ORANGE COUNTY, California (NV) – Sau nhiều năm biến động mạnh, thị trường địa ốc Mỹ được dự báo sẽ bước vào giai đoạn chuyển mình trong năm 2026. Nếu đang có kế hoạch mua hoặc bán nhà, việc nắm rõ những xu hướng sắp tới của thị trường nhà ở sẽ giúp bạn đưa ra quyết định khôn ngoan hơn.
Dự báo mới nhất từ Realtor.com cho thấy thị trường sẽ cân bằng hơn, mặc dù vẫn tồn tại những điểm then chốt có thể ảnh hưởng trực tiếp đến chiến lược của người mua lẫn người bán.
Realtor.com dự báo giá nhà sẽ tăng khoảng 2.2% trong năm 2026. (Hình minh họa: Mario Tama/Getty Images)
Theo trang (GOBankingRates, dưới đây là bốn xu hướng quan trọng cần lưu ý trong năm tới.
Lãi suất vay mua nhà được dự báo sẽ xoay quanh mức 6.3%
Lãi suất vay mua nhà đã bắt đầu giảm từ nửa sau năm 2025, và các chuyên gia của Realtor.com dự báo mức lãi suất này sẽ tiếp tục dao động quanh mức 6.3% trong suốt năm 2026.
“Lãi suất vay thấp hơn sẽ giúp thị trường địa ốc thoát khỏi tình trạng trì trệ kéo dài trong những năm gần đây,” ông Joel Berner, kinh tế gia cao cấp tại Realtor.com, nhận định. “Lãi suất thấp đồng nghĩa với ngân sách mua nhà lớn hơn cho người mua, giúp họ dễ tìm được căn nhà phù hợp với nhu cầu và nằm trong khả năng chi trả.”
Theo ông, lãi suất hạ cũng làm suy yếu hiệu ứng “khóa chặt lãi suất” – tình trạng nhiều chủ nhà không muốn bán vì đang hưởng mức lãi suất vay rất thấp đã chốt được trước đây – từ đó giúp nguồn cung nhà ở trên thị trường tăng lên.
Giá nhà tăng 2.2%, nhưng khả năng chi trả được cải thiện
Realtor.com dự báo giá nhà sẽ tăng khoảng 2.2% trong năm 2026. Tuy nhiên, nghịch lý là khả năng chi trả của người mua lại được cải thiện so với năm 2025.
“Lãi suất vay thấp hơn giúp giảm chi phí trả góp hàng tháng, ngay cả khi giá nhà tăng đi nữa,” Berner giải thích. “Ở quy mô toàn quốc, lợi ích từ việc giảm chi phí vay mua nhà lớn hơn mức tăng của giá nhà, vì lãi suất đang giảm nhanh hơn so với đà tăng của giá nhà.”
Nguồn cung tăng gần 9%, cán cân thương lượng nghiêng về phía người mua
Số lượng nhà rao bán được dự báo sẽ tăng đáng kể trong năm 2026, với nhà đang tích cực rao bán tăng khoảng 8.9% so với cùng kỳ năm trước.
“Nguồn cung nhà tăng lên đồng nghĩa với việc người mua có nhiều quyền thương lượng hơn, trong khi người bán phải đối mặt với cạnh tranh cao hơn,” Berner nói. “Người mua có thể thong thả lựa chọn mà không phải vội vã lao vào các cuộc đấu giá căng thẳng, còn người bán sẽ buộc phải định giá nhà rao bán hấp dẫn hơn để nổi bật giữa thị trường đông đúc người bán. Nhìn chung, quyền lực đàm phán đang dịch chuyển từ người bán sang người mua.”
Giá thuê giảm giúp người mua lần đầu tiết kiệm cho khoản trả trước dễ hơn
Giá thuê nhà được dự báo sẽ giảm khoảng 1% trong năm 2026, thậm chí giảm mạnh hơn tại các khu vực như miền Nam và miền Tây nước Mỹ.
“Chúng tôi cho rằng giá thuê nhà sẽ tiếp tục đi xuống trong năm 2026, biến đây thành một năm thuận lợi để những người mua nhà lần đầu tích lũy tiền trả trước,” Berner cho biết. “Ngay cả khi lãi suất và giá nhà chưa cho phép họ gia nhập thị trường ngay, thì việc tiết kiệm được nhiều hơn sẽ giúp họ sẵn sàng hơn trong tương lai.”
Về mặt tổng thể, năm 2026 hứa hẹn sẽ là giai đoạn chuyển tiếp quan trọng của thị trường nhà ở, với nhiều cơ hội hơn cho người mua, nhưng cũng đòi hỏi người bán phải linh hoạt và thực tế hơn trong chiến lược bán của mình.
Nhìn chung, năm 2026 được xem là giai đoạn bản lề của thị trường địa ốc Mỹ. Dù chưa phải là một cú bật mạnh, tuy nhiên những thay đổi về lãi suất, giá nhà, nguồn cung và giá thuê đang mở ra nhiều cơ hội hơn cho cả người mua lẫn người bán biết nắm bắt đúng thời điểm. (Ng.Tr)[kn]
LITTLE SAIGON, California (NV) – Ông Chung Tử Bửu nhập ngũ ngày 27 Tháng Chín năm 1965, Khóa 65E2 Không Quân, Quân Lực Việt Nam Cộng Hòa (VNCH) tại Trung Tâm Huấn Luyện Không Quân Nha Trang. Tháng Mười, 1966, ông được về trình diện Phòng Du Học Tổng Hành Dinh Không Quân ở Tân Sơn Nhứt để đi học lái phi cơ ở Hoa Kỳ, tại các quân trường Lackland Air Force Base ở San Antonio, Texas; Fort Wolters ở Bắc Texas; và Fort Rucker, tiểu bang Alabama. Ông ra trường cuối Tháng Năm, 1967.
Mục Sư Chung Tử Bửu ra mắt sách tại Orange County, California. (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)
Bay solo ở Lackland
Một buổi sáng nọ, thầy Lowell Lindle và ông Bửu ra phi cơ tập lái như thường lệ. Trong lúc hướng dẫn ông Bửu bay, thầy Lowell Lindle chỉ trỏ, la rầy, cự nự… Hôm đó, ông Bửu thấy mình làm cái gì cũng đúng, mà lại bị thầy vừa chỉ trỏ vào các đồng hồ, vừa la rầy um xùm. Ông Bửu lái thế nào cũng bị thầy la rầy. Bình thường ông thầy hiền lắm, mà ông Bửu không biết tại sao bữa đó thầy mình lại nóng tính đến thế.
Khi ông Bửu đáp xuống runway rồi sửa soạn cất cánh trở lại, thầy Lowell Lindle liền nắm cần lái đưa phi cơ lên, tạt ngang ra bãi cỏ, đặt mạnh phi cơ xuống đất với vẻ giận dữ. Ông nhìn ông Bửu nói, “Bữa nay you phải bay một mình.” Nói xong, ông tháo dân an toàn, dây đeo vai và gài vào ghế trống, rồi bước ra khỏi phi cơ, nói với học trò của mình: “Bây giờ you có thể solo được rồi đó.”
Trước khi đi, ông dặn dò ông Bửu: “You phải làm thế này, sau khi bay xong ba vòng, đem phi cơ về bến đậu cột chong chóng lại.” Ông Bửu vui vẻ đáp, “Yes sir! I will do exactly what you tell me.” Sau đó, ông Bửu đưa phi cơ ra runway, gọi đài kiểm soát và cất cánh.
Ông Bửu tâm tình: “Lúc đó tôi mới hiểu ra rằng, từ sáng đến giờ, ông Lindle la lối là vì muốn tôi phải chú ý mọi thứ để bay solo cho an toàn. Sau khi tôi bay solo đủ ba vòng, đem phi cơ trở về chỗ đậu mà ông đã chỉ định, thì tôi thấy ông đứng chờ sẵn. Sau khi cột chong chóng xong, tôi đi với ông vào nhà. Ông dắt tôi tới thầy cũ Ellison, nói, ‘You know what, today Buu solos!’ Ông thầy cũ nhìn tôi và hỏi, ‘Really? He can solo?’ Tôi hãnh diện lắm, ưỡn ngực trả lời, ‘Yes sir, today, I just soloed.’”
Lackland Air Force Base ở San Antonio, Texas. (Hình: Chung Tử Bửu cung cấp)
Tổng cộng thời gian pre-solo của ông Bửu là 14 giờ 30 phút. Sau khi ông solo được rồi thì qua giai đoạn Primary, nhưng cũng chỉ bay trong cái vòng của phi trường thôi. Căn cứ Fort Wolters rộng lớn bao la. Nhiều phi trường nhỏ rải rác các nơi vì mỗi ngày có ít nhất 400 trực thăng bay ra các nơi thực tập. Mỗi sân như vậy có khoảng 30 chiếc bay tập.
Mém đậu xuất sắc AA
Trong giai đoạn Primary, thầy dạy học trò biết cất cánh độ dốc lớn gọi là Max Takeoff, tức là phải cất cánh lên cao như lên dốc 45 độ thay vì cất cánh lài lài, và Steep Approach cũng đáp với góc xuống 45 độ. Ở giai đoạn Primary thầy sẽ dạy thêm Forced Landing là tập bị ép buộc hạ cánh. Lúc mới bắt đầu khóa học, khi tập đáp khẩn cấp trên runway trong trường hợp bị tắt máy, gọi là Autorotation, còn forced landing thì đáp ở ngoài đồng, bên bìa rừng… Học viên phải qua giai đoạn đậu Primary rồi mới lên lớp Advanced (lớp nâng cao). Tới ngày thi, người chấm sẽ là các kiểm định viên – những phi công quân sự, huấn luyện viên trực thăng Lục Quân Hoa Kỳ.
Chung Tử Bửu kể: “Khi chúng tôi đang ở Fort Wolters và qua khỏi giai đoạn Pre-solo, có sáu sĩ quan Đại Hàn tới để học bay trực thăng, cao cấp nhất trong số đó là một ông thiếu tá. Buổi chiều sau khi học bay về, các sĩ quan Đại Hàn ai cũng lắc đầu, nói trực thăng khó điều khiển quá. Họ đều là phi công lâu năm, nhưng chuyển qua trực thăng không dễ chút nào.”
Ông cho biết thêm: “Ở lớp Pre-solo và primary, tất cả huấn luyện viên dân sự là do hãng Southern Airways cung cấp. Có lẽ họ từng là phi công quân đội, nhưng khi giải ngũ thì trở thành huấn luyện viên phi công cho hãng Southern Airways. Hãng này lo huấn luyện hai giai đoạn Pre-solo và Primary. Sau đó phi công kiểm định viên của quân đội sang bay với học viên để kiểm soát xem người này có đủ khả năng để được lên Advanced hay không.”
Trong lớp Primary, ông Lindle có bốn học trò, gồm ba Mỹ trắng và ông Bửu. Ngày cuối của khóa học đó, trước khi ra phi trường để thi, ông nói với các học trò của mình là Thiếu Úy Hammon (Mỹ trắng) là học trò giỏi nhất, sẽ đậu điểm A, hai người Mỹ kia sẽ đậu điểm B, còn ông Bửu sẽ rớt và ở lại học thêm một khóa nữa cho vững vàng.
Nghe vậy, ông Bửu buồn bã xách helmet đi ra bay kiểm định. Kết quả ngược lại, như lời ông Bửu kể: “Khi thi xong, phi công kiểm định đưa tờ giấy trắng chấm điểm cho tôi và nói: ‘Anh chỉ còn thiếu một điểm nữa là đậu AA, tức là bay xuất sắc đó nhe!’ Tôi khoái quá, vào đưa giấy cho thầy. Một lát sau, anh chàng Hammon về cầm theo tờ giấy màu hồng bị phê chữ U (Unsatisfactory) tức là rớt. Hai anh Mỹ trắng kia thì đậu B, đúng như ông thầy đoán trước, chẳng lẽ thầy bị lộn giữa tôi với anh Hammon chăng.”
Vì ông Bửu đậu gần như được hạng AA nên thầy Lindle đưa ông Bửu tới khoe với phi đoàn trưởng. Ông phi đoàn trưởng tỏ ý hài lòng nói, “Chúng tôi hãnh diện về you.” Sau đó thầy Lindle còn đi khoe với mấy ông thầy khác: “Hey, hôm nay Bửu mém đậu xuất sắc AA đó nha.”
Sau đó ông Bửu lên học Advanced với một huấn luyện viên khác bên quân đội, không có cơ hội gặp lại thầy Lowell Lindle rất dễ mến nữa.
Giai đoạn Advanced
Giai đoạn Advanced do bên quân đội dạy, họ dạy cách đáp xuống các khoảng trống trong rừng. Mới đầu đáp xuống khoảng trống lớn rồi tới bãi trống nhỏ nhiều cây chung quanh, đáp ở mỏm đá cheo leo, gọi là pinnacles. Tại mỗi địa điểm đều để sẵn một vỏ xe cũ. Chỗ nào có vỏ xe sơn trắng, nếu ai được thầy cho phép bay một mình đều có thể tới đáp xuống được. Chỗ có vỏ xe sơn màu vàng thì khi nào được huấn luyện viên cho phép mới được đáp solo một mình xuống đó. Còn nơi nào có bánh xe sơn đỏ thì khi có huấn luyện viên bay chung mới được đáp xuống, vì nơi đó chật hẹp, khó đáp, và nguy hiểm hơn.
Trong lúc học đáp ở các khoảng trống trong khu vực rừng cây bao la, ông Bửu rất mê dòng sông Brazos River chảy uốn lượn giữa khu rừng tập bay. Khu rừng đó rất lớn vì phải đủ chỗ cho hàng mấy trăm phi cơ luyện tập đáp xuống-bay lên hàng ngày mà không đụng nhau. Dòng sông Brazos ở vùng Mineral Wells cũng khá dài và rất đẹp, chảy xuống tận Houston, TX, mới ra biển.
Ông Bửu tâm tình: “Tôi rất mê cảnh vật hai bên vách đá dọc theo dòng sông. Bởi vì cây cối vùng ôn đới không rậm như rừng Việt Nam. Hơn nữa, màu nắng chiều nhuộm lên cây cỏ vùng ôn đới có nét đẹp vô cùng quyến rũ. Vì vậy, mỗi lần được bay solo, tôi thường lượn theo dòng Brazos để ngắm cảnh. Tôi muốn thu trọn màu nắng vàng ở Brazos River vào tâm khảm để đem theo mình. Cho đến bây giờ, màu nắng vàng trên vách đá sông Brazos ở Mineral Wells vẫn ở trong tim tôi.”
“Ông thầy dạy tôi lớp Advanced là Đại Úy James Byrd, nhưng tôi hay gọi chọc ông là Yellow Bird (chim màu vàng). Tôi thường lẩm nhẩm câu hát, ‘Yellow Bird up high on banana tree…’ Khi nghe tôi hát, ông quay lại nạt: ‘Shut up!’ Tôi biết ông hiểu tôi đùa nên cười hí hí. Sau hai tháng học khóa Advanced, từ cách đáp vào khoảng trống giữa rừng, bay lướt trên ngọn cây, bay đêm, bay đường xa bằng cách nhìn bản đồ, khi thi cuối khóa tôi đậu hạng A, tức là lái giỏi,” ông nói thêm.
Tài bay thăng hoa
Trong thời gian ở Mineral Wells, có những Thứ Bảy hơi buồn, ông Bửu theo bus của trường bay ra phố Mineral Wells chơi cho biết. Downtown của con phố này quá nhỏ, đi một lát là hết, và cũng chẳng có gì để mua. Vì nếu cần mua hàng, thì ông vào PX của trường mua rẻ hơn và không phải trả thuế. Mua ở ngoài, vừa đắt vừa phải trả thuế mua hàng.
Một hôm lúc đang chờ bus về trường thì ông gặp người bạn cùng lớp rủ chơi bowling. Lúc đó ông Bửu chưa biết chơi môn thể thao này nên được người bạn hướng dẫn. Đó là lần đầu tiên “anh nhà quê Di Linh” biết ném trái bowling mà trước đây chỉ thấy trên phim ảnh. Sau đó người bạn chở ông về trường. Từ đó họ trở nên thân thiết.
Trong lớp của ông Chung Tử Bửu có một người Mỹ nhỏ con tên Ken, hiền và ít nói. Một hôm khi thấy Ken loay hoay viết thư, ông đứng sau lưng nhìn lén rồi la lớn lên, “Dearest Kay!” Ken quay lại cười bẽn lẽn và nói, “Kay là người yêu của tao. Chúng tao sắp làm đám cưới.” Ken biết ông Bửu hay pha trò đùa giỡn trong lớp, mà ông là người Việt duy nhất của lớp, nên bọn Mỹ rất mến ông.
Mục Sư Chung Tử Bửu (Thứ nhì từ phải, hàng đầu). Tiệc mừng sinh nhật 103 của mẹ ông, November, 2024, Laguna Hills, CA. (Hình: Chung Tử Bửu cung cấp)
Ông Bửu kể: “Trước ngày mãn khóa, cũng là lúc rạp chiếu bóng của căn cứ chiếu phim Dr. Zhivago. Lúc đó bắt đầu vào mùa Hè ở Fort Wolters. Khi xếp hàng chờ mua vé, tôi thấy tụi bạn Mỹ cùng lớp đều đi coi. Hôm đó Ken dẫn bạn gái tới giới thiệu, ‘This is my Dearest Kay.’ Kay chào tôi và nói, ‘Ken có kể chuyện bị you chọc ghẹo. Nhưng anh Ken mến you. Tôi nghe Ken kể về you, tôi cũng muốn gặp you nữa.’ Tôi mỉm cười rồi nói, ‘I am so honored to meet you, Kay.’”
Ngày mãn khóa là cuối Tháng Năm, 1967. Trong số các người bạn Mỹ, ông Bửu quý mến Thiếu Úy Henry Miles nhất, mặc dù không còn học cùng lớp, vì Henry bị ở lại lớp sau. Anh chàng này rất to con, nhưng mặt búng ra sữa. Những gì đám Việt Nam nói Henry đều tin. Có một lần Henry bị dụ ăn ớt, báo hại cậu ta phải vào restroom xả nước vô miệng để giải cay. Vậy mà Henry không giận.
Ông Bửu tâm tình: “Sau này tôi tình cờ gặp lại Henry Miles ở Phú Bài. Vừa thấy tôi, từ xa Henry vừa khóc, vừa chạy tới ôm tôi, miệng thì cười mà nước mắt lưng tròng. Tôi cũng cảm động, nói, ‘Oh Henry, I cherished our dearest friendship forever.’”
Ông kể tiếp: “Khi lãnh bằng tốt nghiệp, tôi được gắn cánh bay Phi Hành của Lục Quân Hoa Kỳ. Sau đó, chúng tôi phải chuyển qua trường bay Fort Rucker ở Alabama để học lái phi cơ lớn hơn. Lúc đó trực thăng của Không Quân Việt Nam chỉ có H-34, nên tất cả những người lái trực thăng Việt Nam đều phải học H-34. Còn toán cảnh sát Thái Lan cũng từ Fort Wolters qua Fort Rucker học lái UH-1 với các học viên Mỹ. Trường Fort Rucker gọi H-34 là Choctaw, tên một bộ lạc người Da Đỏ ở khu vực ranh giới của ba tiểu bang Texas, Oklahoma và Arkansas.”
Ở Fort Rucker, tài bay của ông Bửu tự nhiên thăng hoa. Trong hai tháng đầu tiên cũng là học về Presolo và Primary. Vì đã học xong khá vững vàng giai đoạn Advanced ở Fort Wolters, họ không gặp khó khăn gì khi chuyển qua H-34. Ở tại đây, thầy dạy lái trực thăng của ông Bửu là ông Carson, Mỹ trắng, khá lớn tuổi, hiền hòa và lái rất giỏi. [dt]
ORANGE COUNTY, California (NV) – Chính quyền Tổng Thống Donald Trump dự kiến sẽ cho phép người dân Mỹ sử dụng một phần tiền tiết kiệm hưu trí trong tài khoản 401(k) để làm tiền trả trước khi mua nhà, theo ông Kevin Hassett, cố vấn kinh tế của Tòa Bạch Ốc, hãng tin Reuters hôm 16 Tháng Giêng cho hay.
“Chúng tôi sẽ cho phép người dân rút tiền từ tài khoản 401(k) và dùng khoản đó làm tiền trả trước khi mua nhà,” ông Hassett nói trong một cuộc phỏng vấn với Fox Business Network. Ông cho biết thêm Tổng Thống Donald Trump “sẽ công bố kế hoạch cuối cùng.”
Nhà mới đang xây dựng tại Altadena, California. (Hình minh họa: Mario Tama/Getty Images)
Ông Hassett, người cho biết tháp tùng vị tổng thống thuộc Đảng Cộng hòa tới hội nghị kinh tế ở tại Thụy Sĩ, nói rằng chính quyền vẫn đang tìm kiếm “một giải pháp đơn giản” để cho phép việc lưu chuyển số tiền này mà không gây tổn hại đến kế hoạch hưu trí lâu dài của người dân.
“Chúng tôi vẫn đang bàn bạc về cơ chế thực hiện,” ông Hassett chia sẻ trong chương trình “Mornings with Maria” của Fox Business Network.
Kế hoạch được kỳ vọng này xuất hiện trong bối cảnh ông Trump đang đối mặt với nhiều thách thức kinh tế sau một năm cầm quyền, đồng thời chuẩn bị cho cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào Tháng Mười Một, sau khi từng vận động tranh cử với cam kết nhanh chóng kiềm chế chi phí sinh hoạt tăng cao đối với người tiêu dùng Mỹ.
Trong đó, vấn đề khả năng chi trả nhà ở tiếp tục là mối quan tâm hàng đầu của người dân Mỹ. Lãi suất vay mua nhà neo cao cùng với giá nhà ở mức cao đã khiến nhiều người mua tiềm năng phải lựa chọn đứng ngoài thị trường, làm chậm lại hoạt động mua bán địa ốc trên toàn nước Mỹ.`
Trong những tuần gần đây, ông Trump đã đưa ra một loạt các đề xuất nhằm cải thiện tình hình, bao gồm từ việc cấm các tập đoàn đầu tư mua nhà biệt lập, cũng như chỉ đạo Cơ Quan Tài Chính Nhà Ở Liên Bang (FHFA) mua $200 tỷ trái phiếu do hai “ông lớn” tài chính thế chấp là Fannie Mae và Freddie Mac phát hành, với mục tiêu kéo giảm lãi suất vay mua nhà.
Ông cũng nhiều lần kêu gọi Cục Dự trữ Liên bang Mỹ hạ lãi suất điều hành.
Dữ liệu lạm phát tiêu dùng do Sở Thống Kê Lao Động công bố trong tuần này cho thấy lạm phát trong lĩnh vực nhà ở vẫn ở mức cao, cho thấy áp lực chi phí nhà ở chưa có dấu hiệu giảm mạnh.
Các nhà đầu tư đang theo dõi sát sao những thay đổi của chính sách, diễn biến thị trường hoặc khả năng lãi suất giảm, những yếu tố có thể kéo người mua quay trở lại thị trường và giúp số đơn đăng ký vay thế chấp tăng lên sau một thời gian dài thị trường nhà ở trong trạng thái trầm lắng.
Tuy nhiên, một số phân tích gia và kinh tế gia cho rằng vấn đề cốt lõi của thị trường vẫn là việc thiếu nguồn cung. Theo họ, các quy định phân vùng và luật lệ địa phương có thể có tác động lớn hơn đến khả năng chi trả nhà ở. Chẳng hạn, nếu lãi suất giảm mà nguồn cung nhà ở không tăng tương ứng, thì nhu cầu mua nhà vẫn có thể tăng mạnh và từ đó đẩy giá nhà lên cao hơn nữa. (Ng.Tr)[kn]
OTTAWA, Canada (NV) – Thủ Tướng Mark Carney của Canada nói rằng ông hy vọng chính quyền Trump đừng ‘xía’ vào cuộc đàm phán đòi ly khai của tỉnh Alberta, Politico tường trình hôm Thứ Năm, 29 Tháng Giêng.
“Chúng tôi hy vọng chính quyền Mỹ sẽ tôn trọng chủ quyền của Canada,” ông Carney nói với các phóng viên ở Ottawa hôm thứ Năm, nhấn mạnh thông điệp đoàn kết bên cạnh thủ hiến các tỉnh của Canada.
Trụ sở cơ quan lập pháp Alberta ở Edmonton, tỉnh Alberta, Canada. (Hình minh họa: Archive Photos/Getty Images)
“Tôi luôn nói rõ trong các cuộc thảo luận với Tổng Thống Trump về việc đó,” ông nói thêm.
Bà Danielle Smith, thủ hiến Alberta, người đã gặp ông Trump tại Mar-a-Lago trước khi ông nhậm chức hồi năm ngoái, nói với các phóng viên ở Ottawa, nơi các thủ hiến có cuộc gặp với ông Carney: “Tôi hy vọng chính quyền Mỹ sẽ tôn trọng chủ quyền của Canada, và họ sẽ để cho người dân Alberta và người Canada tự thảo luận về tiến trình dân chủ của Alberta.”
Bà Smith nói bà luôn ủng hộ “Alberta hùng mạnh và có chủ quyền trong đất nước Canada thống nhất.”
Ông Jeffrey Rath, đồng sáng lập Dự Án Thịnh Vượng Alberta (Alberta Prosperity Project), tổ chức ly khai ở cơ sở, nói với POLITICO rằng họ dự tính cử phái đoàn thứ tư đến Washington vào tháng tới để gặp các giới chức tại Bộ Ngoại Giao Mỹ. Tổ chức này cho biết đang vận đông chính phủ Mỹ cho vay $500 tỷ để hỗ trợ phong trào ly khai của họ.
Ông Rath cho biết họ đã gặp các giới chức Mỹ ở Bộ Ngoại Giao, và úp mở rằng có thể các giới chức ở Bộ Tài Chính Mỹ cũng sẽ tham gia gặp họ trong tương lai.
Mặc dù Tòa Bạch Ốc tỏ thái độ quyết liệt với lời đe dọa sáp nhập Canada, giới chức Mỹ lại thận trọng và kín tiếng hơn trong việc can thiệp vào phong trào ly khai ở tỉnh Alberta.
Dự Án Thịnh Vượng Alberta bắt đầu thu thập chữ ký trong tháng này với câu hỏi các cử tri trong tỉnh rằng: “Quý vị có đồng ý tỉnh Alberta nên ngưng là lãnh thổ của Canada để trở thành một nhà nước độc lập hay không?”
Mặc dù Tòa Bạch Ốc hung hăng với các mối đe dọa sáp nhập Canada, các quan chức thận trọng và im lặng về các báo cáo can thiệp vào Alberta.
“Các quan chức chính quyền gặp gỡ một số nhóm xã hội dân sự, nhưng không có sự hỗ trợ hoặc cam kết nào được chuyển giao,” một giới chức Tòa Bạch Ốc nói khi POLITICO yêu cầu họ xác nhận về các cuộc họp với đại diện của Dự Án Thịnh Vượng Alberta. (NNL) [dt]
WASHINGTON, DC (NV) – Các giới chức bầu cử từ khắp nước Mỹ đang gặp nhau ở Washington phản đối các chiến thuật ngày càng hung hăng của chính quyền Trump về công tác bầu cử ở các tiểu bang, theo NBC, hôm Thứ Năm, 29 Tháng Giêng.
Cuộc gặp gỡ mùa đông của Hiệp Hội Quốc Gia Các Bộ Trưởng Hành Chính diễn ra sau cuộc đột kích của FBI vào một đầu mối bầu cử ở Fulton County, tiểu bang Georgia, để thu giữ lá phiếu và dữ liệu liên quan đến cuộc bầu cử hồi năm 2020 trong bối cảnh Bộ Tư Pháp ngày càng ra nhiều yêu sách buộc các tiểu bang cung cấp danh sách cử tri.
Nhân viên bầu cử Fulton County kiểm phiếu tại State Farm Arena ở Atlanta, tiểu bang Georgia hôm 5 Tháng Mười Một, 2020. (Hình minh họa: Tami Chappell / AFP)
Fulton County từ lâu đã là tâm điểm của các cáo buộc vô căn cứ của Tổng Thống Donald Trump về gian lận bầu cử.
Mới đây nhất, Bộ Trưởng Tư Pháp Pam Bondi yêu cầu cung cấp danh sách cử tri với hoạt động bố ráp của đặc vụ di trú liên bang ở Minnesota.
Các giới chức tiểu bang cho rằng những hành động này chỉ làm suy yếu niềm tin của người Mỹ vào các cuộc bầu cử trong bối cảnh sắp diễn ra bầu cử giữa kỳ vào cuối năm nay.
“Tất cả những ai làm việc ở Fulton County – những người mà công việc của họ được chứng minh là làm tốt, công việc của họ được chứng minh là chắc chắn hết lần này đến lần khác – đều phải chịu sự sỉ nhục. Làm thế có thay đổi được gì? Làm thế thì mọi thứ tốt hơn? Hoàn toàn không,” ông Adrian Fontes, bộ trưởng Hành Chánh, giới chức phụ trách bầu cử, của tiểu bang Arizona, nói.
Bà Jocelyn Benson, bộ trưởng Hành Chánh Michigan cho biết: “Tóm lại, cuộc bầu cử năm 2020 là chắc chắn, cởi mở và phản ánh chính xác ý nguyện của người dân. Nếu có bất kỳ bằng chứng nào cho thấy ngược lại, thì đến giờ chúng ta đã tìm ra rồi.”
Sau nhiều năm bảo vệ tính toàn vẹn của bầu cử Mỹ trước những lời công kích của ông Trump và những người ủng hộ ông, bà Benson cho biết những động thái này càng củng cố quyết tâm của giới chức bầu cử các tiểu bang.
Hàng chục giới chức tiểu bang từ chối cung cấp danh sách cử tri cho Bộ Tư Pháp, lập luận rằng luật tiểu bang cấm họ làm vậy và các giới chức liên bang không cho biết thông tin cử tri sẽ được sử dụng như thế nào.
Bà Deidre Henderson, thống đốc Utah, lên án những tuyên bố của bà Harmeet Dhillon, trợ lý bộ trưởng Tư Pháp, rằng việc chính quyền Trump muốn có danh sách cử tri là do các tiểu bang không lưu giữ khiến bà “bàng hoàng.” Bà ấy vu khống tất cả chúng tôi. Đối với tôi, công khai tuyên bố rằng các bộ trưởng Hành Chính không thực hiện chức trách của mình và chính phủ liên bang phải làm công việc đó là điều bất ổn.”
“Hiến Pháp quy định các tiểu bang, không phải chính phủ liên bang, chịu trách nhiệm về các cuộc bầu cử của chúng tôi, và quy định Quốc Hội, chứ không phải tổng thống, có chức năng làm luật,” bà Shenna Bellows, thư ký Hành Chánh tiểu bang Maine, chỉ ra. (NNL) [dt]
WASHINGTON, DC (NV) – Tổng Thống Trump cho biết ông đề cử ông Kevin Warsh làm chủ tịch tiếp theo của Cục Dự Trữ Liên Bang (Fed), vị trí phụ trách chính sách kinh tế đầy quyền lực trong lúc ông Trump thúc đẩy lãi suất thấp hơn, hôm Thứ Sáu, 30 Tháng Giêng, CBS cho hay.
Ông Warsh là thành viên hội đồng quản trị của Fed từ năm 2006 khi ông được cựu Tổng Thống George W. Bush bổ nhiệm ngay trước cuộc khủng hoảng tài chính và ông đã giữ vai trò này trong 5 năm. Trong những năm gần đây, ông đã làm việc với tỷ phú Stanley Druckenmiller, một nhà đầu tư, và làm các công việc về học thuật.
Ông Kevin Warsh (trái) nói chuyện với Bộ Trưởng Tài Chính EU Elena Salgado tại cuộc họp của các bộ trưởng Tài Chính và thống đốc Ngân Hàng Trung Ương G20 ở Busan, Nam Hàn hồi năm 2010. (Hình minh họa: Chung Sung-Jun/Getty Images)
Nếu được Thượng Viện phê chuẩn, ông Warsh sẽ cầm cương Fed, cơ quan đang đối mặt với áp lực mạnh mẽ từ phía ông Trump trong nhiều tháng để buộc Fed giảm mạnh lãi suất để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế nhưng dẫn đến nguy cơ lạm phát cao. Fed đã giảm lãi suất ba lần kể từ Tháng Chín năm ngoái, nhưng các quan chức Fed đã tỏ chỉ dấu trong một dự báo vào đầu tháng này rằng họ chỉ cắt giảm lãi suất một lần trong năm nay.
Ông Warsh từng nói hồi đầu năm rằng ông sẵn sàng hướng tới lãi suất thấp hơn.
Ông đã chỉ trích nặng nề cách xử lý lạm phát của Fed trong những năm gần đây, và cho rằng cư quan này đang bị “khủng hoảng uy tín” và cần “thay máu.” Nhưng ông cũng cho rằng Fed cần phải duy trì sự độc lập trong chính sách tiền tệ.
Ông Warsh được chọn để thay thế chủ tịch Fed sắp mãn nhiệm, ông Jerome Powell, người đã khiến ông Trump bất mãn vì chậm giảm lãi suất. Tổng thống Trump đã gọi ông Powell là “kẻ ngu ngốc,” “con lừa bướng bỉnh” và “quý ông trễ nãi,” và đã cân nhắc sa thải ông.
Trong một bài phân tích vào đầu năm nay, kinh tế gia Kenneth Rogoff cho biết ông Warsh “rất được tôn trọng” nhưng lập trường của ông “thậm chí còn diều hâu hơn cả ông Powell.” Điều này có nghĩa là ông Warsh có xu hướng ủng hộ lãi suất cao.
Những tranh cãi về cách hành xử của chính quyền Trump đối với ông Powell có thể khiến ông Warsh khó lòng được phê chuẩn hơn. Một số thượng nghị sĩ Cộng Hòa tại Thượng Viện đã chỉ trích Bộ Tư Pháp truy tố ông Powell, trong đó có Thượng Nghị Sĩ Thom Tillis (Cộng Hòa-North Carolina) nói ông kiên quyết phản đối tất cả các ứng cử viên làm chủ tịch Fed “cho đến khi vấn đề pháp lý này được giải quyết hoàn toàn.” (NNL) [dt]
WASHINGTON, DC (NV) – Ông Don Lemon, cựu ký giả của CNN, và ba người khác bị bắt vì liên quan đến vụ việc người biểu tình phản đối ICE tại một nhà thờ ở Minnesota, ABC dẫn lời từ các giới chức cho biết hôm Thứ Sáu, 30 Tháng Giêng.
Ký giả Lemon bị buộc tội vi phạm quyền tự do tôn giáo của tín đồ khi ông đến đưa tin về cuộc biểu tình phản đối Cảnh Sát Di Trú (ICE) hồi đầu tháng.
Ký giả Don Lemon phát biểu với truyền thông bên ngoài tòa án liên bang vào ngày 30 Tháng Giêng tại Los Angeles, California. (Hình: Mario Tama/Getty Images)
Bà Pam Bondi, bộ trưởng Tư Pháp, viết trên mạng xã hội rằng ông Don Lemon, ký giả Georgia Fort ở Minnesota và hai người khác bị bắt vào sáng sớm Thứ Sáu “theo chỉ đạo của tôi.”
Tuy nhiên, vào chiều cùng ngày, một thẩm phán liên bang ra lệnh thả ông Don Lemon, NBC cho hay.
Thị Trưởng Karen Bass của Los Angeles thông báo ông Lemon được thả sau khi viết cam kết bên ngoài tòa án liên bang ở trung tâm thành phố.
Ký giả Lemon bị truy tố cùng với tám bị cáo khác hơn một tuần sau khi một thẩm phán sơ thẩm liên bang kết luận chính quyền Trump không có lý do chính đáng để bắt giữ ông và những người khác theo đạo luật liên bang mà một giới chức Bộ Tư Pháp thừa nhận chưa bao giờ được sử dụng trong bối cảnh biểu tình tại một nhà thờ.
Vụ việc mà cáo trạng nêu ra xảy ra vào ngày 18 Tháng Giêng, khi người biểu tình tràn vào nhà thờ Cities ở St. Paul. Họ cho biết một trong số các mục sư ở đó là quyền giám đốc văn phòng ICE ở St. Paul. Người ta nghe thấy người biểu tình hô vang “Công lý cho Renee Good” trong nhà thờ.
Ít nhất ba người khác bị bắt trước đó liên quan vì dính đến cuộc biểu tình này. Bà Bondi viết trên mạng xã hội hồi tuần trước rằng bà “sẽ không dung thứ cho các cuộc tấn công vào những nơi thờ phượng.”
Ký giả Lemon có mặt tại cuộc biểu tình với tư cách là nhà báo độc lập, và đăng một video lên tài khoản Instagram của mình vào ngày 18 Tháng Giêng. Video cho thấy những người biểu tình la hét và các cuộc phỏng vấn mà ông thực hiện với những tín đồ đi lễ và người biểu tình.
Trong video, ông Lemon nói: “Chúng tôi không nằm trong số các nhà hoạt động, nhưng chúng tôi đến đây để tường thuật về họ.”
Luật sư của ông Lemon, ông Abbe Lowell, hôm Thứ Sáu cho biết rằng thân chủ của ông bị các đặc vụ liên bang bắt giam khi ông đang đưa tin về lễ trao giải Grammy, nhưng các giới chức chính quyền ẩn danh nói với ABC rằng ông bị bắt tại một khách sạn ở Beverly Hills.
“Don là nhà báo trong 30 năm, và công việc của ông ấy ở Minneapolis vốn được Hiến Pháp bảo vệ, không khác những gì mà ông ấy vẫn làm trước giờ,” Luật Sư Lowell ra tuyên bố. “Tu chính án thứ nhất ra đời là để bảo vệ các nhà báo mà vai trò của họ là làm sáng tỏ sự thật và buộc những người nắm quyền phải chịu trách nhiệm.”
“Thay vì điều tra các đặc vụ liên bang đã giết hai người biểu tình ôn hòa ở Minnesota, Bộ Tư Pháp của ông Trump đang dành thời gian, sự chú ý và nguồn lực của mình cho việc này,” Luật Sư Lowell nói, và gọi vụ bắt giữ ông Lemon là “nỗ lực đánh lạc hướng sự chú ý khỏi nhiều cuộc khủng hoảng mà chính quyền này đang đối mặt.”
Ông Lowell gọi vụ bắt giữ ông Lemon là “cuộc tấn công chưa từng có vào Tu chính án thứ nhất” và nói rằng ông Lemon “sẽ đấu tranh với những cáo trạng này” trước tòa.
Luật sư này cho biết hồi tuần trước rằng một thẩm phán bác bỏ các cáo trạng nhằm vào ông Lemon, và một nguồn tin nói với ABC rằng bà Bondi hồi tuần trước rất “giận dữ” trước quyết định của thẩm phán là không truy tố ông Don Lemon.
Ông Patrick Schiltz, chánh thẩm phán quận của tiểu bang Minnesota lập luận rằng ông Lemon “hoàn toàn không phải là người biểu tình” và rằng “không bằng chứng nào cho thấy họ có bất kỳ hành vi phạm tội nào hay âm mưu gây hại gì.” (NNL) [dt]
Từ Minneapolis đến bầu cử tháng 11: ICE nổ súng, DOJ-Trump đòi danh sách cử tri
Giữa lúc chính phủ Trump đưa hàng ngàn nhân viên ICE và biên phòng đổ bộ ồ ạt vào Minnesota, dẫn đến cái chết của hai công dân Mỹ (Renee Good, Alex Pretti), thì vào hôm 24/1, Bộ Trưởng Tư Pháp Pam Bondi gửi thư cho Thống Đốc Tim Walz, đưa ra yêu cầu hoàn toàn không liên quan gì đến nhập cư, đó là đòi quyền tiếp cận danh sách cử tri của Minnesota. Vì sao?
LOS ANGELES, California (NV) – Viện Bảo Tàng Di Sản Người Việt (Vietnamese Heritage Museum-VHM) và đại học UCLA đồng tổ chức ngày hội thảo học thuật hôm Thứ Năm, 29 Tháng Giêng, để kết nối các thế hệ và gìn giữ di sản người Việt tị nạn.
Từ trái, ông Châu Thụy, cô Mai Vũ, và cô Charley Walsh hướng dẫn trong hội thảo. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Buổi hội thảo diễn ra tại Trung Tâm Hội Nghị Luskin trong khuôn viên đại học UCLA với sự tham gia của các sinh viên và 51 học sinh trung học Westminster, cùng một số người lớn, với năm nội dung chính.
Nội dung 1: Khảo Cổ Học Kỹ Thuật Số: Quét 3D, do Giáo Sư Kelly Nguyễn (nghiên cứu văn học cổ điển) và ông Doug Daniels (thủ thư công nghệ) hướng dẫn.
Nội dung 2: Chụp ảnh biến đổi phản xạ, do bà Deidre Brin (giám đốc Phòng Thí Nghiệm Khảo Cổ Học Kỹ Thuật Số và Xuất Bản Dữ Liệu, hướng dẫn.
Nội dung 3: Nhiếp Ảnh và Nguồn Gốc, do cô Mai Vũ (cựu sinh viên UCLA) và cô Charley Walsh (sinh viên UCLA) hướng dẫn.
Nội dung 4: Tổ Chức Triển lãm, do ba sinh viên khảo cổ học của UCLA là cô Rachel Nam, cô Molly Wiese, và cô Rose Yu.
Nội dung 5: Bài thuyết trình “Xây Dựng Sáng Kiến Văn Hóa Vật Chất Của Người Tị Nạn,” do Giáo Sư Kelly Nguyễn trình bày, với một số khách mời.
Giáo Sư Kelly Nguyễn (trái) và ông Doug Daniels giải thích cách cấu tạo chiếc đàn violin do cựu tù nhân Lê Trị làm trong tù. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Buổi hội thảo dùng kỹ thuật mới của khoa Khảo Cổ Học để tìm hiểu và chứng minh cách chế tạo những cổ vật trong nhiều thế kỷ trước. Và cũng chính là để tìm hiểu và minh chứng những đồ vật của những người tù “cải tạo” dưới thời Cộng Sản sau chiến tranh Việt Nam.
Những vật này được làm, cắt gọt đục đẽo, từ vật phế thải, bằng những mảnh thủy tinh sắc nhọn, hoặc kẽm gai, tạo thành lược chải tóc, chiếc lò nhỏ nấu ăn làm bằng lon sữa Guigoz, hoặc đàn violin, đàn guitar, hoặc những Thánh Giá nhỏ theo người tù “cải tạo” qua bao năm tháng như một đức tin thiêng liêng cao cả.
Khách mời đặc biệt chính trong buổi hội thảo là ba cựu tù “cải tạo,” cựu sĩ quan QLVNCH.
Từ trái, ông Châu Thụy nói về bà Nguyễn Thanh Thủy, ông Nguyễn Chí Long thử đàn violin, và ông Lê Trị, người chế tạo cây đàn violin trong tù. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Đó là bà Nguyễn Thanh Thủy, 13 năm trong trại tù Z30 D; ông Lê Trị, 13 năm trong nhiều trại tù từ Nam ra Bắc; và ông Nguyễn Chí Long, cựu sĩ quan, cựu tù trại Lào Cai và Yên Bái 6 năm.
Bà Nguyễn Thanh Thủy vì bận việc nhà không đến được. Ông Châu Thụy, giám đốc VHM, thay mặt bà, đọc một đoạn ngắn về cuộc đời tù của bà, là cựu thiếu tá Cảnh Sát Đặc Biệt, nguyên biệt đội trưởng Biệt Đội Thiên Nga, Cảnh Sát Quốc Gia, trước năm 1975.
Ông Châu Thụy cho biết bà có hai cái áo đóng dấu trại tù cải tạo Z30 D sau lưng, gồm chiếc áo len sát cánh màu vàng bà đan lại từ áo len cũ của hai con gái nhỏ, trước khi vào tù. Áo sơ mi thứ hai bằng vải màu xám tự may trong tù. Bà giấu hai cái áo này đem qua Mỹ theo diện HO, hiện được lưu giữ trong VHM.
Thầy Anthony Nguyễn (trái) và bà Trees Hill hướng dẫn học sinh của trường tham dự buổi hội thảo tại UCLA. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Người thứ hai là ông Lê Trị, cựu đại úy QLVNCH, trình bày chiếc đàn violin làm trong tù. Là một giáo sư toán, ông áp dụng những công thức toán học và âm học, chế tạo thành công khoảng 60 chiếc đàn guitar và đặc biệt làm thành công 15 chiếc đàn violin để biểu diễn trong tù. Và một chiếc đàn violin được ông mang qua Mỹ, tặng cho VHM. Ông từng bị cai tù đánh bằng búa sắt vào ngực và lưng đến gãy xương sống, để lại nhiều di chứng đến ngày nay.
Ông Nguyễn Chí Long, cựu sĩ quan VNCH, sau khi ra tù thì vượt biên, đến trại tị nạn Pulau Bidong và sau đó qua Mỹ. Kỷ vật ông trình bày là chiếc áo bị thủng một lỗ đạn, xuyên qua vai phải và viên đạn hiện vẫn còn trong người ông.
Toàn thể học sinh và sinh viên nghe hướng dẫn của ông Jason De Leon, giám đốc Viện Khảo Cổ Học Cotsen. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Cô Vũ Long Liên Hà Elizabeth, tốt nghiệp cao học đại học UCLA, đến nghe Giáo Sư Kelly Nguyễn trình bày về phương pháp mới trong Khảo Cổ Học để chứng minh cách chế tạo đồ vật chính xác bằng cách nào.
Cha cô là cựu chiến binh VNCH, nên cô luôn nhớ hành trình của cha mình là một người lính VNCH phải đi tù “cải tạo” 13 năm trong ba trại tù Long Giao, Hoàng Liên Sơn, và Hà Tây. Vì thế, ông đặt tên con là Vũ Long Liên Hà Elizabeth, để nhớ ba trại tù này.
Cô chia sẻ: “Em hãnh diện mặc chiếc áo có in lá Cờ Vàng để nhớ ơn ba em và những chiến sĩ VNCH đã hy sinh cho chính nghĩa tự do, nhất là khi định cư ở Mỹ để con cháu có được tương lai tốt đẹp hơn. Đôi khi em nghĩ hơn 50 năm nữa, lịch sử chiến tranh Việt Nam bị quên lãng, nhưng em rất hãnh diện khi giới trẻ gốc Việt hiện nay ở Mỹ rất thích tìm hiểu lịch sử chiến tranh Việt Nam, người Việt tị nạn, trong đó có chúng em muốn biết tại sao lại sinh ra ở Mỹ.”
Quang cảnh buổi hội thảo do VHM và đại học UCLA tổ chức. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Thầy Anthony Nguyễn, dạy Việt Ngữ ở trường trung học Westminster, nói: “Đây là cơ hội để các em được nhìn thấy những hiện vật, biết thêm về lịch sử và văn hóa Việt Nam.”
Bà Trees Hill, nhân viên giao tế cộng đồng trung học Westminster, cho biết bà rất hãnh diện khi đi cùng các học sinh đến dự, với sự hỗ trợ tuyệt vời của nhà trường qua những nghiên cứu các cổ vật bằng phương pháp mới, đồng thời biết được thêm nhiều về lịch sử Việt Nam cận đại.
Các hội thảo này giúp sinh viên, học sinh, và nhiều người biết thêm kỹ thuật mới của Khảo Cổ Học về cách chế tạo đồ vật trong tù, cũng là sự kết nối giữa các thế hệ, gìn giữ di sản người Việt tị nạn, và lưu truyền những câu chuyện trong tù “cải tạo” sau chiến tranh Việt Nam. [đ.d.]
