Tối Cao Pháp Viện có… ‘treo đầu dê, bán thịt chó’?

Trúc Phương/Người Việt

Ngày 30 Tháng Sáu, Tối Cao Pháp Viện ra phán quyết rằng hầu hết người sinh ra trên đất Mỹ đương nhiên là công dân Hoa Kỳ. Đây là một trong những phán quyết quan trọng liên quan Trump nhiệm kỳ hai. Tối Cao Pháp Viện gần đây liên tục sử dụng cây búa để thể hiện tính tam quyền phân lập. Có trường hợp họ làm Trump bẽ bàng nhưng có không ít vụ họ giúp Trump tăng cường quyền lực đến mức gần như tối đa…

Tối Cao Pháp Viện Hoa Kỳ. (Hình: Trúc Phương/Người Việt)

Chống những gì và ủng hộ những gì?

Về việc chống lại Trump, Tối Cao Pháp Viện (TCPV) đã bảo vệ quyền công dân theo nguyên tắc nơi sinh, khi vô hiệu hóa sắc lệnh hành pháp của Trump nhằm lật đổ nguyên tắc quyền công dân theo nơi sinh. Với tỷ lệ 6-3, TCPV cho rằng sắc lệnh của Trump là bất hợp pháp.

Trước đó, Tháng Hai, TCPV ra phán quyết rằng Trump không có thẩm quyền đơn phương áp đặt thuế quan nhằm vào hầu hết các quốc gia làm ăn với Mỹ, rằng Đạo Luật Quyền Lực Kinh Tế Khẩn Cấp Quốc Tế (IEEPA) không cho phép tổng thống áp đặt thuế quan một cách bừa bãi…

Ngày 29 Tháng Sáu, TCPV cho phép Lisa Cook tiếp tục giữ chức thành viên Hội Đồng Thống Đốc Cục Dự Trữ Liên Bang, trong khi Trump nằng nặc muốn sa thải bà. Về việc kiểm phiếu bầu qua thư sau ngày bầu cử, TCPV phán rằng các tiểu bang có thể kiểm phiếu bầu qua thư được gửi trước ngày bầu cử dù đến muộn. Về vụ kiện của bà E. Jean Carroll, TCPV từ chối thụ lý kháng cáo của Trump liên quan các phán quyết trước đó trong vụ Carroll cáo buộc Trump lạm dụng tình dục bà vào thập niên 1990.

Tuy nhiên, TCPV không phải lúc nào cũng chống Trump. Liên quan các quyết định đứng về phía Trump, trong một phán quyết mang tính bước ngoặt về quyền bầu cử, Tháng Tư, TCPV đã bác bỏ bản đồ phân chia khu vực bầu cử của Louisiana trong đó có hai khu vực có đa số cử tri da đen. Đây là một chiến thắng đáng kể cho đảng Cộng Hòa bởi phán quyết này có tác động vượt xa vấn đề chính trị địa phương Louisiana, khi nó trở thành án lệ mang lại lợi thế cho Cộng Hòa trên toàn bộ các khu vực bầu cử quốc gia.

Một phán quyết thuận lòng Trump nữa là cho phép các tiểu bang cấm vận động viên chuyển giới; và phán quyết chấm dứt tình trạng bảo vệ tạm thời, khi cho phép chính quyền Trump tước bỏ quyền bảo vệ tạm thời đối với hơn 356,000 người nhập cư Syria và Haiti…

Trong tất cả phán quyết ủng hộ, có thể nói phán quyết cho phép mở rộng quyền kiểm soát bộ máy hành chính liên bang là chiến thắng lớn nhất cho Trump. Với tỷ lệ 6-3, TCPV đã bác bỏ một tiền lệ, vốn cho phép Quốc Hội bảo vệ các vị trí lãnh đạo của Ủy Ban Thương Mại Liên Bang (FTC) và khoảng hai chục cơ quan quản lý độc lập khác. Trong phán quyết trên, TCPV kết luận rằng việc Trump (vô cớ) sa thải Ủy Viên FTC Rebecca Slaughter vào Tháng Ba, 2025 là… hợp pháp.

Kể từ khi thành lập FTC năm 1914, Quốc Hội luôn duy trì quan điểm rằng các ủy viên chỉ có thể bị cách chức vì lý do “kém hiệu quả, bỏ bê nhiệm vụ hoặc có hành vi sai trái khi tại nhiệm.” Quốc Hội từng quy định không đảng nào được giữ quá ba ghế trong FTC gồm năm thành viên.

Cần biết, FTC có tầm ảnh hưởng rất lớn đối với đời sống người dân. Ủy viên FTC là những chuyên gia về chống độc quyền, có vị thế đặc biệt để giám sát mọi loại hình doanh nghiệp, từ các tập đoàn công nghệ lớn, hãng dược phẩm, nhà sản xuất cho đến các công ty truyền thông, nhằm bảo đảm hoạt động của họ không gây tổn hại người dân.

Thế nhưng giờ đây Trump có thể sa thải hoặc thay thế ai tùy thích. Trong thực tế, nhiệm kỳ hai của Trump đã “khởi động” một cách “sôi nổi” bất thường bằng loạt sa thải. Tờ NPR kể, khuya 10 Tháng Hai, 2025, một email từ văn phòng nhân sự tổng thống gửi đến Cathy Harris. Nội dung thư ngắn gọn và “hơi bị”… vô văn hóa: “Cảm ơn bà vì những đóng góp. Bà biết đấy, về cơ bản là bà bị sa thải.”

Cathy Harris làm việc tại Ủy Ban Bảo Vệ Hệ Thống Công Vụ (Merit Systems Protection Board) – cơ quan độc lập có chức năng gần giống tòa án, chuyên giải quyết các khiếu nại của nhân viên liên bang về các quyết định nhân sự do chính phủ đưa ra. Theo luật, nhiệm kỳ Cathy Harris kết thúc năm 2028.

Trong hầu hết vụ kiện bởi việc bị sa thải vô cớ của hàng trăm nạn nhân, phe đa số theo quan điểm bảo thủ tại TCPV không đứng về phía họ. TCPV phán: “Vì Hiến Pháp trao quyền hành pháp cho tổng thống (Điều II, Mục 1, Khoản 1), nên ông, không cần nêu lý do, có quyền cách chức các quan chức hành pháp,… trừ vài trường hợp ngoại lệ hạn hẹp.”

Thật khó có thể tưởng tượng TCPV Hoa Kỳ lại phát biểu như vậy, ở một đất nước vốn được xây dựng trên nguyên tắc phân quyền và cân bằng quyền lực, khi quyền lực tổng thống luôn được kiểm soát và quyền lực Quốc Hội luôn được tôn trọng.

Khó có thể nghĩ rằng TCPV không biết hoặc hoàn toàn không “thấy,” khi mục tiêu của Trump luôn là các cơ quan giám sát độc lập hoạt động trên nguyên tắc phi đảng phái, từ Ủy Ban Bảo Vệ Hệ Thống Công Vụ (Merit Systems Protection Board), Ủy Ban Thương Mại Liên Bang (FTC), Ủy Ban Cơ Hội Việc Làm Bình Đẳng (EEOC), Ủy Ban Quan Hệ Lao Động Quốc Gia (NLRB) đến Văn Phòng Cố Vấn Đặc Biệt (Office of Special Counsel) – cơ quan được Quốc Hội thành lập cách đây gần 50 năm có nhiệm vụ điều tra các cáo buộc về hành vi sai trái trong chính phủ…

Cách Tòa Bạch Ốc không xa là những đứa trẻ có thể đến từ những gia đình nhập cư và được sinh ở Mỹ mà chúng suýt bị tước mất quyền trở thành công dân Hoa Kỳ. (Hình: Trúc Phương/Người Việt)

“Treo đầu dê, bán thịt chó”

Vấn đề Trump lạm quyền vốn khiến nước Mỹ rúng động, giờ đây, với việc ông được trao thêm quyền, thì hẳn phải có lý, khi bài xã luận The New York Times (ký tên Ban Biên Tập) viết rằng TCPV là thứ “đạo đức giả,” trong số báo ngày 29 Tháng Sáu, hàm ý rằng TCPV có vẻ hạn chế quyền lực Trump nhưng thực chất đứng về phía ông.

Xã luận viết, trong gần một thế kỷ, TCPV từng nhiều lần gây khó khăn cho tổng thống mỗi khi họ mon men đụng đến một đạo luật 112 năm tuổi (ra đời năm 1914) quy định rằng tổng thống chỉ có thể sa thải các ủy viên FTC vì “thiếu hiệu quả, xao nhãng nhiệm vụ hoặc sai phạm trong chức vụ.” Trong quá khứ, TCPV từng cản trở Franklin D. Roosevelt khi ông sa thải một lãnh đạo FTC năm 1935.

Tuy nhiên, giờ đây, Chánh Án TCPV John Roberts nói rằng việc yêu cầu các tổng thống phải có lý do chính đáng khi sa thải người đứng đầu các cơ quan độc lập là… không đúng, vì điều đó “mâu thuẫn” với sự phân chia quyền lực được hiến định. John Roberts cho rằng, vì FTC thực thi quyền hành pháp, nên “nó, do đó, phải được kiểm soát bởi người đứng đầu chính phủ.” TCPV còn cho rằng Quốc Hội đã “sai lầm” khi bảo vệ FTC và hàng chục cơ quan khác trong việc giúp họ không bị ảnh hưởng bởi chính trị đảng phái.

Gút lại, TCPV hoàn toàn ủng hộ quan điểm của Trump, khi ông nói Điều II Hiến Pháp cho ông “quyền làm bất cứ điều gì tôi muốn với tư cách tổng thống.” Năm 2017, Trump từng phàn nàn: “Điều đáng buồn nhất là, với tư cách tổng thống Hoa Kỳ, tôi lại không được phép can thiệp Bộ Tư Pháp. Tôi không được can thiệp FBI, tôi không được làm những việc mình rất muốn. Và tôi cảm thấy rất bức xúc vì điều đó.” Trong khi đó, các chính trị gia bảo thủ, ủng hộ thuyết “nhánh hành pháp thống nhất” (unitary executive theory), cũng cho rằng những hạn chế như vậy đã kìm hãm quyền lực người đứng đầu nhánh hành pháp “một cách sai lệch.”

Toàn bộ vấn đề có thể tóm tắt rằng, TCPV đang tước quyền Quốc Hội và trao cho Tòa Bạch Ốc quyền hạn bao trùm. Bày tỏ sự bất bình, Thẩm Phán TCPV Sonia Sotomayor nói:

“Hiếm khi, hoặc chưa từng có tiền lệ, Tòa (TCPV) lại thực hiện một hành động ‘treo đầu dê bán thịt chó’ nghiêm trọng như vậy đối với một nhánh quyền lực ngang hàng. Hơn 90 năm qua, Quốc Hội tin rằng, với sự tán thành rõ ràng từ Tòa (TCPV), họ được phép xây dựng một bộ máy chính phủ vận hành hiệu quả, trong đó có việc trao cho một số cơ quan nhất định (với trách nhiệm cụ thể) quyền độc lập nhất định khỏi sự kiểm soát của tổng thống.”

Bài báo The New York Times viết thêm: “Yếu tố then chốt làm nên thành công của mô hình chính trị Mỹ trong gần 250 năm qua chính là sự cân bằng quyền lực giữa ba nhánh chính quyền. Thế nhưng Trump và TCPV hiện nay lại cùng phá vỡ thế cân bằng đó. Họ đang đi chệch khỏi truyền thống vốn tồn tại hơn một thế kỷ, theo đó các cơ quan chính phủ hoạt động dưới sự lãnh đạo lưỡng đảng và tách biệt khỏi những tranh cãi đảng phái thường nhật… Hậu quả là Quốc Hội – cơ quan từng được các tác giả Hiến Pháp coi là nhánh chủ chốt trong mối quan hệ bình đẳng giữa các nhánh quyền lực – lại bị gạt sang bên lề.”

Chuyện gì tiếp theo? Thẩm Phán TCPV Elena Kagan cảnh báo: “Điều này có thể đặt dấu chấm hết cho mô hình quản trị hành chính – tức cách thức mà chính phủ liên bang cung cấp dịch vụ, giám sát doanh nghiệp và thực thi pháp luật – theo cách như chúng ta hằng biết.” [kn]

‘Giáo Hội Việt Nam được chúc lành qua Chân Phước Trương Bửu Diệp’

Đỗ Dzũng/Người Việt
(tường thuật qua livestream của Giáo Phận Cần Thơ)

CÀ MAU, Việt Nam (NV) – “Hôm nay, chúng ta mừng lễ tuyên phong chân phước cho Linh Mục Francis Xavier Trương Bửu Diệp. Qua ngài, Giáo Hội Việt Nam được chúc lành.”

Quang cảnh Thánh Lễ Phong Chân Phước Linh Mục Trương Bửu Diệp. (Hình: Facebook Giáo Phận Cần Thơ)

Đó là lời mở đầu bài giảng của Hồng Y Luis Antonio Tagle, người chủ sự Thánh Lễ phong chân phước cho vị cố linh mục chánh xứ giáo xứ Tắc Sậy ở Cà Mau hôm Thứ Năm, 2 Tháng Bảy.

Hồng Y Tagle là trưởng Phân Bộ Khởi Đầu Loan Báo Tin Mừng của Bộ Loan Báo Tin Mừng và là đặc sứ của Đức Giáo Hoàng Leo XIV, được phái sang Việt Nam chủ sự Thánh Lễ Tuyên Phong Chân Phước.

“Nhiều người, ngay cả người Công Giáo, thắc mắc vì sao một cái chết như Cha Trương Bửu Diệp, một cái chết bị bách hại, lại được phong chân phước. Tôi muốn gợi một số ý như thế này,” vị hồng y người Philippines giải thích.

Hồng y tiếp: “Thứ nhất, lễ phong thánh hôm nay dẫn chúng ta đến hạnh phúc. Chúa nói phúc cho ai bị bức hại vì danh thầy, hãy hân hoan và vui mừng luôn mãi, vì phần thưởng của các con ở nước Trời. Vì thế, những ai bị bách hại vì danh Chúa, thì được gọi là chân phước vì họ được nước Trời ban thưởng. Bị bách hại vì danh Chúa thì được gọi là chân phước vì có những vụ bách hại không phải vì danh Chúa. Một người chỉ có thể cam chịu bức hại vì Chúa Giêsu vì người ấy thuộc về Chúa Giêsu.”

Giây phút tấm khăn che chân dung Chân Phước Francis Xavier Trương Bửu Diệp được kéo xuống để mọi người chiêm ngưỡng. (Hình: Facebook Giáo Phận Cần Thơ)

“Trong tin mừng của Thánh John, rõ ràng Chúa chọn chúng ta thuộc về ngài, giữ lời giáo huấn của ngài, ngay trong lúc nguy nan, chứ không phải lúc thuận tiện. Người môn đệ đích thức là người yêu mến Chúa và ở lại với Chúa ngay cả khi bị bách hại,” Hồng Y Tagle nói.

Vị đặc sứ của Đức Giáo Hoàng Leo XIV tiếp: “Anh chị em thân mến, Chân Phước Trương Bửu Diệp mời gọi chúng ta nương tựa vào Chúa để sống với Chúa. Tôi hỏi anh chị em, sẽ làm gì, làm giàu một cách bất chính hay sống một cách đạo đức. Không ai trả lời. Anh chị em chọn tích trữ của cải không cần thiết hay chia sẻ với những ai có nhu cầu? Anh chị em chọn gì, sự an toàn thuận lợi cho cá nhân, hay ôm ấp sự đau khổ của tha nhân? Nếu chọn Chúa Giêsu anh chị em đã được chúc phúc rồi. Chúc anh chị em giống như Chân Phước Trương Bửu Diệp.”

“Thứ nhì, tử đạo là gì? Chúng ta thường gắn liền với cái chết. Nhưng ý nghĩa đích thực của tử đạo là dám chết cho chân lý và làm nhân chứng cho Chúa Giêsu. Các vị tử đạo loan báo chân lý của Chúa Giêsu qua lời mặc khải của ngài. Một vị tử đạo chết để rao giảng lời Chúa thì vị tử đạo đó xứng đáng hơn. Một vị tử đạo là một nhà truyền giáo lỗi lạc, và chỉ có những người sống trong lời Chúa.”

Bắt đầu Thánh Lễ, Giám Mục Lê Tấn Lợi, giám mục Giáo Phận Cần Thơ, đọc thỉnh cầu đưa Linh Mục Trương Bửu Diệp vào danh sách các chân phước.

Kế đến là phần đọc tiểu sử Linh Mục Trương Bửu Diệp.

Hồng Y Luis Antonio Tagle đọc quyết định tuyên phong chân phước cho Linh Mục Trương Bửu Diệp. (Hình: Facebook Giáo Phận Cần Thơ)

Sau đó, Hồng Y Luis Antonio Tagle đọc quyết định tuyên phong chân phước cho Linh Mục Trương Bửu Diệp.

Giám Mục Lê Tấn Lợi đọc lại bằng tiếng Việt.

Rồi tấm khăn che chân dung Chân Phước Francis Xavier Trương Bửu Diệp được kéo xuống để mọi người chiêm ngưỡng.

Tham dự Thánh Lễ, ngoài các hồng y, tổng giám mục, giám mục, linh mục, nữ tu Việt Nam, còn có Tổng Giám Mục Marek Zalewski, đại diện thường trú Tòa Thánh Vatican tại Việt Nam; Tổng Giám Mục Vira Arpondratana, tổng giám mục Tổng Giáo Phận Bangkok, Thái Lan; Giám Mục Hoàng Hữu Thư, đại diện Tông Tòa Hạt Đại Diện Tông Tòa Vientiane, Lào; và một số giới chức chính quyền địa phương.

Nói về Đại Lễ Phong Chân Phước Linh Mục Trương Bửu Diệp, trong phần trả lời phỏng vấn truyền thông Tổng Giáo Phận Hà Nội một ngày trước, Hồng Y Tagle cho biết: “Tôi nghĩ đây là một phần của niềm vui mà người dân Việt Nam, đặc biệt là các tín hữu Công Giáo đang cảm nghiệm trong thời điểm này. Với việc chuẩn bị tuyên phong một vị chân phước mới, có thể nói Việt Nam là dân tộc được Thiên Chúa chúc phúc cách đặc biệt.”

“Thiên Chúa đang ở cùng anh chị em và giáo hội tại Việt Nam đang sinh nhiều hoa trái tốt đẹp. Ấn tượng đầu tiên của tôi đây là những con người tràn đầy niềm vui. Đây là thời điểm chúng ta bắt đầu gạt hái những hoa trái thiêng liêng được chổi sinh từ chứng tá đời sống của Cha Francis Xavier,” hồng y nói thêm.

Hồng y tiếp: “Đây là cơ hội tuyệt vời cho tôi để đại diện Đức Thánh Cha không chỉ trong thánh lễ tuyên phong nhưng còn là cơ hội để chỉ ra cách mà công cuộc truyền giáo được những mục tử thánh thiện cũng như các vị tử đạo thực hiện, cách mà phúc tử đạo trong sự sống cũng như cái chết. Đó là một phương thế rất mạnh mẽ của công cuộc truyền giáo đem con người, lời nói cũng như sứ điệp của Chúa Giêsu tới mọi người.”

Giám Mục Lê Tấn Lợi đọc quyết định tuyên phong chân phước cho Linh Mục Trương Bửu Diệp bằng tiếng Việt. (Hình: Facebook Giáo Phận Cần Thơ)

Hồng Y Tagle cũng cho biết đây cũng chính là hồng ân của ông khi được chủ sự một đại lễ rất quan trọng mà theo lời Linh Mục Hồ Văn Xuân, tổng đại diện Tổng Giáo Phận Sài Gòn và là chánh xứ nhà thờ Đức Bà, Sài Gòn, nói là “lần đầu mà có lẽ cũng là lần duy nhất trong gần 500 năm mới có một lần.”

Theo Linh Mục Hồ Văn Xuân, thông thường lễ phong thánh được tổ chức ở Vatican, nhưng Đức Cố Giáo Hoàng Francis lại ưu ái cho tổ chức sự kiện này tại Việt Nam, một điều rất hiếm có.

Trở lại với Hồng Y Tagle, ông giải thích: “Một hồng ân khác mà tôi nhận được từ sứ vụ này đó là tôi đã tự hỏi Cha Francis Xavier là ai, người mà tôi sẽ tuyên phong. Tôi từng nghe nói về ngài nhưng thực sự chưa biết nhiều về cuộc đời của ngài. Chính nhờ lời mời gọi của Đức Thánh Cha mà tôi có dịp học hỏi hành trình đức tin của ngài. Tôi hết sức xúc động và đã học được nơi ngài Đức Bắc Ái Mục Tử, lòng trung thành đối với Đức Kitô cũng như đối với mọi người.”

Đại diện của Đức Giáo Hoàng Leo XIV đưa ra lời khuyên: “Trước tiên tôi nghĩ các tín hữu Việt Nam phải sống tâm tình tạ ơn Thiên Chúa bởi vì tất cả các vị tử đạo đều là hồng ân của Thiên Chúa. Chúng ta không tạo ra các vị tử đạo nhưng đó là Thiên Chúa đã mời gọi họ. Chính vì thế Thiên Chúa chúc phúc cho Việt Nam với hồng ân này.”

Đông đảo giáo dân tham dự Đại Lễ Phong Chân Phước Linh Mục Trương Bửu Diệp. (Hình: Facebook Giáo Phận Cần Thơ)

Theo vị hồng y, “do đó, đầu tiên là hãy sống tâm tình cảm tạ và biết ơn khi được lãnh nhận Hồng Ân. Thứ hai, giáo hội tuyên phong chân phước cũng như hiển thánh để họ trở thành mẫu gương thánh thiện.”

“Chúng ta hy vọng rằng khi chúng ta cầu nguyện với tôi tớ Chúa Francis Xavier, xin ngài chuyển cầu vì lời cầu nguyện của ngài đầy mạnh mẽ. Chúng ta cũng phải noi gương bắt chước ngài, bắt chước các nhân đức của ngài. Dù chúng ta là linh mục hay sống bậc vợ chồng, người trẻ hay người già, chúng ta hãy tìm kiếm các nhân đức mà Chân Phước Francis Xavier đã biểu lộ trong suốt cuộc đời ngài,” Hồng Y Tagle nói thêm. “Nhận ra điều đó, chúng ta hãy hứa rằng khi chúng ta nhận ngài như là một hồng ân, chúng ta sẽ sống hồng ân đó. Đừng để món quà hồng ân đó bị lụi tàn. Món quà Thiên Chúa ban cho chúng ta, chúng ta phải tiếp tục trao ban nó như một hồng ân, truyền lại hồng ân đó cho các thế hệ mai sau.”

Điều tra phong chân phước 

Theo Giáo Phận Cần Thơ, Linh Mục Trương Bửu Diệp có sức ảnh hưởng rất lớn, không chỉ ở tỉnh Bạc Liêu, tại giáo phận, mà còn ở nhiều nơi khác trên đất nước Việt Nam và cả nước ngoài. Mộ phần của ông ở Tắc Sậy thu hút đông đảo mọi thành phần đến kính viếng, và hình ảnh của ông hiện diện ở khắp nơi.

Lòng sùng kính của rất nhiều người dành cho linh mục và tầm ảnh hưởng vươn xa của ông, không phải do giáo phận chủ ý tạo ra hay dẫn dắt, nhưng điều này đã được phát sinh và lan tỏa một cách tự nhiên trong lòng dân chúng và ngày càng phổ biến và phát triển.

Diễn nguyện Linh Mục Trương Bửu Diệp bị bách hại. (Hình: Facebook Giáo Phận Cần Thơ)

Trong những trường hợp như thế này, Giáo Hội Công Giáo luôn phải tuân theo những quy định nghiêm ngặt để xác minh tính xác thực và giá trị của lòng sùng kính đó. Cho nên, từ năm 2011 đến năm 2017, Giáo Phận Cần Thơ đã tiến hành một cuộc điều tra kỹ lưỡng về cuộc đời và cái chết của Linh Mục Trương Bửu Diệp. Một cách cụ thể, một ủy ban sử học của giáo phận đã được thành lập để xem xét tất cả các tài liệu khả dĩ có thể trực tiếp hoặc gián tiếp giúp tìm hiểu về cuộc đời và những sự kiện dẫn đến cái chết bi thảm của ông. Hai mươi ba nhân chứng, cả Công Giáo lẫn không Công Giáo, đã được thẩm vấn sau khi công khai tuyên thệ làm chứng một cách trung thực. Trong số đó, có 13 người là nhân chứng tận mắt chứng kiến, 10 người khác làm chứng về những gì họ nghe được từ những người trực tiếp chứng kiến.

Thể theo yêu cầu của Giáo Phận Cần Thơ, Tòa Thánh Vatican đã xem xét kỹ lưỡng phương pháp tiến hành và kết quả của cuộc điều tra này, kể cả việc tham khảo ý kiến của một nhóm sử gia độc lập, và cuối cùng đã tuyên bố kết quả của cuộc điều tra là đáng tin cậy.

Do đó, vào ngày 25 Tháng Mười Một, 2024, Đức Giáo Hoàng Francis cho phép Giáo Phận Cần Thơ tiến hành các bước tiếp theo. Đó là chính thức công nhận Linh Mục Trương Bửu Diệp là một mẫu gương sống đạo cho ngày nay, và ban cho linh mục danh hiệu truyền thống là “Chân Phước.”

Ca đoàn tổng hợp Giáo Phận Cần Thơ tại Đại Lễ Phong Chân Phước Linh Mục Trương Bửu Diệp. (Hình: Facebook Giáo Phận Cần Thơ)

Nhân cách và sự nghiệp của linh mục 

Tất cả các nhân chứng đều mô tả Linh Mục Trương Bửu Diệp là một linh mục tốt, tận tâm trong việc thi hành các bổn phận tôn giáo, nghiêm túc trong việc giữ gìn các nề nếp truyền thống trong gia đình (gồm có em gái, em rể, và hai cháu của ông), và rất quảng đại đối với người khác. Ông đặc biệt quan tâm đến người nghèo khó, trẻ em, người bệnh tật, và những người đau khổ vì chiến tranh hay những tai ương khác.

Linh mục rất rộng lượng, không hề phân biệt đối xử giữa giáo dân hay anh chị em lương dân, giữa Công Giáo với các tôn giáo khác, và ông cũng không quan tâm đến yếu tố sắc tộc hay chính kiến. Tất cả những ai nghèo khổ đều có thể đến gặp linh mục trực tiếp và được ông đón tiếp trong tình bằng hữu và với những cử chỉ chia sẻ giống y như nhau.

Theo tài liệu chính thức của Giáo Phận Cần Thơ, Linh Mục Trương Bửu Diệp sinh ngày 1 Tháng Giêng, 1897 tại Tấn Đức, nay là xã Long Kiến, tỉnh An Giang. Cha là ông Trương Văn Đặng (1860-1935) và mẹ là bà Nguyễn Thị Thanh (1862-1904). Gia đình sống tại họ đạo Cồn Phước, do Linh Mục Nguyễn Linh Sớm, sinh năm 1857, coi sóc. Đây là một gia đình Công Giáo làm nghề nông, sống theo những giá trị truyền thống của người Việt.

Sau khi vợ mất vào năm 1904, ông Trương Văn Đặng đưa con trai là cậu Diệp qua Battambang, Cambodia, kiếm sống. Ông tái hôn với bà Nguyễn Thị Phước, sinh năm 1890. Sau đó, hai vợ chồng cùng cậu Diệp trở về Cồn Phước, An Giang, sinh sống. Tại đây, họ sinh thêm được một cô con gái tên là Trương Thị Thìn.

Năm 1909, khi lên 12 tuổi, cậu Trương Bửu Diệp được nhận vào học bậc trung học tại Tiểu Chủng Viện Cù Lao Giêng, xã Tấn Mỹ, huyện Chợ Mới, tỉnh An Giang. Vì từ thời bấy giờ cho đến năm 1955, tất cả các xứ đạo Công Giáo trên lãnh thổ Việt Nam bên kia sông Hậu (Giáo Phận Long Xuyên và Cần Thơ hiện nay) đều thuộc về Giáo Phận Phnom Penh, Cambodia, do một giám mục người Pháp, thuộc Hội Thừa Sai Ba Lê, cai quản, cho nên, sau khi tốt nghiệp, cậu Diệp được nhận vào Đại Chủng Viện Phnom Penh.

Năm 1924, Thầy Trương Bửu Diệp được thụ phong linh mục. Ông được bổ nhiệm làm linh mục phó xứ tại một làng người Việt Nam gọi là Hố Trư – nay là Ploutrey, xã Thomokô, huyện Lvea Em, tỉnh Kandal, Cambodia. Cho đến ngày nay, người dân trong làng vẫn còn nhắc nhớ về “cha phó Phanxicô Xavier Diệp.”

Đầu năm 1928, Linh Mục Trương Bửu Diệp được điều về dạy học tại Tiểu Chủng Viện Cù Lao Giêng.

Tháng Ba, 1930, linh mục được bổ nhiệm làm chánh xứ Tắc Sậy. Đây là một họ đạo nhỏ ở tỉnh Bạc Liêu, ông cũng phải coi sóc cả Khúc Tréo và các giáo dân sống rải rác trong vùng. Dưới sự hướng dẫn của linh mục, số giáo dân tăng lên đáng kể, và nhiều nhà thờ mới được xây dựng. Linh Mục Trương Bửu Diệp đã rất thành công trong công tác mục vụ và truyền giáo, cho đến khi qua đời vào ngày 12 Tháng Ba, 1946.

——

Liên lạc tác giả: [email protected]

Dù thiếu người, Mỹ vẫn hiên ngang hạ Bosnia 2-0 để vào vòng 16 đội

SAN FRANCISCO, California (NV) – Sân Levis’s không còn một chỗ trống, chủ nhà Mỹ với tâm lý nặng nề 5 năm chưa thắng được một đội Châu Âu và từ World Cup 2002 đến nay chưa vượt qua trận knock-out nào. Đối thủ của Mỹ là “ông vua play-off” Bosnia chơi thứ bóng đá phá lối chơi của đối phương càng khiến trận đấu căng như dây đàn.

Mỹ nhập cuộc với sự háo hức, lấy tấn công làm vũ khí chính trong khi Bosnia chọn lối chơi phong ngự số đông gây khó cho các đợt tấn công của Mỹ.

Folarin Balogun (20) thực hiện cú sút giữa cặp trung vệ Bosnia và thủ môn Vasilj ghi bàn mở tỉ số cho chủ nhà. (Hình: Michael Steele/Getty Images)

Huấn luyện viên Mauricio Pochettino chắc chắn đã nhắc học trò bài học tấn công áp đảo của Đức để rồi thua đau trước Paraguay nên dù tấn công nhiều nhưng Mỹ vẫn cẩn trọng với những bài chống phản công mà cụ thể thủ môn Freese đã có lần phải khép gọc cứu thua trước đợt phản công hiếm hoi của Bosnia.

Sức ép gia tăng về phía cầu môn Bosnia tạo ra từ bộ ba Balogun-Pulisic-McKennie thường xuyên xuất hiện trong vòng cấm Bosnia nhưng bàn thắng không chịu đến. Thậm chí phút 31 Balogun đã đưa bóng vào lưới nhưng trọng tài không công nhận do số 20 của Mỹ nhận bóng trong thế việt vị.

Phải đến phút 45, nỗ lực của chủ nhà Mỹ mới được đền đáp. Tillman thực hiện đường chọc khe không hiểm nhưng máy mắn khi cặp trung vệ Bosnia phá bóng để trôi sang Bolugun di chuyển giữa hai trung vệ nhận bóng tung cú sút hạ thủ môn Vasilj mở tỉ số.

Hiệp hai với lợi thế dẫn bàn nhưng chủ nhà Mỹ bất ngờ thiệt người ở phút 64 khi Bolugun nhận thẻ đỏ với pha đạp sau vào chân Muharemovich bị VAR soi ra.

Thế trận đổi chiều sau chiếc thẻ đỏ Mỹ lui về phòng ngự trước sức ép tấn công trong thế hơn người của Bosnia. Chỉ hai phút sau chiếc thẻ đỏ cho Balogun, Demirovic của Bosnia bắt vô lê trước khung thành đội Mỹ nhưng bóng đi đúng vị trí mà thủ môn Freese đứng sẵn.

Trong thế bắt buộc chơi phòng ngự phản công, Mỹ lại tạo ra những pha nguy hiểm đáng ngạc nhiên. Phút 78 Pulisic đưa bóng vào cầu môn Bosnia nhưng trọng tài biên căng cờ việt vị.

Hai phút sau, lần này là Tillman thực hiện quả sút phạt trực tiếp ngoài vùng 16m50 đưa quả bóng qua hàng rào lượn cắm vào cầu môn làm thủ môn Vasilj bất lực nâng tỉ số 2-0 cho đội Mỹ.

Bàn thắng giải tỏa mọi sức ép và nỗi lo bi kịch ập đến cho chủ nhà Mỹ khi chơi thiếu người.

Tỉ số được giữ nguyên và đội chủ nhà Mỹ đã có một chiến thắng khiến người hâm mộ đau tim nhưng rất hạnh phúc.

Thắng Bosnia, Mỹ sẽ gặp Bỉ ở vòng 16 đội để tranh vào đá tứ kết (8 đội).

Người hùng Malik Tillman (17) với cú sút phạt cứu cho Balogun và cứu cho người hâm mộ Mỹ lo lắng khi đội nhà chơi trong thế thiếu người. (Hình: Charlotte Wilson/Getty Images)

Cũng trong ngày 1 Tháng Bảy, tại Atlanta, Anh hú hồn vượt qua Congo sau khi bị đối thủ này dẫn trước từ phút thứ 7 và mãi đến nửa cuối hiệp hai, Harry Kane mới có bàn gỡ hòa 1-1 ở phút 75 trước khi hoàn thành cú đúp bằng bàn quyết định vào phút 86.

Thắng Congo, Anh sẽ gặp Mexico tại vòng 16 đội.

Trên sân Lumen Field ở Houston, Texas, Bỉ đứng bên bờ vực bị loại khi bị senegal dẫn trước 2-0 thì đến phút 86 và 89 lần lượt Lukaku và Tielemans liên tiếp ghi hai bàn quân bình tỉ số 2-2.

Bước vào hiệp phụ khi huấn luyện viên hai đội chuẩn bị các phương án đá luân lưu thì phút 120+5 Tielemans thực hiện thành công quả phạt đền ấn định tỉ số 3-2 nghẹt thở cho đại diện Châu Âu. (Phú Trường) [kn]

DB Kenny Nguyễn tuyên bố thắng cuộc bầu cử sơ bộ ở Colorado

BROOMFIELD, Colorado (NV) – Dân Biểu Kenny Nguyễn vừa tuyên bố thắng cuộc bầu cử sơ bộ đảng Dân Chủ trong Địa Hạt 33 của Hạ Viện Colorado hôm Thứ Ba, 30 Tháng Sáu.

Ông viết trên trang Facebook của mình như sau: “Tối nay, chúng ta tạo nên lịch sử. Trong khi phiếu vẫn đang được đếm, với tỉ lệ dẫn trước 53.59% so với 47.41%, và cập nhật cho thấy chúng ta đang có thêm phiếu, chúng ta đã thắng cuộc bầu cử sơ bộ Địa Hạt 33.”

Dân Biểu Kenny Nguyễn và những người ủng hộ ông trong cuộc tranh cử vừa qua. (Hình: Facebook State Representative Kenny Van Nguyen)

“Cảm ơn cộng đồng chúng ta tin tưởng tôi. Tôi là con của những người tị nạn Việt Nam, là người đầu tiên trong gia đình tốt nghiệp đại học, và chắc chắn là người đầu tiên trong gia đình phục vụ công chúng,” vị dân biểu gốc Việt viết tiếp.

Ông cũng cho biết cuộc vận động này không phải chỉ là một người, mà là bất cứ ai. Cuộc bầu cử này liên quan đến gia cư hợp lý, bảo vệ không khí và nguồn nước, bảo vệ thông tin cá nhân, mở rộng tiếp cận chăm sóc y tế, và bảo đảm có ngân sách cho giáo dục.

“Tôi xin cảm ơn bà Heidi Henkel vì phục vụ cư dân Broomfield. Trước khi là đối thủ, chúng ta cũng là đồng viện,” ông Kenny Nguyễn viết thêm. “Cuộc vận động này không chỉ liên quan đến hai ứng cử viên, mà về tương lai của tiểu bang chúng ta và về tương lai chính trị của chúng ta.”

Ông thêm: “Trong khi chúng ta có thể không bao giờ biết tổng số tiền kỷ lục – $1 triệu – được chi ra để bứng tôi, hầu hết đây là ‘tiền đen’ (dark money) có gắn liền với các công ty xăng dầu, sản phẩm y tế, nhà tù tư nhân, và những quyền lợi của người bảo thủ tìm cách ảnh hưởng bầu cử sơ bộ của đảng Dân Chủ.”

Ông Kenny Nguyễn cho rằng đây có lẽ là cuộc bầu cử sơ bộ khó khăn nhất trong cộng đồng từ trước tới nay, “nhưng các nhóm quyền lợi thất bại trong việc chia rẽ chúng ta.”

“Quý vị không thể mua cuộc bầu cử và lá phiếu,” Dân Biểu Kenny Nguyễn khẳng định. “Những người thuộc đảng Dân Chủ thắng cử tối nay khắp tiểu bang đã đoàn kết trong việc cải tổ hệ thống bầu cử để gia tăng công khai trong bầu cử và ngăn chặn ‘tiền đen’ vào chính trị của chúng ta.”

Ông Kenny Nguyễn kết luận: “Tối nay chúng ta ăn mừng. Ngày mai công việc thật sự bắt đầu. Tương lai thuộc về tất cả chúng ta. Hãy cùng nhau bắt tay vào việc.”

Dân Biểu Kenny Nguyễn, người được bổ nhiệm làm dân biểu hồi Tháng Giêng, sẽ gặp đối thủ Nate Jorgensen (Cộng Hòa) trong cuộc tổng tuyển cử vào ngày 3 Tháng Mười Một.

Dân Biểu Kenny Nguyễn ra đời ở tiểu bang Colorado và có cha mẹ là người tị nạn Việt Nam.

Mỗi dân biểu tiểu bang Colorado đại diện khoảng hơn 88,000 cư dân. (Đ.D.)

Ông Phê Rô Nguyễn Quốc Phiên

Bà Nguyễn Thị Khuê

Cộng Hòa cân nhắc hạn chế phụ nữ đang mang thai nhập cảnh vào Mỹ

WASHINGTON, DC (NV) – Sau khi Tối Cao Pháp Viện (TCPV) ra phán quyết bác bỏ lệnh hành pháp của Tổng Thống Donald Trump về chấm dứt quyền công dân theo nơi sinh, giới chức Cộng Hòa theo đường lối cứng rắn về nhập cư đang tìm kiếm những biện pháp mới nhằm hạn chế số trẻ em sinh ra trên lãnh thổ Hoa Kỳ và trở thành công dân Mỹ.

Theo bài phân tích của MSNOW hôm Thứ Tư, 1 Tháng Bảy, một đề nghị đang thu hút sự chú ý là áp dụng các biện pháp kiểm soát chặt chẽ hơn đối với phụ nữ đang mang thai muốn nhập cảnh vào Mỹ, đặc biệt những người bị nghi tham gia vào “du lịch sinh con” (birth tourism).

Các tấm bảng về Tu Chính Án Thứ 14 bảo vệ quyền công dân theo nơi sinh ở bên ngoài Tối Cao Pháp Viện Hoa Kỳ. (Hình: Heather Diehl/Getty Images)

Vài giờ sau khi quyết định được ban hành, Dân Biểu Lauren Boebert (Cộng Hòa – Colorado) đã lên tiếng trên mạng xã hội X cho rằng Bộ Ngoại Giao “cần lập tức ngừng cấp thị thực (visa) cho những người nộp đơn nếu đang mang thai.” Ngay sau đó, một đồng nghiệp của bà còn đi xa hơn khi công bố kế hoạch đưa ra giải pháp thông qua con đường lập pháp.

Hôm Thứ Ba, Dân Biểu Andy Ogles (Cộng Hòa – Tennessee) cho biết ông đang tiến hành kế hoạch xây dựng dự luật mang tên “Anchors Away Act” nhằm cấm một số phụ nữ nước ngoài đang mang thai nhập cảnh vào Hoa Kỳ với mục đích sinh đẻ.

“Tôi có một dự luật mang tên ‘Anchors Away Act.’ Hiện nay, nếu bạn không phải là công dân hay người có thẻ xanh Hoa Kỳ mà lại sinh con trên đất Mỹ, thì đứa trẻ đó sẽ trở thành công dân Mỹ. Dự luật của tôi sẽ thay đổi điều này… Tóm lại, quy định của dự luật là “phụ nữ mang thai sẽ không được phép nhập cảnh vào nước này.” Bạn bắt buộc phải là công dân, đang cư trú tại đây, hoặc là người có thẻ xanh. Vì vậy, nếu đang mang thai mà không thuộc một trong các diện này, bạn sẽ không được phép vào Mỹ,” ông Ogles nói trong một video đăng trên mạng xã hội X.

Tờ HuffPost đã lưu ý, chữ “anchor” (mỏ neo) trong dự luật của ông Ogles ám chỉ thuật ngữ mang tính miệt thị “anchor babies” (tạm dịch: “đứa trẻ đeo bám”) – cụm từ được nhiều người theo phe bảo thủ sử dụng để chỉ những đứa trẻ sinh ra tại Mỹ bởi các bậc cha mẹ là người nhập cư không có giấy tờ hợp lệ.

Bài viết cho biết Phó Chánh Văn Phòng Tòa Bạch Ốc Stephen Miller cho rằng chính quyền có thể tập trung vào việc ngăn phụ nữ đang mang thai nhập cảnh thay vì tiếp tục tìm cách thay đổi cách diễn giải Tu Chính Án Thứ 14 của Tối Cao Pháp Viện.

Ông Miller lập luận rằng luật nhập cư hiện hành đã trao cho chính phủ thẩm quyền từ chối cấp thị thực hoặc từ chối nhập cảnh đối với những người bị cho là đến Mỹ chủ yếu để sinh con nhằm giúp đứa trẻ có quốc tịch Hoa Kỳ.

Thậm chí, theo MSNOW, vị dân biểu Cộng Hòa đến từ Tennessee này còn trình bày quan điểm của mình trên Fox News: “Đã đến lúc Quốc Hội phải thông qua luật quy định rằng người mang thai không được phép đến đây.”

Cũng hôm Thứ Ba, Phó Chánh Văn Phòng Tòa Bạch Ốc Stephen Miller cũng đã xuất hiện trên Fox News. Khi được hỏi liệu Hoa Kỳ có sẵn sàng bắt đầu “cấm phụ nữ mang thai” hay không, ông Miller đã không phủ nhận mà thay vào đó trả lời rằng có “rất nhiều vấn đề” mà chính quyền ông Trump sẽ “xem xét kỹ lưỡng.”

Vào sáng Thứ Tư, Bộ Trưởng Nội An Markwayne Mullin cũng cho biết chính quyền đã sẵn sàng “xem xét” các biện pháp hạn chế đối với phụ nữ mang thai đi du lịch đến Hoa Kỳ.

Các quy định liên bang được ban hành từ nhiệm kỳ đầu của Tổng Thống Trump đã yêu cầu viên chức lãnh sự từ chối cấp thị thực du lịch nếu xác định rằng mục đích chính của chuyến đi là sinh con tại Hoa Kỳ để con có quốc tịch Mỹ.

Các nhân viên kiểm soát biên giới cũng có quyền từ chối cho nhập cảnh nếu cho rằng người xin nhập cảnh khai báo sai mục đích chuyến đi. Tuy nhiên, các tổ chức bảo vệ quyền dân sự cảnh báo rằng việc mở rộng thực thi các quy định này có thể dẫn đến tình trạng giám sát rộng rãi đối với phụ nữ mang thai và làm dấy lên lo ngại về sự phân biệt đối xử dựa trên tình trạng mang thai, quốc tịch hoặc sắc tộc. (KL) [kn]

Hùng Cao bị nghị viên gốc Việt vùng Litte Saigon ‘lên án’ vì đòi ‘hòa giải’ với kẻ thù

play-rounded-fill

Hùng Cao bị nghị viên gốc Việt vùng Litte Saigon ‘lên án’ vì đòi ‘hòa giải’ với kẻ thù

Hôm Thứ Tư, 1 Tháng Bảy, Nghị Viên Joe Đỗ Vinh của Garden Grove đưa ra một tuyên bố lên án quyền Bộ Trưởng Hải Quân Hùng Cao của Mỹ khi ông này đòi “gác lại quá khứ, hướng tới tương lai” khi thăm Việt Nam mới đây.

Trump mỉa mai Tối Cao Pháp Viện bằng lời chúc gửi đến Tập Cận Bình

WASHINGTON, DC (NV) – Sau khi bị thua ở Tối Cao Pháp Viện (TCPV) về quyền quốc tịch theo nơi sinh, Tổng Thống Donald Trump ngoài việc kêu gọi Quốc Hội thông qua luật chấm dứt quy định quyền công dân theo nơi sinh, ông còn có một hành động được cho là mỉa mai TCPV, đó là gửi lời cảm ơn tới chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình.

“Tôi muốn chúc mừng Chủ Tịch Tập và đất nước Trung Quốc vĩ đại vì ‘chiến thắng’ to lớn liên quan đến vấn đề quyền công dân theo nơi sinh!” – ông Trump viết trên mạng xã hội Truth Social vào trưa Thứ Ba, 30 Tháng Sáu, sau khi có phán quyết của TCPV.

Tổng Thống Donald Trump và Chủ Tịch Tập Cận Bình tại Vườn Trung Nam Hải ở Bắc Kinh vào ngày 15 Tháng Năm, năm 2026 . (Hình: Evan Vucci – Pool/Getty Images)

Theo tờ Independent, ông Trump cùng giới chức trong chính quyền nhiều lần khẳng định rằng hàng năm có hàng ngàn phụ nữ mang thai đến Mỹ vào những ngày cuối thai kỳ để bảo đảm con mình được hưởng quốc tịch Mỹ, trong đó có thể bao gồm hàng chục ngàn công dân Trung Quốc, dù con số này chưa được kiểm chứng.

Tổng thống cũng cho rằng vấn đề này, lật ngược phán quyết của TCPV, có thể được giải quyết “dễ dàng” bằng việc Quốc Hội ban hành luật có nội dung tương tự như sắc lệnh hành pháp của ông. Tuy nhiên, các chuyên gia pháp lý nhận định rằng hướng đi này hoàn toàn bế tắc, theo NBC.

 “Tối Cao Pháp Viện đã giữ nguyên quy định về quyền công dân theo nơi sinh – một điều thật đáng tiếc cho đất nước chúng ta – nhưng chúng ta hoàn toàn có thể giải quyết vấn đề này tại Quốc Hội thông qua luật pháp, với sự ủng hộ của tổng thống, điều đã được khẳng định rõ ràng trong quá trình vừa qua,” ông Trump đăng trên Truth Social.

“Không cần thiết phải tiến hành quy trình sửa đổi Hiến Pháp vốn dài dòng và phức tạp! Quốc Hội nên bắt tay vào việc chấm dứt quy định về quyền công dân theo nơi sinh – vốn tốn kém và bất công đối với đất nước – ngay từ HÔM NAY. Họ sẽ nhận được sự ủng hộ hoàn toàn và tuyệt đối từ tôi!”

Cũng hôm Thứ Ba, Thượng Nghị Sĩ Eric Schmitt (Cộng Hòa, Missouri) – một đồng minh chủ chốt của ông Trump – cho biết ông sẽ đề xuất một tu chính án hiến pháp dựa trên nội dung sắc lệnh hành pháp của ông Trump.

“Quốc Hội và người dân Mỹ có quyền khôi phục sự toàn vẹn và ý nghĩa của quy chế công dân bằng cách giới hạn quyền này cho những ai thực sự cam kết lòng trung thành đối với đất nước chúng ta,” ông phát biểu, theo NBC. “Mối đe dọa sống còn đối với thế hệ chúng ta chính là nguy cơ bị thâu tóm bởi các thế lực thù địch thông qua làn sóng di cư ồ ạt.”

Theo NBC, với phán quyết của đa số cho rằng sắc lệnh hành pháp vi phạm Tu Chính Án Thứ 14, nhiều khả năng sẽ cần đến một tu chính án hiến pháp để đạt được mục tiêu của ông Trump.

“Hãy nhớ lại quy trình thông qua một tu chính án hiến pháp: Dự thảo tu chính án phải được 2/3 số thành viên tại lưỡng viện Quốc Hội thông qua, sau đó được cơ quan lập pháp của 3/4 số tiểu bang phê chuẩn,” Thượng Nghị Sĩ John Cornyn (Cộng Hòa, Texas) – người từng là bộ trưởng Tư Pháp tiểu bang và là thành viên tòa tối cao Texas – chia sẻ trên nền tảng X. (KL) [kn]

Trump ra lệnh quyền giám đốc tình báo quốc gia ‘giải mật hầu như mọi thứ’

WASHINGTON, DC (NV) – Tổng Thống Donald Trump hôm Thứ Tư, 1 Tháng Bảy, tuyên bố đã ra lệnh ông Bill Pulte, quyền giám đốc tình báo quốc gia (DNI), “giải mật hầu như mọi thứ” trong lúc giữ chức vụ này, theo The Hill.

“Ông Bill chỉ ở đó thời gian khá ngắn. Nhưng trong lúc ông ở đó, tôi nói, ‘Ông muốn giải mật chuyện gì cũng được,’” ông Trump nói với báo chí tại căn cứ Joint Base Andrews ở Maryland trước khi lên đường đi North Dakota.

Ông Bill Pulte, quyền DNI. (Hình: Chip Somodevilla/Getty Images)

“Tôi nghĩ ông Bill sẽ giải mật,” ông Trump cho hay. “Tôi nói, ‘Ông muốn giải mật chuyện gì cũng được.’”

Hôm Thứ Ba, NBC News đưa tin nhóm đặc nhiệm Tòa Bạch Ốc dự định giải mật tài liệu của cơ quan tình báo để làm bằng chứng cho lời Tổng Thống Trump nói về những cuộc bầu cử vừa qua.

Ông Pulte, chủ tịch Fannie Mae và Freddie Mac, được Tổng Thống Trump chọn làm quyền DNI để thay bà Tulsi Gabbard sau khi bà từ chức cuối Tháng Sáu.

Dù chỉ tạm thời, việc ông Pulte được chọn có vẻ bất thường vì ông thiếu kinh nghiệm tình báo quốc gia. Thậm chí một số đồng minh của Tổng Thống Trump cũng không hiểu nổi.

Tổng Thống Trump lưu ý ông Pulte chỉ làm DNI tạm thời, và ông Jay Clayton, cựu chủ tịch Ủy Ban Chứng Khoán (SEC) sẽ thay thế. Ông Trump đã chính thức đề cử ông Clayton làm DNI, mặc dù tháng trước, ông Trump bất ngờ rút ông Clayton khỏi cuộc điều trần ở Thượng Viện về việc chuẩn thuận ông này làm DNI hay không.

“Ông Jay Clayton sắp vào,” ông Trump cho hay. “Quý vị biết đó, ông Bill Pulte là người rất có tài, nhưng ông chỉ ở đó tạm thời tới khi ông Jay Clayton vào.”

Hai tuần nữa, ông Clayton sẽ dự cuộc điều trần ở Thượng Viện về việc chuẩn thuận ông làm DNI hay không, theo Tổng Thống Trump.

Cả nhà lập pháp Cộng Hòa lẫn Dân Chủ đều tỏ ra lo ngại về việc ông Pulte không có kinh nghiệm tình báo cũng như về rủi ro ông biến Văn Phòng DNI thành vũ khí phục vụ Tổng Thống Trump.

Lúc làm giám đốc Cơ Quan Tài Chính Gia Cư Liên Bang (FHFA), ông Pulte đề nghị Bộ Tư Pháp truy tố một số người bị ông Trump coi là kẻ thù chính trị.

Tuần trước, ngày đầu tiên làm quyền DNI, ông Pulte gây xôn xao vì sa thải hàng loạt nhân viên Văn Phòng DNI. (Th.Long) [kn]

Trump kiếm hơn $2 tỷ trong năm 2025, gồm $5 triệu từ sân golf ở Hưng Yên

WASHINGTON, DC (NV) – Thu nhập cá nhân của Tổng Thống Trump đã tăng vọt lên hơn $2 tỷ trong năm đầu tiên của nhiệm kỳ thứ hai. Trong đó, gần $1.2 tỷ từ hoạt động kinh doanh tiền điện tử vào năm ngoái và đặc biệt là $5 triệu sau khi ký thỏa thuận xây dựng khu nghỉ dưỡng đánh golf cao cấp ở Hưng Yên.

Hãng thông tấn AP dẫn dữ liệu của một hồ sơ liên bang công bố hôm Thứ Ba, 30 Tháng Sáu, cho thấy tổng thống đã thu được lợi nhuận lớn nhưng các nhà đầu tư của ông lại thua lỗ nặng nề.

Một trong những sản phẩm do Tổng Thống Trump rao bán: Giày thể thao vàng thương hiệu Trump (Hình: Chip Somodevilla/Getty Images)

Tờ Forbes ước tính giá trị tài sản ròng của ông Trump hiện ở mức $6 tỷ, tăng so với con số $2.3 tỷ vào năm 2024.

Theo báo cáo công khai tài chính thường niên bắt buộc nộp cho Văn Phòng Đạo Đức Chính Phủ, ông Trump đã thu về hơn $500 triệu từ hoạt động kinh doanh của World Liberty Financial thông qua việc bán các sản phẩm tiền điện tử mới, bao gồm cả các “token quản trị.” Phúc trình cũng cho thấy một doanh nghiệp tiền điện tử khác là CIC Digital LLC đã thu hơn $600 triệu từ việc bán các loại tiền “meme” mang tính chất lưu niệm có in hình khuôn mặt ông Trump.

Hai doanh nghiệp tiền điện tử có liên hệ với ông Trump tạo ra phần lớn khoản thu nhập này cho tổng thống. Dù ông Trump thu được lợi nhuận khổng lồ, nhiều nhà đầu tư mua các token này sau đó đã chịu thiệt hại nặng khi giá trị thị trường của chúng sụt giảm. Giá trị của cả các loại token và đồng tiền này đều đã sụt giảm mạnh kể từ đợt mở bán.

Năm ngoái, ông Trump cũng thu về hàng triệu đô la từ việc bán các sản phẩm mang thương hiệu Trump bao gồm Kinh Thánh, giày thể thao và những món đồ nhỏ khác, một hành động chưa từng có tiền lệ đối với một vị tổng thống. Riêng việc bán đồng hồ mang thương hiệu Trump đã mang lại doanh thu $4.7 triệu.

Theo AP, bản kê khai tài sản dài 927 trang đã phác họa một bức tranh rõ nét, dù chưa hoàn chỉnh, về sự gia tăng “khủng” trong khối tài sản của Tổng Thống Trump kể từ khi nhậm chức năm ngoái. Trong đó, nhiều hoạt động đã hưởng lợi từ chính các quyết định chính sách của chính quyền do chính ông Trump lãnh đạo. Tổng thống khẳng định rằng các con trai là người trực tiếp quản lý tài chính của mình, song cách sắp xếp này lại đi ngược lại các cơ chế bảo vệ nhằm ngăn ngừa xung đột lợi ích mà những người tiền nhiệm gần đây của ông từng áp dụng.

Tòa Bạch Ốc nhiều lần khẳng định rằng ông Trump đã chuyển giao công việc kinh doanh của mình vào một quỹ tín thác do các con trai quản lý, không tham gia vào các quyết định điều hành, và do đó không có vấn đề gì về đạo đức cần bàn luận.

“Cả tổng thống lẫn gia đình ông đều chưa từng, và sẽ không bao giờ, vướng vào các xung đột lợi ích,” phát ngôn viên Anna Kelly cho biết, theo AP. “Mọi hành động của Tổng Thống Trump và chính quyền của ông đều được thực hiện vì lợi ích cao nhất của người dân Mỹ.”

AP cũng nhắc đến khu nghỉ dưỡng cao cấp thương hiệu Trump Organization tại Việt Nam, cho biết ông đã thu về $5 triệu trong năm ngoái, sau khi Viện Nam cử lãnh đạo đến phê chuẩn và thỏa thuận, buộc nông dân phải rời bỏ đất đai để nhường chỗ cho việc xây dựng sân golf, khách sạn và dự án bất động sản. Tổng số tiền đầu tư Việt Nam phê duyệt của của Trump Organization là $1.5 tỷ, theo AP.

Dự án tọa lạc huyện Khoái Châu, miền Bắc Việt Nam, bao gồm một sân gôn rộng bằng 336 sân bóng bầu dục Mỹ, cùng các khu dân cư, khu thương mại và công viên. Theo báo VnExpress, quyết định phê duyệt khoản đầu tư này đã được Phó Thủ Tướng Trần Hồng Hà ký ban hành.

Bản tin hôm Thứ Tư của Wall Street Journal cho biết, ông Trump nói với các phóng viên rằng ông không trực tiếp trao đổi với những người quản lý tài sản của mình và tình hình tài chính của ông đang rất khả quan nhờ việc thị trường chứng khoán liên tục lập đỉnh cao kỷ lục. “Các bạn có biết tại sao tôi lại sinh lời không? Là vì ​​thị trường chứng khoán đang tăng điểm,” ông Trump nói. “Tất cả chúng ta đều đang hưởng lợi. Tôi sinh lời vì tôi sở hữu khối tài sản lớn cùng lượng tiền mặt dồi dào.” (KL) [kn]

Trump trì hoãn, nhà văn Carroll phải ‘gõ cửa’ tòa bắt Trump trả $5.8 triệu đền bù

MANHATTAN, New York (NV) – Luật sư đại diện cho nhà văn E. Jean Carroll đã nộp hồ sơ lên ​​tòa án liên bang tại Manhattan, cáo buộc Tổng Thống Donald Trump đang tìm cách trì hoãn việc chi trả khoản tiền thua kiện gần $5.8 triệu, bất chấp Tối Cao Pháp Viện (TCPV) hôm Thứ Hai, 29 Tháng Sáu, đã từ chối thụ lý đơn kháng cáo đối với phán quyết dân sự năm 2023 của bồi thẩm đoàn.

“Đã đến lúc ông ấy phải trả tiền cho bà Carroll,” luật sư Roberta Kaplan của bà Carroll viết trong văn bản nộp Chánh Án Lewis Kaplan. Theo CNBC hôm Thứ Tư, 1 Tháng Bảy.

Nhà văn E. Jean Carroll. (Hình: Alex Kent/Getty Images)

Sự việc là ông Trump lại muốn trì hoãn việc trả tiền để có thể đề nghị TCPV xem xét lại quyết định từ chối thụ lý đơn kháng cáo của ông, theo thông tin trong văn bản gửi tới tòa Manhattan. Những yêu cầu như vậy hiếm khi được chấp thuận, vẫn theo CNBC.

Trong văn bản pháp lý mới do các luật sư của bà đệ trình, nhà văn E. Jean Carroll đang yêu cầu ông Trump phải trả ngay khoản tiền mà bà được hưởng theo phán quyết của bồi thẩm đoàn, xác định Tổng Thống Donald Trump phải chịu trách nhiệm về hành vi lạm dụng tình dục và bôi nhọ danh dự đối với bà. Bà kiên quyết bác bỏ đề nghị cho phép trì hoãn thêm việc chi trả khoản tiền này.

“Đã đến lúc phải chấm dứt việc này,” luật sư Roberta Kaplan của bà Carroll viết trong văn bản nộp Chánh Án Lewis Kaplan, đề nghị ông ra lệnh giải ngân khoản tiền mà ông Trump đã ký quỹ để thi hành phán quyết của bồi thẩm đoàn hồi Tháng Năm, năm 2023.

“Cho đến nay, bà Carroll đã chấp thuận mọi yêu cầu của bị đơn về việc trì hoãn khoản thanh toán mà ông ấy nợ bà,” luật sư Kaplan, người không có quan hệ họ hàng với vị thẩm phán, viết, theo CNBC. “Xét đến những nỗ lực tốn nhiều công sức mà ông ấy đã thực hiện để né tránh việc thanh toán, cũng như việc tất cả các nỗ lực đó đều đã bị bác bỏ hoàn toàn, sự hợp tác đó sẽ chấm dứt vào ngày hôm nay.”

Luật sư Kaplan muốn ám chỉ các nhận định trước đó của Chánh Án Kaplan, người từng cho rằng ông Trump đã sử dụng các chiến thuật tố tụng cho thấy “mong muốn trì hoãn mạnh mẽ” đối với vụ án này cũng như vụ kiện có liên quan do bà Carroll khởi kiện.

“Đơn yêu cầu tái thẩm nhiều khả năng sẽ không thành công,” Chánh Án Kaplan viết. “Việc buộc bà Carroll phải tiếp tục chịu đựng sự trì hoãn trong khi bị đơn tìm cách tái thẩm sẽ vừa rất bất công, vừa làm tổn hại đến lợi ích công cộng.”

Khi được đề nghị bình luận, phát ngôn viên của nhóm pháp lý đại diện cho ông Trump cho biết: “Người dân Mỹ sát cánh cùng Tổng Thống Trump trong việc yêu cầu chấm dứt ngay lập tức mọi cuộc ‘săn phù thủy’ (những vụ điều tra mang động cơ chính trị) bao gồm cả trò hề mang tên ‘những lời dối trá của Carroll’ vốn được phe Dân Chủ tài trợ.”

“Tổng Thống Trump sẽ tiếp tục giành chiến thắng trước các chiêu trò pháp lý của phe cấp tiến, đồng thời kiên định với sứ mệnh Làm Cho Nước Mỹ Vĩ Đại Trở Lại,” phát ngôn viên – người yêu cầu giấu tên – nói với CNBC.

Hôm Thứ Tư, Chánh Án Kaplan đã yêu cầu các luật sư của ông Trump phải phản hồi trước Thứ Ba tuần tới về đề ​​nghị của bà Carroll liên quan đến việc giải ngân khoản tiền bồi thường cho bà. (KL) [kn]

Cháu nội tiết lộ công dụng nút đỏ bí ẩn trên bàn làm việc của Trump

WASHINGTON, DC (NV) – Cô Kai Trump, cháu nội Tổng Thống Donald Trump, làm rõ một trong những điều bí ẩn của Tòa Bạch Ốc được dư luận bàn tán nhiều nhất, theo báo giải trí Mandatory hôm Thứ Hai, 29 Tháng Sáu.

Cô Kai, 19 tuổi, đăng video về chuyến thăm hậu trường hiếm hoi trong Oval Office, và cuối cùng, tiết lộ mục đích đầy bất ngờ của chiếc nút đỏ trên bàn làm việc của Tổng Thống Trump.

Chiếc nút màu đỏ nằm bên trên miếng gỗ trước hai máy điện thoại trên bàn làm việc của Tổng Thống Donald Trump trong Oval Office của Tòa Bạch Ốc. (Hình: Saul Loeb/AFP via Getty Images)

Nhiều năm nay, chiếc nút màu đỏ tươi trên bàn Resolute Desk làm người ta đồn đoán không ngớt trên mạng. Mặc dù có người cho rằng chiếc nút này liên quan tới công việc quan trọng của chính phủ, đoạn video mới nhất của cô Kai trên YouTube cho thấy thực tế không quá quan trọng như vậy.

Hôm 14 Tháng Sáu, sinh nhật 80 tuổi của ông nội, cô Kai dự giải đấu võ UFC Freedom 250 tại Tòa Bạch Ốc và quay phim chuyến thăm đó cho kênh YouTube của cô. Khi thăm Oval Office, cô chỉ một số chi tiết phản ảnh phong cách Tổng Thống Trump, như trang trí bằng vàng, bút lông Sharpie được sản xuất riêng, và tất nhiên, chiếc nút đỏ nổi tiếng.

“Mọi thứ đều bằng vàng, vì ông nội tôi ghét vàng… Nói đùa thôi, ông rất thích vàng. Đó là thứ ông thích nhất hành tinh này,” cô Kai cho hay trước khi giới thiệu bàn Resolute Desk. Rồi cô tiết lộ, “Và ông có chiếc nút Diet Coke. Khi ông bấm chiếc nút đỏ này, Diet Coke chảy ra,” theo đoạn video.

Đoạn video còn cho khán giả thấy những khu vực đặc trưng khác của Tòa Bạch Ốc. Cô gọi Tòa Bạch Ốc là “nhà tôi” khi dẫn khán giả đi qua những nơi lịch sử như Red Room, Blue Room, và sảnh tiếp khách. Cô thậm chí nói đùa về những bức chân dung và tượng khắp tòa nhà này, gọi ông George Washington – tổng thống Mỹ đầu tiên – là “bạn thân của tôi,” còn ông Benjamin Franklin – một trong những người soạn và ký Bản Tuyên Ngôn Độc Lập của Mỹ – là “chàng trai lớn tuổi của chúng ta, Benji.” (Th.Long) [kn]

Bộ Năng Lượng Mỹ ban bố tình trạng khẩn cấp cho mạng lưới điện vì nắng nóng

WASHINGTON, DC (NV) – Giữa lúc 160 triệu người ở 30 tiểu bang được báo động nhiệt độ khắc nghiệt, Bộ Năng Lượng ban bố tình trạng khẩn cấp cho một lần lớn của mạng lưới điện quốc gia do nắng nóng, theo ABC News hôm Thứ Tư, 1 Tháng Bảy.

Ông Chris Wright, bộ trưởng Năng Lượng, ban bố Lệnh Báo Động Khẩn Cấp Năng Lượng, yêu cầu giới chức mạng lưới điện lớn nhất nước Mỹ, PJM Interconnections ở vùng Trung Đại Tây Dương, có biện pháp đề phòng cúp điện và bảo đảm lĩnh vực thiết yếu, như bệnh viện, vẫn hoạt động bình thường.

Công nhân chuẩn bị đèn cho lễ hội Let Freedom Sing cuối tuần này ở Nashville, Tennessee, giữa trời nắng nóng hôm Thứ Tư, 1 Tháng Bảy. (Hình: Seth Herald/Getty Images)

“PJM phải duy trì nguồn điện giá hợp lý, đáng tin cậy và chắc chắn ở khu vực họ phục vụ,” ông Wright tuyên bố hôm Thứ Ba.

PJM cung cấp điện cho 65 triệu khách hàng ở Washington, DC, và toàn bộ hoặc một phần của 13 tiểu bang, bao gồm Delaware, Michigan, Maryland, Kentucky, New Jersey, North Carolina, Ohio, Pennsylvania, Tennessee, Virginia và West Virginia.

Lệnh của ông Wright có hiệu lực từ 11 giờ 59 phút đêm Thứ Ba tới 11 giờ 59 phút đêm Thứ Sáu. Theo lệnh này, PJM cũng phải tiết kiệm điện bằng cách giảm bớt điện cho trung tâm dữ liệu nào có máy phát điện dự phòng và cho cơ sở không thiết yếu nào sử dụng nhiều điện.

PMP cho hay họ dự đoán nhu cầu sử dụng điện lên cao nhất 166,304 megawatts vào Thứ Năm, phá kỷ lục năm 2006.

Đợt nóng nguy hiểm này đang gây ra nắng nóng gay gắt kéo dài khắp miền Đông, miền Trung Tây và miền Nam nước Mỹ.

Trước Lễ Độc Lập, 4 Tháng Bảy, chỉ số oi bức – nhiệt độ mà cơ thể con người cảm nhận được – dự trù lên 100 độ F ở Chicago, Illinois và Detroit, Michigan; 110 độ F ở thành phố New York, 112 độ F ở Philadelphia, Pennsylvania;  113 độ F ở Washington, DC; và 111 độ F ở Nashville, Tennessee. (Th.Long) [kn]

Đám cưới Taylor Swift và Travis Kelce kéo dài 10 tiếng, 1,000 khách mời

NEW  YORK, New York (NV) – Đám cưới của ca sĩ siêu sao Taylor Swift và cầu thủ banh bầu dục nổi tiếng Travis Kelce của đội Kansas City Chiefs được tổ chức tuần này tại vận động trường Madison Square Garden (MSG) ở thành phố New York và kéo dài hơn 10 tiếng, theo Page Six hôm Thứ Tư, 1 Tháng Bảy.

Lễ cưới chính thức diễn ra vào Thứ Sáu, sau buổi tiệc tối tập dượt gồm 100 khách mời tại rạp Infosys Theater trong MSG từ 6 giờ chiều tới 10 giờ rưỡi tối Thứ Năm.

Hình đính hôn của Taylor Swift và Travis Kelce. (Hình: Instagram Taylor Swift)

Chương trình ngày cưới kéo dài từ lúc đón khách vào 3 giờ rưỡi chiều tới khoảng 2 giờ sáng Thứ Bảy, 4 Tháng Bảy, đúng Lễ Độc Lập thứ 250 của Mỹ.

Theo dự trù, hơn 1,000 khách mời sẽ tham dự, bao gồm hàng loạt ngôi sao hạng A như Selena Gomez, Karlie Kloss, Zoe Kravitz, Ed Sheeran, chị em nhà Haim, Suki Waterhouse, Gigi Hadid…

Một số nguồn tin cho Page Six hay Swift và Kelce đang xây lâu đài lớn bên trong MSG để tổ chức đám cưới.

Mới đây, đôi vợ chồng sắp cưới này xin phép chính quyền địa phương chặn đường xung quanh MSG từ Thứ Năm tới Thứ Bảy và dựng lều cho công chúng ở bên ngoài.

Theo dự trù, hàng trăm cảnh sát viên sẽ được huy động và đường sá bị chặn ở trung tâm Manhattan, The New York Times đưa tin.

Từ Thứ Năm, cảnh sát viên Sở Cảnh Sát New York (NYPD), Amtrak và Sở Cảnh Sát Cơ Quan Giao Thông Vận Tải Metropolitan sẽ tuần tiễu khu vực đó, những người biết kế hoạch này cho hay.

Swift và Kelce mời khoảng 100 người dự buổi tiệc tối tập dượt vào Thứ Năm, theo bản thông báo nội bộ của cảnh sát có tựa đề “Đám Cưới Taylor Swift tại Madison Square Garden.”

Swift, 36 tuổi, và Kelce, cũng 36 tuổi, công bố đính hôn Tháng Tám năm ngoái sau hai năm quen nhau.

Tháng Chín, 2023, người ta bắt đầu đồn hai ngôi sao này quen nhau khi Swift lần đầu tiên đi xem trận đấu của Kansas City Chiefs và cô được người ta nhìn thấy ngồi kế bên mẹ của Kelce, bà Donna Kelce.

Hai tháng sau, trong cuộc phỏng vấn với báo Wall Street Journal, Kelce xác nhận đang quen Swift. Tháng Mười Hai năm đó, trả lời phỏng vấn của tạp chí TIME, Swift nói thêm về mối quan hệ của họ.

Kể từ đó, Swift đi cổ vũ Kelce thi đấu rất nhiều trận của Kansas City Chiefs, cả trận chung kết Super Bowl thứ 58 và Super Bowl thứ 59, còn Kelce đi xem hàng loạt chương trình của Swift trong chuyến Eras Tour, thậm chí lên sân khấu chung với cô ở London, Anh, hồi Tháng Sáu, 2024. (Th.Long) [kn]

Mẹo nấu mì ăn liền ngon như tiệm Nhật

WASHINGTON, DC (NV) – Mì ăn liền là món ăn nhanh, không tốn công nấu nướng nhiều. Nhưng nếu chỉ nấu nước sôi, cho mì vào rồi quậy lên, thì sẽ không hấp dẫn, ông Patrick Kong, chuyên gia nấu ăn người Canada gốc Hoa, cho hay.

Chỉ cần thay đổi một số chi tiết nhỏ, không cần nguyên liệu đắt tiền hoặc tốn hàng tiếng đồng hồ chuẩn bị, là có thể “nâng cấp” món ăn giá rẻ này, ông Kong cho biết.

Nấu mì ăn liền. (Hình minh họa: Storyblocks)

Sau đây là bốn bước ông Kong đề nghị thực hiện để tăng vị ngon của mì ăn liền.

1.Xào riêng gói gia vị

Hầu hết mọi người bỏ gói gia vị thẳng vào nước sôi. Thay vào đó, ông Kong khuyên xào riêng gia vị trước.

Trước hết, cắt vài lát hành tây, tỏi và một ít hành lá, rồi bỏ vào nồi phi với dầu tới khi dậy mùi. Sau đó, cho gói gia vị vào hành, tỏi đang phi.

Xào gia vị trực tiếp bằng sức nóng và dầu làm tăng mùi thơm mà nước sôi không làm được.

2.Tăng tối đa vị béo

Ngay sau khi xào xong gia vị, đổ nước vào, nhưng thay một ít nước bằng sữa tươi. Ai không ăn được đường sữa (lactose), thì sữa đậu nành cũng tốt. Cho gói mì vào hỗn hợp nước và sữa sẽ tạo ra món mì thơm ngon như ở nhà hàng.

3.Cho nước sốt vào tô trước

Tiệm mì Nhật nào ngon cũng đều sử dụng tare, nước sốt cho vào tô trước khi đổ mì vào. Chúng ta có thể làm như vậy ở nhà.

Trước khi cho mì và nước lèo vào tô, hãy cho một ít nước dashi và giấm đen vào tô. Khi đổ nước lèo và mì nóng lên nước sốt đó, nó lập tức làm tăng sức hấp dẫn của tô mì.

4.‘Nâng cấp’ món trang trí

Bước cuối cùng để biến mì ăn liền thành món ăn cao cấp chỉ là cách trang trí. Hãy bỏ qua những thứ bình thường, mà hãy thử những thứ sau:

-Trứng luộc: Luộc cái trứng lớn đúng 6 tới 6 phút rưỡi, nhúng vào nước lạnh, rồi cắt làm đôi để đặt chính giữa tô mì.

-Bắp bơ-tương Miso: Bỏ vài hạt bắp vào chảo nóng với một ít bơ và tương miso. Nấu cho bắp cháy xém nhẹ để tạo mùi khói, ngọt ngào.

-Hành lá: Cắt chéo hành lá để tạo thẩm mỹ.

-Mì vụn trong bao: Đừng vứt bỏ mì vụn trong bao, mà hãy bỏ lên trên cùng của tô mình để nhai giòn giòn, vui vui. (Th.Long)

Khi bấm ‘share’ có thể mất 30 triệu đồng, còn khe nào để lách?

Trân Văn/Người Việt

Mở Facebook, thấy bài về giá điện tăng, cầu mới sập, một chính sách mới ban hành dường như không ổn, khó khả thi, bạn bấm “share,” gõ thêm vài chữ rồi đăng lên “tường,” vốn là thói quen của hàng chục triệu người Việt Nam.

Ước tính Việt Nam có hơn 168 triệu kết nối di động, hơn 78 triệu người dùng Internet và hơn 72 triệu người sử dụng mạng xã hội. (Hình minh họa: Hoang Dinh Nam/AFP via Getty Images)

Tuy nhiên, kể từ 1 Tháng Bảy, năm 2026, bạn sẽ phải tự hỏi chính mình: Hành động này liệu có dẫn tới chuyện sẽ bị “mời uống trà” và khi ra về phải cầm theo một quyết định yêu cầu nộp khoản tiền phạt lên tới 30 triệu đồng theo Điểm d, Khoản 1, Điều 95 của Nghị Định 174/2026/NĐ-CP không?

Trong văn bản lập quy vừa kể, chính phủ Việt Nam cấm “lợi dụng mạng xã hội để cung cấp, chia sẻ tác phẩm báo chí, văn học, nghệ thuật, xuất bản phẩm mà không được sự đồng ý của chủ thể quyền sở hữu trí tuệ.” Vi phạm sẽ bị phạt từ 20 đến 30 triệu đồng.

Phía cầm quyền giải thích quy định đó chỉ nhằm ngăn chặn hành vi “đạo nhái” nội dung, “reup” lại nội dung, không cho các trang và ứng dụng tổng hợp tin lấy nội dung từ báo chí chứ không hạn chế hành vi chia sẻ thông tin bình thường trong môi trường Internet hiện đại.

Quy định chỉ muốn người dùng mạng xã hội giới thiệu thông tin, sự kiện bằng cách chia sẻ link, ai muốn xem đầy đủ phải truy cập nguồn, cơ quan báo chí vẫn giữ lượng truy cập và doanh thu quảng cáo. Đây là hành vi “dẫn người đọc tới tác phẩm gốc.”  Ngăn chặn việc copy nguyên văn rồi đăng lại như thể của mình.

Tuy nhiên, bảo vệ tác quyền không đơn giản như thế. Không phải tự nhiên mà Luật Sở Hữu Trí Tuệ Việt Nam phân biệt rõ hai loại nội dung: Loại một, tin tức thời sự thuần túy (phản ánh sự kiện khách quan như ai, cái gì, ở đâu, khi nào). Loại hai, tác phẩm báo chí – sản phẩm mà phóng viên lựa chọn góc tiếp cận, kiểm chứng nguồn tin, phân tích và thể hiện nội dung bằng ngôn ngữ sáng tạo của riêng họ. Loại một không được pháp luật bảo hộ vì sự kiện là tài sản chung của xã hội. Loại hai thì ngược lại, không được sử dụng tùy tiện, muốn dùng phải xin phép.

Để cho dễ hiểu, có thể xem ví dụ này: Thông tin “Hôm nay, Hà Nội nóng đến 40 độ C” là sự kiện, ai cũng có thể viết lại và chia sẻ. Còn một bài phân tích về nguyên nhân nóng, có phỏng vấn chuyên gia, có khuyến cáo về việc bảo vệ sức khỏe thì thuộc loại tác phẩm có bản quyền, muốn dùng “nguyên con” phải xin.

Nếu chỉ có vậy thì Nghị Định 174/2026/NĐ-CP không làm thiên hạ hoang mang. Họ hoang mang vì nghị định còn đặt định chuyện “chia sẻ thông tin giả mạo, vu khống, xúc phạm uy tín tổ chức và danh dự cá nhân sẽ bị phạt từ 20 đến 30 triệu đồng,” thậm chí “chia sẻ thông tin sai sự thật sẽ đối mặt với mức phạt từ 30 đến 50 triệu đồng.”

Chẳng ai thích thông tin “giả mạo, vu khống” hay “sai sự thật” nhưng tại Việt Nam, quyền xác định thông tin “giả mạo, vu khống” hay “sai sự thật” luôn thuộc về nhà nước mà nhà nước thường nói thế ngay cả khi thông tin bị xếp vào loại ấy khớp hoàn toàn với thực tế!

Bên cạnh những người bị phạt vì chia sẻ những sự thật vốn có thể thấy rõ ràng bằng mắt, sờ bằng tay nhưng vẫn bị nhà nước Cộng Hòa XHCN Việt Nam dán nhãn “giả mạo” hay “sai,” còn có không ít người bị phạt vì các tương tác gián tiếp.

Mới rồi, riêng tại Huế, có 45 người bị công an “vời” đến “làm việc,” khi ra về phải cầm theo quyết định phạt đến 7.5 triệu chỉ vì dám “theo dõi” (follow), bình luận (comment), chia sẻ (share) hoặc bày tỏ cảm xúc (reaction – thích, buồn, giận,…) đối với các nội dung bị coi là “giả” hay “chống phá” nhà nước.

Thỉnh thoảng, các cá nhân hữu trách trong hệ thống chính trị, hệ thống công quyền lại lên tiếng mời gọi “phản biện” nhưng mở miệng, động tay coi chừng lãnh họa vì nhà nước độc quyền định tính sự thật và toàn quyền quyết định thế nào là “giả mạo” hay “sai.”

***

Có khe nào để lách khi chính quyền tìm mọi cách để bịt miệng, chặn tay của bạn mà bạn không cam tâm cúi đầu thuần phục? Theo những người am tường các quy định pháp luật vẫn còn một vài cách “nhúc nhích.” Chẳng hạn, với những thông tin, sự kiện mà bạn tin rằng mọi người nên biết, cần quan tâm hãy tiếp tục bấm share và dán link vào đó, làm như thế, bạn không bị xem là “vi phạm tác quyền.” Trong trường hợp bị thôi thúc bởi việc muốn nêu nhận xét, hãy biến nó thành nhu cầu cá nhân cần được hỗ trợ để thỏa mãn, kiểu như:” Tôi muốn hỏi…,” “Tôi muốn biết…”

Cũng cần phải nói thêm, vì “độc lập, tự do, hạnh phúc” ở Việt Nam không giống thiên hạ nên đừng xem những điều vừa nêu ở đoạn trên như một loại “áo giáp.” Ai mà biết sau khi đăng tải thông tin, sự kiện, các cơ quan “báo chí cách mạng” có lẳng lặng sửa chữa nội dung hay tự ý đục bỏ hay không, thành ra trước khi chia sẻ, hãy chụp “nguyên con” rồi lưu cho kỹ để khi cần có thể chứng minh rằng bạn chỉ chia sẻ thông tin có “nguồn gốc hợp lệ.” Cũng chẳng ai dám đoan chắc rằng, nhà nước sẽ không thẳng tay cột cả những người muốn tìm biết sự thật vào nhóm phải trừng trị. Cộng hòa XHCN Việt Nam mà, đoán thế nào được!

Chúc bạn nhiều may mắn! [kn]

Victor Willis, trưởng ban nhạc Village People, qua đời ở tuổi 74

NEW YORK, New York (NV) – Victor Willis, ca sĩ và người đồng sáng lập ban nhạc disco Village People nổi tiếng, qua đời hôm Thứ Ba, 30 Tháng Sáu, hưởng thọ 74 tuổi, vợ ông loan báo.

“Chúng tôi vô cùng đau buồn báo tin chồng tôi, ông Victor Willis, qua đời,” bà Karen Willis cho hay trên Facebook. “Ông mất hôm Thứ Ba, 30 Tháng Sáu, 2026 vì bệnh cấp tính, nhưng nguy hiểm. Gia đình rất mong được riêng tư vào thời điểm mất mát lớn này.”

Victor Willis. (Hình: Facebook Victor Willis)

Trang Facebook chính thức của Village People cũng đăng tin Willis qua đời.

Willis là trưởng ban nhạc Village People, ban nhạc disco nổi tiếng với những bản như “Macho Man,” “In the Navy” và đặc biệt là “Y.M.C.A.” vào cuối những năm 1970, theo UPI.

Ban nhạc này chọn phong cách nam tính mạnh mẽ. Khi lên sân khấu, Willis và những thành viên khác thường mặc đồ cảnh sát, cao bồi, thợ xây dựng…

Sau khi “Y.M.C.A.” nổi lên trở lại vì Tổng Thống Donald Trump sử dụng bài hát này lúc vận động tranh cử tổng thống, năm 2024, Willis nói ông “không nỡ” phản đối ông Trump.

Hôm Thứ Tư, trên mạng xã hội Truth Social, Tổng Thống Trump tri ân Willis.

“Ông là người tài giỏi và hạnh phúc, rất thích tôi sử dụng ca khúc của ban nhạc ông, “YMCA,” lúc vận động tranh cử,” ông Trump viết. “Xin chia buồn với gia đình và ban nhạc tuyệt vời của ông. Victor Willis sẽ được người ta nhớ mãi.” (Th.Long) [kn]

Hàng trăm cư dân tham dự hội chợ sức khỏe miễn phí tại nhà thờ St. Columban

Ngân Hà/Người Việt

GARDEN GROVE, California (NV) – Hàng trăm cư dân tham dự “Hội Chợ Sức Khỏe và Nguồn Lực Cộng Đồng” do Hiệp Hội Phụ Nữ Mỹ Gốc Á Orange County (AAWA-OC) tổ chức tại nhà thờ St. Columban, Garden Grove, hôm Thứ Bảy, 27 Tháng Sáu, với nhiều dịch vụ khám sức khỏe miễn phí, tư vấn y tế và kết nối các nguồn hỗ trợ dành cho cộng đồng.

Một tình nguyện viên đo đường huyết cho một cư dân tại “Hội Chợ Sức Khỏe và Nguồn Lực Cộng Đồng” do Hiệp Hội Phụ Nữ Mỹ Gốc Á Orange County (AAWA-OC) tổ chức tại nhà thờ St. Columban, Garden Grove. (Hình: Ngân Hà/Người Việt)

Hội chợ kéo dài từ 9 giờ sáng đến 3 giờ chiều, với sự góp mặt của các bác sĩ, chuyên gia y tế, sinh viên nhiều trường đại học, tình nguyện viên, và các tổ chức cộng đồng cùng tham gia phục vụ người dân.

Ngay từ sáng, nhiều người đến kiểm tra huyết áp, đường huyết, nhịp tim, nồng độ oxy trong máu, đo chiều cao, cân nặng, chỉ số BMI, mật độ xương, đánh giá trí nhớ, đồng thời được tư vấn về Medicare, sử dụng thuốc, điều trị nắn chỉnh xương (chiropractic), massage trị liệu, và các dịch vụ xã hội.

Ông An Phan, cư dân thành phố Sylmar (Los Angeles County), cho biết ông lái xe hơn 50 dặm cùng vợ đến tham dự hội chợ. Sau khi thực hiện các bước sàng lọc sức khỏe, ông cho biết các chỉ số nhìn chung đều tốt, ngoại trừ tình trạng mỡ máu cao đang được bác sĩ gia đình theo dõi.

Bàn đo huyết áp tại “Hội Chợ Sức Khỏe và Nguồn Lực Cộng Đồng.” (Hình: Ngân Hà/Người Việt)

“Đây là chương trình rất ý nghĩa vì vừa giúp người dân kiểm tra sức khỏe ban đầu, vừa tạo điều kiện để các em sinh viên ngành y thực hành và phục vụ cộng đồng. Nếu kết quả sàng lọc có dấu hiệu bất thường thì mọi người nên đến gặp bác sĩ để được khám và tư vấn thêm,” ông nói.

Theo Tiến Sĩ Đỗ Ngọc Hà, sáng lập viên kiêm chủ tịch AAWA-OC, ban tổ chức dành gần một năm rưỡi chuẩn bị cho hội chợ với mục tiêu kết nối các trường đại học, chuyên gia y tế, lãnh đạo cộng đồng, sinh viên, và tình nguyện viên cùng chung tay phục vụ người dân. Đây cũng là cơ hội để sinh viên áp dụng kiến thức chuyên môn vào thực tế thông qua các hoạt động chăm sóc sức khỏe cộng đồng.

“Sứ mệnh của AAWA-OC là giúp mọi người dễ dàng tiếp cận thông tin sức khỏe, các dịch vụ chăm sóc phòng ngừa và những nguồn hỗ trợ đáng tin cậy trong cộng đồng. Chúng tôi mong muốn giúp mỗi cá nhân và gia đình chủ động chăm sóc sức khỏe, đồng thời cùng nhau xây dựng một cộng đồng khỏe mạnh hơn,” bà nói

Nhiều cư dân tham dự “Hội Chợ Sức Khỏe và Nguồn Lực Cộng Đồng.” (Hình: Ngân Hà/Người Việt)

Ngoài các khu vực khám sàng lọc, người dân còn được gặp trực tiếp các bác sĩ để giải đáp những thắc mắc về chăm sóc sức khỏe, bệnh Alzheimer’s, Medicare, và các nguồn hỗ trợ dành cho người cao niên.

Bác Sĩ Quỳnh Kiều, thuộc VM Medical Group, cho biết nhiều gia đình gặp khó khăn khi tiếp cận bác sĩ chuyên khoa do thời gian chờ đợi kéo dài, đặc biệt với trẻ chậm phát triển hoặc gặp các vấn đề về tâm lý và hành vi.

Theo bà, việc can thiệp sớm có ý nghĩa rất quan trọng đối với sự phát triển của trẻ em. Những hội chợ sức khỏe như thế này giúp người dân tiếp cận nhanh hơn với các dịch vụ sàng lọc, tư vấn và nhiều dịch vụ mà không phải phòng mạch nào cũng có.

Cư dân xếp hàng ghi danh tham dự “Hội Chợ Sức Khỏe và Nguồn Lực Cộng Đồng” do Hiệp Hội Phụ Nữ Mỹ Gốc Á Orange County (AAWA-OC) tổ chức tại nhà thờ St. Columban, Garden Grove. (Hình: Ngân Hà/Người Việt)

Trong khi đó, Bác Sĩ Dũng Trịnh, giám đốc y khoa Healthy Brain Clinic kiêm thành viên hội đồng quản trị Alzheimer’s Orange County, lưu ý bệnh Alzheimer’s vẫn thường được phát hiện muộn trong cộng đồng người Việt vì nhiều gia đình xem mất trí nhớ là dấu hiệu bình thường của tuổi già hoặc ngại đưa người thân đi khám.

Theo bác sĩ, việc phát hiện sớm giúp người bệnh có cơ hội làm chậm tiến triển của bệnh thông qua chế độ dinh dưỡng, tập thể dục, ngủ đủ giấc, và duy trì các hoạt động trí não. Những dấu hiệu ban đầu có thể chỉ là quên tên, quên từ ngữ, quên lý do bước vào một căn phòng hoặc thường xuyên để quên đồ vật.

Xe lưu động khám bệnh Alzheimer’s. (Hình: Ngân Hà/Người Việt)

“Đừng nghĩ mất trí nhớ là chuyện bình thường của tuổi già. Càng phát hiện sớm, chúng ta càng có nhiều cơ hội bảo vệ các tế bào não,” ông nhấn mạnh.

Cô Tina Trần, một tình nguyện viên tại hội chợ, cho biết cô tham gia các hoạt động phục vụ cộng đồng từ khi còn là sinh viên với mong muốn giúp cộng đồng người Việt khỏe mạnh hơn.

Theo cô, điều cô yêu thích nhất là giúp người lớn tuổi hiểu rõ ý nghĩa của các chỉ số sức khỏe như huyết áp và đường huyết để biết cách chăm sóc bản thân.

Cô kể một kỷ niệm đáng nhớ là từng phiên dịch cho một thai phụ chỉ nói tiếng Việt trong lần khám thai đầu tiên.

“Điều đó khiến tôi nhớ đến mẹ mình khi mới sang Mỹ cũng gặp rào cản ngôn ngữ. Tôi hy vọng sẽ có thêm nhiều bạn trẻ tham gia tình nguyện để giúp những người Việt gặp hoàn cảnh tương tự,” cô nói.

Một người được thiện nguyện viên đo chiều cao tại “Hội Chợ Sức Khỏe và Nguồn Lực Cộng Đồng.” (Hình: Ngân Hà/Người Việt)

Ông Minh Tăng, đại diện Astiva Health, cho biết công ty tiếp tục đồng hành cùng AAWA-OC năm thứ hai liên tiếp nhằm cung cấp thông tin về Medicare và các quyền lợi chăm sóc sức khỏe cho người cao niên.

Đại diện Becker Law Group, ông Gavin Fang, cũng chia sẻ những thông tin liên quan đến vụ rò rỉ hóa chất tại Garden Grove, khuyến nghị những cư dân bị ảnh hưởng nên theo dõi sức khỏe, lưu giữ hóa đơn, hồ sơ y tế, và các bằng chứng liên quan, đồng thời tìm hiểu các quyền lợi pháp lý nếu phát sinh thiệt hại về sức khỏe hoặc tài sản. [đ.d.]

Tin mới cập nhật