Trump ca ngợi thành tích kinh tế, nhưng người dân nói cuộc sống đang khó khăn
MOUNT POCONO, Pensylvania (NV) – Tổng Thống Donald Trump đến tiểu bang “chiến trường” Pensylvania để quảng bá thành tích kinh tế của mình và cho rằng ông là người kiến tạo “giá cả sinh hoạt thấp hơn” và “tiền lương cao hơn,” hôm Thứ Ba, 9 Tháng Mười Hai, NBC tường thuật.
Trong khi đó, cử tri ở tiểu bang này cũng như khắp nước Mỹ cho biết cuộc sống của họ càng lúc càng khó khăn.
“Điều duy nhất thực sự tăng dữ dội, đó là thị trường chứng khoán và tiền đầu tư 401k của quý vị,” ông Trump nói với đám đông hơn 1,000 ủng hộ viên chen chúc trong một phòng khiêu vũ tại sòng bài Mount Airy Casino Resort nằm dưới dãy núi Pocono.
Vẫn theo phong cách đặc trưng, ông Trump đôi khi đi lạc đề. Ông công kích Dân Biểu Ilhan Omar (Dân Chủ-Minnesota) khiến đám đông hô vang “trả mụ ấy về Somalia” – phỉ báng điện gió, chế giễu người chuyển giới và gọi người tiền nhiệm, cựu Tổng Thống Joe Biden, là “tên khốn.”
Có lúc ông nói rằng vấn đề chi phí sinh hoạt (affordibility) là là một “từ mới” do đảng Dân Chủ dựng lên để chỉ trích ông. Nhưng lúc khác ông lại nói rằng ông “không có ưu tiên nào cao hơn là làm cho giá cả ở nước Mỹ dễ chịu trở lại.”
Bộ Trưởng Tài Chính Scott Bessent, người tháp tùng ông Trump đến Pensylvania, cho rằng ông đã khắc phục các vấn đề kinh tế của nước Mỹ.
“Dưới thời Tổng Thống Trump, sự khan hiếm nhường chỗ cho sự thịnh vượng,” ông Bessent nói. “Tổng Thống Trump đã chấm dứt hoàn toàn ba chữ ‘I’ dưới thời Joe Biden là ‘immigration’ (nhập cư), ‘interest rates’ (lãi suất), và ‘inflation’ (lạm phát).
“Chỉ sau 10 tháng vào nhiệm sở, tôi vui mừng thông báo rằng nước Mỹ đang chiến thắng một lần nữa, Pennsylvania đang thịnh vượng trở lại, và tôi sẽ không nghỉ ngơi cho đến khi nơi này trở nên giàu có và mạnh mẽ hơn bao giờ hết,” ông Trump nói trong tiếng reo hò.
Nhưng những gì ông Trump nói trái ngược với những gì mà hầu hết dân Mỹ nói trong các cuộc thăm dò. Hầu hết cử tri trả lời NBC ở Đông Bắc tiểu bang Pennsylvania cho rằng chi phí sinh hoạt hiện quá cao và họ lo cho tình trạng nền kinh tế.
“Mọi người không có thu nhập đủ như trước,” bà Robin Mathers, 51 tuổi, làm việc bán thời gian tại một cửa hàng thú cưng ở thành phố Dickson, ngay bên ngoài Scranton thuộc Pensylvania, cho biết. Bà Mathers, vốn là cử tri Cộng Hòa, nhận định rằng giá cả hàng hóa “không đến mức điên rồ” nhưng lưu ý là giá không hề giảm. Bà nói thêm rằng các đồng nghiệp của bà đang rất vất vả mới có thể trả nổi tiền thuê nhà ngày càng tăng.
Ông Tom Tompkins và bạn đời Cathy Gallagher sống ở thành phố Scranton đều cho rằng sức khỏe nền kinh tế không vững như ông Trump đánh giá, và ông nói rằng ông sẽ không bỏ phiếu cho ông Trump nữa nếu có tên ông trên lá phiếu.
Tuy nhiên, đa số cử tri bầu cho ông Trump vẫn bày tỏ tin tưởng vào ông.
Ông Bob Manci, kế toán viên đã nghỉ hưu, cho rằng nền kinh tế đang “tốt hơn” dưới thời ông Trump.
“Tôi biết rất nhiều người cho rằng thuế quan đang làm tổn thương nền kinh tế,” ông Manci nói. “Tôi không nhất thiết tin như vậy. Tôi nghĩ, nhìn chung, điều đó sẽ tốt cho nền kinh tế Mỹ, miễn là mọi người cho nó thời gian để phát huy tác dụng.”
Ông Trump nói rằng các chính sách mà ông đưa ra – từ cắt giảm thuế cho đến áp thuế quan – sẽ chứng tỏ sự thịnh vượng cho tiểu bang Pennsylvania cũng như nước Mỹ.
“Quý vị sẽ thấy điều gì sẽ xảy ra trong hai năm tới,” ông Trump nói. “Nó sẽ giống như một phép màu.” (NNL) [đ.d.]
Giao tranh Thái-Cambodia ngày càng khốc liệt, hàng trăm ngàn người phải di tản
SURIN, Thái Lan (NV) – Giao tranh biên giới tái bùng phát giữa Thái Lan và Cambodia không có dấu hiệu thuyên giảm, khiến hàng trăm ngàn người phải di tản ở cả hai nước và phải sống trong những điều kiện căng thẳng trong lúc ngày càng có nhiều người tràn vào các trại trú ẩn tạm thời, hôm Thứ Tư, 10 Tháng Mười Hai, AP cho biết.
Khoảng 400,000 người được sơ tán khỏi các khu vực bị ảnh hưởng ở Thái Lan và khoảng 700 trường học đóng cửa trong khi giao tranh đang diễn ra ở bốn tỉnh biên giới, Phó Đô Đốc Surasant Kongsiri, phát ngôn viên quân đội Thái Lan, cho biết.
Phía Cambodia cũng sơ tán hơn 127,000 dân làng và hàng trăm trường học đã đóng cửa, Bộ Quốc Phòng nước này thông báo.
Quân đội Thái Lan cho biết thương vong trong tuần này bao gồm năm binh sĩ thiệt mạng và hàng chục người bị thương. Phnom Penh báo cáo bảy dân thường thiệt mạng và 20 người khác bị thương, mặc dù họ không cập nhật những con số đó vào Thứ Tư.
Vào lúc này vẫn chưa có dấu hiệu hòa bình vì Thủ Tướng Anutin Charnvirakul của Thái Lan tuyên bố tiếp tục chiến đấu tới cùng và ông Hun Sen, chủ tịch Thượng Viện Cambodia, thề sẽ đáp trả khốc liệt.
Giao tranh dẫn đến tác động dây chuyền là Cambodia rút khỏi SEA Games lần thứ 33, vốn khai mạc hôm Thứ Ba tại Thái Lan. Thông báo của Ủy Ban Olympic Quốc Gia Cambodia nói rằng họ lấy làm tiếc về hành động này nhưng gia đình các vận động viên lo lắng về an nguy của họ.
Giao tranh bùng phát và lan rộng sau khi một cuộc đột kích hôm Chủ Nhật khiến hai binh lính Thái Lan bị thương và làm chệch hướng lệnh ngừng bắn do Tổng Thống Donald Trump làm trung gian hồi Tháng Bảy.
Tại một buổi vận động cử tri ở Pennsylvania hôm Thứ Ba, ông Trump nói ông sẽ sử dụng ảnh hưởng của mình để chấm dứt giao tranh vừa bùng phát trở lại.
Ngoại Trưởng Marco Rubio trước đó kêu gọi hai bên tuân thủ các cam kết được đưa ra tại một cuộc họp hồi Tháng Mười ở Malaysia để tái khẳng định lệnh ngừng bắn và kêu gọi di dời vũ khí hạng nặng ra khỏi biên giới, phối hợp gỡ bom mìn cũng như thực hiện các bước khác.
Ông Nikorndej Balankura, phát ngôn viên Bộ Ngoại Giao Thái Lan, hôm Thứ Tư nói rằng Bangkok vẫn chưa hề liên lạc với Washington về vấn đề này. Ông nói thêm rằng Thái Lan có thể sẽ không chấp nhận nếu một bên thứ ba đề nghị hòa giải vì “ranh giới đã bị vượt qua.”
Lệnh ngừng bắn mong manh ngay từ đầu khi cả hai nước tiến hành cuộc chiến tuyên truyền gay gắt và liên tục diễn ra các vụ tấn công lẻ tẻ ở biên giới.
Thái Lan triển khai các chiến đấu cơ để không kích vào nơi mà họ nói là mục tiêu quân sự, trong khi vũ khí đáng sợ nhất của Cambodia là bệ phóng tên lửa BM-21 với tầm bắn khoảng 30-40 km. (NNL) [đ.d.]
Đức Giáo Hoàng kêu gọi Trump không nên bỏ liên minh với Châu Âu
VATICAN CITY (NV) – Đức Giáo Hoàng Leo XIV kêu gọi Tổng Thống Donald Trump không “làm tan vỡ” liên minh xuyên Đại Tây Dương sau khi ông Trump chỉ trích gay gắt Châu Âu trong một cuộc phỏng vấn với Politico, tờ báo này đưa tin hôm Thứ Tư, 10 Tháng Mười Hai.
Phát biểu với các phóng viên sau cuộc gặp với Tổng Thống Volodymyr Zelensky của Ukraine tại lâu đài Castel Gandolfo gần Rome, thủ đô của Ý, Đức Giáo Hoàng cho biết những phát biểu gần đây của ông Trump chế giễu các lãnh đạo Châu Âu là “yếu đuối” và lục địa này là “suy tàn” là nỗ lực nhằm phá hủy quan hệ đồng minh Mỹ-Âu.
“Những phát biểu về Châu Âu cũng như trong các cuộc phỏng vấn gần đây (của ông Trump) tôi thấy như đang muốn phá vỡ những gì mà tôi cho là cần phải là một liên minh rất quan trọng trong hôm nay và trong tương lai,” Đức Giáo Hoàng Leo XIV nói.
Ông Trump chỉ trích Châu Âu là quản trị kém và không điều tiết vấn đề di dân, trong cuộc phỏng vấn với Politico.
Đức Giáo Hoàng Leo XIV nói thêm rằng kế hoạch hòa bình của ông Trump cho Ukraine “thật không may” là “thay đổi lớn sau nhiều năm trong liên minh thực sự giữa Châu Âu và Mỹ.”
Kế hoạch của ông Trump gạt Brussels sang một bên và đưa ra nhiều nhượng bộ cho Nga, bao gồm nhượng nhiều vùng lãnh thổ rộng lớn của Ukraine cho Nga.
“Đó là chương trình mà Tổng Thống Trump và các cố vấn đưa ra. Ông ấy là tổng thống Mỹ và ông ấy có quyền làm điều đó,” Đức Giáo Hoàng nói thêm.
Nhưng nhà lãnh đạo Giáo Hội Công Giáo nói thêm rằng trung gian đàm phán hòa bình “mà không có Châu Âu” là “không thực tế.”
“Tôi thực sự nghĩ rằng vai trò của Châu Âu là rất quan trọng… tìm kiếm một thỏa thuận hòa bình mà không có vai trò của Châu Âu trong các cuộc đối thoại, điều đó không thực tế,” Đức Giáo Hoàng nói. “Chiến tranh đang diễn ra ở Châu Âu. Tôi nghĩ rằng trong những bảo đảm an ninh đang được đàm phán hôm nay và sau này, Châu Âu phải có trong đó.” (NNL) [đ.d.]
Các thượng nghị sĩ Dân Chủ đưa dự luật cấm đưa hình tổng thống lên đồng $1
WASHINGTON, DC (NV) – Thượng Nghị Sĩ Jeff Merkley (Dân Chủ-Oregon) và Thượng Nghị Sĩ Catherine Cortez Masto (Dân Chủ-Nevada) vừa đưa ra dự luật ngăn Tổng Thống Donald Trump hoặc bất kỳ tổng thống nào đương nhiệm hoặc còn sống được đưa hình ảnh của mình lên trên đồng tiền hay tờ tiền của Mỹ, theo báo mạng The Hill hôm Thứ Ba, 9 Tháng Mười Hai.
Dự luật sẽ ngăn chặn dự định của của Bộ Tài Chính phát hành một đồng xu $1 có hình ông Trump trên đó.
Dự luật này, được đặt tên là Đạo Luật Thay Đổi Tham Nhũng, được Thượng Nghị Sĩ Ron Wyden (Dân Chủ-Oregon) và Thượng Nghị Sĩ Richard Blumenthal (Dân Chủ-Connecticut) đồng bảo trợ. Dự luật ghi rõ rằng không có loại tiền tệ nào của Mỹ có thể có hình ảnh của một tổng thống còn sống hoặc đương nhiệm.
Các tác giả của dự luật lưu ý theo tiền lệ lịch sử của Mỹ thì không có tổng thống nào còn sống hoặc đương nhiệm được có hình trên đồng xu đang lưu hành.
Xưởng Đúc Tiền có thể công bố quyết định ngay trong tuần này về việc phát hành đồng xu có hình ông Trump nhân dịp kỷ niệm 250 năm quốc khánh.
“Những bước đi tự tôn vinh của Tổng Thống Trump là những hành động độc tài giống với các nhà độc tài như Kim Jong Un của Bắc Hàn, chứ không phải lãnh đạo nước Mỹ,” Thượng Nghị Sỹ Merkely nói trong một tuyên bố.
“Chúng ta phải bác bỏ những nỗ lực của ông ấy nhằm làm tan rã nền cộng hòa thuộc về người dân và thay nó bằng một nhà nước của lãnh đạo độc tài bằng cách yêu cầu trách nhiệm giải trình mạnh mẽ để ngăn chặn việc lạm dụng thêm nữa tiền thuế của dân,” ông nói thêm.
Mẫu nháp của đồng xu $1 do Bộ Tài Chính lưu hành có hình ông Trump nằm đè lên khẩu hiệu “Tự Do.”
Thượng Nghị Sĩ Cortez Masto ra tuyên bố nói rằng “mặc dù các vị vua chúa đưa chân dung của họ lên đồng xu, nước Mỹ chưa bao giờ có và sẽ không bao giờ có một vị vua.”
“Luật pháp của chúng ta sẽ ghi khắc truyền thống lâu đời của đất nước là không đưa hình ảnh các tổng thống còn sống lên tiền xu của Mỹ. Quốc Hội phải thông qua dự luật này ngay,” bà nói thêm.
Thượng Nghị Sĩ John Thune (Cộng Hòa-South Dakota), trưởng khối đa số Thượng Viện, nhiều phần sẽ không đưa dự luật này ra bỏ phiếu sớm. (NNL) [đ.d.]
Trump nói việc công bố đoạn băng ‘đánh bồi’ ở Caribbean là ‘tùy Hegseth’
WASHINGTON, DC (NV) – Tổng Thống Donald Trump đảo ngược lập trường và để cho ông Pete Hegseth, bộ trưởng Quốc Phòng, quyết định có công bố đoạn băng về cuộc tấn công “truy cùng giết tận” hôm 2 Tháng Chín vào một tàu bị cáo buộc là chở ma túy ở biển Caribbean khiến thêm hai người thiệt mạng hay không mặc dù trước đó ông nói ông “không có vấn đề gì” với việc công bố đoạn băng, theo ABC.
“Tôi đồng ý với bất cứ điều gì Hegseth muốn làm,” ông Trump nói hôm Thứ Hai, 8 Tháng Mười Hai.
Trong một cuộc phỏng vấn với Politico được công bố vào Thứ Ba, 9 Tháng Mười Hai, ông Trump tiếp tục giữ khoảng cách với vấn đề tranh cãi này khi được hỏi liệu ông có cho rằng tấn công bồi vào những người sống sót là cần thiết hay không.
“À, có vẻ như họ đang cố gắng quay trở lại tàu. Nhưng tôi không can dự vào chuyện đó. Điều đó tùy thuộc vào họ,” ông Trump nói.
Mặc dù hồi tuần trước, cô Kingsley Wilson, phát ngôn viên Ngũ Giác Đài, nói về trách nhiệm của ông Trump và ông Hegseth trong hành động tấn công này.
“Rốt cuộc, tổng thống và bộ trưởng là những người chỉ đạo các cuộc tấn công này, và bất kỳ cuộc tấn công tiếp theo do Đô Đốc Frank Bradley chỉ đạo, ngài bộ trưởng sẽ đồng ý 100%,” cô Wilson nói với các phóng viên tại một cuộc họp báo hôm 2 Tháng Mười Hai.
Phóng viên ABC từng hỏi ông Trump trong Phòng Bầu Dục vào ngày 3 Tháng Mười Hai rằng liệu ông có cho công bố video về cuộc tấn công đó để người dân Mỹ có thể xem hay không.
Ông Trump khi đó trả lời: “Tôi không biết trong tay họ có gì, nhưng cho dù họ có gì đi nữa, chúng tôi chắc chắn sẽ công bố, không có vấn đề gì cả.”
Một số thành viên Cộng Hòa tại Thượng Viện nói họ muốn đoạn băng cuộc tấn công được công bố đầy đủ.
Thượng Nghị Sĩ Josh Hawley (Cộng Hòa-Missouri) cũng nói ông tin rằng sẽ “hữu ích nếu công chúng được xem” để giảm bớt lo ngại về những lời kể khác nhau về nội dung đoạn băng.
Các chuyên gia pháp lý cho rằng việc hạ sát người sống sót không còn khả năng tấn công có thể cấu thành tội ác chiến tranh.
Ông Pete Hegseth không cam kết công bố đoạn băng, viện dẫn lo ngại rằng việc công bố có thể làm lộ các nguồn hoặc phương pháp cần được bảo mật.
Ông Hegseth cũng cho rằng những người sống sót sở dĩ bị giết vì họ là mối đe dọa.
Dân Biểu Adam Smith (Dân Chủ-Washington), phó chủ tịch Ủy Ban Quốc Phòng Hạ Viện, người đã xem đoạn băng, bác bỏ mô tả của ông Hegseth và các thành viên Cộng Hòa khác về cuộc không kích.
Ông Smith nói trên chương trình “This Week” của ABC rằng đoạn băng này là “vô cùng bất nhẫn” và rằng “không có vẻ gì hai người sống sót này ở tư thế có thể tiếp tục đánh trả.” (NNL) [đ.d.]
Trump tuyên bố ‘đè bẹp’ lạm phát trong lúc người Mỹ lo ngại
Tổng Thống Donald Trump hôm Thứ Ba, 9 Tháng Mười Hai, tuyên bố “đè bẹp” lạm phát trong lúc người Mỹ lo ngại về “khả năng chi trả” (affordability).
Trump: ‘Mỹ bắt giữ tàu chở dầu ngoài khơi Venezuela’
WASHINGTON, DC (NV) – Quân đội Mỹ bắt giữ một chiếc tàu chở dầu ngoài khơi Venezuela hôm Thứ Tư, 10 Tháng Mười Hai, Tổng Thống Donald Trump loan báo, theo CNBC.
“Chúng tôi vừa bắt giữ một chiếc tàu chở dầu ngoài khơi Venezuela – tàu lớn, rất lớn, thực sự là chiếc lớn nhất bị bắt giữ từ trước tới nay,” ông Trump cho hay trong cuộc họp tại Tòa Bạch Ốc.
Khi phóng viên hỏi, Tổng Thống Trump từ chối nói rõ chiếc tàu đó của ai và đang đi đâu.
“Nó bị bắt giữ vì lý do rất chính đáng,” ông Trump cho biết.
Mấy tuần gần đây, Tổng Thống Trump gia tăng áp lực lên Tổng Thống Nicolas Maduro của Venezuela. Trong cuộc phỏng vấn của báo Politico hôm Thứ Ba, Tổng Thống Trump tuyên bố “ngày tàn đã điểm” cho ông Maduro. Ông Trump cảnh báo ông không loại trừ tấn công bên trong lãnh thổ quốc gia Nam Mỹ này.
Mấy tháng qua, quân đội Mỹ gia tăng hiện diện ở vùng biển Caribbean và liên tục không kích tàu thuyền bị nghi buôn lậu ma túy vào Mỹ, trong đó có vụ không kích làm chết người.
Venezuela là thành viên sáng lập Tổ Chức Quốc Gia Xuất Cảng Dầu Mỏ (OPEC) và có trữ lượng dầu mỏ lớn nhất thế giới. Năm nay, nước này xuất cảng khoảng 749,000 thùng dầu một ngày, ít nhất một nửa số đó qua Trung Quốc, theo dữ liệu công ty cố vấn năng lượng Kpler.
Venezuela xuất cảng khoảng 132,000 thùng dầu một ngày qua Mỹ, theo Kpler. (Th.Long) [kn]
Tòa: Chính quyền Trump chấm dứt khai triển Vệ Binh Quốc Gia ở Los Angeles
SAN FRANCISCO, California (NV) – Tòa liên bang hôm Thứ Tư, 10 Tháng Mười Hai, ra lệnh chính quyền Tổng Thống Donald Trump chấm dứt khai triển Vệ Binh Quốc Gia (VBQG) ở Los Angeles và trả lại quyền kiểm soát số binh sĩ này cho California, theo đài NPR.
Ông Charles Breyer, chánh án liên bang ở San Francisco, tán thành đơn yêu cầu của những giới chức California phản đối Tổng Thống Trump sử dụng VBQG California từ hồi Tháng Sáu, khi chính quyền Trump khai triển số binh sĩ này, bất chấp Thống Đốc Gavin Newsom không đồng ý, để trấn áp làn sóng biểu tình chống chiến dịch bố ráp người nhập cư ở Los Angeles.
Phán quyết này là thất bại mới nhất về pháp lý cho chính quyền Tổng Thống Trump. Mấy tháng qua, chính quyền ông đưa VBQG tới một loạt thành phố Dân Chủ khắp nước Mỹ, nêu lý do là trấn áp tội phạm và bảo vệ cơ sở cũng như đặc vụ di trú liên bang.
Hiện tại, hầu như mọi đợt khai triển VBQG của chính quyền Tổng Thống Trump đều vướng tranh cãi về pháp lý, lên tận Tối Cao Pháp Viện.
Đợt khai triển đầu tiên là ở Los Angeles mùa Hè năm nay, khi Tổng Thống Trump giành quyền kiểm soát VBQG California rồi đưa hơn 4,000 binh sĩ tới thành phố này. Tới nay, số binh sĩ đó chỉ còn khoảng 100 người, nhưng chính quyền ông Trump vài lần tìm cách gia hạn sử dụng VBQG California, mới đây nhất là tới Tháng Hai năm sau, nêu lý do là vẫn cần thiết.
Chính quyền Tổng Thống Trump lập luận rằng sau khi họ sử dụng VBQG của tiểu bang nào đó ban đầu rồi, có lẽ họ được phép gia hạn mà không cần xem xét.
“Đáng kinh ngạc,” Chánh Án Breyer viết trong phán quyết hôm Thứ Tư. Ông lưu ý diễn giải luật kiểu đó coi như “tổng thống có quyền vĩnh viễn thành lập lực lượng cảnh sát bao gồm binh lính tiểu bang, miễn là ban đầu họ được chính quyền liên bang sử dụng hợp pháp.”
Mấy tháng gần đây, nhiều chuyên gia về luật Hiến Pháp cũng bày tỏ lo ngại về việc chính quyền liên bang sử dụng VBQG của một loạt tiểu bang. Họ cho rằng Tổng Thống Trump đang đẩy lùi giới hạn quyền hành pháp và coi việc binh lính xuất hiện ngoài đường phố là bình thường.
Khi đài NPR hỏi về phán quyết của Chánh Án Breyer, phát ngôn viên Tòa Bạch Ốc khẳng định Tổng Thống Trump khai triển VBQG ở Los Angeles đúng “thẩm quyền hợp pháp” của ông.
“Chúng tôi mong tới ngày giành thắng lợi chung cuộc trong vấn đề này,” bà Abigail Jackson, phát ngôn viên Tòa Bạch Ốc, cho biết.
Chánh Án Breyer hoãn thi hành phán quyết này tới Thứ Hai tuần sau để chính quyền Tổng Thống Trump kháng cáo. (Th.Long) [kn]
7 người bị bắt trong vụ đột nhập cướp tiền số bất thành ở Irvine
IRVINE, California (NV) – Bảy người bị bắt trong vụ đột nhập cướp hàng triệu đô la tiền số bất thành ở Irvine, giới chức loan báo hôm Thứ Ba, 9 Tháng Mười Hai, theo nhật báo The Orange County Register.
Bị cáo cuối cùng bị cảnh sát liên bang bắt giữ tuần trước ở Las Vegas, Nevada, Biện Lý Cuộc Orange County cho hay.
Vụ đột nhập xảy ra khoảng 3 giờ rưỡi sáng ngày 23 Tháng Chín trong khu 5000 đường Royale. Một ông đang ngủ với vợ con thì giật mình thức giấc vì tiếng kính bể. Ông hét lên cho chủ nhà, là anh vợ ông, biết có người đột nhập, biện lý cuộc cho biết.
Ông đi xuống lầu để kiểm tra tiếng ồn đó là gì và bị nhóm đột nhập chĩa súng, cùng với anh vợ. Nhóm đột nhập dùng băng keo trói tay và dán miệng cả hai ông.
Nhóm đột nhập đưa hai phụ nữ xuống lầu. Một phụ nữ khác khóa cửa phòng ngủ và gọi 911. Cô mở cửa ra xem chuyện gì đang xảy ra thì một kẻ đột nhập giựt điện thoại của cô rồi bỏ chạy ra khỏi nhà cùng với hai kẻ đột nhập khác. Điện thoại của phụ nữ này được tìm thấy gần đó.
Nhóm đột nhập nhắm vào căn nhà này vì tin rằng người trong nhà có rất nhiều tiền số, theo biện lý cuộc.
Nghi can Darnell Trevon Anderson Walker, 23 tuổi, cư dân Corona, là người cuối cùng bị bắt. Anh ta bị bắt ở Las Vegas hôm 1 Tháng Mười Hai và đang chờ dẫn độ về Orange County, công tố viên cho hay. Nghi can bị truy tố một loạt tội đại hình liên quan tới cướp của và súng.
Sáu bị can khác bị bắt trước đó, gồm Tommy Levion-Elijah Davis, 25 tuổi, cư dân Montclair; Kahlil Thomas Ware, 19 tuổi, cư dân Riverside County; Lee Roy Ford, 25 tuổi, cư dân Adelanto; Jazamine Louise Garner, 21 tuổi, cư dân of Los Angeles; Nathan Sin, 21 tuổi, cư dân Upland; và Mike O Clarence Bonam-Hillman, 28 tuổi, cư dân Victorville. Cả sáu đều bị truy tố một loạt tội đại hình liên quan tới cướp của và súng.
Không có tiền số nào bị cướp trong vụ này, cảnh sát Irvine xác nhận. (Th.Long) [kn]
Bắt giữ một nguồn tin, hợp thức hóa cả một hệ thống tin tức
Chuyện Vỉa Hè
Đặng Đình Mạnh
Tối ngày 6 Tháng Mười Hai, Bộ Công An CSVN ra quyết định khởi tố, bắt giữ đối với ông Phạm Quang Thiện, nguyên giám đốc Trung Tâm Công Nghệ và Truyền Thông Đa Phương Tiện thuộc Cổng Thông Tin Điện Tử Chính Phủ.
Phải nói rằng, sự việc này không đơn thuần là một vụ án hình sự. Nó là một sự kiện truyền thông theo đúng nghĩa chính trị của từ này. Vì lẽ, khi bắt giữ ông Phạm Quang Thiện, một quan chức thuộc hệ thống truyền thông công quyền, họ tưởng rằng đang bịt một “lỗ hổng” an ninh. Nhưng trên thực tế, họ vừa vô tình thừa nhận sự tồn tại của một thứ mà họ luôn phủ nhận: Nguồn tin thật nằm bên trong hệ thống.
Vụ việc này không củng cố quyền lực của chế độ CSVN, ngược lại, nó làm lộ rõ một thực tế: Chế độ không kiểm soát được chính những người của mình, và quan trọng hơn, không kiểm soát được sự thật.
Tội danh được viện dẫn để cáo buộc ông Phạm Quang Thiện, 47 tuổi, là Điều 117 Bộ Luật Hình Sự “làm, tàng trữ, phát tán, tuyên truyền thông tin nhằm chống nhà nước.” Điều đáng chú ý không nằm ở tội danh quen thuộc, mà nằm ở đối tượng bị cáo buộc đã tiếp nhận thông tin là nhà báo Lê Trung Khoa, chủ bút báo Thoibao.de, một kênh truyền thông “lề trái” lâu nay gây tranh cãi gay gắt về độ khả tín.
Nhưng chính hành động bắt giữ này lại vô tình tạo ra một nghịch lý truyền thông: Muốn bịt nguồn tin tức, nhưng lại gián tiếp xác nhận đã từng tồn tại nguồn tin tức gốc, thậm chí, nguồn tin tức nội bộ có thẩm quyền và mức khả tín cao.
Khi “phản bác” trở thành “chứng thực” gián tiếp
Về mặt logic chính trị, hành động khởi tố một quan chức truyền thông công quyền vì “cung cấp thông tin” cho một kênh báo chí bên ngoài đã phát đi một tín hiệu rất mạnh. Những thông tin lâu nay Thoibao.de đăng tải không phải là hoàn toàn bịa đặt từ bên ngoài, mà có khả năng bắt nguồn từ người trong nội bộ hệ thống truyền thông chính thức tuồn ra ngoài.
Trong truyền thông học, đây gọi là hiệu ứng “phủ nhận xác nhận” (denial as confirmation), càng phủ nhận bằng công cụ trừng phạt, thì công chúng càng có xu hướng tin rằng “phải có cái gì đó thật” thì chính quyền mới phản ứng như vậy.
Nếu các tin tức đó hoàn toàn vô căn cứ, việc làm hợp lý hơn thường là bỏ qua, không tạo điểm nóng. Nhưng khi chính chế độ sử dụng biện pháp hình sự, tức là họ đang thừa nhận rằng: Có tồn tại dòng rò rỉ thông tin nội bộ; Và dòng rò rỉ đó có giá trị “nguy hiểm” về mặt chính trị đến mức phải trừng phạt người gây rò rỉ thông tin.
Hệ quả nguy hiểm cho việc kiểm soát thông tin
Việc bắt ông Phạm Quang Thiện vô tình tạo ra một tiền lệ bất lợi cho độc quyền sự thật của hệ thống tuyên truyền chính thức. Bởi từ nay, mọi bài viết trước đây của Thoibao.de – dù đúng hay sai – đều có thể được độc giả suy diễn rằng “Ít nhất cũng phải có phần đúng, vì nguồn tin tức thật, từ nội bộ đã từng được cung cấp cho Thoibao.de từ trong hệ thống.”
Và đây chính là điều mà các chế độ kiểm soát thông tin sợ hãi nhất khi đánh mất độc quyền định nghĩa cái gì là “thật” về thông tin.
Vấn đề nằm sâu hơn, là khoảng trống minh bạch
Hiện tượng này không xuất phát từ Thoibao.de hay một nhà báo cụ thể, mà bắt nguồn từ cấu trúc mơ hồ, kém minh bạch cố hữu của hệ thống chính trị Việt Nam, như: Sức khỏe lãnh đạo được xếp loại bí mật; Sắp xếp nhân sự cấp cao cũng bị xếp loại bí mật; Đấu đá nội bộ, kỷ luật không bao giờ được xác nhận mình bạch và công khai; Số liệu thảm họa, thiên tai, sự cố thường bị điều chỉnh hoặc làm mờ.
Khi một hệ thống không cung cấp thông tin chính thống đầy đủ, thì xã hội sẽ tìm đến các nguồn thay thế, dù chính thống hay không, thậm chí, sự kém minh bạch là môi trường tuyệt hảo cho tin đồn phát tán. Trong khoa học chính trị, đó là quy luật: Nơi nào thiếu minh bạch, nơi đó tin đồn sẽ trở thành “nguồn tin tức song song.”
“Truyền thông lề trái” không mạnh, mà là do “Truyền thông lề chính” quá yếu
Điểm then chốt không nằm ở việc “Truyền thông lề trái” mạnh, mà nằm ở chỗ “Truyền thông lề chính” quá yếu. Yếu không phải về kỹ thuật, mà về quyền được tiếp cận sự thật và được nói thật.
Một nền “truyền thông lề chính” không được phép điều tra độc lập về sức khỏe lãnh đạo, không được phép xác minh sự cạnh tranh nhân sự cấp cao, không được phép truy vấn số liệu thật về thảm họa… thì tự nó đã đánh mất vai trò dẫn dắt truyền thông sự thật. Khi đó, “truyền thông lề trái” chỉ làm một việc rất đơn giản là lấp chỗ trống mà hệ thống “truyền thông lề chính” cố tình để lại.
Nghịch lý chính trị, càng che đậy, càng lộ
Việc khởi tố ông Phạm Quang Thiện, thay vì dập tắt nghi vấn xã hội, lại vô tình: Củng cố hình ảnh Thoibao.de và thông tin do nhà báo Lê Trung Khoa cung cấp như một kênh “có nguồn tin tức nội bộ.” Làm suy yếu vai trò trấn an của truyền thông nhà nước vàà tạo tâm lý rằng, những gì bị che giấu có thể nghiêm trọng hơn những gì được công bố công khai.
Đây là cái giá phải trả của một hệ thống kiểm soát thông tin bằng trấn áp thay vì minh bạch.
Cho thấy, vụ bắt giữ ông Phạm Quang Thiện không thể chỉ đánh giá như là một vụ án an ninh thông thường. Nó là một sự kiện truyền thông – chính trị mang tính biểu tượng. Nó đặt ra một câu hỏi lớn hơn nhiều so với số phận của một cá nhân rằng: Ai đang nắm quyền định nghĩa sự thật trong lòng xã hội?
Khi chế độ phản ứng bằng còng số 8 thay vì bằng dữ kiện minh bạch, họ vô tình gửi đi một thông điệp sâu sắc hơn mọi bản tin chính thống: Có những điều mà họ không muốn công chúng biết. Và có những kênh thông tin mà họ thật sự sợ hãi khi công bố sự thật mà họ đang che giấu.
Tất cả những điều đó, lâu dần khiến cho công chúng quay lưng với “truyền thông lề chính” vì bên cạnh đó, có vẻ như “truyền thông lề trái” đáng để họ tham khảo hơn.
Tập Cận Bình sợ Mỹ chế virus khử mình, theo New York Times
Tờ New York Times tiết lộ rằng nhà độc tài Trung Quốc Tập Cận Bình mang nỗi sợ Mỹ có thể thiết kế một loại bệnh nhắm trực tiếp vào ông.
Fed giảm lãi suất 0.25 điểm trong cuộc bỏ phiếu chia rẽ bất thường
WASHINGTON, DC (NV) – Ngân Hàng Trung Ương (Fed) hôm Thứ Tư, 10 Tháng Mười Hai, giảm lãi suất 0.25 điểm trong cuộc bỏ phiếu chia rẽ bất thường, cho thấy rõ giới chức Fed bất đồng về tác động của giảm lãi suất đối với lạm phát và việc làm, theo The Hill.
Ủy Ban Thị Trường Mở Liên Bang (FOMC), nơi quyết định chính sách tiền tệ của Fed, lần thứ ba liên tiếp giảm lãi suất 0.25 điểm, còn 3.5% tới 3.75%.
FOMC chuẩn thuận mức giảm lãi suất này bằng tỉ số phiếu 9-3, sự chênh lệch nhỏ bất thường. Ông Stephen Miran, người được Tổng Thống Donald Trump đề cử vào Hội Đồng Quản Trị (HĐQT) Fed và mới nhậm chức hồi Tháng Chín, muốn giảm lãi suất 0.5 điểm, còn ông Austan Goolsbee, chủ tịch chi nhánh Fed ở Chicago, và ông Jeffrey Schmid, chủ tịch Fed ở Kansas City, đề nghị không giảm lãi suất.
Tỉ số phiếu bất thường hôm Thứ Tư cho thấy ông Jerome Powell, chủ tịch Fed, cũng như người sắp kế nhiệm ông, có thể khó giữ cho FOMC đoàn kết như thế nào giữa lúc nền kinh tế Mỹ không chắc chắn.
Vài ngày hay vài tuần nữa, có thể Tổng Thống Trump sẽ công bố người thay thế ông Powell. Nhiệm kỳ của ông Powell kết thúc vào Tháng Năm, 2026.
Giới chức Fed đang cố gắng tìm cách nhanh chóng đưa lãi suất về mức trung tính mà không làm mất đà tiến bộ trong cuộc chiến chống lạm phát. Sau khi giảm nhanh trong năm cuối cùng của chính quyền cựu Tổng Thống Joe Biden, vật giá tăng lên lại không lâu sau khi Tổng Thống Trump nhậm chức và tăng thuế quan.
Cùng lúc đó, mức độ tuyển dụng ở Mỹ chậm lại đáng kể, đẩy tỉ lệ thất nghiệp tăng và làm giảm niềm tin của người tiêu dùng.
Mặc dù một hoặc hai thành viên FOMC bỏ phiếu chống là chuyện thường xảy ra, nhưng hiếm khi ít nhất ba thành viên bỏ phiếu chống.
Lần gần đây nhất có ba thành viên FOMC bỏ phiếu chống là Tháng Chín, 2019, khi Fed giảm lãi suất sau khi liên tiếp tăng nhằm kiềm chế lạm phát.
Thời gian qua, nhiều giới chức Fed bày tỏ lo ngại về việc giảm lãi suất trong khi lạm phát vẫn còn trên mục tiêu 2% của Fed.
Tuy nhiên, cũng nhiều thành viên FOMC xem lạm phát do thuế quan gây ra chỉ là hiện tượng tạm thời, theo biên bản cuộc họp Tháng Mười vừa qua của FOMC. Nhóm này cho rằng Fed nên tiếp tục giảm lãi suất vì nền kinh tế có dấu hiệu suy yếu.
Tình trạng thiếu dữ liệu liên bang về việc làm và lạm phát trong Tháng Mười cũng gây khó khăn cho Fed quyết định chính sách tiền tệ. Vì chính phủ đóng cửa, Cơ Quan Thống Kê Lao Động (BLS) phải nghỉ làm việc hồi Tháng Mười, khiến nhân viên BLS không thể thu thập thông tin cần thiết để làm bản phúc trình việc làm và lạm phát cho tháng đó.
Chứng khoán Mỹ tăng nhẹ trưa Thứ Tư sau khi Fed giảm lãi suất 0.25 điểm, đúng như nhà đầu tư dự đoán, theo CNN.
Cũng hôm Thứ Tư, Fed dự trù chỉ giảm lãi suất một lần trong năm 2026. (Th.Long) [kn]
Con gái nữ ca sĩ Christina Aguilera thích ‘mẹ không trang điểm’
BURBANK, California (NV) – Christina Aguilera cho hay hai đứa con cô thích cô chọn vẻ đẹp tự nhiên, theo tạp chí People hôm Thứ Ba, 9 Tháng Mười Hai.
Trong chương trình phỏng vấn “Jennifer Hudson Show” hôm Thứ Ba, nữ ca sĩ 44 tuổi này kể hai đứa con cô – Max Liron, 17 tuổi, và Summer Rain, 10 tuổi – giúp cô cư xử đúng đắn và khiêm tốn như thế nào.
Aguilera cho biết cô thấy “học hỏi từ đôi mắt của con” là rất quý giá. Cô nhấn mạnh hai đứa con cô “nhìn thấy mọi mặt của tôi,” và khi nói tới con người nào của cô mà hai đứa con thích hơn, cô cho hay bé Summer – con chung của cô với chồng chưa cưới Matt Rutler – thích nhất khi cô bỏ hết son phấn.
“Summer thích nhất mẹ không trang điểm,” cô kể với Hudson. “Ngay khi tôi quay phim xong hay bất cứ việc gì đó, bé nói, ‘OK, mẹ có thể tẩy trang phải không? Tới lúc được thoải mái rồi.’”
“Bé thích thấy mấy vết tàn nhang của tôi, mà tôi thì che đi rất nhiều, nhưng bé rất thích thấy tàn nhang của mẹ,” Aguilera thêm. “Bé hỏi, ‘Ngày nào đó, con cũng có tàn nhang?’ Bé là người hâm mộ số 1 của mẹ.”
Ngoài việc làm ủng hộ viên lớn nhất, Aguilera cho hay có lẽ Summer sẽ đi theo con đường sáng tạo của mẹ.
“Bé đúng là họa sĩ, bé sơn, bé vẽ, bé làm mặt nạ rất đẹp, bé rất sáng tạo, nhưng chắc chắn bé muốn không bắt chước ai,” cô giải thích. “Mà tôi không bao giờ muốn ép con tôi làm bất cứ thứ gì. Bất cứ thứ gì các cháu đam mê, tôi sẵn sàng hỗ trợ.”
Nhưng đối với Max, con trai chung của Aguilera với chồng cũ Jordan Bratman, cô cho hay lấy “điểm làm mẹ tốt” không hề dễ dàng.
“Nhìn chung, nuôi con rất khó,” cô thú nhận. “Con cái sẵn sàng chỉ trích cha mẹ vì bất cứ chuyện gì. Tôi cũng trải qua vài chuyện rồi.” (Th.Long) [kn]
Việt Nam chi $23 triệu nhập cảng ớt từ Trung Quốc, trong khi xuất cảng ‘ớt nhà trồng’
SÀI GÒN, Việt Nam (NV) – Thị trường Việt Nam bất ngờ chứng kiến lượng lớn ớt Trung Quốc “đổ bộ” vào các chợ với giá bán khá cao.
Nhiều mặt hàng tưởng chừng là “thế mạnh” của Việt Nam với nguồn cung ứng dồi dào, không chỉ đủ tiêu dùng mà còn xuất cảng nay lại phải nhập cảng khá nhiều.
Theo báo Người Lao Động hôm 10 Tháng Mười Hai, nổi bật phải kể đến là ớt tươi khi mười tháng đầu năm 2025, các doanh nghiệp Việt Nam đã chi gần $15.5 triệu để nhập hàng từ Trung Quốc, tăng 80% so với cùng kỳ năm ngoái. Trong đó, chỉ riêng Tháng Mười vừa qua, số ớt tươi Trung Quốc nhập cảng lên đến gần $2.05 triệu.
Tại chợ đầu mối Thủ Đức, Sài Gòn, ớt Trung Quốc bán lẻ hiện ở mức cao với 150,000 đồng ($5.7)/kg, còn giá sỉ 130,000 đồng ($4.9)/kg.
Ngoài ớt tươi, mười tháng đầu năm 2025, Việt Nam còn chi hơn $8 triệu để nhập cảng ớt chế biến, tính chung lên đến $23.5 triệu.
Ở chiều ngược lại, trong mười tháng đầu năm 2025, các doanh nghiệp Việt Nam đã xuất cảng ớt các loại được $95.2 triệu, tăng 21.2% so với cùng kỳ năm ngoái.
Hàng xuất cảng được thu gom từ “vựa ớt lớn nhất miền Tây” ở huyện Thanh Bình, tỉnh Đồng Tháp và các xã vùng cù lao, vùng ven sông Tiền là những khu vực tập trung nhiều diện tích trồng ớt tại Việt Nam, với sản lượng ớt tươi hơn 22,500 tấn/năm.
Theo thống kê, diện tích trồng ớt ở tỉnh Đồng Tháp hiện có gần 2,000 hécta/năm, năng suất bình quân hơn 10 tấn/hécta. Và Như vậy, về tổng thể, Việt Nam vẫn là nước “xuất siêu về ớt,” vì vậy việc nhập cảng ớt từ Trung Quốc là điều khó tin.
Ngoài ớt, một số mặt hàng vốn là lợi thế xuất cảng của Việt Nam cũng có tình trạng nhập cảng mạnh trong 10 tháng đầu năm gồm: dừa tăng 342%, cau tăng 312%, sầu riêng 146%…
Theo Hiệp Hội Rau Quả Việt Nam (VINAFRUIT), 11 tháng đầu năm 2025, Việt Nam đã chi $2.44 tỷ để nhập cảng rau quả, tăng 15% so với cùng kỳ năm ngoái. (Tr.N) [kn]
CSVN sẽ mở phiên tòa xử khiếm diện Lê Trung Khoa, Nguyễn Văn Đài
HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Hôm 10 Tháng Mười Hai, truyền thông tại Việt Nam loan báo sẽ mở phiên tòa xử khiếm diện ông Lê Trung Khoa, nhà báo tự do và chủ trang web “Thoibao.de,” và Luật Sư Nguyễn Văn Đài với cáo buộc về tội “làm, tàng trữ, phát tán, tuyên truyền thông tin, tài liệu, vật phẩm nhằm chống nhà nước.”
Theo các báo trong nước, Tòa Án Thành Phố Hà Nội sẽ đưa ra xét xử sơ thẩm vào ngày 31 Tháng Mười Hai tới đây, dù hai ông này hiện đang ở Đức.
Quyết định trên được đưa ra chỉ vài ngày sau khi Viện Kiểm Sát Tối Cao ra lệnh truy tố hai ông Khoa và Đài, cùng với lời kêu gọi “hãy đến trụ sở cơ quan công an, viện kiểm sát tại Việt Nam hoặc cơ quan đại diện Việt Nam tại nước ngoài đầu thú để được hưởng chính sách khoan hồng và thực hiện quyền bào chữa.”
Ngoài hai ông Lê Trung Khoa và Nguyễn Văn Đài, trong phiên tòa lần này còn có ba bị cáo khác đã bị Bộ Công An bắt giữ, gồm: Phạm Quang Thiện, 47 tuổi, cựu giám đốc Trung Tâm Công Nghệ và Truyền Thông Đa Phương Tiện thuộc Cổng Thông Tin Điện Tử Chính Phủ; Đỗ Văn Ngà, tự Facebooker Đỗ Ngà, 48 tuổi, được biết đến là cộng tác viên của trang web “Thoibao.de” trong thời gian ông này tạm lánh tại Thái Lan, và đã bị bắt tạm giam khi từ Thái Lan về Việt Nam gia hạn sổ thông hành; Huỳnh Bảo Đức, 41 tuổi, ở phường Cầu Ông Lãnh, Sài Gòn, với cùng tội danh “làm, tàng trữ, phát tán, tuyên truyền thông tin, tài liệu, vật phẩm nhằm chống nhà nước.”
Trong ba bị cáo trên, đáng nói là ông Phạm Quang Thiện từng được Văn Phòng Chính Phủ CSVN đề nghị khen tặng “Huân Chương Lao Động Hạng Nhì” hồi Tháng Mười Hai, 2024.
Theo báo Pháp Luật TP.HCM, trước đó Bộ Công An Việt Nam đã phát lệnh truy nã hai ông Đài và Khoa, đồng thời khởi tố, bắt giữ các ông Thiện, Ngà, Đức do bị coi là “đồng phạm” với cáo buộc “chống phá.”
Ông Đài, 56 tuổi, quê tỉnh Hưng Yên, quốc tịch Việt Nam, bị chụp mũ là “đối tượng phản động,” thường xuyên lợi dụng danh nghĩa “dân chủ,” “nhân quyền” để tuyên truyền xuyên tạc, kích động chống phá nhà nước CSVN.
Báo Dân Trí dẫn tin từ Cơ Quan An Ninh Điều Tra Bộ Công An cho rằng, trong thời gian hành nghề luật sư, ông Đài từng tham gia nhiều hoạt động “chính trị cực đoan,” móc nối với “các phần tử chống đối trong và ngoài nước,” nên đã ba lần kết án tù ông này.
Tháng Sáu, 2018, ông Đài và vợ, cùng người cộng sự (bà Lê Thu Hà), được sang Đức tị nạn trực tiếp từ nhà tù, theo sự thỏa thuận giữa nhà cầm quyền CSVN với chính phủ Đức và với sự đồng ý của ông Đài.
Sau khi đến Đức, ông Đài tiếp tục thường xuyên đăng tải bài viết, livestream mà theo cáo buộc đăng trên VnExpress là “xuyên tạc tình hình Việt Nam, tác động tiêu cực đến dư luận, nhất là trên mạng xã hội.”
Trong khi đó, trang “Thoibao.de” của ông Lê Trung Khoa, 54 tuổi, quê Thanh Hóa, thường xuyên đưa tin về tham nhũng và đấu đá phe phái trong đảng CSVN.
Kể từ hồi Tháng Tám, Facebook đã xóa hai bài đăng của nhóm biên tập và đe dọa xóa danh khoản Thoibao với cáo buộc “vi phạm tiêu chuẩn cộng đồng.” Trang web Thoibao đã bị Bộ Công An chặn truy cập tại Việt Nam.
Tổ chức Phóng Viên Không Biên Giới (RSF) nghi ngờ những biện pháp này mang động cơ chính trị, vì Thoibao thường xuyên đưa tin chỉ trích chế độ CSVN và là mục tiêu của các cuộc tấn công mạng từ Hà Nội. (Tr.N) [kn]
Phụ nữ trẻ ở Mỹ thoáng hơn đàn ông về ‘tình dục dễ dãi’
WASHINGTON, DC (NV) – Phụ nữ Gen Z (sinh khoảng năm 1997 tới 2012) thoáng hơn đàn ông cùng thế hệ về quan hệ “tình dục dễ dãi,” theo bản phúc trình mới của tổ chức nghiên cứu Trung Tâm Khảo Sát Đời Sống Mỹ (SCLA), Newsweek đưa tin hôm Thứ Tư, 3 Tháng Mười Hai.
Người trưởng thành còn trẻ tham gia cuộc khảo sát, nhưng đặc biệt là phụ nữ trẻ, nhiều phần sẽ xem việc phá thai, quan hệ tình dục dễ dãi và mối quan hệ mở là có thể cho phép về mặt đạo đức.
Tình dục dễ dãi thường bị coi là trò lừa đảo trong văn hóa hẹn hò ngày nay, đặc biệt đối với phụ nữ dùng ứng dụng hẹn hò qua điện thoại di động.
Tuy nhiên, theo kết quả khảo sát của SCLA, phụ nữ trẻ, hoặc Gen Z, thực ra có thể phóng khoáng hơn đàn ông cùng thế hệ về tình dục không ràng buộc.
Trong khi 56% người Mỹ được phỏng vấn cho rằng quan hệ tình dục với người không quen biết rõ là sai về đạo đức, người trưởng thành còn trẻ nhiều phần sẽ thoáng hơn về đề tài này.
Trong khi khoảng một nửa (51%) phụ nữ trẻ cho rằng quan hệ tình dục với người không quen biết rõ là sai về đạo đức, thì có tới 57% đàn ông trẻ nghĩ như vậy.
Phụ nữ trẻ cũng ít lên án mối quan hệ mở, chỉ 46% phụ nữ trẻ nói tham gia mối quan hệ tình dục mở là sai về đạo đức hầu như mọi lúc. Trong khi đó, 57% đàn ông trẻ cho rằng điều này sai về đạo đức ít nhất hầu như mọi lúc.
Khoảng cách 11 điểm phần trăm đó phản ảnh sự thay đổi về văn hóa rộng hơn, theo bà Alexandra Cromer, nhà liệu pháp học của công ty Thriveworks.
“Nhìn chung, đàn ông Gen Z có xu hướng chính trị bảo thủ hơn và ủng hộ quan điểm và phong tục bảo thủ, trong khi chúng tôi thấy phụ nữ Gen Z bỏ phiếu thường xuyên hơn cho ứng cử viên Dân Chủ và ủng hộ chính sách ‘cấp tiến’ nói chung,” bà Cromer cho Newsweek biết. “Sự khác biệt này do nhiều yếu tố, một trong số đó là được sử dụng Internet nhiều hơn, nên kiến thức mở rộng.”
SCAL thực hiện cuộc khảo sát từ ngày 25 Tháng Bảy tới 1 Tháng Tám năm nay với 5,451 người trưởng thành tham gia. (Th.Long) [kn]
Báo VietNamNet bị phạt tiền vì trích ‘sai sự thật’ lời nói của Tô Lâm
HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Cục Báo Chí thuộc Bộ Văn Hóa, Thể Thao và Du Lịch đã ban hành “Quyết Định số 250” xử phạt vi phạm hành chính đối với báo VietNamNet, tổng số tiền là 65 triệu đồng ($2,466).
Theo thông báo, thời điểm xử phạt là hôm 1 Tháng Mười Hai, 2025. Song, đến hôm 8 Tháng Mười Hai, thì thông tin này mới được Cục Báo Chí đăng tải trên trang web chính thức.
Nguyên do là báo VietNamNet “đã thực hiện hành vi vi phạm hành chính, đăng thông tin sai sự thật gây ảnh hưởng nghiêm trọng trong bài viết: ‘Tổng bí thư Tô Lâm chỉ đạo phải thay đổi triệt để tư duy ‘Hà Nội không vội được đâu,’” đăng ngày 16 Tháng Mười, 2025.
Cụ thể, trong bài viết: “Tổng bí thư: Phải thay đổi triệt để tư duy ‘Hà Nội không vội được đâu’,” đăng vào lúc 1 giờ 19 phút trưa 16 Tháng Mười, 2025, báo VietNamNet “đã trích dẫn và giật tiêu đề sai lời phát biểu của ông Tô Lâm tại đại hội đảng bộ thành phố Hà Nội,” thông báo nêu.
Trước khi bị xử phạt, hôm 20 Tháng Mười, tờ báo của Bộ Dân Tộc và Tôn Giáo đã đăng bài cải chính, xin lỗi về việc trích dẫn sai phát biểu của ông Tô Lâm.
Tựa đề bài báo hiện đã được đổi thành “Tổng bí thư: Hà Nội phải thay đổi triệt để tư duy bằng tinh thần ‘đã nói là làm.’”
Trước đó, hôm 16 Tháng Sáu, 2025, báo Tuổi Trẻ cũng đã dẫn lại lời của ông Tô Lâm trong một buổi làm việc với Ban Thường Vụ Thành Ủy Hà Nội trong một bài báo với tựa đề tương tự: “Tổng bí thư Tô Lâm: Cần xóa bỏ tư duy ‘Hà Nội không vội được đâu.” Tuy nhiên, đến tận hôm 10 Tháng Mười Hai, tựa đề bài báo trên tờ Tuổi Trẻ vẫn được giữ nguyên.
Ngoài khoản phạt tiền 60 triệu đồng ($2,276) cho vi phạm nêu trên, báo VietNamNet còn bị phạt 5 triệu đồng ($189) với cáo buộc “đã thực hiện hành vi vi phạm hành chính” vì “minh họa không phù hợp nội dung thông tin làm cho người đọc hiểu sai nội dung thông tin” trong bài viết: “Khoảng trống khác lạ ở quảng trường Đông Kinh Nghĩa Thục sau khi dỡ ‘Hàm Cá Mập,’” đăng hôm 9 Tháng Chín, 2025. (Tr.N) [kn]
‘Xóm Việt kiều’ trên hồ Trị An và cuộc sống không giấy tờ, điện, nước
ĐỒNG NAI, Việt Nam (NV) – Hơn 30 năm qua, hàng trăm gia đình Việt kiều từ Cambodia trở về sống trên bè nổi trên hồ Trị An ở khu vực Suối Co, xã Định Quán, tỉnh Đồng Nai, mưu sinh qua ngày bằng nghề chài lưới, trong tình cảnh thiếu thốn mọi thứ căn bản như không có giấy tờ tùy thân, không có điện và nước sạch.
Theo báo VnExpress hôm 10 Tháng Mười Hai, “xóm Việt kiều” ngụ cư với hàng chục nhà bè rộng 20-60 mét vuông nằm san sát trên hồ Trị An. Hầu hết trẻ em ở “xóm Việt kiều” chỉ học đến lớp Năm rồi nghỉ vì kinh tế khó khăn hoặc không có giấy tờ tùy thân, hộ khẩu để tiếp tục học.
Gia đình ông Lê Văn Sanh, 46 tuổi, là một trong 155 hộ từ Cambodia trở về, đang sinh sống trên hồ bằng bè gỗ khoảng 50 mét vuông cùng mẹ già, anh trai, vợ và các con trong tình cảnh “vô thừa nhận của chính quyền,” không có điện và nước sạch.
Đều đặn từ tối đến rạng sáng, ông Sanh cùng anh trai và hai con gái kéo lưới trên hồ Trị An để mưu sinh.
Sau khi chài lưới bắt cá, ông Sanh và những gia đình nơi đây mang cá ra giữa hồ, chuyển sang xuồng lớn của thương lái chờ sẵn để cân bán.
Trung bình, một ghe chài kiếm khoảng 40-60 kg cá/ngày, bán được 300,000-500,000 đồng ($11.3 tới $18.9). Với những gia đình đông con, nhiều miệng ăn, đây là khoản thu nhập vừa đủ trang trải sinh hoạt. Còn những ngày đánh được ít cá thì cả nhà thiếu ăn.
Kế bên, gia đình bà Hai Mười, 44 tuổi, có 14 người con nhưng sáu người đã mất vì bệnh không tiền chạy chữa. Hiện 10 người phải chen chúc trong nhà bè chừng 20 mét vuông, trong khi lao động chính là cô Lữ Thị Tú, 17 tuổi, con gái bà Mười.
Mỗi lần trong nhà có người bệnh, bà Hai Mười lại vất vả vì không đủ chi phí. Tiền bán cá không đủ ăn, bà còn gánh thêm chi phí thuốc men.
Nói với báo VnExpress, em Lê Thị Hương, 12 tuổi, con gái anh Sanh, cho biết do gia đình khó khăn và chưa có giấy tờ tùy thân nên em không thể đến trường, phải ở nhà phụ cha kéo lưới.
Trong khi đó, em Hồ Yến Nhi, 12 tuổi, phải nghỉ học từ lớp Ba do tình cảnh tương tự, mặc dù vẫn mong một ngày được trở lại lớp. Những ngày sóng lớn không thể theo cha mẹ đi đánh cá, Yến Nhi mang sách ra dạy em trai để “không quên con chữ.” Song, đó là những buổi học hiếm hoi, bởi sau mỗi đêm phụ kéo lưới, em thường mệt lả, phải tranh thủ ngủ nghỉ để lấy lại sức.
Tranh thủ vừa gỡ lưới để dùng lại, vừa ăn cơm cùng con cháu với mâm cơm chỉ có cá, vợ chồng bà Bùi Thị Thanh cho biết, nhà có hai con trai nhưng đứa lớn đã mất năm ngoái vì tai nạn giao thông, còn đứa nhỏ mới 6 tuổi.
“Giờ chỉ mong được hỗ trợ làm giấy tờ sớm để bé nhỏ được đi học với bạn bè, không muốn nó phải đi đánh lưới với ba mẹ,” bà Thanh nói.
Với người dân nơi đây, hồ còn là nơi tắm giặt, sinh hoạt… của cả trẻ nhỏ lẫn người lớn trong xóm.
Riêng nước uống và nấu ăn, người dân phải mua nước lọc từ đất liền. Một số gia đình tận dụng nước mưa nhưng “lâu lâu mới có,” nên nguồn nước này không đáng kể.
Vào mùa khô khi hồ cạn nước, người dân xóm phải đưa bè ra đến lòng sông Đồng Nai. Việc đi lại trong sinh hoạt phải dùng xe gắn máy bằng con đường mòn uốn lượn giữa hồ. Để không bị lạc đường, người dân phải cắm nhiều cột làm dấu.
Buổi tối, những căn nhà bè le lói ánh đèn từ bình sạc và tấm pin năng lượng mặt trời. Trong nhà chủ yếu là phụ nữ và trẻ nhỏ, còn đàn ông tiếp tục ra hồ thả lưới mưu sinh.
Nhiều người dân trong xóm cho biết, chỉ mong được nhà nước hỗ trợ lên bờ để xây nhà ổn định cuộc sống, con cái đi học cho tiện.
Hồ thủy điện Trị An rộng 323 cây số vuông, dung tích 2.7 tỷ mét khối, nằm trên bốn huyện trước đây của Đồng Nai. Công trình ngoài phát điện còn điều tiết nước cho hạ du và cung cấp nguồn nước thô cho các nhà máy nước phục vụ khoảng 12 triệu dân ở Đồng Nai và Sài Gòn. (Tr.N) [kn]
