có quyền phát triển quan hệ với các nước khác, ông Lâm Kiếm, phát ngôn viên Bộ Ngoại Giao Trung Quốc, cho biết tại một cuộc họp báo hôm Thứ Hai, đồng thời nói thêm rằng Trung Quốc phản đối tất cả các biện pháp trừng phạt “đơn phương và bất hợp pháp.”
Trung Quốc là khách hàng mua dầu thô Venezuela lớn nhất, chiếm khoảng 4% lượng dầu nhập cảng của nước này.
Các ngoại trưởng Nga và Venezuela cũng chỉ trích các hành động của Mỹ, bao gồm các cuộc tấn công vào tàu bè bị tình nghi vận chuyển ma túy và việc Washington nhắm vào tàu chở dầu thứ ba của Venezuela.
Bộ Ngoại Giao Nga cho biết hai của Trung Quốc và Nga bày tỏ “quan ngại sâu sắc về sự leo thang các hành động của Washington ở biển Caribbean, vốn có thể gây hậu quả nghiêm trọng cho khu vực và đe dọa vận tải biển quốc tế.”
“Phía Nga tái khẳng định sự ủng hộ và đoàn kết hoàn toàn với lãnh đạo và người dân Venezuela trong bối cảnh hiện nay,” tuyên bố chung của hai ngoại trưởng viết.
Caracas lo ngại Washington đang tìm cách thay đổi chế độ và cáo buộc Washington “cướp biển quốc tế.”
Hôm Thứ Hai, ông Maduro đáp trả ông Trump. Ông phát biểu trên truyền hình rằng tổng thống Mỹ sẽ “tốt hơn” nếu ông tập trung vào các vấn đề nội địa của Mỹ hơn là đe dọa Caracas. (NNL) [đ.d.]
TAMPA, Florida (NV) – Giá nhà đang đi xuống tại nhiều khu vực đô thị trên khắp nước Mỹ, nhưng thị trường nhà ở ì ạch của Florida tiếp tục nổi bật, trong bối cảnh thị trường điều chỉnh kéo dài sau cơn bùng nổ thời đại dịch và những vấn đề mới về khả năng chi trả đang làm nhu cầu nhà ở của người mua suy yếu.
Trong một phân tích mới đây về 100 khu vực đô thị lớn nhất nước Mỹ, “Realtor.com” cho biết Florida chiếm tới sáu trong mười khu vực có mức giảm giá nhà trung vị (median) theo năm nhanh nhất.
Một căn nhà rao bán ở Hollywood, Florida. (Hình minh họa: Joe Raedle/Getty Images)
“Florida đã chứng kiến sự hạ nhiệt rõ rệt của thị trường nhà ở và mức tăng nguồn cung rất mạnh, khiến giá giảm khi số nhà rao bán vượt xa nhu cầu,” ông Joel Berner, kinh tế gia cao cấp của “Realtor.com,” viết.
“Các chi phí phụ đi kèm với việc sở hữu nhà tại Florida – như bảo hiểm, phí bảo trì và phí hội sở (HOA) – cũng đang cao và tiếp tục còn tăng thêm nữa, khiến người mua buộc phải đứng ngoài cuộc.”
Những hạn chế về nguồn cung và việc chủ nhà bị “khóa chặt” bởi các khoản vay lãi suất thấp trong thời kỳ đại dịch, cùng nhiều yếu tố khác, đã đẩy giá trung bình lên cao và khiến giấc mơ sở hữu nhà ngày càng xa tầm với của nhiều người Mỹ.
Tuy nhiên, thay vì có một đợt điều chỉnh lành mạnh, đà giảm giá tại Florida và một số bang khác phản ánh sự sụt giảm nhu cầu do áp lực lãi suất, chi phí phụ tăng và thêm nhiều yếu tố khác. Những điều này đang gây khó cho người bán, khi họ phải cạnh tranh để thu hút một nhóm người mua ít hơn nhưng lại nhạy cảm hơn với giá cả. Không ít người bán phải rút niêm yết nhà ra khỏi thị trường vì nản lòng hoặc không thể điều chỉnh mức giá phù hợp với ngân sách ngày càng chặt chẽ của người mua.
Khu vực North Port-Bradenton-Sarasota ở Tây Nam Florida đứng đầu bảng xếp hạng của Realtor.com, với giá rao bán nhà trung vị giảm 8.6% trong 12 tháng qua, xuống còn $478,800.
Phần còn lại của top 10 bao gồm nhiều khu vực tại Florida, cùng với một số nơi ở California, Colorado và Texas.
2. Cape Coral-Fort Myers, Florida
3. Austin-Round Rock-San Marcos, Texas
4. Lakeland-Winter Haven, Florida
5. Stockton-Lodi, California
6. Deltona-Daytona Beach-Ormond Beach, Florida
7. Tampa-St. Petersburg-Clearwater, Florida
8. Jacksonville, Florida
9. Denver-Aurora-Centennial, Colorado
10. San Francisco-Oakland-Fremont, California
Phân tích của “Realtor.com” chỉ ra nhiều áp lực đang đè nặng lên giá nhà tại những khu vực này, bao gồm yếu tố nhu cầu suy yếu, nguồn cung phình to, lãi suất vay mua nhà vẫn ở mức cao và các “chi phí phụ khi sở hữu nhà” đắt đỏ.
Ông Niall Phelan, một địa ốc viên kiêm đồng sáng lập công ty Oasis Group Sarasota/Lakewood Ranch ở Florida, cho biết ngoài những yếu tố trên, còn có các nguyên nhân rất riêng nữa của Sunshine State.
“Nhiều người mua nhà để làm việc từ xa thì nay đang bị gọi quay trở lại làm việc văn phòng,” ông Phelan nói. “Vì vậy, nhà của họ được đưa ra bán. Đây chắc chắn là một yếu tố lớn trong năm nay và cả năm ngoái.”
Ngoài ra, ông cho biết nhiều người Canada – chiếm khoảng 15% đến 20% khách mua của ông – đang rao bán nhà do giai đoạn căng thẳng trong quan hệ Mỹ-Canada hiện nay.
“Người Canada chiếm một phần rất lớn trong nhóm người mua tại bờ biển phía Tây Florida,” ông nói. “Khi họ bắt đầu bán ra và đồng thời không còn mua vào, đó là một sự sụt giảm đáng kể của lực mua.”
“Realtor.com” cũng lưu ý rằng nhiều khu vực hiện nay đang ghi nhận mức giảm mạnh đã từng là những “điểm nóng thời đại dịch,” nơi nhu cầu và giá tăng vọt trong các năm 2021 và 2022, đặt nền móng cho đợt điều chỉnh của thị trường địa ốc hiện tại.
Về những yếu tố có thể đảo chiều thị trường tại Florida và trên toàn quốc, ông Phelan cho rằng lãi suất vay mua nhà tiếp tục hạ nhiệt – lý tưởng là xuống dưới ngưỡng 5% – sẽ kích hoạt làn sóng quan tâm mới từ người mua. Ông cũng nhận định giá nhà dọc bờ biển phí Tây Florida về cơ bản đã “chạm đáy.”
Ông Phelan nói với Newsweek: “Chúng tôi đang bắt đầu thấy lượng hàng tồn kho dịch chuyển. Những căn nhà nằm trên thị trường lâu nay đang bắt đầu bán được. Tôi nghĩ đó là sự kết hợp giữa việc lãi suất dịu lại đôi chút và việc người bán thực tế hơn về mức giá họ kỳ vọng.”
Địa ốc viên Ron Myers, người được trích dẫn trong phân tích của “Realtor.com,” cho biết: “Một số khu vực của Sarasota đã chứng kiến giá nhà tăng vọt trong thời kỳ đại dịch. Người ta mua rất nhanh, trả giá cao, thậm chí mua mà chưa cần xem nhà chỉ để mục đích giữ chỗ. Những mức giá cao đó không thực sự bền vững trong dài hạn. Giờ đây, khi lãi suất tăng và khoản trả hàng tháng cao hơn, nhu cầu đã chậm lại.” (Ng.Tr) [kn]
WASHINGTON, DC (NV) – Giải độc đắc Powerball tăng lên thành một trong những giải thưởng xổ số lớn nhất từ trước tới giờ.
Giải độc đắc hiện tại ước tính là $1.7 tỷ cho lần quay số vào đêm Giáng Sinh, Thứ Tư, 24 Tháng Mười Hai, sau khi không có người chiến thắng trong lần quay số hôm Thứ Hai.
Quảng cáo xổ số Powerball bên ngoài một sạp báo ở Manhattan, New York, vào ngày 22 Tháng Mười Hai, cho thấy giải độc đắc lên đến $1.6 tỷ. (Hình: Spencer Platt/Getty Images)
Các con số trong kỳ quay số hôm đó là 3, 18, 36, 41 và 54. Powerball là 7 và hệ số nhân Power Play là 2x.
Người trúng độc đắc Powerball có thể chọn được thanh toán hết một lần hoặc được trả dần hàng năm mà theo đó họ sẽ được trả trước một khoản ngay, rồi sau đó được trả mỗi năm trong vòng 29 năm với mỗi năm tăng 5%.
Tỉ lệ trúng giải độc đắc là 1/292.2 triệu, theo Powerball.
Lần gần nhất có người trúng độc đắc Powerball là vào Tháng Chín. Khi đó, hai vé ở Missouri và Texas cùng chia nhau giải thưởng $1.787 tỷ – giải độc đắc lớn thứ hai của Powerball trước giờ.
Giải độc đắc Powerball lớn nhất từ trước đến nay là $2.04 tỷ khi có người trúng vào ngày 7 Tháng Mười Một, 2022 tại tiểu bang California.
10 giải độc đắc Powerball lớn nhất và tiểu bang có người trúng
1-$2.04 tỷ — 11 Tháng Bảy, 2022 — California
2-$1.787 tỷ — 9 Tháng Sáu, 2025 — Missouri, Texas
3-$1.765 tỷ — 11 Tháng Mười, 2023 — California
4-$1.6 tỷ (hiện tại chưa có người trúng)
5-$1.586 tỷ — 13 Tháng Giêng, 2016 — California, Florida, Tennessee
WASHINGTON, DC (NV) – Một chánh án liên bang ra phán quyết ủng hộ chính quyền Tổng Thống Donald Trump giữ nguyên mức lệ phí $100,000 cho những ai xin thị thực H-1B, hôm Thứ Ba, 23 Tháng Mười Hai, theo The Hill.
Chánh Án Beryl Howell thuộc tòa liên bang ở Washington, DC, một người được Tổng Thống Barack Obama bổ nhiệm, bác bỏ vụ kiện do Phòng Thương Mại và Hiệp Hội Các Trường Đại Học đưa ra, trong đó cho rằng hành động của chính quyền Trump là bất hợp pháp. Đầu tháng này, 18 tiểu bang Dân Chủ cũng đệ đơn kiện chính quyền Trump về mức phí này.
Phòng Thương Mại Hoa Kỳ, một trong các nguyên đơn kiện mức phí $100,000 của Tổng Thống Donald Trump đối với visa H1-B. (Hình minh họa: Mandel Ngan/AFP via Getty Images)
Tuy nhiên, nguyên đơn có quyền kháng cáo.
Phán quyết này được đưa ra sau nhiều tháng cải cách các chính sách nhập cư dưới thời Tổng Thống Trump và có khả năng ảnh hưởng các công ty công nghệ, vốn sử dụng nhiều visa H-1B để thuê người nước ngoài có trình độ cao.
Thay đổi này diễn ra đồng thời với các điều chỉnh khác, bao gồm thay thế chương trình xổ số ngẫu nhiên cho các đương đơn H-1B.
Thay vào đó, chính quyền có thể ưu tiên phân bổ visa cho lao động nước ngoài có trình độ cao hơn và có mức lương cao hơn, theo Bộ Nội An (DHS).
“Việc lựa chọn ngẫu nhiên hiện tại (bằng cách xổ số) của các đơn xin visa H-1B bị các công ty Mỹ khai thác và lạm dụng. Các công ty này chủ yếu tìm cách đưa vào lao động nước ngoài với mức lương thấp hơn mức mà họ phải trả cho công dân Mỹ,” ông Matthew Tragesser, phát ngôn viên Sở Di Trú, cho biết trong một thông cáo hôm Thứ Ba.
“Cách lựa chọn mới có ưu tiên sẽ đáp ứng tốt hơn ý định của Quốc Hội đối với chương trình visa H-1B và tăng cường sức cạnh tranh của Mỹ bằng cách khuyến khích các công ty Mỹ xin visa cho lao động nước ngoài có mức lương cao hơn, và có trình độ cao hơn,” ông nói thêm. (NNL) [đ.d.]
Cuối năm 2025, khi thế giới chuẩn bị đón Giáng Sinh thì tại Trung Quốc, không khí lễ hội lại bị bao trùm bởi bóng đen đàn áp tôn giáo. Hàng loạt vụ bắt giữ mục sư và tín hữu Kitô Giáo diễn ra trên khắp Trung Quốc, từ các giáo hội lớn như Zion Church ở Bắc Kinh đến các cộng đồng địa phương ở Chiết Giang.
Các nhân viên an ninh đứng gác tại lối vào nhà thờ Xishiku Church trong Thánh Lễ Giáng Sinh ở Bắc Kinh sáng sớm 25 Tháng Mười Hai, 2025. (Hình: Adek Berry/AFP via Getty Images)
Giáng Sinh đến cùng cảnh sát và dùi cui
Tờ The Christian Post ngày 21 Tháng Mười Hai cho biết, những ngày giáp Giáng Sinh, hàng loạt cuộc vây ráp kinh hoàng diễn ra ở Chiết Giang. Hơn 1,000 cảnh sát, lực lượng đặc nhiệm và các đơn vị bán quân sự đã thực hiện cuộc trấn áp khốc liệt. Ít nhất 12 hội thánh bị đột kích. Hàng trăm người bị bắt, thẩm vấn, hoặc đưa đi “làm việc” ở nơi nào đó mà thân nhân họ không hề biết. Đường sá quanh nhà thờ bị phong tỏa, tín đồ bị ngăn không cho vào cầu nguyện, đồ đạc cá nhân bị tịch thu. Trong suốt năm ngày bố ráp, chính quyền địa phương không đưa ra bất kỳ giải thích nào.
Vào đêm 15 Tháng Mười Hai, một màn bắn pháo hoa tốn hơn một triệu nhân dân tệ (khoảng $142,000) được tổ chức tại quảng trường thị trấn Nha Dương ở Chiết Giang. Không có lễ kỷ niệm nào được lên kế hoạch. Tất cả được thực hiện nhằm đánh lạc hướng dư luận khỏi các cuộc tấn công giáo sĩ và giáo dân.
Hai trong những “đối tượng” được nhắm đến là Lin Enzhao, 58 tuổi và Lin Enci, 54 tuổi – những nhân vật chủ chốt trong giáo hội địa phương. Họ bị chụp mũ là thành phần lãnh đạo một “tổ chức tội phạm.” Lin Enzhao và Lin Enci từ lâu là cái gai trong mắt chính quyền khi họ mạnh mẽ chống lại việc dỡ bỏ Thánh Giá khỏi nhà thờ. Việc dỡ bỏ Thánh Giá đã được chính quyền tỉnh Chiết Giang phát động từ năm 2014. Năm 2017, các cuộc đụng độ dữ dội với chính quyền đã nổ ra khi giáo dân từ chối tháo Thánh Giá để treo cờ đảng cộng sản và lắp camera trong giáo đường…
Trấn Nha Dương – vùng đất được mệnh danh là “Jerusalem của Trung Quốc” bởi mật độ Kitô hữu cao – không là nơi duy nhất mà giáo dân đón Giáng Sinh trong nước mắt. Khắp Trung Quốc, việc đàn áp tôn giáo nói chung, nhất là Kitô Giáo, được thực hiện suốt nhiều năm qua. Tháng Mười, một cuộc đột kích lớn nhất trong 40 năm được tiến hành nhằm triệt tiêu Giáo Hội Tin Lành Tích An (tên tiếng Anh “Zion Church”). Giáo Hội Tích An do Mục Sư Kim Minh Nhật (Ezra Jin Mingri, 56 tuổi) sáng lập năm 2007 tại Bắc Kinh. Đến nay, Tích An đã phát triển lên khoảng 100 chi nhánh tại 40 thành phố và có hơn 10,000 tín đồ so với vỏn vẹn 20 người vào những ngày đầu thành lập.
Từ ngày 9 đến 11 Tháng Mười, cảnh sát đồng loạt đột kích các cơ sở Tích An tại ít nhất bảy tỉnh thành, từ Bắc Kinh, Thượng Hải, Chiết Giang, Quảng Đông, Sơn Đông, Quảng Tây đến Hải Nam. Gần 30 mục sư, nhà truyền đạo và tín hữu Tích An bị bắt, trong đó có Mục Sư Kim Minh Nhật. Ông bị bắt tại nhà riêng ở thành phố Bắc Hải (Quảng Tây). Theo Human Rights Watch, đây là cuộc đàn áp quy mô lớn nhất đối với một giáo hội độc lập kể từ Cách Mạng Văn Hóa thập niên 1960.
Mục Sư Kim Minh Nhật – người từng chứng kiến sự kiện Thiên An Môn 1989 – bị cáo buộc “sử dụng trái phép mạng thông tin.” Điều khiến chính quyền căm ghét Tích An là họ khôn khéo tổ chức mô hình “lai,” có khi quy tụ trực tiếp từng nhóm nhỏ nhưng thường xuyên “gặp nhau” trên mạng. Từ năm 2018, Tích An đã bị cấm tụ họp công khai. Đó cũng là năm mà Mục Sư Kim Minh Nhật bị cấm xuất cảnh, sau khi ông từ chối tham gia Tam Tự Ái Quốc (Three-Self Patriotic Movement – tổ chức Tin Lành do nhà nước kiểm soát).
Tích An không chỉ đối mặt các cuộc đột kích mà còn cả việc bị xóa mọi ảnh hưởng trong đời sống tôn giáo. Các nền tảng trực tuyến của họ – nơi tín hữu tụ tập để cầu nguyện, giảng dạy thần học hoặc phối hợp các hoạt động nhân đạo – đã bị xóa sổ chỉ sau một đêm. Tài khoản ngân hàng của nhiều tín hữu bị đóng băng và luật sư bị đe dọa. Ngay cả những tình nguyện viên cao tuổi của giáo hội cũng bị thẩm vấn về “mối liên hệ với nước ngoài.” Cuộc tấn công toàn diện này đánh dấu một giai đoạn đàn áp toàn diện chưa từng thấy kể từ khi Hồng Vệ Binh của Mao đập phá các bàn thờ nhà thờ thời Cách Mạng Văn Hóa sáu thập niên trước.
Sự phát triển Tích An khiến Bắc Kinh lo sợ vì một lý do nữa: Giáo hội này đại diện cho cộng đồng tín ngưỡng có tổ chức, có học thức, ở thành thị, nằm ngoài sự kiểm soát nhà nước. Các tín hữu Tích An gồm đủ thành phần, từ học giả, giới lãnh đạo doanh nghiệp đến nghệ sĩ. Tích An không phải là một giáo phái nông thôn ẩn mình trong núi mà là một mạng lưới phát triển mạnh mẽ ở các trung tâm thành phố lớn.
Vụ Tích An khiến cộng đồng Công Giáo thế giới rất phẫn nộ, đánh động cả Bộ Ngoại Giao Mỹ. Thượng Nghị Sĩ Ted Cruz (Cộng Hòa-Texas) và Jeff Merkley (Dân Chủ-Oregon) cùng đưa ra nghị quyết lưỡng đảng yêu cầu phóng thích Mục Sư Kim Minh Nhật.
Chiến dịch “tháo thập tự giá”
Những vụ đàn áp Công Giáo nói chung nằm trong chiến lược “Trung Quốc hóa tôn giáo” của ông Tập Cận Bình. Tại phiên họp Bộ Chính Trị ngày 29 Tháng Chín, Tập nhấn mạnh cần “đưa tôn giáo vào đường lối phù hợp xã hội chủ nghĩa,” “tích hợp” tôn giáo với văn hóa truyền thống, và nhà nước phải quản lý tôn giáo theo pháp luật. Ông Tập yêu cầu lãnh đạo đảng các cấp tăng cường lãnh đạo công tác tôn giáo, hướng dẫn tín đồ Phật Giáo lẫn giáo dân Công Giáo nhận thức đúng về quốc gia, lịch sử, dân tộc và văn hóa. Chưa hết, các nhà thờ phải treo ảnh ông Tập Cận Bình cạnh thập giá, phải giảng dạy “giá trị xã hội chủ nghĩa cốt lõi” trước Kinh Thánh.
Dù Hiến pháp luôn “đề cao” tự do tôn giáo nhưng trong thực tế, Bắc Kinh chỉ công nhận các nhóm đăng ký dưới sự kiểm soát nhà nước, chẳng hạn Hội Tam Tự Ái Quốc (Tin Lành) hoặc Hội Công Giáo Ái Quốc. Cộng Sản Trung Quốc luôn sống trong nỗi ám ảnh các giáo hội lấn át ảnh hưởng họ. Lịch sử pháp trị Trung Hoa từng dạy rằng một nhà cai trị khôn ngoan phải luôn “chú trọng việc làm suy yếu người dân,” vì “khi dân mạnh chính là lúc nhà nước yếu.” Trong vụ động đất Tứ Xuyên năm 2008, vai trò và nguồn lực huy động của nhà thờ trong việc cứu tế đã khiến chính quyền nhận ra rằng nhà thờ mạnh như thế nào.
Bắc Kinh càng lo sợ vai trò lịch sử mà các nhà thờ từng ghi dấu trong việc dẫn dắt sự bất mãn chính trị ở những nơi như Ba Lan và Estonia, khi các bài giảng và thánh ca trở thành niềm cảm hứng cho các phong trào chống Cộng mang lại cái chết cho Cộng Sản Liên Xô. Còn nữa, thực tế xã hội Trung Quốc hiện đầy dãy bất mãn. Không phải ngẫu nhiên mà chiến dịch trấn áp tôn giáo quyết liệt được thực hiện ở thời điểm mà kinh tế Trung Quốc đang trong giai đoạn khó khăn.
Điều đáng nói là Bắc Kinh thành công trong việc gây áp lực Vatican phần nào nhượng bộ họ. Thỏa thuận Vatican-Trung Quốc năm 2018 đánh dấu mức độ hợp tác chưa từng có giữa Giáo Hội Công Giáo ở Rome và Đảng Cộng Sản Trung Quốc. Thỏa thuận cho phép Trung Quốc bổ nhiệm các giám mục, đưa phần lớn hàng giáo phẩm Công Giáo dưới sự giám sát nhà nước vào hệ thống giáo hội. Những người từ chối thỏa hiệp – như Giám Mục Trương Duy Trụ (Joseph Zhang Weizhu) ở Hà Bắc hay Hồng Y Trần Nhật Quân (Joseph Zen) ở Hong Kong – phải đối mặt quản thúc tại gia.
Sự đàn áp tôn giáo ở Trung Quốc không là bi kịch riêng ở nước này mà còn là một phép thử đối với lương tâm của thế giới tự do. Trên Tablet Magazine, nhà hoạt động nhân quyền kỳ cựu Phó Hy Thu (Bob Fu) – người sáng lập tổ chức vận động nhân quyền ChinaAid có trụ sở tại Mỹ – viết (trích):
“Khi Mao tuyên bố tôn giáo là ‘chất độc,’ các nhà thờ rút vào hoạt động bí mật nhưng không bao giờ biến mất. Khi Kinh Thánh bị đốt, các tín hữu đã chép tay Kinh Thánh dưới ánh nến. Khi các mục sư bị bỏ tù, những người khác đứng lên thay. Máu các vị tử vì đạo trở thành hạt giống của sự phục hưng. Ngày nay, đức tin ấy vẫn tồn tại. Bất chấp hàng loạt vụ bắt giữ, tín hữu Giáo Hội Tích An vẫn gặp nhau một cách lặng lẽ tại nhà riêng và trên mạng dưới những bí danh. Lòng dũng cảm của họ phơi bày sự phá sản của tư tưởng hệ Cộng Sản. Các ông có thể bỏ tù mục sư nhưng các ông không thể bỏ tù Phúc Âm.”
Từ khi bị bắt vào ngày 10 Tháng Mười, Mục Sư Kim Minh Nhật gửi một lá thư duy nhất thông qua luật sư mình – một thông điệp đang được lan truyền rộng rãi trong cộng đồng cơ đốc giáo trên toàn thế giới. Nó chỉ chứa hai từ, được viết bằng chữ in hoa: “ĐỪNG SỢ.”
Những lời đó vang vọng qua nhiều thế kỷ bị đàn áp, từ hầm mộ La Mã đến các nhà tù hiện đại của Trung Quốc. Chúng nhắc nhở cả tín hữu và những kẻ bạo chúa rằng không có quyền lực nào trên trái đất có thể dập tắt ánh sáng lương tâm.
Như Chúa Giêsu đã dạy, “Đừng sợ những kẻ giết thân xác mà không thể giết linh hồn” (Ma-thi-ơ 10:28). Và như lịch sử giáo hội – từ sách Công Vụ Tông Đồ đến Trung Quốc hiện đại – đã chứng minh, mọi đế chế tuyên chiến với dân của Thiên Chúa rốt cuộc cũng chỉ là tuyên chiến với chính mình.” [dt]
WESTMINSTER, California (NV) – Một phiên họp đặc biệt hiếm thấy của Hội Đồng Thành Phố (HĐTP) Westminster được tổ chức vào Thứ Năm, 18 Tháng Mười Hai, với hai kết quả đáng chú ý, một kết quả bất thường – đảo ngược quyết định được đưa ra chỉ mới tháng trước về Rose Center Theater – và một kết quả quen thuộc – màn tranh cãi giữa Thị Trưởng Chí Charlie Nguyễn và Nghị Viên Carlos Manzo.
Theo báo mạng Orange County Tribune hôm Thứ Năm, sau hơn hai giờ họp, HĐTP bỏ phiếu 4-0 (Nghị Viên Amy Phan West vắng mặt), đồng ý gia hạn thêm sáu tháng hợp đồng cho nhóm Friends of Rose Center Theater (FRCT) tiếp tục điều hành Rose Center Theater – một nhà hát 415 chỗ ngồi tại khu Civic Center – đến hết Tháng Sáu, 2026.
Rose Center Theater vẫn sẽ mở cửa hoạt động tới hết Tháng Sáu, 2026. (Hình: City of Westminster)
Trước đó, những nhà điều hành thuộc tổ chức FRCT cho biết thành phố thông báo muốn biến nhà hát này thành một trung tâm văn hóa, và họ sẽ ngưng hoạt động sau 20 năm.
HĐTP cũng để ngỏ khả năng gia hạn thêm nếu kế hoạch kêu gọi nộp đề án (Request for Proposals) của các đơn vị khác có nhu cầu điều hành Rose Center Theater chưa sẵn sàng.
Nếu sau bốn tháng của đợt gia hạn sáu tháng này mà đề án vẫn chưa hoàn tất, HĐTP có thể xem xét gia hạn thêm ba tháng nữa.
Theo thỏa thuận mới, đơn vị điều hành hiện tại sẽ trả cho thành phố $5,000 mỗi tháng.
“Tuy tối nay chúng tôi đồng ý với phương án này, nhưng nó không hoàn toàn đúng theo khuyến nghị của chuyên viên tư vấn,” Thị Trưởng Chí Charlie Nguyễn nói. “Họ đề nghị mức $5,200 mỗi tháng và thêm $2 cho mỗi ghế ngồi, nên thành phố vẫn đang chịu lỗ.”
Ông Chí đề cập đến khuyến nghị của chuyên viên tư vấn đối với hợp đồng mới dành cho FRCT.
Trước đó, Nghị Viên Carlos Manzo phản bác nhận định của ông thị trưởng về “khoản lỗ” mà thành phố phải gánh khi cung cấp các dịch vụ vận hành nhà hát, như bảo trì.
“Vậy còn các công viên thì sao?” Nghị Viên Manzo đặt câu hỏi. “Đó cũng là dịch vụ phục vụ công chúng. Hay như Diễn Hành Tết, chúng ta cũng đã chi tiền cho sự kiện đó.”
Quyết định được HĐTP thông qua hôm Thứ Năm đảo ngược nghị quyết ban hành ngày 12 Tháng Mười Một, theo đó HĐTP Westminster bỏ phiếu để không gia hạn hợp đồng với FRCT. Đề nghị đó được thông qua với kết quả 3-1-1, có phiếu chống của Nghị Viên Carlos Manzo và phiếu trắng của Nghị Viên Amy Phan West.(T.Nhiên) [đ.d.]
SAN JOSE, California (NV) – Các giới chức San Jose lâu nay biết việc quản trị kém cỏi làm nhiều người quan tâm liên quan đến Vietnam Town, một trung tâm thương mại nổi tiếng trong khu Little Saigon của thành phố.
Và tuần này, thành phố bắt đầu “ra tay” sau khi báo mạng San Jose Spotlight viết bài về tình trạng hiện nay, cũng như có một số chủ doanh nghiệp nộp đơn kiện, cho rằng Vietnam Town quản trị một cách cẩu thả.
Lối vào một khu thương mại trong Vietnam Town, San Jose. (Hình minh họa: Trà Nhiên/Người Việt)
Theo báo mạng San Jose Spotlight hôm Thứ Năm, 18 Tháng Mười Hai, Sở Quy Hoạch, Xây Dựng, và Thực Thi Pháp Luật thành phố vừa ra lệnh cho ban quản trị Vietnam Town phải dời các vật cản và thùng rác chặn đường vào bãi đậu xe chính của khu thương mại vào cuối Thứ Năm tuần này.
Vụ đóng cửa bãi đậu xe làm nhiều chủ doanh nghiệp khó hiểu, nói rằng vụ này làm giảm thiểu sự đi lại của khách hàng, làm cho khu thương mại trở nên vắng vẻ tại một số nơi trong ngày.
Thế là các chủ doanh nghiệp tập hợp lại, nộp đơn kiện ban quản trị khu này – Vietnam Town Condominium Owners Association – là không đếm xỉa gì đến phàn nàn của họ và làm lãng phí nguồn ngân sách làm đẹp khu thương mại.
Thành phố cũng ra lệnh ban quản trị giải quyết các vi phạm của nhiều tòa nhà – và xin giấy phép xây dựng đàng hoàng – liên quan đến các vấn đề bị tố cáo là quản trị kém.
Thành phố cho Vietnam Town Condominium Owners Association hạn chót để tuân thủ là ngày 22 Tháng Chín, 2026.
Các giới chức thành phố nói rằng họ đã điều tra các vấn đề của khu thương mại này sau khi báo mạng San Jose Spotlight đưa ra. Nhưng cơ quan thực thi pháp luật thành phố nói vụ này được chú ý từ Tháng Giêng, theo thông báo của cơ quan này trên trang web của thành phố. Các chủ doanh nghiệp lại nói rằng, từ đó đến nay, họ chưa nghe thành phố nói gì cả.
“Thành phố biết chuyện này lâu rồi, và họ không có hành động gì cả cho đến bây giờ, có thể vì tình trạng bây giờ quá tệ,” ông Jason Trần, chủ tiệm phở Pho This Way trên đường Story, nói với San Jose Spotlight.
Một phát ngôn viên của cơ quan thực thi pháp luật thành phố nói có thay đổi trong số các nhân viên thanh tra làm cho cuộc điều tra đối với các vấn đề của Vietnam Town kéo dài. Nhân viên thanh tra mới xác nhận có các vấn đề với bãi đậu xe bị đóng hôm 11 Tháng Mười Hai, ngày mà San Jose Spotlight lần đầu tiên đăng bài viết về chuyện này. Các nhân viên thanh tra sẽ kiểm tra bãi đậu xe xem có tuân thủ luật hay không vào Thứ Sáu tuần này, phát ngôn viên nói.
Ông Jason Trần nói ông và các chủ doanh nghiệp khác không biết là thành phố có để ý đến các vấn đề này. Nhân viên kiểm tra thực thi pháp luật của thành phố lâu nay không có nhiều và đang phải giải quyết hàng đống việc bị kẹt.
“Chúng tôi chẳng nghe họ nói gì cả,” ông Jason Trần nói. “Chúng tôi tìm cách tiếp cận họ và các cơ quan chính quyền khác, nhưng không ai phản hồi. Thông tin qua lại rất tệ – hoàn toàn chậm chạp. Chúng tôi cần thành phố tiếp tục để ý vấn đề này với chúng tôi để chúng tôi biết là họ có đưa ra mệnh lệnh.”
Vấn đề nổi cộm nhất của bãi đậu xe, theo các chủ doanh nghiệp cho biết, là ban quản trị cho kéo xe ra khỏi trung tâm thương mại vì họ không có chỗ đậu xe. Ngoài ra, còn có vài cửa tiệm bị đập bể cửa kiếng cho nên bây giờ chủ doanh nghiệp phải dùng ván gỗ che lại. Họ cũng cho rằng có những việc xây dựng khó hiểu tại khu thương mại làm thay đổi bộ mặt một số tòa nhà mà không rõ lý do vì sao.
Một góc khu thương mại Vietnam Town, San Jose. (Hình minh họa: Trà Nhiên/Người Việt)
Chủ doanh nghiệp nói rằng ban quản trị đang làm hỏng sự thịnh vượng có thể có của khu thương mại năng động trong cộng đồng, tính thêm lệ phí đối với chủ doanh nghiệp khi họ sử dụng khoảng không gian bên ngoài để phục vụ thực khách.
Đại diện của Vietnam Town Condominium Owners Association không phản hồi khi được San Jose Spotlight yêu cầu phỏng vấn.
Ông Jason Trần nói ông lo ngại là ban quản trị khu thương mại sẽ giả vờ tuân thủ yêu cầu của thành phố, nhưng sẽ lại “đâu vào đấy” sau khi thành phố kiểm tra xong.
Kể từ khi San Jose Spotlight đăng tin về vụ kiện của các chủ doanh nghiệp, ông Jason Trần nói có nhiều khách hàng đến hỏi thành phố có làm gì để giải quyết các vấn đề của Vietnam Town hay không.
“Chúng tôi không yêu cầu được đối xử đặc biệt – chúng tôi chỉ muốn thành phố nghe, tôn trọng, và ủng hộ chúng tôi,” ông Jason Trần nói với San Jose Spotlight. “Chủ doanh nghiệp ở đây bỏ tiền, thời gian, và tâm trí trong khu thương mại này. Với lãnh đạo tốt và hợp tác tốt, Vietnam Town có thể phát triển trở thành một trung tâm văn hóa và du lịch ở San Jose mà nhiều người tự hào, thay vì là một nơi các doanh nghiệp buộc phải xoay xở trong im lặng.” (Đ.D.)
HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Ông Tô Lâm, tổng bí thư đảng CSVN, sẽ được đề cử giữ chức tổng bí thư và kiêm luôn chức chủ tịch nước, hai vị trí cao nhất trong hệ thống chính trị “ngũ trụ” của Việt Nam, tại đại hội 14 của đảng vào năm tới, theo hãng thông tấn Bloomberg News hôm Thứ Tư, 24 Tháng Mười Hai, một ngày sau khi hội nghị trung ương đảng lần thứ 15, hội nghị cuối cùng trước đại hội, kết thúc.
“Ngũ trụ” là năm chức vụ cao nhất tại Việt Nam gồm tổng bí thư, chủ tịch nước, thủ tướng, chủ tịch Quốc Hội, và thường trực Ban Bí Thư Trung Ương Đảng.
Ông Tô Lâm, tổng bí thư đảng CSVN. (Hình: Anton Vaganov/Pool/AFP via Getty Images)
Theo dự trù, đại hội đảng CSVN sẽ diễn ra từ ngày 19 đến ngày 25 Tháng Giêng, 2026.
“Đảng CSVN sẽ đề cử Tổng Bí Thư Tô Lâm tiếp tục giữ vị trí cao nhất, theo những người biết chuyện kể lại, dọn đường cho ông tiếp tục chương trình cải tổ tái định hình quốc gia,” bản tin của Bloomberg News viết.
Bản tin tiếp: “Trong một hành động chính trị hiếm có, ông Tô Lâm cũng sẽ được đề cử giữ thêm chức chủ tịch nước, những người này nói, và yêu cầu ẩn danh vì họ không được công khai nói chuyện này. Điều này có thể gặp thách thức khi đại hội nhóm họp để bầu các lãnh đạo và vẫn còn phải được Quốc Hội chuẩn thuận, những người này nói thêm.”
Trong khi đó, bản tin của hãng thông tấn AFP viết hôm 23 Tháng Mười Hai như sau: “Đảng CSVN hôm Thứ Ba ủng hộ ông Tô Lâm tiếp tục vị trí cao nhất trong năm năm tới, theo hai nguồn được biết tin cuộc họp của giới chức cấp cao đồng ý giới thiệu nhân sự cho đại hội đảng vào Tháng Giêng cho biết.”
“Không thay đổi. Tổng bí thư đảng tiếp tục vị trí của ông để bảo đảm sự ổn định,” một nguồn tin nói với AFP.
Một nguồn tin thứ hai xác nhận với AFP là ông Tô Lâm cũng sẽ được đề cử giữ hai chức cùng một lúc, giống như trường hợp Chủ Tịch Tập Cận Bình của Trung Quốc.
Ông Tô Lâm được bầu làm tổng bí thư hồi Tháng Tám, 2024 sau khi Tổng Bí Thư Nguyễn Phú Trọng qua đời, và đưa ra các cải cách mà các giới chức Việt Nam gọi là “một cuộc cách mạng,” cắt giảm thủ tục hành chánh và ngăn chặn tham nhũng trong lúc tìm cách đẩy mạnh tăng trưởng kinh tế, theo AFP.
Tuy nhiên, theo Reuters hôm 23 Tháng Mười Hai, ông Tô Lâm, 68 tuổi, được xem là ứng viên hàng đầu để tiếp tục giữ chức tổng bí thư, dù quy trình lựa chọn vốn thiếu minh bạch vẫn để ngỏ khả năng bất ngờ.
Reuters cũng nói rằng, mặc dù ông Tô Lâm bị quá hạn về số tuổi, ông vẫn có thể được bầu vì “trường hợp đặc biệt” từng xảy ra trước đây.
Trong diễn văn bế mạc hội nghị 15 hôm Thứ Ba, ông Tô Lâm nói: “Thay mặt các đồng chí được tín nhiệm giới thiệu đề cử Ban Chấp Hành Trung Ương và các chức danh lãnh đạo khóa tới để đại hội 14 xem xét quyết định, chúng tôi xin cảm ơn các đồng chí trung ương, Bộ Chính Trị, Ban Bí Thư đã tin tưởng giao nhiệm vụ. Chúng tôi tiếp tục đoàn kết, thống nhất làm việc với tinh thần trách nhiệm và hiệu quả cao, đáp ứng sự tin cậy của đảng và nhân dân.”
Nếu ông Tô Lâm được chính thức ngồi lại và còn ôm luôn ghế chủ tịch nước khi đại hội đảng diễn ra, điều này sẽ là một thắng lợi rất lớn cho cá nhân ông, thay vì chỉ kiêm nhiệm tạm thời như hồi năm ngoái, ngay sau khi ông Nguyễn Phú Trọng qua đời.
Ngoài những cải cách khác, từ khi lên chức tổng bí thư, ông Tô Lâm đưa ra chương trình cải cách guồng máy cai trị, 63 tỉnh thành gom lại chỉ còn 34, bãi bỏ cấp huyện. Hàng chục ngàn cán bộ đảng viên bị cho nghỉ hưu sớm hay bị sa thải. Nhiều cải cách kinh tế cũng được loan báo theo khuynh hướng kinh tế thị trường sâu rộng hơn nữa.
Theo Bloomberg, nếu ông Tô Lâm ngồi lại và còn quyền hành “ăn trùm” hơn trước là dấu hiệu ông tiếp tục tiến hành các chương trình cải cách được thực hiện từ khi ông làm tổng bí thư. Dù vậy, không có nghĩa là ông không gặp sự chống đối nào vì nội bộ quyền lực cấp cao của đảng CSVN không thuần nhất, có quyền lợi khác nhau.
Có hai nhóm quyền lực thống trị trong đảng, theo Reuters. Nhóm Bộ Công An thuộc phe ông Tô Lâm, người từng là bộ trưởng bộ này, và nhóm quân đội, bao gồm hệ thống các công ty quốc doanh, trong đó có truyền thông và công ty viễn thông quân đội khổng lồ Viettel.
Vẫn theo Reuters, Đại Tướng Lương Cường hiện là chủ tịch nước có thể tiếp tục ở lại, hoặc được Đại Tướng Phan Văn Giang, bộ trưởng Quốc Phòng, thay thế, theo nhiều giới chức cho biết. Tuy nhiên, các quyết định này tùy thuộc vào một số cán bộ cao cấp quyết định, và ngay cả những người muốn nắm giữ chức vụ này có thể rút lui vào giờ chót khi đại hội diễn ra.
Reuters cho biết thêm, Thủ Tướng Phạm Minh Chính, một cựu trung tướng công an, được biết là một người điều hành năng động, từng vượt qua nhiều sóng gió, có thể ở lại vị trí này, dù có nhiều “đối thủ” bao quanh, ví dụ như ông Lê Minh Hưng (trưởng ban tổ chức trung ương), Đại Tướng Lương Tam Quang (bộ trưởng Bộ Công An), và ông Nguyễn Hòa Bình (phó thủ tướng thường trực).
Việc “chia ghế” lãnh đạo chủ chốt cuối cùng cũng phải tính tới yếu tố vùng miền để cân bằng, vẫn theo Reuters, mặc dù các chức này thường do nhiều người miền Bắc nắm giữ hơn là miền Nam. (NTB, Đ.D.)
WASHINGTON, DC (NV) – Đầu Tháng Mười Hai, nhóm cố vấn do Bộ Trưởng Y Tế Robert F. Kennedy Jr. tự chọn bỏ phiếu 8-3, chấm dứt khuyến nghị chích ngừa siêu vi B cho trẻ sơ sinh trong 24 giờ đầu tiên. Điều này có nghĩa là lịch sử 30 năm chích ngừa toàn cầu của loại vaccine này sẽ bị phá bỏ.
Các bác sĩ nhi khoa gốc Việt đã phân tích và đưa ra nhận định về những rủi ro tiềm ẩn đối với khuyến nghị mới của CDC.
Ủy Ban Tư Vấn Về Thực Hành Chích Ngừa (ACIP) họp ngày 4 Tháng Mười Hai ở Georgia để bỏ phiếu chấm dứt khuyến nghị chích vaccine viêm gan B cho trẻ sơ sinh. (Hình: Elijah Nouvelage/Getty Images)
Vô căn cứ
Trả lời nhật báo Người Việt qua thư, bà Connie Bartlett, một bác sĩ nhi khoa gốc Việt hơn 20 năm kinh nghiệm, hiện là giám đốc y tế tổ chức National Healthcare and Housing Advisors, Santa Ana, California, giải thích, cuộc bỏ phiếu của Ủy Ban Tư Vấn Về Thực Hành Chích Ngừa (ACIP) là hành động cho phép người mẹ âm tính với viêm gan B được đưa ra quyết định cá nhân về việc chích vaccine cho trẻ ngay sau khi sinh hay chờ đến 2 tháng tuổi mới bắt đầu.
“Họ loại bỏ khuyến nghị phổ biến lâu nay rằng tất cả trẻ sơ sinh đều nên được chích vaccine viêm gan B ngay sau khi sinh. Khuyến nghị mới này là một sự thay đổi hoàn toàn về mặt tư duy, quan điểm, dẫn đến việc ra quyết định dựa trên lựa chọn riêng của mỗi cá nhân, chứ không phải do bằng chứng y tế hoặc hoặc các nghiên cứu y khoa lâm sàng,” Bác Sĩ Bartlett nhận định.
Một bác sĩ nhi khoa khác là Mai Khanh Trần, làm việc ở Fountain Valley, California, cho biết: “Các tuyên bố và khuyến nghị của CDC về việc không nên chích vaccine viêm gan B cho trẻ sơ sinh đều vô căn cứ và nguy hiểm, bao gồm cả việc Tylenol gây ra chứng tự kỷ cũng thế.”
Tiến Sĩ Emily Landon, chuyên gia về bệnh truyền nhiễm tại đại học y khoa University of Chicago Medicine cho biết, nhiệm vụ của hội đồng cố vấn thuộc CDC là giúp các bác sĩ lâm sàng diễn giải lượng lớn dữ liệu khoa học và giúp họ đưa ra những quyết định đúng đắn về cách chăm sóc bệnh nhân. Thế nhưng, “khuyến nghị này đang phớt lờ khoa học. Việc quyền giám đốc CDC ký vào văn bản này càng củng cố thêm nhận định rằng họ không còn cam kết đưa ra các khuyến nghị dựa trên khoa học để cải thiện sức khỏe nữa.”
Lịch sử 30 năm chích ngừa
Sau khi vaccine được phê duyệt vào những năm 1980, các giới chức y tế công cộng ban đầu tập trung nỗ lực chích ngừa với những người có nguy cơ nhiễm trùng cao nhất.
“Tôi, và các bác sĩ khác, được đào tạo ở trường y để coi viêm gan B là một bệnh nhiễm trùng mà bạn mắc phải khi trưởng thành. Chính những người môi giới mại dâm, gái mại dâm, tù nhân, và nhân viên y tế mới là những người bị nhiễm viêm gan B. Nhưng chúng tôi đã học được nhiều hơn thế nữa,” ông William Schaffner, giáo sư về bệnh truyền nhiễm tại trường y khoa đại học Vanderbilt University, Tennessee, và là cựu thành viên của ACIP, trả lời trên KFF Health News.
Năm 1990, theo CDC, có 3.03 ca mắc viêm gan B trong số 100,000 người từ 19 tuổi trở xuống ở Mỹ. Kể từ khi chính phủ liên bang khuyến nghị chích ngừa cho tất cả trẻ sơ sinh, số ca mắc bệnh giảm mạnh. Dữ liệu của CDC cho thấy vào năm 2022, tỉ lệ này ở nhóm 19 tuổi trở xuống là dưới 0.1/100,000.
Từ năm 1991, giới chức y tế liên bang xác định rằng trẻ sơ sinh nên được chích liều vaccine viêm gan B đầu tiên trong vòng 24 giờ sau khi sinh. Điều đó giúp ngăn chặn virus xâm nhập nếu lây truyền trong quá trình người mẹ sinh nở. Mặc dù cha mẹ có thể lựa chọn không chích ngừa, nhiều nhà trẻ và học khu yêu cầu bằng chứng chích ngừa viên gan B để ghi danh đi học. Những liều vaccine này, từ trước đến nay, là miễn phí.
Rủi ro tiềm ẩn
Trả lời về những lợi ích và rủi ro tiềm ẩn đối với quyết định mới của CDC ban hành, Bác Sĩ Barlett liệt kê ra những lập luận của Học Viện Nhi Khoa Hoa Kỳ (AAP) và Tổ Chức Y Tế Thế Giới (WHO). Đó là khi quá trình kiểm tra lâm sàng ở các bà mẹ không hoàn hảo, vẫn có những sai sót, phát hiện nhiễm trùng muộn, hoặc kết quả không được chuyển đến bệnh viện kịp lúc trẻ chào đời. Do đó trẻ nhỏ có nguy cơ nhiễm virus khi mới sinh ra.
Những người biểu tình bên ngoài tòa nhà CDC ở Georgia khi ACIP họp bỏ phiếu chấm dứt khuyến nghị chích vaccine ngừa viêm gan B cho trẻ sơ sinh (Hình: Elijah Nouvelage/Getty Images)
Thứ hai là nguy cơ phơi nhiễm sớm trong gia đình.
“Ngay cả khi mẹ âm tính, trẻ vẫn có nguy cơ lây nhiễm từ người chăm sóc khác, người thân trong gia đình hoặc môi trường sống mà không ai hay biết. Trẻ nhỏ khi nhiễm virus viêm gan B có nguy cơ rất cao (lên đến 90%) trở thành người mang mầm bệnh mãn tính,” Bác Sĩ Barlett nói.
Bác Sĩ Barlett nói thêm, các nghiên cứu chỉ ra rằng nếu trì hoãn liều đầu tiên sau khi rời bệnh viện, khả năng trẻ không bao giờ quay lại để chích.
“Chẳng khác nào đứa trẻ bị bỏ lỡ cơ hội chích ngay tại bệnh viện để bảo đảm trẻ nhận được sự bảo vệ ban đầu quan trọng nhất,” bác sĩ nói.
KFF Health News từng phỏng vấn cô Wendy Lo, một bệnh nhân sống chung với bệnh gan từ khi mới sinh nhưng không biết cho đến khi kiểm tra sức khỏe định kỳ để du học đại học. Cô nói về quyết đinh của CDC: “Tôi vô cùng thất vọng. Tôi không muốn bất kỳ ai phải trải qua điều đó nếu có thể phòng ngừa được.”
Trang web của CDC cập nhật về chích ngừa viêm gan siêu vi B ghi rõ thêm, những khuyến nghị này bảo đảm tính nhất quán về phạm vi bảo hiểm cho tất cả các cơ chế thanh toán, bao gồm các chương trình trợ cấp như Chương Trình Chích Ngừa Cho Trẻ Em, Chương Trình Bảo Hiểm Y Tế cho trẻ em, Medicaid, và Medicare, cũng như các chương trình bảo hiểm thông qua thị trường bảo hiểm y tế liên bang. Có nghĩa rằng, các công ty bảo hiểm y tế sẽ không còn buộc phải chi trả chi phí cho những lần chích ngừa. Điều đó có thể khiến cha mẹ phải tự bỏ tiền túi để trả cho một loại vaccine được cung cấp miễn phí từ lâu.
Những trẻ em được chích ngừa thông qua chương trình “Chích Ngừa Cho Trẻ Em” của liên bang sẽ mất quyền được chích vaccine này miễn phí ngay khi giám đốc CDC phê duyệt bất kỳ khuyến nghị mới nào của ACIP.
Các chuyên gia cảnh báo với khuyến nghị mới này, điều mà CDC mô tả là quyết định dựa trên cá nhân, dẫn đến việc nhiều gia đình từ chối chích ngừa do thiếu chính sách liên bang rõ ràng.
Vai trò của bác sĩ nhi khoa
Giáo Sư Schaffner, cựu thành viên của ACIP, bày tỏ lo lắng với KFF Health News về thế hệ trẻ sơ sinh tiếp theo và cả các bác sĩ chăm sóc cho các em.
“Chúng ta sẽ chứng kiến các ca nhiễm viêm gan B tái phát. Chúng ta sẽ chứng kiến sự lây truyền sang thế hệ tiếp theo,” ông nói. “Và thế hệ những người mặc áo khoác trắng tiếp theo sẽ phải đối mặt với viêm gan B, trong khi chúng ta có thể đã loại bỏ nó ngay từ đầu.”
Cô Wendy Lo ghi nhận vai trò tích cực của vaccine trong việc bảo vệ các thành viên gia đình của cô không bị nhiễm bệnh.
“Tôi đã nói với bạn đời của tôi, ‘nếu anh đã chích ngừa, chúng ta có thể ở bên nhau,’” cô nói. “Bạn đời của tôi đã chích vaccine, được bảo vệ không bị lây nhiễm, vì vậy tôi biết ơn vì điều đó.”
Khi các con cô chào đời, cô kiên quyết yêu cầu các con được chích liều vaccine dành cho trẻ sơ sinh, một quyết định đã giúp các con tránh bị nhiễm virus.
Giữa một sự việc dù được khoa học chứng minh hiệu quả trong hơn 30 năm, nhưng với chính quyền CDC hiện tại vẫn có những tranh cãi, theo ý kiến của Bác Sĩ Bartlett, các bác sĩ nhi khoa hãy bắt đầu bằng việc tạo sự đồng thuận và trấn an các bà mẹ rằng vaccine viêm gan B có dữ liệu an toàn trong nhiều thập niên.
“Hãy giải thích rõ ràng sự khác biệt trong khuyến nghị, cố gắng đừng sử dụng nhiều thuật ngữ chuyên ngành, mục đích nêu bật rõ lý do tại sao nhiều bác sĩ nhi khoa vẫn khuyên nên chích liều đầu tiên ngay sau khi sinh,” bà nói.
Bà nhấn mạnh, xét nghiệm lâm sàng với người mẹ rất tốt, nhưng không hoàn hảo, trẻ sơ sinh có thể bị phơi nhiễm qua người thân trong gia đình hoặc người chăm sóc.
“Nếu trẻ bị nhiễm bệnh sớm, khả năng bị nhiễm trùng suốt đời sẽ cao hơn, do đó liều chích ngừa sau khi ra đời là an toàn. Ngược lại, Bác Sĩ Barlett khuyến khích các bậc cha mẹ thảo luận cởi mở với các bác sĩ nhi khoa về tình trạng sức khỏe của gia đình và cả các yếu tố rủi ro.
Bà khuyên nhủ: “Nếu cha mẹ quyết định trì hoãn, bác sĩ nhi khoa cần bảo đảm trẻ sẽ được bắt đầu lên lịch chích ngừa ở các lần thăm khám định kỳ tiếp theo để không bỏ lỡ cơ hội bảo vệ con.” [đ.d.]
GARDEN GROVE, California (NV) – Lễ tiếp nhận và ra mắt mô hình Vương Cung Thánh Đường Sài Gòn (Nhà Thờ Đức Bà Sài Gòn) diễn ra tại Viện Bảo Tàng Di Sản Người Việt (VHM), Garden Grove, hôm Thứ Bảy 20 Tháng Mười Hai, chỉ vài ngày trước Giáng Sinh 2025.
Mô hình Vương Cung Thánh Đường Sài Gòn (Nhà Thờ Đức Bà) do nghệ nhân Trần Đức Mưu thực hiện, được CLB Hùng Sử Việt San Diego trao tặng Viện Bảo Tàng Di Sản Người Việt. (Hình minh họa: Văn Lan/Người Việt)
Đồng thời, VHM cũng “trình làng” bức tranh thuyền nhân Việt Nam khổ lớn, do họa sĩ Richard DeRosset trao tặng.
Nhiều người trầm trồ trước mô hình Nhà Thờ Đức Bà Sài Gòn tuyệt đẹp, sống động, bên ngoài có tượng Đức Mẹ uy nghi trên trụ đá cẩm thạch, những xe xích lô, xe hơi đậu bên lề, và khâm phục khi nhìn vào từng chi tiết tỉ mỉ bên trong, với cung thánh và tượng Đức Mẹ, tượng Chúa trên cao. Mô hình cũng có từng hàng ghế cho giáo dân khi tham dự Thánh Lễ. Những bức tranh kiếng ở cửa sổ với tranh các thánh, cả hình tượng của Tổng Thống Ngô Đình Diệm và ông cố vấn Ngô Đình Nhu đang cầu nguyện, chuông, cùng những cầu thang dẫn lên gác chuông, gợi nhớ lại ký ức xưa khi giáo dân đi lễ.
Nghệ nhân Trần Đắc Mưu từng làm những mô hình cho Liên Hội Tuổi Trẻ San Diego vào những dịp hội chợ Tết từ 15 năm nay với nhiều công trình văn hóa tiêu biểu, như Chùa Một Cột ở Hà Nội, Tháp Phước Duyên ở miền Trung, và Nhà Thờ Đức Bà Sài Gòn ở miền Nam, đó là những biểu tượng văn hóa mang tính cách tôn giáo.
Ông kể: “Mô hình Nhà Thờ Đức Bà Sài Gòn tôi thực hiện trong khoảng một năm, làm bằng gỗ đặc biệt, chế biến lại với hàng trăm chi tiết tỉ mỉ để trưng bày tại hội chợ Tết và tại CLB Hùng Sử Việt ba lần. Và từ CLB Hùng Sử Việt, nay chúng tôi trao tặng lại mô hình Nhà Thờ Đức Bà Sài Gòn để góp phần phong phú thêm cho VHM. Với mô hình khá lớn 7ft x 15 ft, nặng khoảng 200 pound, lại rất nhiều chi tiết, nên việc vận chuyển từ San Diego về Little Saigon phải hết sức cẩn thận. Chúng tôi rất xúc động khi những mô hình nghệ thuật này mang đến nhiều niềm vui cho người đến xem trong đó có giới trẻ, để hiểu biết thêm về lịch sử văn hóa Việt Nam, đặc biệt là ở miền Nam Việt Nam.”
Nghệ nhân Trần Đắc Mưu (trái) nhận bằng tưởng lục của Viện Bảo Tàng Di Sản Người Việt, do ông Châu Thụy trao tặng. (Hình: VHM cung cấp)
Trong phần phát biểu khai mạc, họa sĩ Châu Thụy, giám đốc VHM, nói rằng: “Trong không khí rộn ràng Giáng Sinh, viện bảo tàng chọn hôm nay để giới thiệu hai tác phẩm tiêu biểu này, như một thông điệp tinh thần bảo tồn văn hóa và thể hiện hành trình lịch sử đưa dẫn chúng ta đến định cư tại xã hội tự do dân chủ.”
Ông tiếp: “Với nhiều người Việt, Vương Cung Thánh Đường Sài Gòn không chỉ là một công trình kiến trúc mà còn là biểu tượng của ký ức gợi nhớ Sài Gòn xưa, nơi đã dưỡng nuôi một nếp sống hiền hòa và những giá trị tinh thần biết bao thế hệ của dân tộc.”
Ông chia sẻ thêm: “Mô hình này đặt trong không gian của VHM không chỉ để chiêm ngưỡng mà mong rằng đây là nhịp cầu nối quá khứ với hiện tại, nối những người Việt hải ngoại từng sống trong lòng quê hương Việt Nam với các con em sinh ra tại đây. Di sản này cần phải được trao truyền một cách trân trọng, có trách nhiệm, để luôn sống động trong lòng và trong đời sống của những thế hệ kế tiếp.”
Nhân dịp này, ông Châu Thụy cũng đặc biệt gởi một thông điệp đến giới trẻ.
“Xin các bạn hãy ghé lại, nhìn thật kỹ, hỏi thật nhiều và nghe thật sâu. Mỗi biểu tượng của quê hương trưng bày ở đây sẽ giúp các bạn hiểu mình từ đâu đến, để rồi quý bạn càng vững vàng hơn trên con đường mình đang đi.”
Ông Nguyễn Văn Lực, hội trưởng CLB Hùng Sử Việt San Diego, chia sẻ: “Nhà Thờ Đức Bà Sài Gòn là một di tích lịch sử của miền Nam Việt Nam. CLB Hùng Sử Việt luôn duy trì lịch sử văn hóa nghệ thuật nước nhà trong mọi lĩnh vực. Nhà Thờ Đức Bà Sài Gòn là một di tích văn hóa lịch sử đặc biệt, đặt tại trung tâm Sài Gòn là thủ đô của miền Nam ngày trước. Chúng tôi tặng lại mô hình này để lưu lại tại VHM để hậu thế mai sau tuy sinh ra và lớn lên ở Mỹ vẫn có thể đến tìm hiểu được lịch sử nước nhà.”
Bức tranh khổ lớn “Những Người Tị Nạn Trên Thuyền” do họa sĩ Richard DeRosset trao tặng Viện Bảo Tàng Di Sản Người Việt. (Hình minh họa: Văn Lan/Người Việt)
MC Tường Vy cho hay: “Người tham dự rất thích thú khi chiêm ngưỡng mô hình Vương Cung Thánh Đường Sài Gòn, đặc biệt là nghệ nhân Trần Đắc Mưu là một Phật tử, nhưng ông luôn tìm hiểu nghiên cứu nhiều khía cạnh để tạo được một tác phẩm tuyệt vời, cho thấy giá trị lịch sử của Nhà Thờ Đức Bà luôn nằm trong lòng những người con Việt, vượt qua những phân biệt tôn giáo. Tôi mong ước khi về thăm nhà sẽ ghé thăm Nhà Thờ Đức Bà Sài Gòn, một chứng tích lịch sử đặc biệt trong 300 năm hình thành miền Nam xưa, trong đó có Sài Gòn.”
Ông Châu Thụy cũng cho biết VHM rất tự hào trưng bày bức tranh “Những người tị nạn trên thuyền” do họa sĩ Richard DeRosset vẽ trao tặng.
Ông nói: “Cảm ơn ông Richard DeRosset bất tử hóa câu chuyện về hy vọng và lòng dũng cảm trong một tác phẩm nghệ thuật đầy sức sống, không chỉ ghi lại hình ảnh con thuyền nhỏ giữa biển khơi, mà còn tạc vào đó tinh thần dũng cảm, bất khuất và khát vọng tự do của người Việt Nam tị nạn, nhắc nhở rằng tự do là một cuộc đánh đổi bằng gian nguy, để thế hệ mai sau hiểu rằng cộng đồng chúng ta đã phải trải qua biết bao nhiêu mất mát, lưu lạc nhưng luôn vẫn kiên cường nỗ lực sống với lòng nhân ái, và niềm tin vào ngày mai tươi sáng.” [đ.d.]
Cả hệ thống chính trị lẫn hệ thống công quyền của Việt Nam đang cùng đồng ca, rằng thì là… Việt Nam sẽ trở thành “quốc gia phát triển, thu nhập cao” vào năm 2045 và bệ phóng để vọt lên, chạm tới mục tiêu này là bốn… nghị quyết: Một về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo (số 57). Một về hội nhập quốc tế (số 59). Một về đổi mới công tác xây dựng, thi hành pháp luật (số 66). Một về phát triển kinh tế tư nhân (số 68).
Công nhân làm việc trong một xưởng may ở tỉnh Thái Nguyên của Việt Nam. Các doanh nghiệp FDI tại Việt Nam chỉ sử dụng mặt bằng (thuê đất), nhân công nội địa để gia công sản phẩm. (Hình minh họa: NHAC NGUYEN/AFP via Getty Images)
Bởi ai cũng đã biết về tính khả thi, mức độ hữu dụng của các… nghị quyết nên kẻ viết bài này xin miễn bàn về điều đó. Tuy nhiên do ngứa cả tai, mắt lẫn miệng nên mạo muội xin phép được trình bày thiển ý về chuyện thủ tướng Việt Nam, ông Phạm Minh Chính, khoe (tổng thương mại Việt Nam vừa đạt $801 tỷ, chính thức lọt top 15 toàn cầu, áp sát Ấn Độ) và dùng chuyện này như bằng chứng về việc Việt Nam sẽ trở thành “quốc gia phát triển, thu nhập cao” vào năm 2045…
***
Nếu chịu khó lục tìm dữ liệu cả từ các nguồn của Việt Nam lẫn ngoại quốc, hẳn có thể dễ dàng nhận ra, cả thủ tướng lẫn các cơ quan hữu trách có trách nhiệm tập hợp, công bố số liệu liên quan đến kinh tế – xã hội đã cố tình tung hỏa mù để gạt công chúng, nói theo kiểu binh dân là “lập lờ đánh lận con đen.”
“Tổng thương mại” cấu thành từ hai yếu tố là tổng giá trị hàng hóa xuất cảng (kim ngạch xuất khẩu) và tổng giá trị hàng hóa nhập cảng (kim ngạch nhập khẩu).
Trong $801 tỷ mà ông Chính đem ra khoe, có $410.3 tỷ là giá trị hàng hóa xuất cảng, phần còn lại (390.7 tỷ) là giá trị hàng hóa nhập cảng. Thiếu sự phân định rõ ràng về giá trị hàng hóa xuất cảng/giá trị hàng hóa nhập cảng/thặng dư thương mại sẽ dẫn tới ngộ nhận về thực chất của tăng trưởng kinh tế. Đó là chưa kể việc diễn giải sai lệch về bản chất dữ liệu sẽ vun xới sự lạc quan trên ẩn họa dẫn tới… chết chùm!
Tổng giá trị hàng hóa xuất cảng đạt $410.3 tỷ Mỹ là một khoản đáng kể nhưng yếu tố tạo ra khoản đáng kể này lại đáng lo vì hơn 70% khoản ngoại tệ vẫn được mang ra khoe trong vài năm vừa qua như một loại thành tích ấy thuộc về các doanh nghiệp do ngoại quốc đầu tư, hoạt động bằng hợp đồng và vốn do ngoại quốc mang vào Việt Nam nên lợi nhuận thuộc về ngoại quốc (doanh nghiệp FDI).
Các doanh nghiệp FDI tại Việt Nam chỉ sử dụng mặt bằng (thuê đất), nhân công nội địa để gia công sản phẩm, nộp những khoản thuế chẳng đáng là bao trên doanh thu và lợi nhận khổng lồ mà họ kiếm được. Cũng vì vậy, những người đang làm thuê ở các doanh nghiệp FDI không được hưởng gì thêm khi tổng kim ngạch xuất cảng tăng, nguồn lợi từ tổng giá trị hàng hóa xuất cảng được chuyển ra ngoại quốc cũng chẳng góp gì vào việc cải thiện mức sống của dân chúng trong nước.
Về lý thuyết, sự hiện diện của các doanh nghiệp FDI ở quốc gia nào đó chỉ tạo ra tác động tích cực đến kinh tế – xã hội của quốc gia ấy nếu chính sách thật sự đúng đắn, phương thức quản trị thật sự hiệu quả và các doanh nghiệp nội địa trở thành một phần của tiến trình sản xuất hàng xuất cảng nhờ tận dụng công nghệ do các doanh nghiệp FDI chuyển giao, có thêm các đơn đặt hàng từ những doanh nghiệp FDI để mở rộng sản xuất, tích lũy nội lực và lớn mạnh theo thời gian.
Tuy nhiên đã vài thập niên, ông Chính và đảng của ông, quốc hội của ông, chính phủ của ông vẫn không thể tạo ra sự liên kết giữa doanh nghiệp FDI và doanh nghiệp nội địa. Những lợi ích lẽ ra phải đạt như chuyển đổi đội ngũ nhân lực từ lao động giản đơn sang lao động có kỹ thuật cao, giàu kinh nghiệm, tăng thêm nguồn thu từ sự liên kết, lớn mạnh đồng đều của cả hai bên (doanh nghiệp FDI và doanh nghiệp nội địa) vẫn còn ở chân trời.
Thậm chí, tổng thương mại (tổng của kim ngạch xuất cảng và kim ngạch nhập cảng) liên tục đạt mức chưa từng có lại tỷ lệ thuận với sự lụn bại của hệ thống doanh nghiệp nội địa.
Theo Tổng Cục Thống Kê (GSO), năm 2024 có khoảng 180,000 doanh nghiệp rút khỏi thị trường (bao gồm xin tạm ngưng sản xuất – kinh doanh, thông báo ngừng hoạt động vì đang làm thủ tục giải thể, hoặc đã hoàn tất giải thể). Năm nay, theo số liệu cũng của GSO, tính đến Tháng Mười, có thêm 190,600 doanh nghiệp rút khỏi thị trường!
***
Nếu quan tâm đến các vấn đề liên quan tới kinh tế – xã hội hẳn quý vị chẳng lạ gì “China shock” (cú sốc Trung Quốc). Từ giữa những năm 1980 đến giữa những năm 2010, Trung Quốc không ngừng bày tỏ sự tự hào khi các số liệu cho thấy kinh tế vọt lên như “pháo thăng thiên.” Sự tăng trưởng gây kinh ngạc ấy dựa trên quy mô hàng hóa xuất cảng, thu hút vốn FDI càng ngày càng lớn. Thiên hạ đổ vào Trung Quốc vì các yếu tố liên quan đến chi phí sản xuất như thuê mặt bằng, thuế, giá nhân công đều rất thấp do Trung Quốc tự nguyện biến xứ sở của họ thành nơi làm thuê!
Trung Quốc chỉ nhận ra mặt trái của việc buộc chặt kinh tế – xã hội quốc gia vào các doanh nghiệp FDI và hàng hóa xuất cảng là một kiểu tự hủy hoại nếu kinh tế – thương mại thế giới gặp trục trặc, doanh nghiệp FDI thu hẹp sản xuất, thậm chí rút khỏi Trung Quốc khiến nguồn thu sụt giảm, thất nghiệp tràn lan, kinh tế suy thoái, xã hội rối loạn, dân chúng oán thán.
Lúc Trung Quốc nhận ra hậu quả khi thu nhập cá nhân, mức sống không tăng tương ứng với tăng trưởng GDP tai hại thế nào và cư xử lệch lạc giữa doanh nghiệp FDI với doanh nghiệp nội địa tai hại ra sao thì đã trễ.
Đó là chưa kể những hậu quả trầm trọng khác do cộng đồng quốc tế cùng nhận ra phải liên kết để có đối sách với “khổ nhục kế” của Trung Quốc nhằm gia tăng tối đa thâm hụt thương mại, rồi dựa trên thành quả thu lượm từ những khoản thâm hụt thương mại càng ngày càng lớn ấy mà trở thành lớn lối, hung hăng.
Vào lúc này, thiên hạ vẫn chưa thấy Trung Quốc tìm ra giải pháp nào khả thi cho tình trạng xuất cảng bị nghẽn, bất ổn và thừa đủ thứ, từ khối nợ nần của chính quyền các địa phương và doanh nghiệp, tới năng lực sản xuất, cả nhà máy lẫn bất động sản cùng đóng băng.
Cho dù suốt mười năm vừa qua Trung Quốc đã thay đổi đường hướng, đề cao “lưu thông kép,” thúc đẩy tiêu dùng nội địa, xác định đó mới là động lực chính và đầu tư vào hệ thống doanh nghiệp nội địa, phát triển chuỗi cung ứng nội địa nhưng chuyển biến rất chậm vì thiếu đủ thứ và quá tốn kém. Một số chuyên gia bảo rằng, đó là giá phải trả cho việc chạy theo chỉ tiêu tăng trưởng, bám vào giá trị hàng hóa xuất cảng và xem thường việc củng cố, phát triển nội lực của doanh nghiệp nội địa. Chưa biết tới bao giờ 1.4 tỷ dân Trung Quốc mới có thể ngừng trả giá cho sai lầm!
Vì nhiều lý do, Việt Nam vẫn chăm chăm hướng vào Trung Quốc, sao chép mọi thứ trong quản trị – điều hành quốc gia từ chính trị, kinh tế đến xã hội một cách thành kính. Chẳng có gì khó hiểu khi các viên chức hữu trách đang lãnh đạo hệ thống chính trị, hệ thống công quyền Việt Nam hoan hỉ với “tổng thương mại” đạt mức chưa từng có, bất chấp thực trạng kinh tế – xã hội khiến dân chúng càng ngày càng tuyệt vọng cả với hiện tại lẫn tương lai. Vấn đề nằm ở chỗ ai sẽ gánh hậu quả của kiểu tự hào chẳng khác gì tự sát ấy? Lại là dân ư? [kn]
