Tô Lâm ‘ngồi 2 ghế,’ phiên bản Tập Cận Bình?
Ông Tô Lâm, tổng bí thư đảng CSVN, sẽ được đề cử giữ chức tổng bí thư và kiêm luôn chức chủ tịch nước tại đại hội 14 sắp tới, theo hãng thông tấn Bloomberg News hôm 24 Tháng Mười Hai, sau khi hội nghị trung ương đảng lần thứ 15. Ông Tô Lâm ‘ngồi 2 ghế,’ phải chăng đây là phiên bản Tập Cận Bình của Việt Nam?
WASHINGTON, DC (NV) – Tổng Thống Donald Trump đang tiếp tục gia tăng áp lực đối với Tổng Thống Nicholas Maduro của Venezuela, nói rằng ông nên từ chức là ” thông minh” và cảnh báo đừng “chơi rắn” với Mỹ, ABC đưa tin.
Phát biểu trước báo giới tại Mar-a-Lago ở Florida vào tối Thứ Hai, 22 Tháng Mười Hai, ông Trump được hỏi thẳng liệu mục tiêu tối hậu của chính quyền ông ở Venezuela có phải là buộc ông Maduro phải từ bỏ quyền lực hay không.
“Chà, tôi nghĩ có thể là vậy. Tôi không thể nói ông ấy. Tùy ông ấy muốn làm gì. Tôi nghĩ sẽ là thông minh nếu ông ấy từ chức. Nhưng một lần nữa, chúng tôi sẽ xem sao,” ông Trump nói.
Đồng thời, ông Trump cũng đưa ra cảnh báo cho ông Maduro.
“Ông ấy có thể làm bất cứ điều gì ông ấy muốn, không sao cả, bất cứ điều gì ông ấy muốn. Nếu ông ấy muốn làm gì đó, nếu ông ấy chơi rắn, đó sẽ là lần cuối cùng ông ấy có thể chơi rắn,” ông Trump nói thêm.
“Chúng tôi có một hạm đội khổng lồ chờ ông ấy. Lớn nhất mà chúng tôi từng triển khai và lớn hơn bao giờ hết mà chúng tôi từng có ở Nam Mỹ.”
Tuần trước, ông Trump ra lệnh “phong tỏa hoàn toàn” tất cả các tàu chở dầu bị trừng phạt ra vào Venezuela, để nhắm vào nguồn thu chính của chính phủ Caracas.
Ông Maduro cho biết Venezuela sẽ tiếp tục buôn bán dầu bất chấp “sự phong tỏa,” và nói rằng sự thay đổi chế độ “sẽ không, không bao giờ, không bao giờ, không bao giờ xảy ra.”
“Chúng tôi sẽ bắt đầu có hành động tương tự trên bộ,” ông Trump nói hôm Thứ Hai. “Trên bộ dễ hơn nhiều.”
Trong khi ông Trump tiếp tục nêu ra khả năng tấn công bộ ở Venezuela, ông cũng tiến thêm một bước khi đe dọa tấn công trên bộ vào các nước khác.
“Bất cứ nơi nào ma túy tràn vào. Bất cứ nơi nào, không chỉ Venezuela,” ông Trump nói khi được hỏi liệu ông chỉ nhằm vào Venezuela hay không. (NNL) [đ.d.]
WASHINGTON, DC (NV) – Hội bác sĩ nhi khoa hàng đầu ở Mỹ kiện chính quyền Tổng Thống Donald Trump hôm Thứ Tư, 24 Tháng Mười Hai, sau khi bị cắt trợ cấp gần $12 triệu, theo CNN.
Hàn Lâm Viện Nhi Khoa Hoa Kỳ (AAP) cho rằng Bộ Y Tế Hoa Kỳ (HHS) tuần trước chặn bảy khoản trợ cấp là để trả thù AAP phản đối những việc chính quyền Tổng Thống Trump làm mà hội này cho là đe dọa sức khỏe trẻ em, chẳng hạn vụ AAP kêu gọi chính quyền đưa ra chính sách chích ngừa dựa trên khoa học.
Nỗ lực của AAP “vấp phải sự bôi nhọ có chủ đích của Bộ Trưởng Y Tế Robert F. Kennedy Jr. cũng như những giới chức cấp cao khác đang cố làm mất uy tín một trong những nhà phê bình HHS nổi bật nhất,” theo đơn kiện nộp lên tòa liên bang ở District of Columbia.
Trong đơn kiện, AAP yêu cầu tòa lập tức chặn việc cắt trợ cấp và bắt buộc HHS phục hồi những khoản trợ cấp nêu trên trong lúc vụ kiện diễn ra.
“Trong đơn kiện, AAP phản đối hành vi trả thù của HHS vì không những gây thiệt hại không thể sửa chữa cho AAP, mà còn phá hoại sức khỏe và sự an toàn của tất cả người Mỹ bằng cách vô lý cắt giảm những chương trình giúp bác sĩ nhi khoa phát giác, phòng ngừa, kiểm soát các chứng bệnh và tình trạng có thể làm suy yếu sức khỏe và làm chết người,” theo đơn kiện.
Số tiền trợ cấp này được dùng để “huấn luyện và hỗ trợ kỹ thuật cho bác sĩ nhi khoa ở vùng quê, giảm số trẻ sơ sinh chết bất thường, phòng ngừa rối loạn phổ rượu ở thai nhi (fetal alcohol spectrum disorder), và kiểm tra khiếm thính ở trẻ sơ sinh,” theo đơn kiện.
“Nếu tòa không can thiệp ngay lập tức, những chương trình này sẽ chấm dứt trong vòng vài tuần, nhân viên sẽ bị sa thải, còn trẻ em và gia đình khắp đất nước sẽ mất những chương trình sức khỏe trẻ em hệ trọng,” AAP ra tuyên bố cho hay hôm Thứ Tư.
AAP có 67,000 thành viên, gồm bác sĩ nhi khoa và chuyên viên nhi khoa. Democracy Forward, tổ chức pháp lý bất vụ lợi đã nộp một loạt đơn kiện chính quyền Tổng Thống Trump năm nay, đại diện AAP trong vụ kiện này.
Tuần trước, phát ngôn viên HHS cho CNN hay HHS hủy những khoản trợ cấp cho AAP và một số tổ chức khác “vì họ không còn ủng hộ sứ mệnh hoặc ưu tiên của cơ quan này.”
Mấy tháng qua, AAP và Bộ Trưởng Y Tế Kennedy đụng độ và kiện tụng nhau về một số chính sách y tế công cộng, bao gồm chính sách liên quan tới chích ngừa cho trẻ em. (Th.Long) [kn]
NEW DELHI, Ấn Độ (NV) – Ấn Độ tiến gần hơn đến thỏa thuận bán hỏa tiễn siêu thanh Brahmos cho các nước thân hữu là Việt Nam và Indonesia khi Nga bắn tín hiệu sẽ không phản đối.
Brahmos là hỏa tiễn siêu thanh (Mach 2.8) tức nhanh gấp ba lần vận tốc âm thanh, vũ khí phát triển chung giữa liên doanh Ấn Độ và Nga. Ban đầu chỉ là phiên bản mặt đất chở trên xe tải nhưng đã được phát triển tiếp cho các phiên bản gắn trên khu trục, tàu chiến và tàu ngầm.
Theo báo Times of India (TOI), tổng thương vụ nếu được chấp thuận ký kết sẽ trị giá $450 triệu. Vì sở hữu bản quyền chung giữa hai nước Nga-Ấn, nếu New Delhi muốn bán vũ khí này cho nước ngoài phải có sự đồng thuận của Moscow.
Tin cho hay Nga sẽ không chống đối khi Bộ Trưởng Quốc Phòng Ấn Độ Rajnath Singh gặp Bộ Trưởng Quốc Phòng Nga Andrei Belousov ngày 4 Tháng Mười Hai vừa qua. Tuy nhiên, một bản chứng nhận không phản đối chính thức phải chờ Moscow ký.
Nguồn tin của báo TOI nói rằng cả hai nước Việt Nam và Indonesia, sau khi đặt lô hàng ban đầu, có thể đặt mua tiếp trong tương lai.
Chuyện Việt Nam mua hỏa tiền siêu thanh Brahmos đã từng được đề cập cả chục năm qua nhưng đến nay vẫn còn chưa thực hiện được, từ áp lực chống đối của Bắc Kinh với cả Nga và Ấn đến khả năng mua sắm của Việt Nam.
Năm 2022, Ấn đã cung cấp cho Philippines ba giàn Brahmos phiên bản đất đối hải, trị giá $375 triệu. Tin cũng cho hay Philippines nhiều phần sẽ mua thêm.
Cả ba nước ASEAN gồm Việt Nam, Philippines và Indonesia đều có rắc rối nhiều ít với Trung Quốc về vấn đề chủ quyền biển đảo tại Biển Đông. Nếu có thêm hỏa tiễn Brahmos, đây là võ khí phòng bệ biển mạnh nhất mà Hà Nội sở hữu.
Hiện CSVN có một số loại hỏa tiễn phòng vệ bờ biển, vận tốc cận âm, mua của Nga gồm Rubezh-A tầm bắn 80 km, Redut-M tầm bắn có thể đến 500 km, Bastion-P tầm bắn 300 km. Hà Nội tự sản xuất hỏa tiễn VCS-01 đặt tên là Trường Sơn dựa theo hỏa tiễn Rubezh-A của Nga với cải tiến tầm bắn lên 200 km.
Hỏa tiễn Brahmos của liên doanh Nga-Ấn sau nhiều lần cải tiến đã nâng tầm bắn từ 290 km lên tới 450 km và đang được cải tiến để bắn xa tới 800 km. Nhiều phần Hà Nội chỉ mua loại đất đối hải gắn trên xe chuyên dụng vì các chiến hạm của CSVN đều quá nhỏ bé, không thích hợp để trang bị.
Cùng với hỏa tiễn Brahmos, trước đây, đã có tin Việt Nam cũng thảo luận với Ấn Độ về hỏa tiễn phòng không tầm gần Akash, hữu hiệu đối phó với trực thăng, máy bay không người lái, hỏa tiễn cận âm trong khoảng 25 km.
Theo báo TOI, hiện Ấn cũng muốn bán thứ này cho cả Việt Nam, Philippines và Indonesia.(NTB) [kn]
FOUNTAIN VALLEY, California (NV) – Một người đàn ông 29 tuổi, đang trong thời gian bị quản chế, bị tố cáo giựt súng của cảnh sát, bắn một phát, rồi cắn một cảnh sát viên khi họ bắt ông vì ông không chịu rời khỏi Sở Cảnh Sát Fountain Valley, theo Văn Phòng Biện Lý Orange County (OCDA) hôm Thứ Tư, 24 Tháng Mười Hai.
Không ai bị thương trong vụ nổ súng, và ông này đang bị truy tố nhiều tội hình.
Ông Walter Corea Sanchez, cư dân Fountain Valley, bị truy tố một tội hình sự là tấn công cảnh sát bằng vũ khí tấn công, một tội tấn công người đối với cảnh sát viên, hai tội hình sự cản trở hoặc chống lại cảnh sát, một tội hình sự bất cẩn để súng nổ, một tội khinh chống lại cảnh sát và tìm cách lấy súng của họ, một tội khinh chống lại cảnh sát, và một tội khinh gây rối trật tự.
Ông Sanchez chưa nhận tội, vẫn theo OCDA.
Ông Sanchez có thể bị 31 năm tám tháng tù trong nhà tù tiểu bang nếu bị kết tất cả tội. Ông là người đang bị quản chế từ Tháng Tám vì chống lại cảnh sát.
Vào khoảng 9 giờ 45 phút sáng ngày 19 Tháng Mười Hai, ông Sanchez bị tố cáo bước vào Sở Cảnh Sát Fountain Valley, la lối om sòm, và hành động một cách bực tức khi cảnh sát nói chuyện với ông.
Ông Sanchez bị tố cáo đi tới đi lui khoảng 10 phút, la lối với cảnh sát và nhân viên quầy tiếp tân, và giơ nắm đấm trước mặt cảnh sát. Cảnh sát mời ông ra khỏi trụ sở và yêu cầu ông rời đi. Nếu trở lay, ông sẽ bị bắt.
Tuy nhiên, ông Sanchez bước theo cảnh sát trở lại trụ sở, và khi ba cảnh sát viên nhào tới định bắt ông thì ông chạy ra ngoài. Một lần nữa, cảnh sát bảo ông đi đi, nhưng ông lại tố cáo cảnh sát bỏ ba lô của ông xuống đất và định lấy đồ của ông trong đó ra.
Thế là cảnh sát bắt ông, nhưng khi bị đè xuống đất, ông Sanchez bị tố cáo là giựt súng của cảnh sát, bóp cò, và súng nổ. May mắn là không ai bị trúng đạn.
Ông Sanchez cũng bị tố cáo là cắn một trung sĩ cảnh sát, người đang phụ các cảnh sát viên khác bắt ông. Viên trung sĩ này bèn dùng súng điện Taser bắn ông Sanchez nhiều lần, và sau đó bắt ông.
Fountain Valley là một trong bốn thành phố vùng Little Saigon, nơi có cộng đồng người Việt lớn nhất hải ngoại, được thành lập năm 1957, và có khoảng 55,000 cư dân, theo trang web thành phố.
Theo nhật báo The Orange County dẫn số liệu của Thống Kê Dân Số Hoa Kỳ, từ năm 2000 đến năm 2010, gia tăng dân số của Fountain Valley không đáng kể, chỉ có 0.6%.
Tuy nhiên, số cư dân gốc Việt lại tăng rất cao, từ 7,000 người lên tới 11,000 người, tăng 61%.
Hiện nay, 20% cư dân Fountain Valley là người gốc Việt, theo thống kê dân số năm 2010. (Đ.D.)
SACRAMENTO, California (NV) – Bà Bùi Thị Bạch Ngọc, 53 tuổi, cư dân thành phố El Sobrante, vừa bị bắt cùng 12 người khác vì dính đến đường dây ăn cắp hàng hóa trị giá hơn $800,000 ở Sacramento, California, theo nhật báo Contra Costa Herald hôm Thứ Tư, 24 Tháng Mười Hai.
Vụ bắt hàng lậu này là kết quả phối hợp của nhiều cơ quan nhắm vào các vụ ăn cắp có tổ chức hoạt động khắp miền Bắc California.
Hồi Tháng Chín, Đơn Vị Chống Ăn Cắp Hàng Hóa Vùng Thung Lũng (ORCTF) của Cảnh Sát California (CHP) được báo có hai người bị tình nghi ăn cắp hàng hóa ở Placer County và tại nhiều nơi khắp tiểu bang.
Thế là ORCTF phối hợp với CHP, Sở Cảnh Sát Sacramento, và Văn Phòng Biện Lý Placer County bắt đầu điều tra.
Ngày 1 Tháng Mười, Sở Cảnh Sát Rocklin ở phía Đông Bắc Sacramento chặn một chiếc xe có một số nghi can và nhờ ORCTF trợ giúp. Trong lúc điều tra, các nghi can cung cấp thông tin cho thấy họ là những người mua số hàng hóa ăn cắp nêu trên và bán lại kiếm lời.
Các nhà điều tra biết thêm được là số hàng hóa ăn cắp được phân phối và bán tại các chợ trời ở Oakland, San Jose, Galt, Modesto, và Stockton.
Dựa theo thông tin này, nhân viên điều tra ORCTF tiến hành theo dõi hoạt động của các nghi can qua những tuyên bố, sự liên hệ giữa các nghi can, những hàng hóa mua đi bán lại, và các nơi bán hàng hóa này.
Sau đó, các nhà điều tra xin được trát tòa, khám xét sáu căn nhà, ba kho chứa hàng, và một khu chứa hàng.
Ngày 11 Tháng Mười Hai, một chiến dịch mang tên “Operation Silent Night,” qua sự phối hợp của nhiều cơ quan công lực, được thực hiện tại Oakland, Richmond, San Leandro, và Galt.
Kết quả là có 13 người bị bắt, trong đó có bà Bùi Thị Bạch Ngọc. Nhân viên công lực cũng tịch thu hai khẩu súng, hơn $15,000 tiền mặt, năm chiếc xe van, hai xe hơi, và hai xe kéo.
Cảnh sát cũng tịch thu hơn 400 thùng và 200 túi trong đó đựng hàng hóa ăn cắp, bao gồm sản phẩm làm đẹp, đồ dùng trong nhà, quần áo, dụng cụ, đồ chơi, nước có cồn, và tã trẻ em.
Tất cả 13 nghi can này sau đó được đưa vào nhà giam Placer County.
Ngày 12 Tháng Mười Hai, Cal Expo cung cấp nơi để các nhà điều tra sắp xếp và phân loại các hàng hóa bị tịch thu, tổng cộng 44,140 món trị giá hơn $800,000.
Trong số 13 nghi can bị bắt, chỉ có bà Bùi Thị Bạch Ngọc là cư dân El Sobrante, một thành phố tọa lạc ở phía Bắc vịnh San Francisco. Tất cả 12 nghi can còn lại đều là cư dân Oakland, phía Đông vịnh San Francisco.
Hôm 15 Tháng Mười Hai, Văn Phòng Biện Lý Placer County chính thức truy tố 13 nghi can này với các tội ăn cắp hàng bán lẻ, âm mưu phạm tội hình sự, nhận hàng hóa ăn cắp, và những tội khác, theo Contra Costra Herald.
Cả 13 nghi can đều xuất hiện tại tòa hôm 15 Tháng Mười Hai và ra tòa trở lại hôm Thứ Hai, 22 Tháng Mười Hai.
Riêng đối với bà Bùi Thị Bạch Ngọc, đây không phải là lần đầu tiên bà bị bắt vì tội ăn cắp.
Theo localcrimenews.com, bà từng bị Sở Cảnh Sát Contra Costa County bắt hồi Tháng Tám, 2023 khi đang cư ngụ ở Pittsburg, một thành phố gần El Sobrante, vì tội ăn cắp, nhận và giấu hàng hóa ăn cắp, và ăn cắp có tổ chức. (Đ.D.)
Lâm Hoài Thạch/Người Việt
MIDWAY CITY, California (NV) – Đông đảo tín hữu và đồng hương đến dự Lễ Giáng Sinh qua chủ đề “Tình Yêu Cao Cả,” do Hội Thánh Tin Lành Việt Nam Midway City tổ chức tối Thứ Tư, 24 Tháng Mười Hai, tại nhà thờ Vietnamese Alliance Church, Midway City.
Mở đầu chương trình, Ban Múa Christmas và Ban Thiếu Nhi trình diễn những bài múa và hát Giáng Sinh. Sau đó là bài “Phước Cho Nhân Loại,” do Ban Thờ Phượng và hội chúng hòa ca. Kế tiếp, bài “The First Noel,” do Ban Thiếu Nhi hợp ca.
Trong phần rước đèn Giáng Sinh, Ca Đoàn Hội Thánh trong hoạt cảnh rước đèn nến từ cổng nhà thờ tiến về sân khấu, và mọi người cùng hát vang bài “Đêm Yên Lặng.”
Mục Sư Nguyễn An Phú, đại diện ban tổ chức, chào mừng hội chúng đến dự.
Ông nói: “Mừng Chúa Giáng Sinh, chúng ta mừng Chúa ra đời và ban phước hạnh đến cho toàn nhân loại. Đêm nay là đêm tràn ngập niềm vui để chúng ta được sống với cuộc đời có ý nghĩa trong vòng tay yêu thương của Chúa.”
Ban Thờ Phượng trở lại chương trình với liên khúc ca ngợi Chúa “Hỡi Môn Đồ Trung Tín” và “Thiên Binh Vang Tiếng Hát.” Sau đó, Mục Sư Văn Đài, cựu quản niệm hội thánh, cầu nguyện khai lễ.
Trong phần chính lễ, Ca Đoàn Hội Thánh hợp ca bài “Liên Khúc Giáng Sinh.”
Chương trình văn nghệ Giáng Sinh được tiếp nối với hoạt cảnh có nội dung mô tả lịch sử sự giáng trần của Chúa Giêsu, do ban kịch của hội thánh trình diễn, qua hoạt cảnh “Thiên Sứ Hiện Đến Với Maria và Joseph.”
Ban tổ chức dẫn giải hoạt cảnh, “Sau khi Đức Chúa Trời dựng nên loài người, Adam đã phạm tội làm mất sự vinh hiển của Đức Chúa Trời, rồi bị ngài trừng phạt. Từ đó, nhân loại sống trong đau thương, ghen ghét, hận thù… Nhưng, Đức Chúa Trời đã kêu gọi Abraham thành lập nhóm dân chúng thuộc về ngài, và có một chương trình cứu chuộc cho cả nhân loại, dẫu rằng, con người lúc bấy giờ đang lưu lạc sống trong tối tăm và sợ hãi.”
Trong hoạt cảnh này, tốp ca English Ministry hợp ca bài “Emmanuel.”
Hoạt cảnh thứ hai là “Nhà Quán Không Chỗ” cũng do ban kịch trình diễn với tiếng hát của Lê Lộc, qua bài nhạc “Thiếu Chỗ Cho ngài.”
Ban Kịch Hội Thánh tiếp tục hoạt cảnh thứ ba với nội dung “Thiên Sứ Báo Tin Cho Mục Đồng” và nhóm Thanh Niên GLM hát phụ diễn bài “Tiếng Hát Thiên Binh.” Hoạt cảnh cuối cùng với nội dung “Hành Trình Về Bethlehem.” Trong hoạt cảnh này, ca sĩ Như Mai góp tiếng hát qua bài “Thông Điệp Đêm Noel.”
Với nhật báo Người Việt, ca sĩ Như Mai chia sẻ: “Hôm nay tôi hát bài ‘Thông Điệp Đêm Noel,’ một thông điệp của Đức Chúa Trời đã gởi con một của ngài là Chúa Giêsu giáng trần để cứu nhân loại. Tất cả chúng ta vì lòng thương yêu Chúa Hài Đồng, nên cùng hiện diện đêm nay để mừng ngày sinh nhật của Chúa. Và hằng năm, Lễ Giáng Sinh cũng nhắc nhở cho mọi người biết rằng, Chúa giáng trần làm người để đem tình yêu của ngài cho nhân loại.”
Trong phần Sứ Điệp Giáng Sinh, Mục Sư Lê Khắc Hồng, quản nhiệm hội thánh, thuyết giảng với chủ đề “Tình Yêu Cao Cả.”
Mục sư nói: “Cách đây hơn 2,000 năm, Chúa Giêsu vì sự cứu giúp chúng ta nên ngài mới đến gian trần. Vì thế, chúng ta cùng gặp nhau hôm nay, để cùng nhắc nhở lại những sự việc mà Chúa đã làm cho nhân loại, để rồi cùng xin Chúa giúp cho tấm lòng của chúng ta luôn được gắn kết với Chúa.”
“Đức Chúa Trời quyền năng đã dựng lên vũ trụ và bảo tồn muôn loài vạn vật. Vì lòng yêu thương nhân loại, ngài đã ban Chúa Giêsu thành người để tìm cứu những kẻ có tội, là người ban ơn phước cho nhân gian đầu tiên và cũng là sau cùng. Đó cũng là ‘Tình Yêu Cao Cả’ mà ngài ban cho chúng ta,” Mục Sư Hồng nói thêm.
Chương trình được tiếp tục qua phần kết lễ, với bài “Bình An Đã Đến” để ca ngợi Chúa, do nhóm Tốp Ca Hội Thánh trình diễn. Sau đó, Mục Sư Lê Khắc Hồng trở lại với phần kêu gọi hội chúng nên tin tưởng vào Chúa và dâng lời cầu nguyện.
Chương trình văn nghệ Giáng Sinh được kết thúc với phần trình diễn của Ca Đoàn Hội Thánh hợp ca bài “Vì Yêu Ngài Đến” và ban tổ chức cùng hội chúng hợp ca bài “Ca Khúc Giáng Sinh.”
Trong số đồng hương đến dự, ông Đào Tâm chia sẻ: “Vì lòng yêu thương nhân loại, Chúa đã ban cho tôi được trở thành một đạo diễn phim ảnh, và biết bao nhiêu người khác được thành công trong nhiều lãnh vực. Trong mùa Giáng Sinh tại Hoa Kỳ và trên thế giới, các con cái của Chúa đến nhà thờ để mừng ngày Chúa ra đời, và cũng để tạ ơn Thiên Chúa về những thành công của họ.”
Sau cùng là lời cảm tạ của Mục Sư Bùi Minh Quan, phần cầu nguyện chung, và buổi ăn nhẹ do hội thánh khoản đãi. [đ.d.]
ORANGE COUNTY, California (NV) – Trước thềm lễ Giáng Sinh, số lượng trẻ em tại Orange County đang chật vật vì thiếu ăn và không có nơi ở ổn định tiếp tục gia tăng, theo báo cáo Tình Trạng Trẻ Em (Condition of Children) thường niên lần thứ 31 của quận hạt, báo mạng Voice of OC loan tin hôm Thứ Tư, 24 Tháng Mười Hai.
Báo cáo cho thấy số trẻ em vô gia cư đang tăng lên, với hơn 30,000 học sinh trong quận hạt không có nơi ở cố định – mức cao nhất trong hơn một thập niên qua.
“Tình trạng di chuyển liên tục, chấn thương tâm lý và nghèo đói gắn liền với cảnh vô gia cư và nhà ở bấp bênh tạo ra những rào cản trong học tập, tỉ lệ đến trường thấp, cùng các vấn đề về phát triển, thể chất và tinh thần đối với học sinh,” báo cáo nêu rõ.
“Một học sinh vô gia cư hoặc sống trong môi trường chật chội có xu hướng chịu nhiều căng thẳng và lo âu hơn do không biết mỗi đêm mình sẽ ngủ ở đâu, cũng như không có một không gian yên tĩnh, ổn định, và lâu dài để học tập hay làm bài tập,” vẫn theo báo cáo.
Sự gia tăng này diễn ra trong bối cảnh các lãnh đạo trung tâm phân phối thực phẩm cảnh báo rằng nạn đói tại Orange County sẽ còn trầm trọng hơn nếu không có sự can thiệp của các nhà lập pháp nhằm đảo ngược các khoản cắt giảm, và những thay đổi sắp tới đối với các chương trình trợ cấp thực phẩm và chăm sóc sức khỏe liên bang – những yếu tố sẽ tác động trực tiếp đến các chương trình bữa ăn học đường.
Ông Mark Lowry, giám đốc OC Food Bank, cho biết trẻ em bị đói sẽ gặp nhiều khó khăn trong lớp học.
“Thật khó hình dung xã hội của chúng ta được lợi gì khi cắt giảm thực phẩm dành cho trẻ em,” ông Lowry nói trong một cuộc phỏng vấn hồi đầu tháng. “Với các khoản cắt giảm CalFresh, hoàn toàn có thể dự đoán rằng nếu một đứa trẻ bị đói không thể học tập, thì khi lớn lên, một người trưởng thành bị đói cũng không thể làm việc hiệu quả, nuôi dạy con cái hay phát triển cuộc sống.”
CalFresh là chương trình “Food Stamps” tại California.
Bà Sandra Velasquez, giám sát viên quan hệ cộng đồng của Cơ Quan Dịch Vụ Xã Hội Orange County (SSA), cho biết bà chưa nghe thấy lo ngại nào từ các trung tâm phân phối thực phẩm.
Tuy nhiên, trong một thông cáo đưa ra vào sáng hôm sau, ông Chi Phạm, phát ngôn viên của SSA, làm rõ rằng cơ quan này thực sự đã nghe thấy một số lo ngại từ các trung tâm phân phối thực phẩm.
“Ở cấp độ cơ quan, chúng tôi nhận thức được những mối lo ngại từ các trung tâm thực phẩm về tác động đối với nguồn tài trợ, vì chúng tôi đang hợp tác với các tổ chức như OC Hunger Alliance,” ông Chi viết trong thông cáo hôm Thứ Năm tuần trước.
Ông tiếp: “Như đã thấy trong đợt trì hoãn trợ cấp CalFresh tháng trước, người dân phụ thuộc rất nhiều vào các trung tâm thực phẩm để vượt qua khó khăn.”
Hiện nay, hơn 55% trẻ em tại Orange County đủ điều kiện nhận bữa ăn miễn phí hoặc giảm giá tại trường học, tăng khoảng 46% vào năm 2022.
Điều này đồng nghĩa với khoảng 236,000 học sinh trong các trường học của quận hạt đủ điều kiện tham gia chương trình, theo báo cáo.
Tại một số trường học ở Orange County, tỉ lệ học sinh đủ điều kiện ăn bữa trưa miễn phí có thể lên tới 80%, đặc biệt ở những thành phố như Santa Ana, Anaheim, và Garden Grove, theo dữ liệu của Bộ Giáo Dục California.
Tuần trước, báo cáo này được Hội Đồng Giám Sát Orange County chấp thuận mà không có nhiều thảo luận.
Nhiều trẻ em ở Orange County không chỉ phải đối mặt với nạn đói mà còn thiếu một nơi ở ổn định.
Theo báo cáo, ngày càng có nhiều trẻ em vô gia cư tại Orange County phải sống trong “motel,” nhà tạm trú, công viên, hoặc ở chung với các gia đình khác trong cùng một căn nhà.
Trong niên khóa 2023–2024, khoảng 30,000 học sinh rơi vào tình trạng vô gia cư, tăng thêm 6,000 em so với niên khóa 2020–2021.
Cũng trong năm học đó, khoảng 19% học sinh thuộc Học Khu Santa Ana và 27% học sinh thuộc Học Khu Magnolia gặp tình trạng nhà ở bấp bênh.
Học Khu Magnolia có khoảng 5,000 học sinh, từ Mẫu Giáo đến Lớp 6, bao gồm khu vực phía Tây Anaheim và một phần thành phố Stanton.
Báo cáo được công bố sau một đợt đóng cửa kéo dài của chính phủ liên bang vào mùa Thu năm nay, khiến chương trình trợ cấp thực phẩm CalFresh bị gián đoạn – chương trình mà hàng trăm ngàn cư dân Orange County dựa vào để có thực phẩm và trang trải chi phí sinh hoạt.
Sau những gián đoạn đó, SSA cùng các lãnh đạo trung tâm phân phối thực phẩm cảnh báo về những khoản cắt giảm sâu và thay đổi lớn đối với chương trình này theo Đạo Luật “Lớn và Đẹp,” còn gọi là “H.R.1” của Tổng Thống Donald Trump và được ông ký ban hành hồi Tháng Bảy.
Các khoản cắt giảm và thay đổi này có thể khiến ít trẻ em tại Orange County tự động đủ điều kiện tham gia các chương trình bữa ăn học đường hơn, đồng thời làm giảm mức hoàn trả từ liên bang để tài trợ cho các chương trình này, qua đó tạo thêm gánh nặng cho ngân sách của các học khu.
Tuy nhiên, khi được hỏi cụ thể những khoản cắt giảm đó sẽ như thế nào, bà Velasquez cho biết bà chưa rõ.
Bà Velasquez cũng cho rằng sự gia tăng số trẻ em tham gia chương trình chủ yếu là nhờ vào các nỗ lực tiếp cận mạnh mẽ của quận hạt, chứ không hẳn do số trẻ em thiếu ăn tăng lên.
Theo báo cáo “Condition of Children,” trong niên khóa 2023–2024, có hơn 96,000 trẻ em Orange County dưới 18 tuổi nhận trợ cấp CalFresh, so với hơn 89,000 em trong niên khóa 2021–2022.
Tại Santa Ana, khoảng 30% trẻ em nhận trợ cấp CalFresh trong niên khóa 2023–2204, trong khi tại Westminster, con số này là khoảng 21%, theo báo cáo mới nhất.
Trợ cấp thực phẩm không phải là chương trình duy nhất bị cắt giảm theo Đạo Luật “Lớn và Đẹp.”
CalOptima cùng các lãnh đạo ngành dịch vụ xã hội cũng cảnh báo về các khoản cắt giảm lên đến hàng ngàn tỷ đô la đối với chương trình chăm sóc sức khỏe liên bang, hiện phục vụ khoảng 900,000 cư dân Orange County.
Theo báo cáo mới nhất, cứ 10 trẻ em ở Orange County thì có một em gặp trở ngại trong việc tiếp cận dịch vụ chăm sóc sức khỏe.
Trong năm 2023, có hơn 23,000 trẻ em dưới 18 tuổi không có bảo hiểm y tế, so với 21,000 em vào năm 2022.
Ngoài ra, đây cũng là năm thứ hai liên tiếp số trẻ em tham gia chương trình CalWorks tăng lên, với hơn 24,000 em ghi danh trong năm nay, theo báo cáo. Con số này vẫn thấp hơn nhiều so với năm 2015, khi có khoảng 42,000 trẻ em tham gia chương trình.
CalWorks là chương trình trợ giúp có tiền mặt để trả tiền thuê nhà, tiền nhà, thực phẩm, quần áo, và các tiện ích cho các gia đình có ít nhất một trẻ em trong nhà.
Tuần trước, hai giám sát viên Orange County là ông Vicente Sarmiento và bà Katrina Foley chỉ ra những xu hướng tích cực mà báo cáo nêu lên như khả năng tiếp cận dịch vụ chăm sóc tiền sản được cải thiện, đồng thời thừa nhận vẫn còn nhiều việc phải làm, đặc biệt là vấn đề vô gia cư đối với trẻ em.
“Chúng tôi biết rằng trẻ em không khỏe mạnh thì không thể học tốt, trẻ em bị đói thì không thể học tốt, và trẻ em không có nhà ở thì việc học tập sẽ vô cùng khó khăn. Tất cả những áp lực này đặt lên vai chúng tôi để bảo đảm rằng chúng ta phải tạo được một nền tảng vững chắc giúp học sinh có thể thành công trong học tập,” Giám Sát Viên Sarmiento nói.
Cả ông Sarmiento và bà Foley đều cho biết báo cáo sẽ là một công cụ giúp tiếp tục nâng cao phẩm chất cuộc sống của trẻ em trong khu vực. Tuy nhiên, không ai đề cập cụ thể đến cách họ sẽ giải quyết tình trạng nguồn lương thực bấp bênh của trẻ em ra sao.
Các giám sát viên khác không đưa ra bình luận nào về những phát hiện trong báo cáo. (T.Nhiên) [đ.d.]
Chuyện Vỉa Hè
Đặng Đình Mạnh
Chính sách “4 Không” được xem là kim chỉ nam cho quốc phòng CSVN, nhưng khi tình hình an ninh Đông Á ngày càng trở nên đầy rủi ro và nguy cơ xung đột eo biển Đài Loan-Biển Đông tăng cao, cho thấy yêu cầu bảo đảm an ninh quốc gia bằng chính sách “4 Không” cần phải được xem xét lại một cách nghiêm túc.
Trong bối cảnh khu vực Châu Á-Thái Bình Dương chứng kiến sự trỗi dậy của các trục liên minh mới như Hoa Kỳ-Nhật Bản-Đài Loan-Nam Hàn hoặc Hoa Kỳ-Nhật Bản-Philippines, bên cạnh khối liên minh QUAD đã có trước đó gồm Úc-Ấn Độ-Nhật Bản-Hoa Kỳ nhằm đối trọng với ảnh hưởng ngày càng bành trướng của Trung Quốc, đặc biệt là quanh vấn đề Đài Loan tại eo biển Đài Loan, Biển Hoa Đông và Biển Đông.
Việt Nam, với vị thế địa chính trị then chốt, án ngữ dọc phía Nam khu vực và có khả năng khống chế Biển Đông, đang đối diện với những thách thức địa chính trị vô cùng phức tạp, kể từ sau thời điểm thống nhất đất nước vào năm 1975.
Trong đó, đặc biệt chính sách quốc phòng của CSVN, nổi bật với nguyên tắc “4 Không,” hiện đang đứng trước một phép thử to lớn, thậm chí, với mức độ cần phải xem xét lại chính sách đó nếu không muốn đối diện với sự thất sách toàn diện về quân sự, đe dọa chủ quyền quốc gia.
Chính sách “4 Không” và khả năng bảo đảm an ninh quốc gia
Được hiểu, chính sách “4 Không” của quốc phòng CSVN bao gồm: Không tham gia liên minh quân sự; Không liên kết với nước này để chống nước kia; Không cho nước ngoài đặt căn cứ quân sự hoặc sử dụng lãnh thổ để chống lại nước khác; Không sử dụng vũ lực hoặc đe dọa sử dụng vũ lực trong quan hệ quốc tế.
Chính sách này được Hà Nội giải trình vì mục tiêu cốt lõi là duy trì sự độc lập tự chủ chiến lược, tránh bị lôi kéo vào vòng xoáy cạnh tranh giữa các cường quốc, và bảo vệ môi trường hòa bình để phát triển kinh tế.
Chính sách “4 Không” trong bối cảnh hiện tại
Linh Hoạt Ngoại Giao (Diplomatic Flexibility): “4 Không” cho phép Việt Nam duy trì quan hệ cân bằng với tất cả các cường quốc, từ Trung Cộng, Hoa Kỳ, Nga đến Nhật Bản Bản và Ấn Độ. Chế độ CSVN tự cho rằng sự linh hoạt này là tài sản quý giá, giúp Việt Nam tìm kiếm sự hỗ trợ về kinh tế và công nghệ từ nhiều nguồn khác nhau.
Giảm Thiểu Xung Đột (Conflict De-escalation): Vẫn theo sự nhận định của chế độ CSVN, rằng chính sách này giúp giảm thiểu nguy cơ trở thành mục tiêu quân sự của bất kỳ cường quốc nào và tránh bị biến thành chiến trường ủy nhiệm trong cuộc cạnh tranh địa chiến lược.
Bài viết này chưa đánh giá hoặc phê bình gì về chính sách “4 Không” được chế độ CSVN thực hiện trong thời gian vừa qua, vì nó có thể là mục tiêu trong phạm vi một bài viết khác. Mục tiêu chính yếu của bài viết này chỉ đánh giá chính sách “4 Không” trước các diễn biến thách thức mới đang định hình an ninh địa chính trị trong khu vực Biển Đông và phạm vi rộng hơn bao gồm cả eo biển Đài Loan và vùng Biển Hoa Đông.
Thách thức đối với an ninh quốc gia
Dù muốn hay không, cũng không thể phủ nhận rằng vị trí địa chính trị Việt Nam hiện đang tọa lạc trong một khu vực đang bị quân sự hóa nhanh chóng và nguy cơ xung đột leo thang rình rập từng ngày, thậm chí từng giờ. Điều này khiến cho sự trung lập chiến lược từ chính sách “4 Không” của chế độ Hà Nội ngày càng trở nên mong manh, thậm chí thất sách một cách toàn diện:
Khoảng cách năng lực quân sự: Sự xung đột quân sự tiềm ẩn tại eo biển Đài Loan hoặc ở Biển Hoa Đông sẽ khiến cho môi trường an ninh tại Biển Đông trở nên cực kỳ bất ổn. Trong đó, dù có nỗ lực hiện đại hóa, khoảng cách về năng lực quân sự giữa Việt Nam và một số cường quốc vẫn là một thực tế không thể xóa nhòa trong tương lai gần.
Mối đe dọa từ “Vùng Xám” (Grey Zone Tactics): Chính sách “4 Không” chủ yếu giải quyết các mối đe dọa quân sự truyền thống. Tuy nhiên, Việt Nam hiện đang phải đối phó hàng ngày với các hoạt động theo chiến thuật “vùng xám” của Trung Cộng ở Biển Đông (như các hành động của tàu hải cảnh, hoạt động của tàu thăm dò địa chất, hoặc của các tàu dân quân biển đội lốt tàu đánh cá).
Chúng là những hành động nằm dưới ngưỡng xung đột vũ trang nhưng liên tục xâm phạm chủ quyền. Chính sách “Không Sử Dụng Vũ Lực” của CSVN có thể khiến Việt Nam bị hạn chế trong việc phản ứng mạnh mẽ trước các hành vi (vùng xám) xâm lấn một cách thường xuyên và có chủ đích này.
Mối đe dọa trực tiếp: Chưa kể đến khả năng xảy ra xung đột, vì chiến thuật, quân đội của một cường quốc đột ngột đổ quân vào lãnh thổ, thì chế độ CSVN sẽ đối phó như thế nào?
“Cái giá” của trung lập: Khi căng thẳng gia tăng, các cường quốc lớn sẽ tăng sức ép buộc các quốc gia nhỏ phải chọn bên. Khả năng một cuộc xung đột lớn làm gián đoạn nghiêm trọng thương mại và chuỗi cung ứng toàn cầu là rất cao. Lúc đó, sự trung lập mà CSVN đang chủ trương có thể bị xem là hành động không quyết đoán, làm suy yếu uy tín và khả năng đàm phán của Việt Nam.
Trong kịch bản xung đột tại eo biển Đài Loan, Biển Hoa Đông leo thang, việc duy trì chính sách “4 Không” sẽ trở thành một hành động cân bằng cực kỳ mong manh. Mặc dù tưởng rằng nó giúp tránh bị lôi kéo trực tiếp, nhưng lại không thể ngăn chặn các tác động lan tỏa từ chiến trường lên khu vực Biển Đông, đe dọa trực tiếp đến an ninh hàng hải, kinh tế và cả an ninh lãnh thổ của Việt Nam.
Trước viễn cảnh đó, chính sách “4 Không” trở nên hoàn toàn thất sách, không thể bảo đảm được an ninh quốc gia nếu không có một chiến lược thích ứng.
Đề xuất chiến lược “Bốn Cộng”
Để đảm bảo an ninh quốc gia trong một môi trường địa chính trị biến động, Việt Nam cần xem xét một sự điều chỉnh chiến lược một cách linh hoạt, giữ vững tinh thần độc lập nhưng tăng cường các công cụ răn đe. Sự thay đổi có thể không nằm ở việc từ bỏ hoàn toàn nguyên tắc “4 Không,” mà là thiết lập thêm nguyên tắc “Bốn Cộng” (Four Pluses), bổ sung thêm các trụ cột chiến lược.
Cộng 1 – Nâng cao hợp tác kỹ thuật quân sự
Việt Nam cần tăng cường hợp tác về công nghệ quốc phòng và mua sắm vũ khí với các đối tác chiến lược quan trọng ngoài các kênh truyền thống (Nga).
Tăng cường mua sắm vũ khí phòng thủ phi đối xứng: Tập trung vào các hệ thống tên lửa bờ đối hải hiện đại, hệ thống phòng không, và công nghệ giám sát trên biển (ISR – Intelligence, Surveillance, Reconnaissance) từ các quốc gia như Israel, Ấn Độ, Hàn Quốc, hoặc thậm chí là các đối tác phương Tây. Đặc biệt, là với Ukraine, hầu như nổi lên như là một “cường quốc” với kỹ năng chiến đấu phi đối xứng rất hiệu quả trong cuộc chiến Nga-Ukraine vốn rất phù hợp với thực trạng quân sự Việt Nam.
Hợp tác chuyển giao công nghệ: Thay vì chỉ mua sắm, cần thúc đẩy hợp tác chuyển giao công nghệ để tăng cường năng lực tự chủ sản xuất quốc phòng, đặc biệt là trong lĩnh vực tác chiến điện tử (Electronic Warfare) và máy bay không người lái (UAVs).
Cộng 2 – Thiết lập đối tác chiến lược về an ninh hàng hải
Trong trường hợp phải duy trì nguyên tắc “Không Liên Minh Quân Sự” nhưng cần phải nâng cấp các thỏa thuận đối tác để tạo ra một mạng lưới phòng thủ chung không chính thức trên biển.
Thỏa thuận hợp tác hàng hải (Maritime Cooperation Agreements): Đẩy mạnh thỏa thuận đối tác an ninh và tuần tra chung với các quốc gia có lợi ích trực tiếp tại Biển Đông như Nhật Bản Bản, Ấn Độ, và Úc. Điều này không phải là liên minh quân sự, mà là sự tăng cường khả năng hoạt động chung, hỗ trợ tiếp vận và ứng phó thảm họa trên biển, qua đó tạo ra sự hiện diện quốc tế đa dạng và giảm thiểu áp lực đơn phương từ một cường quốc.
Ngoại giao thượng đỉnh an ninh: Chủ động tham gia vào các cơ chế đối thoại an ninh cấp cao khu vực (như ADMM+, ARF) và sử dụng uy tín ngoại giao để thúc đẩy vai trò của luật pháp quốc tế (UNCLOS) nhằm kiềm chế các hành vi hung hăng trên biển.
Cộng 3 – Củng cố sức mạnh nội tại và “thế trận lòng dân”
An ninh quốc gia trong thời đại mới không chỉ là quân sự, mà còn là khả năng chống chịu của xã hội và nền kinh tế trước cách thách thức an ninh đến từ bên ngoài lãnh thổ.
Đa dạng hóa chuỗi cung ứng: Giảm sự phụ thuộc kinh tế vào một thị trường duy nhất, đặc biệt là Trung Cộng, bằng cách thúc đẩy các hiệp định thương mại tự do (FTA) và thu hút đầu tư từ nhiều nguồn là các đối tác trong khu vực Thái Bình Dương.
An ninh mạng và thông tin: Đầu tư mạnh vào việc bảo vệ cơ sở hạ tầng trọng yếu (Critical Infrastructure) khỏi các cuộc tấn công mạng, đặc biệt trong bối cảnh xung đột lớn có thể xảy ra.
Cộng 4 – Linh hoạt trong định nghĩa “Không Cho Đặt Căn Cứ”
Việt Nam có thể xem xét sự linh hoạt trong việc diễn giải nguyên tắc “Không cho nước ngoài đặt căn cứ quân sự.”
Tạo điều kiện cho hỗ trợ tiếp vận và kỹ thuật hàng hải (Naval Logistics & Technical Support): Cho phép tàu hải quân nước ngoài (đặc biệt là các đối tác chiến lược) như Hoa Kỳ, Ấn Độ, Úc, các quốc gia Châu Âu ghé cảng để sửa chữa kỹ thuật, tiếp tế nhân đạo, hoặc huấn luyện cứu hộ. Điều này không cấu thành “căn cứ quân sự” nhưng vẫn tạo ra sự hiện diện chiến lược của các cường quốc thân thiện, phục vụ mục đích răn đe và bảo đảm an ninh hàng hải.
Chủ động và cảnh giác
Trong nhiều thập niên qua, chế độ Hà Nội đã lựa chọn chính sách “4 Không” như là một công cụ ngoại giao quốc phòng. Thế nhưng, trước sự xâm phạm lãnh hải, hải đảo một cách thường xuyên, hung hăng và đầy quyết đoán của Trung Cộng tại vùng Biển Đông, cho thấy chính sách ấy đã không hề phát huy tác động tích cực nào cả. Thậm chí, còn không có cả bạn bè quốc tế, hoặc đồng minh lên tiếng bênh vực. Kể cả khối Asian hoặc đồng minh thân cận như CHLB Nga. Ngoại trừ sự lên tiếng của Hoa Kỳ, quốc gia vốn đã từng bị chế độ CSVN gọi xách mé là “sen đầm quốc tế.”
Chưa kể rằng, khi Trung Cộng phủ nhận phán quyết của Tòa Trọng Tài Thường Trực (PCA) ngày 12 Tháng Bảy, 2016 trong vụ kiện giữa Philippines và Trung Cộng về Biển Đông, theo đó, đã bác bỏ “đường 9 đoạn” của Trung Cộng. Khi ấy, CHLB Nga, quốc gia được chế độ CSVN xem như một đồng minh thân cận đã lên tiếng ủng hộ Trung Cộng.
Thế nên, trong bối cảnh môi trường an ninh đang thay đổi mạnh mẽ và rủi ro từ các cuộc xung đột tiềm tàng tại eo biển Đài Loan, Biển Hoa Đông và Biển Đông ngày càng hiện hữu, Việt Nam không thể thụ động dựa mãi vào chính sách “4 Không” đơn độc, yếu đuối đầy thất bại ấy được nữa.
An ninh của Việt Nam cần được đảm bảo thông qua một sự kết hợp khéo léo giữa ngoại giao cân bằng và năng lực răn đe đáng tin cậy. Điều này đòi hỏi phải chuyển đổi từ mô hình “trung lập phòng thủ” sang mô hình “độc lập chủ động” (Proactive Independence) – tức là chủ động thay đổi nguyên tắc “4 Không” thành “Bốn Cộng,” để tạo ra các mối quan hệ đối tác sâu sắc hơn với các quốc gia có năng lực, nâng cao sức mạnh quân sự phi đối xứng, và tăng cường khả năng chống chịu của đất nước. Chỉ khi đó, Việt Nam mới có thể trụ vững trong vòng xoáy địa chính trị phức tạp, bảo vệ vững chắc chủ quyền và lợi ích quốc gia. [kn]
Trúc Phương/Người Việt
Trong chưa đầy một năm, Tổng Thống Donald Trump thực hiện cuộc “cải tổ” gây tranh cãi nhất lịch sử bộ máy hành chính liên bang Mỹ. Hơn 2.4 triệu công chức liên bang – từ nhân viên Bộ Ngoại Giao, Bộ Cựu Chiến Binh, đến các cơ quan khoa học, dân quyền – đột ngột rơi vào vòng xoáy thay đổi chưa từng có tiền lệ.
Nhiều cơ quan bị xóa sổ hoàn toàn, gần 300,000 người buộc phải cuốn gói ra đi, hàng tỷ nghiên cứu khoa học bị đóng băng, các chương trình đa dạng và bình đẳng bị triệt tiêu, trong khi hệ thống tuyển dụng được “cải cách” để ưu tiên lòng trung thành với tổng thống. Những thay đổi này không chỉ làm rung chuyển đời sống hàng triệu công chức mà còn để lại hậu quả lâu dài đối với dịch vụ công, nghiên cứu khoa học và quyền lợi của người dân Mỹ.
Những chuyện chưa từng có trong lịch sử nước Mỹ
Một viên chức Tòa Bạch Ốc liệt kê 19 điểm thành tựu của Tổng Thống Trump về “cải tổ chính phủ” trong năm 2025: giải quyết kỷ lục 2.5 triệu đơn yêu cầu trợ cấp tại Bộ Cựu Chiến Binh; chấm dứt Đạo Luật Bình Đẳng Kỹ Thuật Số (Digital Equity Act) thời Biden, mà theo quan chức này, “đã trợ cấp hàng tỷ đô la dựa trên chủng tộc;” cho phép sử dụng lại nhiên liệu hóa thạch trong các tòa nhà liên bang; ngừng hoạt động Cơ Quan Bảo Vệ Tài Chính Người Tiêu Dùng; xóa sổ “tất cả hợp đồng truyền thông tin giả”… (“The year Trump broke the federal government”/The Washington Post, 21 Tháng Mười Hai).
Đáng chú ý nhất là chiến dịch “thanh trừng dữ liệu,” được thực hiện với mức độ cực kỳ kinh khủng. Hàng núi dữ liệu trên các trang web chính phủ bị xóa. Việc xóa dữ liệu được thực hiện ngay sau khi Donald Trump nhậm chức. Thông tin về vaccine, phòng ngừa HIV và sức khỏe sinh sản… trên các trang web của Cơ Quan Phòng Chống Dịch Bệnh (CDC) bốc hơi. Thậm chí dữ liệu liên quan việc phát hiện lây truyền cúm gia cầm cũng bị “lỗi 404.” Kho lưu trữ dữ liệu công khai của Cơ Quan Thống Kê (Census Bureau) biến khỏi thế giới mạng và sau đó hiển thị trở lại, nhưng một số thư mục về thông tin địa lý không còn…
Có hàng núi những từ vô hại như “trẻ nhập cư, trẻ khuyết tật và trẻ LGBTQ+” cũng bị xóa. Ngày 26 Tháng Hai, Bộ Quốc Phòng chỉ thị xóa những câu từ mang nội dung “tập trung vào các đặc điểm không thay đổi, chẳng hạn chủng tộc, dân tộc hoặc giới tính.”
Nghĩa Trang Quốc Gia Arlington xóa các chương trình giáo dục lịch sử liên quan nữ giới và người da màu trong quân ngũ. Lục Quân và Hải Quân xóa các trang web lịch sử liên quan nữ quân nhân lẫn các trang về một đơn vị quân đội Nhật được tặng huy chương, cùng với các trang về những người da đỏ thuộc bộ tộc Navajo sử dụng mật mã (Navajo Code Talkers – những người sử dụng ngôn ngữ bộ lạc để gửi thông tin liên lạc mật trên chiến trường giúp quân đội thời Đệ Nhị Thế Chiến).
Trang web Không Quân xóa một bài viết năm 2019 về 10 phụ nữ từng lái oanh tạc cơ tàng hình để thực hiện các sứ mạng quan trọng. Trung tuần Tháng Ba, loạt dữ liệu trên trang web Nghĩa Trang Quốc Gia Arlington liên quan các ngôi mộ của quân nhân nữ và da đen đã biến mất. Bộ Tư Pháp xóa khỏi trang web những gì liên quan cuộc tấn công Quốc Hội ngày 6 Tháng Giêng, 2021; trong khi whitehouse.gov gỡ bỏ một trang giải thích về Hiến Pháp.
Ngày 7 Tháng Hai, ông Trump sa thải người đứng đầu Cơ Quan Lưu Trữ và Hồ Sơ Quốc Gia (National Archives and Records Administration), nơi lưu giữ các văn bản chính thức của luật pháp quốc gia… Tổng cộng 110,000 trang dữ liệu chính phủ đã bị xóa sạch. Sự việc kinh hoàng đến mức một nhà khoa học gọi đây là cuộc đốt sách thời kỹ thuật số (“digital book burning”).
“Bên bờ vực của chế độ độc tài”
Ngày 3 Tháng Hai, Elon Musk – người được Trump giao dẫn dắt nhóm DOGE (Department of Government Efficiency, được thành lập với mục đích cắt giảm chi phí chính phủ) – đăng trên X: “Chúng tôi đã dành cả những ngày cuối tuần để nghiền nát USAID bằng máy xay gỗ. Lẽ ra có thể đi dự những bữa tiệc tuyệt vời, nhưng chúng tôi lại phải đi làm cái công việc này.” (“We spent the weekend feeding USAID into the wood chipper. Could [have] gone to some great parties. Did that instead”).
Mức độ phá hoại của DOGE và Elon Musk là ngoài sức tưởng tượng, với sự dung túng tối đa của Tổng Thống Trump. Brendan Nyhan, nhà khoa học chính trị tại đại học Dartmouth College, nói: “Tổng thống đang công khai vi phạm luật pháp và Hiến Pháp từng ngày.” Bộ trưởng tư pháp tiểu bang Arizona, Kristin Kay Mayes, nói “những gì chúng ta chứng kiến hôm nay là một cuộc đảo chính chống lại nền dân chủ Hoa Kỳ,” rằng đất nước này “đang bên bờ vực của một chế độ độc tài” và nước Mỹ “chưa bao giờ ở trong một vị thế nguy hiểm hơn.”
Như nhận định của Alan Charles Raul (cựu cố vấn Tòa Bạch Ốc thời Tổng Thống Ronald Reagan và là chánh cố vấn pháp lý của Văn Phòng Quản Lý và Ngân Sách thời Tổng Thống Reagan và George H. W. Bush), cuộc tấn công của DOGE vào toàn bộ hệ thống cấu trúc chính trị Mỹ không chỉ vượt qua các ranh giới thủ tục mà còn phá vỡ các biện pháp kiểm tra và cân bằng cơ bản của trật tự Hiến Pháp.
Giới khoa học hoảng loạn trước việc ngân sách nhiều cơ quan nghiên cứu bị cắt hàng loạt. Không dừng lại ở vấn đề “tát cạn đầm lầy” trong bộ máy liên bang, có những chuyện chưa bao giờ xảy ra ở một nước như Mỹ lại xảy ra. Hồi Tháng Hai, diễn viên Julianne Moore choáng váng khi biết quyển sách thiếu nhi của cô, “Freckleface Strawberry,” bị “án treo” không thể đưa vào các thư viện vì nó “cần được kiểm duyệt dựa theo một sắc lệnh hành pháp của tổng thống.” Julianne Moore (từng đoạt Oscar) nói: “Tôi thực sự đau buồn và chưa bao giờ nghĩ rằng mình chứng kiến điều này ở một đất nước mà tự do ngôn luận và biểu đạt là quyền hiến định.”
“Đại đế” Donald Trump
Như thông tín viên Tòa Bạch Ốc Peter Baker viết mới đây (“Trump Takes America’s ‘Imperial Presidency’ to a New Level”/The New York Times, đăng ngày 21 Tháng Mười Hai), cùng với tất cả những điều trên là cách Trump đưa “chế độ tổng thống đế vương” lên một “tầm cao” mới, với mức độ cũng chưa từng có trong lịch sử Mỹ kể từ ngày lập quốc.
Những dấu hiệu mang tính cá nhân hóa quyền lực xuất hiện dày đặc: viền vàng trong Phòng Bầu Dục, phá bỏ Chái Đông để xây một đại sảnh khiêu vũ khổng lồ, tên và chân dung ông Trump xuất hiện trên các tòa nhà chính phủ, kể cả Trung Tâm Biểu Diễn Nghệ Thuật John F. Kennedy. Sinh nhật ông Trump được chỉ định là ngày miễn phí vé vào cửa tại các công viên quốc gia. Tất cả diễn ra trong bối cảnh Quốc Hội và Tòa Án Tối Cao gần như không tạo ra lực cản đáng kể.
Gần 250 năm sau ngày người Mỹ lật đổ ách quân chủ, đây có lẽ là thời điểm – trong điều kiện hòa bình – mà quyền lực tập trung vào tay tổng thống nhiều nhất và rất gần với hình mẫu một vị vua. Trump tự cho mình quyền diễn giải lại Tu Chính Án Hiến Pháp, làm tê liệt hoặc xóa bỏ các cơ quan do Quốc Hội lập ra, thậm chí yêu cầu những tổ chức và công ty tư nhân phải vận hành theo ý chí Tòa Bạch Ốc. Trump điều quân đội ra đường phố các thành phố Mỹ, thực hiện các chiến dịch quân sự không được Quốc Hội phê chuẩn ở Caribe, sử dụng lực lượng thực thi pháp luật để “thanh toán ân oán” với các đối thủ; trong khi đó, ông ân xá cho đồng minh, coi việc chỉ trích mình là hành vi phản quốc, thậm chí ám chỉ rằng điều đó đáng bị trừng phạt bằng cái chết.
Trước làn sóng biểu tình “No Kings” trên khắp nước Mỹ vào Tháng Mười, Trump tuyên bố: “Tôi không phải là vua.” Tuy nhiên, trên mạng xã hội, Trump tỏ ra thích thú với hình ảnh này. Khái niệm “tổng thống đế vương” (imperial presidency) từng được nhà sử học Arthur Schlesinger Jr. nhắc đến trong quyển sách cùng tên phát hành năm 1973, giữa cao trào vụ Watergate. Khi đó, Tổng Thống Nixon bị xem là vượt quá giới hạn khi phớt lờ Quốc Hội, nghe lén đối thủ và lạm quyền. Tuy nhiên, ở thời này, Robert Schlesinger – con trai sử gia Arthur Schlesinger Jr – nhận xét, những điều Nixon làm “chẳng ăn thua” gì so với Trump. “Nixon hiểu cái gì cũng có giới hạn,” Robert Schlesinger nói, “Trump thì không.”
Năm 2025 khép lại với một tổng thống quyền lực chưa từng có. Tổng Thống Trump không chỉ mở rộng quyền lực chính sách mà còn kiếm lợi. Gia đình ông kiếm được hàng tỷ qua thỏa thuận kinh doanh toàn cầu và đầu tư tiền mã hóa. Không gia đình tổng thống nào công khai tham nhũng đến vậy. Dù vậy, “vua Trump” cũng đang đối mặt thách thức ngày càng lớn từ dư luận, các tòa án và chính nội bộ đảng Cộng Hòa. Phiên bản “tổng thống đế vương” của Trump còn định hình nước Mỹ bao lâu và câu hỏi lớn nhất bây giờ là người Mỹ còn chịu để Trump “lôi” họ đi đến chừng nào?
Thống kê của CBS News dựa vào dữ liệu YouGov cho thấy phần nào thực tế: ngày 2 Tháng Ba, Trump có 51% ủng hộ; ngày 13 Tháng Tư, 44%; ngày 8 Tháng Sáu, 42%; ngày 20 Tháng Bảy, 40%; ngày 7 Tháng Chín, 41%; ngày 5 Tháng Mười, 40%; ngày 23 Tháng Mười Một, 36%; và ngày 21 Tháng Mười Hai, 37%. [dt]
HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Bị can Nguyễn Bá Hoan, 58 tuổi, cựu thứ trưởng Lao Động, Thương Binh Và Xã Hội Việt Nam trước đây, bị truy tố với cáo buộc ăn hối lộ 5.2 tỷ đồng ($197,568) từ các doanh nghiệp đưa người đi “xuất cảng lao động.”
Theo tờ Tuổi Trẻ hôm 25 Tháng Mười Hai, cùng bị truy tố với bị can Hoan là tám thuộc cấp bị quy tội “ăn hối lộ.”
Bị can Hoan và các đồng phạm tại Cục Quản Lý Lao Động Ngoài Nước, trực thuộc bộ nêu trên, bị cho là gây khó khăn, tạo rào cản cho doanh nghiệp để họ phải chi tiền “bôi trơn.”
Chiêu thức của bị can Hoan là chỉ đạo thuộc cấp yêu cầu doanh nghiệp phải bổ túc, kéo dài thời gian thẩm định, phê duyệt các hợp đồng “xuất cảng lao động.”
Do lo ngại không thực hiện đúng tiến độ với hợp đồng đã ký với đối tác ngoại quốc, các doanh nghiệp buộc phải “chi phí đối ngoại” cho bị can Hoan và các đồng phạm.
Theo bản kết luận điều tra của Bộ Công An Việt Nam, bị can Hoan cùng các thuộc cấp nhiều lần nhận hối lộ của ba công ty Hoàng Long, Sona và Incoop3, trong việc phê duyệt hợp đồng “xuất cảng lao động.”
Hồi năm 2022, khi bắt đầu đưa người sang Nam Hàn làm việc theo chương trình Visa E7-3, bị can Hoan chỉ đạo “quy trình thủ tục riêng,” theo đó ông ta được hưởng từ $100-$200 mỗi người đi “xuất cảng lao động.”
Ngoài ra, bị can Hoan còn bị xác định nhận hàng chục triệu đồng (hàng ngàn đô la) để phê duyệt nhanh hồ sơ của doanh nghiệp.
Theo một bản tin khác của tờ Tuổi Trẻ hồi giữa Tháng Sáu, ông Nguyễn Bá Hoan bị bắt khi ngồi ghế thứ trưởng Nội Vụ được ba tháng.
Liên quan vụ này, báo VnExpress hôm 25 Tháng Mười Hai cho hay, để “bôi trơn” cho bị can Hoan và các đồng phạm, các doanh nghiệp như Incoop3 đã phải thu thêm chi phí từ $500-$1,000 mỗi hồ sơ “xuất cảng lao động.”
Trong các năm 2022-2024, công ty Incoop3 được ghi nhận đưa 293 người lao động đi Nam Hàn, và bị cáo buộc “thu sai quy định” 6 tỷ đồng ($227,963) để hối lộ quan chức. (N.H.K) [dt]
QUẢNG NINH, Việt Nam (NV) – Nhà chức trách xác nhận vụ một thiếu niên 17 tuổi thiệt mạng chỉ một ngày sau khi được gia đình gửi vào “trung tâm công tác xã hội” Hải Hà ở xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh.
Cơ sở này tự giới thiệu họ là nơi sàng lọc, đánh giá, phát hiện sớm và can thiệp trẻ em bị tự kỷ, chậm phát triển, bại não, bệnh down, khuyết tật, nói ngọng, nói lắp, hoặc hư đốn, ghiện game. Ngoài ra, trung tâm còn nhận “tư vấn trị liệu tâm lý cho người trầm cảm mọi lứa tuổi.”
Theo VnExpress hôm 25 Tháng Mười Hai, nạn nhân trong vụ việc là em Phạm Hải Nam, 17 tuổi, được gia đình gửi vào trung tâm Hải Hà với chi phí 12 triệu đồng ($456) mỗi tháng.
Kết quả điều tra sơ bộ của Công An Quảng Ninh cho hay, em Nam nhập học tại trung tâm vào ngày 22 Tháng Mười Hai.
Sáng hôm sau, thiếu niên bị cho là nảy sinh mâu thuẫn với một số bạn cùng phòng và bị đánh gây thương tích.
Chiều cùng ngày, sức khỏe của Nam diễn biến xấu và em được đưa về nhà trong tình trạng thi thể có nhiều vết bầm tím.
Nhà chức trách xác định, có dấu hiệu em Nam bị một nhóm người “dùng công cụ hành hung, gây thương tích dẫn đến thiệt mạng.”
Liên quan vụ án mạng, có tám người gồm nhân viên trung tâm và học viên, đã bị bắt giữ.
Facebooker Phạm Nhật Anh, người nhà của nạn nhân, viết trên trang cá nhân: “Đây không còn là xô xát thông thường, mà gia đình chúng tôi nghi ngờ có dấu hiệu bạo lực nghiêm trọng dẫn đến cái chết của cháu tôi. Khi đi còn khỏe mạnh mà một ngày trôi qua, cháu chỉ còn là một thi thể với chằng chịt vết thương. Cháu đã trải qua những gì? Đau đớn nào bằng đây?”
Người này cho biết, bệnh viện xác nhận, em Phạm Hải Nam “chết não, nội tạng dập nát.”
“Đây không đơn giản là xô xát giữa học sinh mà là giết người có tổ chức. Tại sao khi sự việc xảy ra, không có ai phát hiện hay can thiệp mà đến khi cháu tôi không cứu vãn được nữa mới đưa lên bệnh viện?,” Facebooker Phạm Nhật Anh viết thêm.
Người này cũng đăng kèm hình chụp một văn bản ký kết với gia đình cho thấy trung tâm Hải Hà cam kết “có trách nhiệm đảm bảo an toàn cho đối tượng [học viên] khi tham gia các chương trình can thiệp, trị liệu tại trung tâm.”
Trong một bình luận cập nhập vụ việc bên dưới bài đăng, Facebooker Phạm Nhật Anh cáo buộc nghi can đánh chết em Phạm Hải Nam là “một người có tiền án, được trung tâm Hải Hà nhận vào làm việc” và rằng đây là “vụ giết người có tổ chức không phải xô xát giữa học sinh với nhau.” (N.H.K) [dt]
SEATTLE, Washington (NV) – Amazon chặn hơn 1,000 đơn xin việc của những người bị nghi là đặc vụ Bắc Hàn, giám đốc an ninh hãng công nghệ Mỹ này cho hay, theo NBC News hôm Thứ Ba, 23 Tháng Mười Hai.
“Mục tiêu của họ thường thẳng thắn: Được mướn, được trả lương, và gửi lương về tài trợ cho chương trình vũ khí của chính quyền [Bắc Hàn],” ông Stephen Schmidt, giám đốc an ninh Amazon, viết trên trang web việc làm LinkedIn.
Những người bị nghi là đặc vụ Bắc Hàn dùng danh tánh giả mạo hoặc ăn cắp để xin làm công việc IT (công nghệ thông tin) từ xa ở Mỹ và khắp thế giới, ông Schmidt cho biết thêm.
“Từ Tháng Tư, 2024 tới nay, chúng tôi chặn hơn 1,800 người bị nghi là đặc vụ Bắc Hàn gia nhập Amazon,” ông viết. “Năm nay, số đơn xin việc liên hệ với Bắc Hàn bị chúng tôi phát giác tăng 27% mỗi quý.”
Amazon phát giác những đơn này nhờ hệ thống kiểm tra bằng AI (trí tuệ nhân tạo) và nhân viên kiểm tra bằng tay, theo ông Schmidt.
Những người bị nghi là đặc vụ Bắc Hàn thường sử dụng “trang trại máy điện toán” – tức là máy điện toán đặt ở Mỹ nhưng được điều khiển từ ngoại quốc – để che giấu địa điểm thực sự.
Tháng Sáu năm nay, Bộ Tư Pháp (DOJ) loan báo họ phát giác 29 “trang trại máy điện toán” bất hợp pháp khắp nước Mỹ được chuyên viên IT Bắc Hàn sử dụng.
Hồi Tháng Bảy, một phụ nữ ở Arizona bị kết án tám năm tù vì điều hành “trang trại máy điện toán” giúp chuyên viên IT Bắc Hàn kiếm việc làm từ xa tại hơn 300 công ty Mỹ.
Đường dây bất hợp pháp này thu được hơn $17 triệu cho phụ nữ nêu trên và chính quyền Bắc Hàn, theo DOJ. (Th.Long) [đ.d.]
HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Bị can Lê Thanh Thản, chủ tịch tập đoàn Mường Thanh, tiếp tục bị truy tố tội “lừa dối khách hàng” trong vụ án kéo dài sáu năm, từng bị tòa trả hồ sơ yêu cầu điều tra bổ sung.
Vụ án này xảy ra tại dự án chung cư CT6 Kiến Hưng, quận Hà Đông trước đây, Hà Nội. Tại khu chung cư này có hàng trăm căn hộ không được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà và tài sản gắn liền với đất.
Tên tuổi “đại gia” Thản gắn liền với chuyện ông này từng được ông Nguyễn Phú Trọng, cố tổng bí thư đảng CSVN, làm một bài thơ đề tặng, khiến công luận dấy lên nhiều đàm tiếu.
Theo VnExpress hôm 25 Tháng Mười Hai, bị can Thản không bị bắt mà chỉ bị cấm đi khỏi nơi cư trú.
Hồi Tháng Tám, 2023, ông Lê Thanh Thản từng bị đem ra xét xử nhưng Tòa Án Hà Nội quyết định trả hồ sơ điều tra bổ sung do “nhận thấy một số vấn đề chưa thể làm rõ.”
Theo cáo trạng vụ án, hồi năm 2010, bị can Thản chỉ đạo xây dựng dự án CT6 Kiến Hưng nhưng để xảy ra vi phạm nghiêm trọng, như tự ý cho chuyển đổi mục đích sử dụng đất, xây dựng sai quy hoạch, tăng số lượng căn chung cư, tăng chiều cao công trình và xây thêm tòa nhà CT6C mà không có trong hồ sơ thiết kế ban đầu…
Từ lúc bị khởi tố hồi năm 2019, bị can Thản gần như “ở ẩn.” Lần tái xuất hiện gần nhất của bị can Thản là hồi trung tuần Tháng Tám.
Thời điểm đó, trong một tấm hình đăng trên trang web Ủy Ban Nhân Dân Xã Tam Hưng (huyện Thanh Oai trước đây), Hà Nội, ông Thản được nhìn thấy ngồi ở vị trí chủ trì một cuộc họp với các giới chức về tình hình khai triển những dự án đô thị tại xã này.
Tại cuộc họp, ông Thản cam kết đẩy nhanh tiến độ các dự án xây chung cư với mục tiêu “thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội của địa phương.”
Dự án khu đô thị Mỹ Hưng có diện tích 182 hécta, bị bỏ hoang nhiều năm sau khi khởi công hồi năm 2008.
Đến năm 2016, tập đoàn Mường Thanh của ông Thản mua lại dự án, hứa hẹn biến nơi đây thành “khu đô thị lớn nhất Việt Nam.”
Về mối quan hệ thân cận giữa ông Lê Thanh Thản và ông Nguyễn Phú Trọng, báo Kinh Tế Đô Thị hồi Tháng Hai, 2018, cho biết ông Trọng từng viết tặng khách sạn Mường Thanh Grand Phương Đông của ông Thản một bài thơ bốn câu: “Lần này lại đến ‘Phương Đông’/ Tình xưa nghĩa cũ, mặn nồng ‘Mường Thanh’/ Cố lên các chị, các anh/ Quê hương vẫy gọi, sử xanh lưu truyền.” (N.H.K) [dt]
WASHINGTON, DC (NV) – Chương trình nhạc jazz thường niên đêm Noel ở Trung Tâm Nghệ Thuật Biểu Diễn John F. Kennedy bị hủy hôm Thứ Tư, 24 Tháng Mười Hai, sau khi tên của Tổng Thống Donald Trump được đưa vào tên trung tâm này, ban tổ chức loan báo, theo Newsweek.
Nhạc sĩ Chuck Redd cho hay ông quyết định hủy chương trình truyền thống 20 năm này sau khi Tòa Bạch Ốc tuần trước công bố sẽ đổi tên Trung Tâm Kennedy. Kể từ Thứ Sáu tuần trước, bảng tên trung tâm này ghi “Trung Tâm Nghệ Thuật Biểu Diễn Donald J. Trump và John F. Kennedy.”
“Khi thấy đổi tên trên trang web Trung Tâm Kennedy rồi vài tiếng sau là trên tòa nhà này, tôi quyết định hủy chương trình hòa nhạc của chúng tôi,” ông Redd gửi email tới hãng tin AP hôm Thứ Tư cho biết.
Tuần trước, Tòa Bạch Ốc tuyên bố việc đổi tên này được Hội Đồng Quản Trị trung tâm chuẩn thuận. Nhưng cần lưu ý, hội đồng này gồm đa số thành viên do Tổng Thống Trump chọn và trung thành với ông. (Theo luật, một số thành viên Quốc Hội của cả hai đảng cũng nằm trong hội đồng này).
Quốc Hội thành lập Trung Tâm Kennedy năm 1964, một năm sau khi Tổng Thống Kennedy bị ám sát, để làm nơi tưởng niệm vị tổng thống Mỹ thứ 35. Nhìn chung, từ trước tới nay, người ta hiểu rằng đổi tên trung tâm này là quyền của Quốc Hội.
Ông Redd, người chơi trống và vibraphone, tổ chức chương trình “Jazz Jams” ở Trung Tâm Kennedy thường niên từ năm 2006 tới nay. Trước đó, người tổ chức là nghệ sĩ đàn bass William “Keter” Betts. (Th.Long) [đ.d.]
LOS ANGELES, California (NV) – Chuyên gia y tế khá lo lắng về biến thể cúm mới đang tiến tới miền Nam California, do đó, đây là lúc cư dân nên thực hiện biện pháp phòng ngừa cho bản thân và gia đình, theo đài ABC7 hôm Thứ Ba, 23 Tháng Mười Hai.
Năm nay, nhiều trường học khắp nước Mỹ cho học sinh nghỉ Đông sớm vì bệnh hô hấp gia tăng.
Bà Audrey Garrett, cư dân Nam California, cho hay gia đình bà bị triệu chứng giống như cúm rất nặng.
“Chúng tôi vừa mới khỏi bệnh. Con trai tôi bị sốt. Con gái tôi ho sù sụ cả đêm,” bà Garrett cho biết.
Mùa cúm năm nay có thể nặng hơn do biến thể mới của cúm H3N2, tên “subclade K,” đang lây lan ở Bắc Mỹ, trong đó có Hoa Kỳ, theo chuyên gia y tế.
“Năm ngoái là năm Los Angeles bị mùa cúm khá nặng, nên nghe nói năm nay có thể nặng hơn thì thật đáng sợ,” Bác Sĩ Dawn Tereshita, chuyên gia bệnh truyền nhiễm cấp tính của Cơ Quan Y Tế Los Angeles County, cho hay.
Bà Tereshita cảnh báo hệ miễn dịch của chúng ta khó phát giác biến thể subclade K.
“Biến thể subclade K này mới,” Bác Sĩ Tereshita cho biết. “Chúng tôi chưa biết chuyện gì sẽ xảy ra, nhưng vì nó đang lây lan khá rộng, chúng tôi đang theo dõi rất kỹ.”
Mặc dù giúp phòng ngừa virus H3N2, vaccine cúm hiện tại không thể phòng ngừa subclade K, vì khi vaccine này được bào chế, người ta chưa biết biến thể này. Cho tới nay, subclade K biến đổi bảy lần, khiến H3N2 thậm chí nguy hiểm hơn, theo giới chuyên gia.
Tuy nhiên, các chuyên gia tin rằng chích ngừa cúm vẫn có thể giảm rủi ro bệnh trở nặng, phải vào bệnh viện hoặc thiệt mạng.
“Tôi nghĩ bất cứ lý do nào tránh đi bệnh viện cũng rất đáng. Ngoài ra, còn có thuốc kháng virus, mà nếu bị bệnh thì có thể uống,” Bác Sĩ Tereshita giải thích.
Trong số thuốc kháng virus có Tamiflu và Xofluza. Cư dân nên hỏi bác sĩ nếu bị sốt, đau họng, ho, và đau nhức cơ thể có uống được hai loại thuốc này và có nên uống ngay khi triệu chứng bắt đầu.
“Tôi chỉ muốn nhắc nhở mọi người rửa tay, nếu bệnh thì ở nhà, và nếu phải ra ngoài thì đeo khẩu trang,” Bác Sĩ Tereshita khuyên.
Mặc dù chúng ta đang thấy nhiều người bệnh hô hấp, Bác Sĩ Terashita lưu ý mức độ hoạt động của virus cúm ở California hiện vẫn thấp.
Tuy nhiên, bây giờ là lúc ai chưa chích ngừa cúm thì nên chích ngừa vì ca bệnh cúm thường tăng mạnh nhất vào Tháng Giêng và Tháng Hai. (Th.Long) [đ.d.]
HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Vài tháng sau khi báo chí Việt Nam tốn nhiều giấy mực về đề nghị thực hiện dự án đường sắt cao tốc Bắc-Nam, tập đoàn Vingroup của tỷ phú Phạm Nhật Vượng đột ngột loan báo “quay xe” hôm Thứ Năm, 25 Tháng Mười Hai. Vài giờ sau, ông Đặng Thanh Thủy, tổng giám đốc Vinpearl, một công ty con của Vingroup, bất ngờ từ chức.
Theo VnExpress, trong thông báo gửi chính phủ Việt Nam, tập đoàn Vingroup khẳng định quyết định nêu trên “đã được cân nhắc kỹ lưỡng.”
Trong số này có dự án khu đô thị thể thao Olympic tại Hà Nội với quy mô hơn 9,000 hécta vừa được khởi công hôm 19 Tháng Mười Hai.
Bên cạnh đó, Vingroup kể thêm rằng họ đang đầu tư loạt dự án công nghiệp, hạ tầng và năng lượng như nhà máy sản xuất thép VinMetal 2, hai nhà máy điện gió tại Kỳ Anh (tỉnh Hà Tĩnh), nhiệt điện LNG Hải Phòng, đô thị lấn biển Cần Giờ ở Sài Gòn.
Vingroup khẳng định việc rút lui khỏi dự án đường sắt cao tốc Bắc-Nam “là bước đi chủ động và có trách nhiệm để bảo đảm thực hiện tốt nhất những dự án đã được giao.”
Tuy vậy, quyết định của ông Phạm Nhật Vượng gây nghi ngờ rằng tập đoàn của ông đang “cạn vốn” vì sa lầy vào công ty VinFast.
Một bản tin khác của VnExpress cho hay, sau khi có tin Vingroup “quay xe,” chứng khoán tại Việt Nam “rơi thẳng đứng” trong 30 phút cuối phiên hôm 25 Tháng Mười Hai, mất gần 40 điểm, do cổ phiếu liên quan Vingroup và Vinhomes bị nhà đầu tư bán tháo.
Theo báo Pháp Luật TP.HCM hồi cuối tháng trước, ông Nguyễn Việt Quang, phó chủ tịch kiêm tổng giám đốc tập đoàn Vingroup, nhà đầu tư công ty Phát Triển Đường Sắt Cao Tốc Vinspeed, tiếp tục lặp lại yêu cầu được vay 80% vốn đầu tư dự án đường sắt cao tốc Bắc-Nam và hưởng ưu đãi không lãi suất.
Ông Quang nói điều này tại cuộc họp với ông Nguyễn Hòa Bình, phó thủ tướng thường trực Việt Nam.
Người phó của ông Phạm Nhật Vượng đề nghị được vay 80% vốn đầu tư dự án với ưu đãi không lãi suất, hứa hẹn hoàn trả trong vòng 30 năm.
Đại diện Vinspeed khẳng định cam kết “không bán thầu, không chuyển nhượng dự án, sẵn sàng chấp nhận một số rủi ro kinh doanh và không để đội vốn,…”
Ông Quang cũng hứa hão rằng đường sắt cao tốc Bắc-Nam “được đưa vào vận hành sau năm năm thi công thay vì sau 10 năm.”
“Điều này sẽ tạo động lực cho kinh tế đất nước phát triển, giao thông tiện lợi, chi phí di chuyển của nhân dân giảm, đời sống của nhân dân các vùng dọc tuyến được cải thiện,” ông Quang nói.
Công ty VinSpeed do tỷ phú Phạm Nhật Vượng làm chủ, chỉ mới thành lập hôm 6 Tháng Năm, tức chưa được hai tháng, đã được chính phủ Việt Nam “bật đèn xanh” cho làm dự án.
Điều đáng nói là để thực hiện dự án nêu trên, công ty VinSpeed sẽ đầu tư khoảng $61.35 tỷ, trong đó chính phủ Việt Nam cho vay $49 tỷ, với lãi suất 0% trong 30 năm.
Hồi giữa Tháng Năm, báo Tuổi Trẻ cho biết, sau một cuộc họp với đại diện VinSpeed, Phó Thủ Tướng Trần Hồng Hà ký văn bản ghi “cơ bản ủng hộ, hoan nghênh” doanh nghiệp này.
Ông Hà còn chỉ đạo Bộ Tài Chính “đánh giá khả năng cân đối nguồn vốn của nhà nước để cho doanh nghiệp [VinSpeed] vay.”
Trong một diễn biến bất ngờ khác, báo Tuổi Trẻ cho biết, công ty cổ phần Vinpearl thông báo nhận được đơn từ nhiệm của ông Đặng Thanh Thủy, tổng giám đốc kiêm người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp.
Giai đoạn 1992 – 1996, ông Thủy là trợ lý giám đốc tại công ty liên doanh Golden Hope Nhà Bè, chi nhánh Hà Nội. Sau đó ông chuyển sang làm giám đốc nhân sự và đào tạo tại khách sạn Hà Nội Daewoo.
Từ năm 2004, ông bắt đầu gia nhập công ty Vinpearl và làm phó tổng giám đốc giai đoạn 2007 – 2011. Từ năm 2011 đến năm 2014, ông đảm nhiệm vị trí tổng giám đốc. Giai đoạn 2014 – 2017, ông là thành viên hội đồng quản trị (HĐQT) kiêm tổng giám đốc Vinpearl.
Từ Tháng Giêng, 2023 đến Tháng Ba, 2024, ông Thủy đảm nhiệm vị trí chủ tịch Vinpearl và rút về vị trí thành viên HĐQT từ Tháng Mười Một, 2024.
Ngoài chức vụ tại Vinpearl, ông Thủy còn là chủ tịch HĐQT công ty cổ phần Cảng Nha Trang, thành viên HĐQT công ty cổ phần Vinpearl Cửa Hội. Ông Thủy và các thành viên trong gia đình không sở hữu cổ phần tại Vinpearl.
Theo Tuổi Trẻ, tính đến ngày 30 Tháng Chín, Vinpearl làm chủ năm công ty con với tỉ lệ sở hữu từ 99% trở lên, gồm công ty TNHH đầu tư và phát triển du lịch Phúc An, công ty cổ phần VinWonders Nha Trang, công ty cổ phần đầu tư và phát triển khách sạn Landmark 81, công ty cổ phần đầu tư và phát triển khách sạn Thanh Hóa, và công ty cổ phần Vinpearl Cửa Hội. (N.H.K) [đ.d.]
WASHINGTON, DC (NV) – Niềm tin của người tiêu dùng Mỹ đối với nền kinh tế trong Tháng Mười Hai bị lung lay giữa lúc họ lo lắng vật giá leo thang và tác động từ thuế quan của Tổng Thống Donald Trump, theo AP.
Hôm Thứ Ba, 23 Tháng Mười Hai, tổ chức Conference Board (CB) loan báo chỉ số niềm tin người tiêu dùng từ 92.9 điểm hồi Tháng Mười Một giảm 3.8 điểm còn 89.1 điểm vào Tháng Mười Hai. Con số này gần bằng chỉ số hồi Tháng Tư (85.7 điểm), lúc Tổng Thống Trump tung ra thuế quan đối với một loạt đối tác thương mại của Mỹ.
Chỉ số kỳ vọng của người Mỹ về lợi tức, tình trạng tài chính, và thị trường việc làm trong ngắn hạn vẫn ổn định ở mức 70.7 điểm, nhưng vẫn dưới xa 80 điểm, ngưỡng có thể báo hiệu nền kinh tế sắp suy thoái. Đây là tháng thứ 11 liên tiếp chỉ số này dưới 80 điểm.
Chỉ số đánh giá của người tiêu dùng về tình trạng kinh tế hiện tại giảm 9.5 điểm còn 116.8 điểm.
Kết quả khảo sát của CB cho thấy giá cả và lạm phát vẫn là nỗi lo lớn nhất của người tiêu dùng, cùng với thuế quan, mặc dù Tổng Thống Trump khẳng định lạm phát chỉ là trò lừa bịp.
Niềm tin người tiêu dùng đối với thị trường việc làm cũng giảm trong Tháng Mười Hai.
Theo kết quả khảo sát, 26.7% người tiêu dùng nói việc làm “có đầy,” giảm so với 28.2% Tháng Mười Một. Trong khi đó, 20.8% cho hay việc làm “khó tìm,” tăng nhẹ so với 20.1% tháng trước.
Tuần trước, chính phủ công bố nền kinh tế Mỹ có thêm 64,000 việc làm hồi Tháng Mười Một nhưng mất 105,000 việc làm hồi Tháng Mười. Đáng chú ý, tỉ lệ thất nghiệp Tháng Mười Một tăng lên 4.6%, cao nhất kể từ năm 2021.
Thị trường lao động Mỹ mấy tháng qua nằm trong tình trạng “ít tuyển dụng, ít sa thải,” theo giới chuyên gia kinh tế, giữa lúc doanh nghiệp “án binh bất động” vì không cảm thấy chắc chắn do thuế quan của Tổng Thống Trump cũng như tác động dai dẳng của lạm phát cao.
Từ Tháng Ba tới nay, mức tăng trưởng việc làm giảm trung bình 35,000 việc làm mỗi tháng, thấp hơn một nửa so với 71,000 việc làm trong một năm kết thúc hồi Tháng Ba. Mới đây, ông Jerome Powell, chủ tịch Ngân Hàng Trung Ương (Fed), cho hay ông dự trù những con số sẽ được điều chỉnh thậm chí thấp hơn.
Mặc dù nhìn chung, người tiêu dùng bi quan về nền kinh tế, nhưng số người nghĩ khó có suy thoái vào năm sau lại tăng, theo kết quả khảo sát của CB.
Cũng hôm Thứ Ba, chính phủ loan báo nền knh tế Mỹ tăng trưởng 4.3% trong quý 3 năm nay so với cùng kỳ năm ngoái. Tuy nhiên, giới chuyên gia kinh tế dự đoán quý 4 chậm hơn nhiều. (Th.Long) [đ.d.]
SÀI GÒN, Việt Nam (NV) – Nhà máy Panko Vina của Nam Hàn đóng tại phường Bến Cát, tỉnh Bình Dương trước đây, nay thuộc Sài Gòn, loan báo đóng cửa do “thiếu đơn hàng” khiến 2,600 công nhân sẽ bị mất việc trước Tết.
Theo VnExpress hôm 25 Tháng Mười Hai, trong thông báo gửi nhà chức trách, doanh nghiệp may mặc cho biết họ gặp khó khăn kéo dài sau đại dịch COVID-19 và không tìm được đơn hàng mới.
Do vậy, Panko Vina không thể duy trì sản xuất, phải dừng hoạt động tại nhà máy để thu gọn quy mô và tập trung sản xuất về cơ sở còn lại ở tỉnh Quảng Nam trước đây, nay là Đà Nẵng.
Theo kế hoạch, nhà máy Panko Vina ở Sài Gòn duy trì sản xuất đến hết Tháng Giêng năm sau để hoàn tất các đơn hàng dang dở. Từ 1 Tháng Hai, tức 15 Tháng Chạp, doanh nghiệp này dừng hoạt động.
Để trấn an người lao động mất việc ngay trước Tết Bính Ngọ, ban giám đốc công ty Panko Vina hứa hẹn trả đủ lương cho họ đến hết Tháng Giêng.
Bên cạnh đó, toàn bộ ngày phép năm chưa nghỉ của công nhân sẽ được quy đổi thành tiền. Ngoài ra, mỗi công nhân được đền bù 2 triệu đồng ($76) cùng các khoản trợ cấp thôi việc.
Doanh nghiệp Nam Hàn hứa hẹn họ bảo đảm không nợ lương và bảo hiểm xã hội.
Công ty Panko Vina thuộc tập đoàn Dệt May Panko của Nam Hàn (thành lập năm 1984).
Tại Việt Nam, Panko Vina hoạt động từ năm 2003 chuyên sản xuất gia công hàng may mặc theo đơn hàng từ công ty mẹ. Vào giai đoạn cao điểm những năm trước, Panko Vina có ba nhà máy với hơn 8,000 công nhân tại Việt Nam.
Ông Trương Văn Phong, phó Ban Quản Lý Các Khu Chế Xuất và Công Nghiệp TP.HCM, cho biết hiện có nhà đầu tư tính mua lại nhà máy Panko Vina.
Nếu khả năng này xảy ra, các công nhân sẽ được tiếp tục làm việc ở đây và ít bị xáo trộn công việc. Ngoài ra, có một số doanh nghiệp đánh tiếng rằng họ muốn tuyển dụng các công nhân của Panko Vina.
Trước Panko Vina, đã có một số doanh nghiệp gia công may mặc đóng cửa do thiếu đơn hàng.
Báo Dân Trí hồi cuối Tháng Bảy cho hay, Garmex, được biết đến là doanh nghiệp may mặc nổi tiếng tại Sài Gòn với hơn 20 năm hoạt động, nay có doanh thu nhờ cho thuê mặt bằng làm sân pickleball.
Với năm nhà máy có tổng diện tích hơn 10 hecta, và 4,000 công nhân, đây là một trong những nhà sản xuất hàng may mặc có thị phần lớn, làm việc với nhiều thương hiệu quốc tế.
Do tác động của dịch COVID-19, hồi năm 2022, doanh thu của Garmex giảm tới 93% so với năm trước đó khiến doanh nghiệp này lần đầu tiên báo lỗ.
Garmex sau đó phải tái cấu trúc, rao bán nhiều loại tài sản, bao gồm cả xe cộ và bất động sản, để trang trải chi phí và giảm thiểu thiệt hại.
Công ty này cũng mạnh tay cắt giảm nhân sự từ mức hàng ngàn người. Năm ngoái, nhân sự của Garmex chỉ còn 31 người. (N.H.K) [dt]
