TOKYO, Nhật Bản (NV) – Một trận động đất mạnh 7.1 độ richter làm rung chuyển tỉnh Kumamoto ở miền Nam Nhật Bản vào Thứ Ba, 28 Tháng Bảy, gây mất điện cho hàng ngàn gia đình, hư hại đường sá, một số người bị mắc kẹt và được cho là có người thiệt mạng bên trong một trung tâm thương mại bị sập một phần, theo hãng thông tấn Reuters.
Cập nhật mới nhất từ các giới chức địa phương vào chiều Thứ Ba, hãng thông tấn AP cho hay đã có hàng chục người bị thương hoặc mất tích, và có thể ít nhất hai người thiệt mạng. Đặc biệt, cảnh báo về nguy cơ sóng thần được đưa ra vào đầu ngày, giờ đã được dỡ bỏ.
Trận động đất làm sập nhiều tòa nhà và gây ra hỏa hoạn tại khu vực Tây Nam Nhật Bản. (Hình: JIJI Press / AFP via Getty Images) / Japan OUT
Phát biểu với các phóng viên tại Tokyo, Thủ Tướng Nhật Bản Sanae Takaichi cho biết giới chức vẫn đang đánh giá toàn bộ mức độ thiệt hại tại khu vực này – nơi từng bị tàn phá bởi một trận động đất gây chết người cách đây một thập niên.
“Chúng tôi đã nhận được thông tin về việc có người bị thương. Tình trạng mất điện và hỏa hoạn đã xảy ra tại một số khu vực. Ngoài ra còn có thiệt hại về đường sá, cầu cống và tình trạng sập nhà,” bà Takaichi phát biểu. “Tôi kêu gọi mọi người hãy hành động để bảo vệ bản thân, bao gồm cả việc di tản đến nơi an toàn.”
Cơ Quan Cảnh Sát Quốc Gia Nhật Bản cho biết hiện chưa thể liên lạc được với khoảng 20 đến 30 nhân viên tại trung tâm thương mại Aeon Mall ở Kumamoto, theo tin từ đài truyền hình quốc gia NHK. Cũng theo đài này, lực lượng cảnh sát và cứu hỏa đang nỗ lực xác định xem có ai trong số họ bị mắc kẹt bên trong hay không.
Đài truyền hình quốc gia NHK loan tin, trung tâm thương mại Aeon Mall này ở miền Nam Nhật Bản, vừa mở cửa trở lại sau nhiều năm tái thiết sau trận động đất tàn khốc năm 2016. Aeon Mall bị phá hủy sau trận động đất hôm Thứ Ba, kéo theo một vụ nổ lớn được cho là do rò rỉ khí gas tại tòa nhà, khiến hàng chục công nhân bị mất tích.
Mức độ thiệt hại vẫn đang được điều tra trong khi nỗ lực tìm kiếm và cứu hộ vẫn tiếp tục.
Ngoài ra, tin từ đài NHK dẫn lời cảnh sát tại Yatsushiro, một thành phố nằm ở phía Tây Nam đất nước, cho biết hiện chưa rõ tung tích của một số người tại nhà máy Yatsushiro của công ty Nippon Paper Industries, nơi xảy ra vụ sập ống khói. Hình ảnh quay từ trên cao cho thấy chiếc ống khói bị đổ dường như đã gãy làm đôi.
“Chúng tôi đang thu thập thông tin xem có ai bị thương vong hay không, nhưng rất lo ngại vì hiện chưa thể liên lạc được với họ,” phát ngôn viên của nhà máy nói với NHK.
Cơ Quan Cảnh Sát Quốc Gia Nhật Bản cho biết hiện chưa thể liên lạc được với khoảng 20 đến 30 nhân viên tại trung tâm thương mại Aeon Mall ở Kumamoto. (Hình: JIJI Press / AFP via Getty Images) / Japan OUT
Ngay sau khi trận động đất xảy ra, Cơ Quan Khí Tượng Nhật Bản phải ban hành cảnh báo sóng thần cho các vùng ven biển thuộc biển Ariake và biển Yatsushiro, theo ABC.
Cơ quan này cảnh báo rằng các dư chấn có thể tiếp tục xảy ra trong những ngày tới. Một quan chức cho biết: “Do tâm chấn của trận động đất vừa qua nằm ở độ sâu nông, điều này cho thấy khu vực này đã xảy ra nhiều trận động đất.”
Theo Cơ Quan Khảo Sát Địa Chất Hoa Kỳ, trận động đất xảy ra tại đảo Kyushu, thuộc tỉnh Kumamoto, vào thời điểm ngay trước 16 giờ 30 phút, giờ địa phương. Các quan chức khí tượng tại địa phương và Hoa Kỳ cho biết tâm chấn nằm ở độ sâu khoảng 6 dặm (gần 10 km) bên dưới hòn đảo này, là hòn đảo nằm ở cực Nam trong số các đảo chính của Nhật Bản.
Đài truyền hình NHK của Nhật Bản đã phát sóng hình ảnh cho thấy có vẻ như có khói hoặc lửa bốc lên ở khu vực lân cận, tiếng rung chấn kéo dài khoảng một phút. Một số tòa nhà bốc cháy hoặc bị sập một phần, trong khi các vết nứt lớn xuất hiện trên những tuyến đường chính, bao gồm cả đường cao tốc trên cao.
Dịch vụ đường sắt đã bị đình chỉ và các chuyến bay phải tạm dừng hoạt động. Phi trường Kumamoto (nằm tại thị trấn Mashiki thuộc tỉnh này) đã tạm dừng mọi chuyến bay ngay sau trận động đất, theo thông báo đăng trên trang web phi trường Kumamoto Airport.
Nhật báo The New York Times (NYT) cho hay, lâu đài Kumamoto – một trong những lâu đài lâu đời, tráng lệ và nổi tiếng nhất Nhật Bản – đã bị hư hại khi trận động đất mạnh xảy ra. Các đoạn video cho thấy một phần bức tường đá của công trình kiên cố có lịch sử hàng thế kỷ tại tỉnh Kumamoto này đã bị sập, cùng những tảng đá rơi xuống. (KL) [kn]
HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Các giới chức Cục Quan Thuế và Biên Phòng Hoa Kỳ (CBP) đã tiến hành các cuộc kiểm tra đột xuất tại những nhà máy có liên quan đến Trung Quốc ở Việt Nam.
Bloomberg dẫn các nguồn thạo tin cho biết, các thanh tra viên đã kiểm tra hồ sơ, nguồn gốc nguyên liệu thô và quy trình sản xuất nhằm xác định “mức độ giá trị” được tạo ra tại Việt Nam trước khi hàng hóa được xuất cảng sang Mỹ, đồng thời xem xét “các dấu hiệu vi phạm tiềm tàng về quyền sở hữu trí tuệ đối với nhu liệu.”
Đối với ngành dệt may, doanh nghiệp Việt Nam phải xác định nguồn gốc của bông, xơ, sợi, vải, thuốc nhuộm và các nguyên phụ liệu không liên quan đến Trung Quốc. (Hình: Công Triệu/Tuổi Trẻ)
Sự việc làm dấy lên khả năng Tòa Bạch Ốc có thể sớm tìm thêm lý do để áp đặt thêm thuế quan đối với Việt Nam.
Trong khi đó, báo Dân Trí hôm 28 Tháng Bảy dẫn tin từ Cục Quản Lý và Phát Triển Thị Trường Trong Nước thuộc Bộ Công Thương, cho biết hôm 23 Tháng Bảy vừa qua, Tổng Thống Donald Trump đã ký “bản ghi nhớ” yêu cầu Cơ Quan Đại Diện Thương Mại Hoa Kỳ (USTR) điều tra theo Mục 301 thuộc Đạo Luật Thương Mại Hoa Kỳ năm 1974 đối với 60 nền kinh tế, trong đó có Việt Nam.
Việc này nhằm xem xét các nước trong danh sách bị điều tra đã ban hành và thực thi hiệu quả lệnh cấm nhập cảng hàng hóa được sản xuất toàn bộ hoặc một phần bằng lao động cưỡng bức hay chưa.
Đây cũng là công cụ để Hoa Kỳ áp dụng các biện pháp trừng phạt thương mại đối với những hành vi, chính sách hoặc thực tiễn của quốc gia khác bị coi là không công bằng, vi phạm các cam kết quốc tế hoặc gây gánh nặng cho thương mại Mỹ.
Đáng chú ý, quy định của Mỹ nhấn mạnh hàng hóa được sản xuất “toàn bộ hoặc một phần” bằng lao động cưỡng bức. Điều này đồng nghĩa rủi ro không chỉ nằm ở khâu sản xuất cuối cùng, mà còn có thể phát sinh từ nguyên liệu, linh kiện, bán thành phẩm hoặc bất kỳ công đoạn nào trong chuỗi cung ứng liên quan đến Trung Quốc.
Theo Cục Quản Lý và Phát Triển Thị Trường Trong Nước, trong bối cảnh đó, truy xuất nguồn gốc trở thành yêu cầu quan trọng để doanh nghiệp Việt Nam chứng minh sản phẩm không sử dụng lao động cưỡng bức trong toàn bộ chuỗi sản xuất.
“Doanh nghiệp Việt Nam cần chuẩn bị sẵn hồ sơ để có thể nhanh chóng cung cấp khi cơ quan quản lý hoặc đối tác nhập khẩu yêu cầu xác minh,” Cục Quản Lý và Phát Triển Thị Trường Trong Nước khuyến cáo.
Nhiều doanh nghiệp thép ở Việt Nam đã mở rộng xuất cảng sang hàng chục thị trường, giảm dần tỉ trọng doanh thu từ Mỹ. (Hình: HSG/Tuổi Trẻ)
Cụ thể, đối với các ngành có chuỗi cung ứng nhiều tầng như dệt may, da giày, điện tử, năng lượng hay nông sản, doanh nghiệp ở Việt Nam cần có khả năng xác định nguồn gốc nguyên liệu, nhà cung cấp, địa điểm sản xuất và các công đoạn hình thành sản phẩm.
Theo cách phân loại hiện nay của Hoa Kỳ, hàng hóa có xuất xứ Việt Nam thuộc nhóm áp dụng mức thuế 12.5%, trừ các sản phẩm được miễn theo phụ lục của “bản ghi nhớ.”
Trước đó, hôm 25 Tháng Bảy, sau khi Việt Nam bị USTR áp mức thuế mới 12.5%, bà Phạm Thu Hằng, phát ngôn viên Bộ Ngoại Giao Việt Nam, phản hồi rằng quyết định này “chưa phản ánh đầy đủ thực tế và những nỗ lực của Hà Nội trong phòng ngừa, giảm thiểu và xóa bỏ lao động cưỡng bức.”
Bà Hằng cũng đề nghị phía Mỹ “đánh giá đầy đủ các biện pháp Việt Nam đã triển khai để điều chỉnh mức thuế áp dụng đối với hàng hóa Việt Nam phù hợp với thực tế cũng như các nỗ lực xây dựng pháp luật và thực thi của Việt Nam.” (Tr.N) [kn]
SÀI GÒN, Việt Nam (NV) – Thửa đất mà người đàn ông và gia đình quê Nghệ An mua lại là “đất lệch ranh,” và được đứng tên hợp pháp của một bà ở phường Phú An, Sài Gòn.
Liên quan vụ người đàn ông đã tự tử vì mua phải “đất lệch ranh” (sai tọa độ), nói với báo Tuổi Trẻ hôm 27 Tháng Bảy, cơ quan hữu trách phường Tân Đông Hiệp, Sài Gòn, cho biết đã vào cuộc xác minh.
Gia đình làm đám tang cho anh Hồ Bá Lược. (Hình: FB Lược Bá)
Sự việc liên quan đến anh Hồ Bá Lược, 37 tuổi, quê Nghệ An, tạm trú trên đường Bùi Thị Xuân, phường Tân Đông Hiệp, Sài Gòn.
Theo thư tuyệt mệnh trước lúc quyên sinh, anh Lược cho biết mình và mẹ, anh trai bị bệnh cùng em gái có một căn nhà có “sổ đỏ” chung.
Sau nhiều năm miệt mài lao động vất vả ở Bình Dương, anh Lược và gia đình bán căn nhà chung ấy được 750 triệu đồng ($28,481) và gom hết tiền để mua một mảnh đất có “sổ đỏ” riêng giá hơn 1.2 tỷ đồng ($45,570) bao làm sổ đỏ và đo đạc.
Bà Mạc Thị Nhung, 53 tuổi, quê Hải Dương, ở phường Phú An, “mẹ nuôi” anh Lược, đứng ra giới thiệu đất, liên tục khẳng định “đất không có vấn đề” và hứa “nếu có chuyện gì thì má chịu trách nhiệm.”
Chủ đất cũng nói “đất sạch, không tranh chấp” nên anh Lược tin và mua.
Thế nhưng, sau khi mua xong, anh Lược mới phát hiện miếng đất trên sổ và miếng đất ngoài thực tế không khớp nhau, bởi ranh đất trên giấy bị đè lên đất của hàng xóm và nếu xây nhà rất dễ xảy ra tranh chấp.
Anh Lược “chạy ngược chạy xuôi” gần một năm để yêu cầu giới hữu trách và người bán đất giải quyết. Song, người môi giới thì cứ hứa, người bán thì không nhận trách nhiệm.
Bất lực, anh Lược thử bán lại mảnh đất cho người khác để cắt lỗ, nhưng người mua cũng phát hiện “có vấn đề” nên hủy giao dịch, dù đã chồng tiền đặt cọc.
Sau đó, bà Nhung đề nghị đổi cho anh Lược một miếng đất khác ở tỉnh Tây Ninh, tuy nhiên mảnh đất đó cũng tiếp tục có vấn đề về ranh giới.
Cuối cùng, sau một năm kiệt sức vì đi khiếu kiện đủ các bên, đợi chờ hết người này tới người nọ. Anh Lược mất gần như toàn bộ tài sản của gia đình.
Không còn khả năng mua nhà cho mẹ, kiện tụng thì rất khó nên anh Lược rơi vào tuyệt vọng.
Bà Mạc Thị Nhung (trái), người “mẹ nuôi” trong bức tâm thư của anh Hồ Bá Lược. (Hình: FB Lược Bá)
Trong bức tâm thư, anh Lược nói với gia đình nếu anh tiếp tục sống sợ sẽ phát điên làm khổ vợ con và mẹ. Đồng thời đề nghị đừng có làm tang lễ cho anh sau khi anh tự sát, cứ thiêu rồi đổ xuống sông “để không tốn kém khi gia cảnh đã rơi vào khánh kiệt.”
Theo xác minh ban đầu của phường Phú An, thửa đất mà gia đình anh Lược mua có diện tích 202 mét vuông ở phường Phú An, đứng tên người chủ cũ là anh Nguyễn Tấn Phúc, 26 tuổi, ở Củ Chi, đã được ký công chứng hồi Tháng Bảy, 2025, sang tên cho em gái anh Lược là cô Hồ Thị Thông, 34 tuổi.
Thủ tục sang tên thửa đất hoàn tất hồi Tháng Tám, 2025. Tuy nhiên, trong thời gian chờ sang tên, anh Lược thuê đơn vị đo đạc tư nhân kiểm tra lại hiện trạng và phát hiện thửa đất có sai lệch về tọa độ, ranh giới.
Khẳng định với báo Tuổi Trẻ, đại diện Ủy Ban Nhân Dân Phường Phú An cho biết đến nay, địa phương “chưa nhận được yêu cầu hòa giải tranh chấp đất đai nào từ gia đình anh Lược liên quan thửa đất nói trên.”
Các nội dung liên quan sự việc hiện đang được cơ quan hữu trách tiếp tục phối hợp làm rõ. (Tr.N) [kn]
HẢI PHÒNG, Việt Nam (NV) – Hôm 28 Tháng Bảy, Cơ Quan Cảnh Sát Điều Tra Công An Thành Phố Hải Phòng đã khởi tố, bắt giữ bị can Tạ Tòng Đông (tức Tạ Viết Đông), cựu giám đốc Ban Quản Lý Dự Án Đầu Tư Xây Dựng Công Trình Dân Dụng Hải Phòng, để điều tra về tội “lạm quyền trong khi thi hành công vụ.”
Báo Tuổi Trẻ dẫn tin từ Công An Thành Phố Hải Phòng cho biết, bị can Tạ Tòng Đông bị bắt vì liên quan đến việc xảy ra tại khu vực cầu tàu bến thủy nội địa thuộc xã Tân Dương, huyện Thủy Nguyên, nay là phường Thủy Nguyên, thành phố Hải Phòng.
Bị can Tạ Tòng Đông, cựu giám đốc Ban Quản Lý Dự Án Đầu Tư Xây Dựng Công Trình Dân Dụng Hải Phòng. (Hình: H.N/Dân Trí)
Kết quả điều tra bước đầu xác định, công ty Toàn Mỹ được cơ quan có thẩm quyền cho thuê đất để đầu tư xây dựng bến thủy nội địa và bãi tập kết vật liệu tại khu vực bãi bồi ngoài đê Tả sông Cấm.
Sau khi thành phố có chủ trương dừng thực hiện dự án, hôm 5 Tháng Chín, 2019, doanh nghiệp và Ban Quản Lý Dự Án đã lập biên bản thỏa thuận, doanh nghiệp chỉ thực hiện tháo dỡ, di chuyển tài sản sau khi Ban Quản Lý Dự Án hoàn tất việc thanh toán giá trị khối lượng san lấp mặt bằng cùng các khoản hỗ trợ liên quan.
Tuy nhiên, trong thời gian từ ngày 11 đến 14 Tháng Chín, 2019, mặc dù chưa có quyết định cưỡng chế của cơ quan có thẩm quyền, chưa hoàn thành nghĩa vụ thanh toán theo thỏa thuận và chưa có sự đồng thuận của doanh nghiệp, bị can Tạ Tòng Đông vẫn liên tiếp ký nhiều văn bản chỉ đạo triển khai phá dỡ công trình cầu tàu bến thủy nội địa của công ty Toàn Mỹ.
Quá trình điều tra xác định, với chức vụ giám đốc Ban Quản Lý Dự Án Đầu Tư Xây Dựng Công Trình Dân Dụng Hải Phòng, bị can Tạ Tòng Đông “không được pháp luật giao thẩm quyền quyết định việc phá dỡ công trình của doanh nghiệp.”
Dù hết hạn thuê đất, nhiều công trình vẫn ngang nhiên hoạt động dọc bãi bồi ven sông Cấm, phường Thủy Nguyên, thành phố Hải Phòng. (Hình: Giáo Dục Thời Đại)
Thế nhưng, bị can Đông vẫn ban hành các văn bản chỉ đạo thực hiện việc phá dỡ, vượt quá chức năng, nhiệm vụ và quyền hạn được giao, gây thiệt hại đặc biệt nghiêm trọng cho doanh nghiệp, làm mất an toàn hành lang đê sông, sức quá tải của đê sông, công trình thủy lợi ở bãi bồi ven sông, trong khi đê sông Cấm là thuộc đê cấp 3.
Công An Thành Phố Hải Phòng cho biết đang tiếp tục củng cố tài liệu, mở rộng điều tra để làm rõ trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân liên quan. (Tr.N) [kn]
ORANGE COUNTY, California (NV) – Lãi suất vay mua nhà tại Mỹ vừa lên mức cao nhất từ đầu năm, gây thêm trở ngại cho người đang tìm nhà và làm sống lại khả năng lãi suất cố định 30 năm chạm ngưỡng 7%, MarketWatch cho biết ngày 25 Tháng Bảy.
Ông Orphe Divounguy, kinh tế gia cao cấp của Zillow, nhận định khả năng này vẫn cần được tính đến.
Người mua cân nhắc khả năng tài chính trước nguy cơ lãi suất vay mua nhà quay lại mức 7%. (Hình minh họa: Storyblocks.com)
Mortgage News Daily (MND) ghi nhận lãi suất cố định 30 năm tăng 8 điểm cơ bản, tương đương 0.08 điểm %, trong ngày Thứ Năm, 23 Tháng Bảy, lên mức trung bình 6.85%. Đây là mức cao nhất kể từ giữa Tháng Bảy, 2025. Tính từ Thứ Hai đến Thứ Năm, lãi suất tăng tổng cộng 22 điểm cơ bản.
Freddie Mac đưa ra mức trung bình thấp hơn, ở 6.58% tính đến ngày 23 Tháng Bảy. Đây cũng là mức cao nhất trong năm 2026 và ngang với mức ghi nhận vào Tháng Tám, 2025.
Sự chênh lệch giữa hai con số bắt nguồn từ phương pháp thu thập dữ liệu. Freddie Mac tính mức trung bình từ hàng ngàn hồ sơ vay do các công ty cho vay gửi đến, trong khi MND khảo sát trực tiếp các công ty cấp khoản vay mua nhà.
Lợi suất trái phiếu đẩy lãi suất lên cao
Lãi suất vay mua nhà thường biến động cùng chiều với lợi suất trái phiếu Kho Bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm. Căng thẳng gia tăng giữa Mỹ và Iran đẩy giá năng lượng lên cao, làm gia tăng lo ngại về lạm phát cùng hướng điều hành chính sách tiền tệ của Ngân Hàng Liên Bang (Fed). Lợi suất trái phiếu Kho Bạc và lãi suất vay mua nhà cùng tăng trong bối cảnh đó.
Freddie Mac ghi nhận lần gần nhất lãi suất cố định 30 năm vượt 7% là vào Tháng Giêng, 2025. Khi ấy, lợi suất trái phiếu Kho Bạc kỳ hạn 10 năm ở gần 4.6%. Đến sáng Thứ Năm, 23 Tháng Bảy, lợi suất này vượt 4.7%.
Các kinh tế gia cho rằng diễn biến trên chưa báo hiệu lãi suất vay mua nhà sẽ lập tức chạm mức 7%.
Ông Joel Berner, kinh tế gia cao cấp của Realtor.com, giải thích khoảng cách giữa lợi suất trái phiếu Kho Bạc và lãi suất vay mua nhà hiện hẹp hơn so với đầu năm 2025, do thị trường lãi suất ổn định hơn. Theo ông, khả năng lãi suất cố định 30 năm lên 7% sẽ tăng rõ rệt nếu lợi suất trái phiếu kỳ hạn 10 năm tiến gần mức 5%.
Bà Lisa Sturtevant, kinh tế gia trưởng của Bright MLS, cũng nhìn nhận mức 7% có thể xuất hiện, song xác suất hiện chưa cao. Lãi suất vay mua nhà dường như vẫn gặp một mức trần ngay cả giữa lúc thị trường biến động, bởi số giao dịch còn thấp và các bên cho vay phải cạnh tranh về lãi suất để thu hút khách hàng.
Người mua nhà nên làm gì?
Ngay cả khi lãi suất chưa chạm 7%, mức tăng hiện nay vẫn có thể khiến thị trường nhà ở chậm thêm. Ông Divounguy cảnh báo rằng nếu sức ép từ giá dầu kéo dài, lãi suất vay mua nhà trong những tháng còn lại của năm có thể cao hơn cùng kỳ năm ngoái. Hoạt động mua bán nhà khi đó có thể yếu hơn mùa Hè và mùa Thu năm 2025.
Bà Sturtevant lưu ý người mua cần xem xét toàn bộ chi phí tài chính của việc sở hữu nhà, thay vì chỉ tập trung vào lãi suất. Giá nhà tại nhiều thị trường trong khắp nước Mỹ lập kỷ lục trong mùa Hè, trong khi giá xăng tăng và nguy cơ lạm phát tiếp tục gây thêm sức ép lên ngân sách gia đình.
Hiệp Hội Môi Giới Địa Ốc Quốc Gia (NAR) cho biết giá trung vị (median) của nhà cũ tại Mỹ đạt mức kỷ lục $440,600 trong Tháng Sáu, tăng 1.8% so với cùng kỳ năm ngoái. (Ng.Tr)[t.c.]
HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Hôm 28 Tháng Bảy, loan báo với truyền thông trong nước, Viện Kiểm Sát Thành Phố Hà Nội cho biết đã hoàn tất cáo trạng truy tố để xét xử vắng mặt bị can Đoàn Bảo Châu, 58 tuổi, ở Hà Nội, về tội “làm, tàng trữ, phát tán hoặc tuyên truyền thông tin, tài liệu, vật phẩm nhằm chống nhà nước Cộng Hòa Xã Hội Chủ Nghĩa Việt Nam.”
Tòa Án Hà Nội cũng thông báo ngày 3 Tháng Tám tới đây sẽ “xét xử công khai” ông Đoàn Bảo Châu, dù công an chưa bắt được ông sau thời gian dài ra lệnh truy nã.
Nhà báo tự do Đoàn Bảo Châu. (Hình: Facebook Chau Doan)
Trên trang cá nhân, ông Đoàn Bảo Châu tự giới thiệu mình là nhà văn với sáu cuốn tiểu thuyết đã xuất bản, võ sư lâu năm và nhà báo hợp tác với nhiều hãng thông tấn quốc tế như AP, Reuters, AFP, New York Times… thường hay lên tiếng về các vấn đề thời sự xã hội trên trang cá nhân có hơn 200,000 lượt follow.
Báo VnExpress dẫn cáo trạng cho biết, khoảng năm 2007, bị can Châu đã tạo lập, quản lý và sử dụng danh khoản Facebook “Chau Doan.”
Từ năm 2016 đến 2021, ông Châu được xác định đã phát trực tiếp năm video trên danh khoản này, nội dung phỏng vấn một số cá nhân “không rõ nhân thân” và một video dài đài BBC phỏng vấn ông được đăng trên kênh YouTube “BBC Tiếng Việt.”
Do đó, Sở Thông Tin và Truyền Thông Hà Nội kết luận, trong sáu video clip “có nội dung tuyên truyền luận điệu chiến tranh tâm lý, phao tin bịa đặt, gây hoang mang trong nhân dân” và “xuyên tạc, vu khống, xúc phạm uy tín của tổ chức, danh dự và nhân phẩm của cá nhân.”
Theo báo Tuổi Trẻ, tại cơ quan điều tra, ông Châu khai nhận giọng nói, hình ảnh trong sáu video clip trên là của mình.
Tuy nhiên, ông Châu không thừa nhận mục đích phát trực tiếp và trả lời phỏng vấn các video là nhằm “chống nhà nước.” Sau đó, ông Châu bỏ trốn.
Trang cá nhân của ông Đoàn Bảo Châu có hơn 200,000 lượt follow. (Hình: Chụp qua màn hình)
Cơ quan điều tra đã niêm yết các văn bản tố tụng đối với ông Đoàn Bảo Châu tại Ủy Ban Nhân Dân Phường Giảng Võ, nơi cư trú trước khi ông bỏ trốn. Đồng thời, “vận động” và gửi thư kêu gọi đầu thú thông qua vợ ông Châu.
Trong thời gian qua, trên truyền thông quốc tế và mạng xã hội, ông Châu nói gia đình ông bị chính quyền CSVN sách nhiễu và ông khẳng định mình “không làm điều gì sai trái.”
Trưa cùng ngày, sau khi biết về việc mình bị truy tố, ông Châu đã viết trên trang facebook cá nhân: “Một bộ máy đầy tội tật, tham nhũng tràn lan, xâm phạm nhân quyền trầm trọng, người chính trực lên tiếng thì lập tức bảo là tuyên truyền chống nhà nước…” (Tr.N) [kn]
HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Tại cuộc họp hôm 28 Tháng Bảy, Ban Bí Thư của đảng CSVN ra quyết định thi hành kỷ luật khai trừ đảng hàng loạt cán bộ lãnh đạo cao cấp gồm các ông Hoàng Trung, thứ trưởng Bộ Nông Nghiệp và Môi Trường; Dương Thành Trung, cựu chủ tịch tỉnh Bạc Liêu; Đỗ Trường Giang, giám đốc Sở Công Thương Lào Cai; Nguyễn Thế Minh, bí thư Tỉnh Đoàn Quảng Ninh và bà Nguyễn Phương Thảo, cựu bí thư Tỉnh Đoàn Quảng Ninh.
Các giới chức cao cấp này bị buộc tội “suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống; vi phạm quy định của đảng, pháp luật của nhà nước, quy định về những điều đảng viên không được làm và trách nhiệm nêu gương.”
Ông Hoàng Trung, thứ trưởng Bộ Nông Nghiệp và Môi Trường. (Hình: Thi Hà/VnExpress)
Theo báo Tuổi Trẻ, những vi phạm trên đã “gây hậu quả rất nghiêm trọng, dư luận bất bình, ảnh hưởng rất xấu đến uy tín của tổ chức đảng và cơ quan, đơn vị công tác.”
Cũng như thông lệ khi đưa tin về những vi phạm của cán bộ lãnh đạo ở Việt Nam, không thấy các báo lề đảng đưa thông tin sai phạm cụ thể của những người nêu trên đã dính đến dự án nào, ăn hối hộ hay tham nhũng ra sao?
Báo VnExpress chỉ cho biết thêm, trước khi bị khai trừ đảng, ông Hoàng Trung, 57 tuổi, quê ở Văn Yên, tỉnh Yên Bái, từng làm chuyên viên, phó phòng rồi trưởng Phòng Kiểm Dịch Thực Vật thuộc Cục Bảo Vệ Thực Vật. Sau đó, ông được lên giữ chức phó cục trưởng rồi cục trưởng Cục Bảo Vệ Thực Vật, thứ trưởng Bộ Nông Nghiệp Và Phát Triển Nông Thôn.
Sau khi sáp nhập hai bộ, ông Trung được điều động giữ ghế thứ trưởng Bộ Nông Nghiệp và Môi Trường.
Ông Dương Thành Trung khi còn làm chủ tịch tỉnh Bạc Liêu trước đây. (Hình: Chúc Ly/VnExpress)
Còn ông Dương Thành Trung, 65 tuổi, quê huyện Phước Long, trước đó 20 ngày, Công An Tỉnh Cà Mau đã khởi tố ông này để điều tra về tội “vi phạm quy định về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi nhà nước thu hồi đất.”
Sai phạm bị điều tra xảy ra trong thời gian ông Dương Thành Trung giữ chức chủ tịch tỉnh Bạc Liêu. Hiện cơ quan điều tra chưa công bố chi tiết vụ án.
Việc cán bộ ở Việt Nam bị kỷ luật khai trừ đảng là dấu hiệu cho thấy sắp đối diện án tù. (Tr.N) [kn]
Trump nói hỏa tiễn “đầy kho,” Ngũ Giác Đài vẫn xin $67 tỷ: Sau Iran, Mỹ có đủ sức chặn Trung Quốc?
Sau 2 tuần leo thang quân sự nguy hiểm giữa Mỹ và Iran, hôm thứ hai đầu tuần ngày 27/7, tổng thống Donald Trump bất ngờ quyết định tạm ngưng chiến dịch tấn công nhắm vào Iran, để “tạo cơ hội cho ngoại giao”.
Quyết định này làm dấy lên nhiều đồn đoán: Có đúng là Tòa Bạch Ốc thực sự muốn mở đường cho một giải pháp ngoại giao, hay Washington đang đối diện nguy cơ cạn kiệt kho hỏa tiễn? Vì sao Bộ Trưởng Hegseth phải xin thêm $67 tỷ khi Trump nói vũ khí Mỹ vẫn “đầy kho”?
Rồi có phân tích đặt câu hỏi rằng, nếu Trung Quốc tấn công Đài Loan trong lúc các kho hỏa tiễn Mỹ chưa kịp được bổ sung, liệu Washington có còn đủ sức đối phó hay không?
WASHINGTON, DC (NV) – Tổng Thống Donald Trump hội đàm “tích cực và nhiều kết quả” với Tổng Thống Volodymyr Zelensky của Ukraine rồi với Thủ Tướng Benjamin Netanyahu của Israel tại Tòa Bạch Ốc hôm Thứ Ba, 28 Tháng Bảy, Tòa Bạch Ốc loan báo, theo ABC News.
Cuộc gặp gỡ Tổng Thống Trump là cơ hội cho cả ông Zelensky lẫn ông Netanyahu trình bày kế hoạch của họ với ông Trump giữa lúc chính sách của Mỹ đối với Iran cũng như cuộc chiến Nga-Ukraine vẫn không ổn định.
Tổng Thống Volodymyr Zelensky (trái), Tổng Thống Donald Trump (giữa) và Thủ Tướng Benjamin Netanyahu. (Hình: Andrew Caballero-Reynolds/AFP via Getty Images & Jim Watson/AFP via Getty Images)
“Cả hai cuộc hội đàm đều tích cực và nhiều kết quả!” bà Karoline Leavitt, phát ngôn viên Tòa Bạch Ốc, loan báo trên mạng xã hội X ngay sau khi cuộc gặp gỡ giữa ông Trump với ông Netanyahu kết thúc vào trưa Thứ Ba.
Cả hai cuộc họp đều không cho báo chí tham dự, theo CNN.
Một giới chức Israel biết cuộc hội đàm giữa ông Netanyahu với ông Trump cũng nói giống Tòa Bạch Ốc, cho hay “cuộc hội đàm này rất tích cực, diễn ra trong tinh thần tốt, với thành viên cấp cao của chính quyền.”
“Rõ ràng hai nhà lãnh đạo hợp nhau tuyệt vời,” giới chức Israel này cho hay.
Tổng Thống Trump và Thủ Tướng Netanyahu cũng nhắc lại mục tiêu chung của họ là “trong bất cứ tình huống nào, không nên để Iran có vũ khí nguyên tử,” giới chức này cho biết.
Ông Trump và ông Netanyahu cũng bàn về mối quan hệ hợp tác giữa Mỹ với Israel, “vốn đang mạnh hơn bao giờ hết, cũng như nhiều cơ hội ở Trung Đông,” theo giới chức này.
Trong khi đó, Tổng Thống Zelensky cho hay ông nói chuyện với Tổng Thống Trump về việc Ukraine cần hỏa tiễn phòng không Patriot và về việc khôi phục tiến trình ngoại giao.
“Cảm ơn quý vị về mọi việc chúng ta cùng nhau làm để bảo vệ tính mạng người dân Ukraine và xây dựng hòa bình,” ông Zelensky viết trên mạng xã hội X sau khi hội đàm với ông Trump.
Trong cuộc gặp gỡ, hai bên thảo luận về giấy phép sản xuất hỏa tiễn Patriot cũng như về việc tiếp tục nỗ lực kết thúc cuộc chiến Ukraine bằng con đường ngoại giao.
“Phải khôi phục tiến trình ngoại giao,” ông Zelensky viết.
Cả ông Netanyahu lẫn ông Zelensky cũng bày tỏ lòng tri ân với cố Thượng Nghị Sĩ Lindsey Graham (Cộng Hòa-South Carolina), người từng nhiệt tình ủng hộ cả Israel lẫn Ukraine.
Ông Graham, 71 tuổi, qua đời đột ngột hôm 11 Tháng Bảy. Tang lễ bắt đầu hôm Thứ Ba. (Th.Long) [kn]
LOS ANGELES, California (NV) – “Fightland,” loạt phim đấu võ đài quyền Anh hứa hẹn hấp dẫn, sắp chiếu trên Starz, theo CNN hôm Thứ Ba, 28 Tháng Bảy.
Phim lấy bối cảnh thế giới boxing ngầm ở Anh và có dàn diễn viên bao gồm nhiều tài tử Anh nổi tiếng, trong đó, Howard Charles đóng vai Maduka “Duke” Kilroy, võ sĩ vươn lên đỉnh cao của môn thể thao này trước khi tai họa ập tới, khiến anh nung nấu ý định trả thù những người anh tin là gây ra tai họa.
Curtis “50 Cent” Jackson dự buổi chiếu giới thiệu “Fightland” mùa thứ nhất ở thành phố New York hôm 21 Tháng Bảy. (Hình: Jamie McCarthy/Getty Images for STARZ)
Nhưng đối với khán giả ở Mỹ, sức lôi cuốn của “Fightland” có lẽ còn nằm ở giám đốc sản xuất phim, Curtis “50 Cent” Jackson, ca sĩ rap và nhà sản xuất đầy thế lực ở Hollywood.
Jackson, 51 tuổi, rất quen thuộc với thế giới đó. Năm 2012, ông mở công ty quảng bá quyền Anh SMS Promotions, nhưng ba năm sau, công ty này phá sản.
Trong cuộc phỏng vấn của CNN về “Fightland,” Jackson giải thích tại sao quyền Anh đóng vai trò quan trọng như vậy trong văn hóa.
“Tôi nghĩ chuyện này có từ thời La Mã,” Jackson cho biết. “Đây là kiểu võ sĩ giác đấu thời hiện đại.”
Jackson cho rằng khán giả mê quyền Anh vì tính kỷ luật cần có để thành công trong môn thể thao này, và lưu ý “đây là môn thể thao duy nhất mà người chơi không thể chuyền banh cho bất cứ ai.”
Từ lâu, văn hóa Mỹ ưa chuộng cốt truyện về quyền Anh. “Fightland” mùa thứ nhất sẽ chiếu trên Starz từ Thứ Sáu, 31 Tháng Bảy, giữa lúc khán giả bắt đầu bàn tán về phim tiểu sử của Sylvester Stallone, “I Play Rocky.”
“I Play Rocky” kể lại quá trình làm phim “Rocky” năm 1976, bộ phim đưa Stallone lên hàng ngôi sao. “Rocky” do Stallone viết kịch bản và đóng vai chính, được giới phê bình khen ngợi và rất thành công về doanh thu. Bộ phim này còn là nguồn cảm hứng cho năm tập tiếp theo cũng như loạt phim đấu võ quyền Anh “Creed.”
Phim kể về chàng thanh niên Stallone (Anthony Ippolito đóng) gạt bỏ hết lời đề nghị này tới lời đề nghị khác cho tới khi nhóm sản xuất đồng ý để anh tự đóng vai Rocky Balboa, võ sĩ bị đánh giá yếu hơn đối thủ.
“I Play Rocky” do Peter Farrelly làm đạo diễn. Phim sẽ ra rạp vào Tháng Mười Một. (Th.Long)
WASHINGTON, DC (NV) – Hình mới nhất của Thượng Nghị Sĩ Mitch McConnell (Cộng Hòa-Kentucky) gây bàn tán xôn xao trên mạng xã hội, có người nghi tấm hình do AI (trí tuệ nhân tạo) làm, còn có người đồn ông đã chết, theo USA Today hôm Thứ Ba, 28 Tháng Bảy.
Ông McConnell, 84 tuổi, từng lãnh đạo phía Cộng Hòa Thượng Viện, được đưa vào bệnh viện hôm 14 Tháng Sáu, nhưng tới ngày 12 Tháng Bảy, trên Facebook, ông mới công bố chi tiết sự việc giữa lúc dư luận đồn đoán ầm ĩ.
Hình ông Mitch McConnell và vợ, bà Elaine Chao, được đăng hôm 12 Tháng Bảy (trái), và hình được đăng hôm 27 Tháng Bảy (phải). (Hình: Office of Sen. Mitch McConnell)
Ông McConnell cho hay ông bị té ở nhà, bị bất tỉnh một lúc, được đưa vào bệnh viện, và trong thời gian nằm bệnh viện, ông bị viêm phổi nhẹ. Ông cho biết ông đã chuyển từ bệnh viện qua trung tâm hồi phục để tiếp tục lấy lại sức khỏe. Ông nói “chưa thể trở lại Thượng Viện bỏ phiếu” nhưng vẫn đang “làm việc chặt chẽ” với nhân viên của ông.
Trong bài viết đó, ông McConnell đăng kèm tấm hình ông ngồi trên giường bệnh viện, bên cạnh là vợ ông, bà Elaine Chao. Tấm hình đó thậm chí khiến dư luận đồn đoán nhiều hơn. Trên mạng xã hội, nhiều người nghi tấm hình đó được AI làm hoặc chỉnh sửa, bất chấp văn phòng ông đẳng định sức khỏe ông đang cải thiện.
Hôm Thứ Hai, ông McConnell đăng hình mới nhất, đề ngày 26 Tháng Bảy, chụp ông và vợ trong tư thế tương tự tấm hình trước, càng làm dư luận nghi không phải hình thật. Trong bản thông báo đi theo tấm hình này, văn phòng ông cho hay ông vẫn đang “tập luyện cơ thể gắt gao” để hồi phục.
Giới chuyên gia cho hay công chúng thắc mắc về sức khỏe của giới chức dân cử là chuyện bình thường, đặc biệt sức khỏe của chính khách có thể ảnh hưởng lớn tới quyền của người dân như ông McConnell. (Th.Long)
FRANKFORT, Kentucky (NV) – Thống đốc tiểu bang Kentucky, ông Andy Beshear, đảng Dân Chủ, đã đưa ra tối hậu thư cho Thượng Nghị Sĩ Mitch McConnell, yêu cầu ông trực tiếp lên tiếng về tình hình sức khỏe của mình hoặc gửi đơn từ nhiệm.
CNN tường thuật lá thư của Thống Đốc Beshear hôm Thứ Hai, 27 Tháng Bảy. Lá thư có tiêu đề: Giải trình với người dân Kentucky về việc ông tiếp tục vắng mặt tại Quốc Hội hoặc từ chức.
Thượng Nghị Sĩ Mitch McConnell (Cộng Hòa – Kentucky) tại Quốc Hội ngày 12 Tháng Năm. (Hình: Chip Somodevilla/Getty Images)
“Với tư cách là thống đốc tiểu bang mà ông đang phục vụ, tôi kêu gọi ông trực tiếp lên tiếng trước người dân Kentucky và đưa ra bằng chứng về năng lực đảm nhiệm chức vụ của mình, hoặc phải từ nhiệm,” ông Beshear viết trong thư.
“Theo kết quả tìm hiểu của chúng tôi, ghế trống tại Thượng Viện xuất hiện khi một thượng nghị sĩ qua đời, từ nhiệm hoặc bị trục xuất thông qua một cuộc bỏ phiếu của chính Thượng Viện,” vị thống đốc Dân Chủ viết. “Nếu ông không chủ động chứng minh rằng ông vẫn đủ khả năng đảm nhiệm chức vụ, tôi sẽ yêu cầu lãnh đạo Thune tiến hành điều tra kỹ lưỡng về tình trạng của ông, giải trình với người dân Mỹ và thực hiện quy trình xử lý nếu thấy cần thiết.”
Thống Đốc Beshear cũng đã gửi thư này cho Lãnh Đạo Phe Đa Số tại Thượng Viện John Thune (Cộng Hòa – South Dakota).
Thượng nghị sĩ đảng Cộng Hòa Mitch McConnell đã không xuất hiện trước công chúng kể từ khi ông nhập viện vì tình trạng sức khỏe không xác định vào ngày 14 Tháng Sáu.
Đã hai lần văn phòng của ông McConnell đưa ra các thông cáo báo chí cùng hai bức hình chụp thượng nghị sĩ bên cạnh phu nhân trong thời gian ông vắng mặt. Tuy nhiên, những hành động này hầu như không làm giảm bớt những nghi vấn ngày càng tăng về tình trạng sức khỏe thật của ông cũng như khả năng ông có thể tiếp tục thực hiện nhiệm vụ.
Văn phòng của ông McConnell đã đưa ra một tuyên bố (lần thứ hai) vào đầu ngày Thứ Hai, trong đó ông cho biết mình muốn trở lại Kentucky nhưng chưa được phép rời khỏi cơ sở phục hồi chức năng vì lý do y tế. Tuyên bố này cũng bao gồm thông tin cập nhật từ Văn Phòng Bác sĩ Phụ Trách Y Tế (Office of the Attending Physician) – cơ quan chuyên trách chăm sóc sức khỏe cho các thành viên Quốc Hội.
Ông Mitch McConnell và vợ, bà Elaine Chao, trong tấm hình đề ngày 26 Tháng Bảy được văn phòng ông công bố hôm Thứ Hai, 27 Tháng Bảy. (Hình: Office of Sen. Mitch McConnell)
Tuy nhiên, Thống Đốc Beshear, người đang cân nhắc việc tranh cử tổng thống vào năm 2028, cho rằng chừng đó là chưa đủ, theo CNN.
“Ngay cả văn bản từ bác sĩ điều trị cũng không đề cập đến tình trạng thực tế của ông, bao gồm việc liệu ông có thể nói chuyện, tư duy hay thực hiện các nhiệm vụ của một thượng nghị sĩ hay không. Tôi hiểu mong muốn được giữ sự riêng tư của bất kỳ ai, nhưng khi đã ra tranh cử và đảm nhiệm vai trò là một trong hai thượng nghị sĩ đại diện cho tiểu bang tại Quốc Hội Mỹ, ông đã tự nguyện từ bỏ phần lớn quyền riêng tư cá nhân của mình,” ông Beshear viết.
Trước đó, trong một lá thư gửi cho vị thượng nghị sĩ này vào đầu tháng, thống đốc tiểu bang Kentucky đã đề nghị ông McConnell cung cấp “thông tin cập nhật về tình trạng sức khỏe hiện tại.”
Tại nhiều tiểu bang, thống đốc có thẩm quyền bổ nhiệm người vào ghế Thượng Viện trước khi cuộc bầu cử đặc biệt diễn ra. Tuy nhiên, cơ quan lập pháp của tiểu bang do Cộng Hòa chiếm thế đa số đã thực hiện các bước đi trong những năm gần đây nhằm hạn chế quyền hạn của ông Beshear, theo CNN. (KL)
QUẬN CAM, California (NV) – Khi giá xăng dầu đang tăng trở lại, lẽ ra đây là thời điểm lý tưởng cho xe điện. Nhưng những chính sách kềm hãm xe điện của chính quyền liên bang đã khiến thực tế không diễn ra như vậy. Một cuộc khảo sát mới cho thấy doanh số xe điện đã giảm đáng kể so với cùng kỳ năm ngoái, trong khi người mua xe ngày càng chuyển hướng sang các loại xe hybrid.
Theo trang mạng tin tức www.cbsnews.com, đại lý Toyota of Marin tại San Rafael là nơi lý tưởng để quan sát xu hướng mới nhất về các dòng xe tiết kiệm xăng. Prius không còn là mẫu xe hybrid duy nhất của Toyota nữa. Hầu hết các mẫu xe Toyota bán chạy hiện nay đều là xe hybrid: Camry, RAV4, Sienna… Không chĩ Toyota, các nhà sản xuất xe lớn như Honda, Mazda, Nissan, Hyundai, Kia… đều có những mẫu xe hybrid hấp dẫn.
2026 Toyota Camry chỉ có hệ truyền động hybrid. (Hình: HD/Người Việt)
Ở xe hybrid, động cơ xăng sạc cho bộ bình điện, cung cấp năng lượng cho mô-tơ điện khi xe chạy ở tốc độ thấp. Cơ chế này giúp xe tiết kiệm nhiên liệu hơn hẳn, một yếu tố rất hấp dẫn trong bối cảnh giá xăng đang tiến sát mức 6 USD mỗi gallon tại California. Lựa chọn xe hybrid là điều hợp lý, khi nhiều mẫu xe đạt đến mức tiết kiệm nhiên liệu lên tới 40-50 dặm mỗi gallon. Những con số thực sự gây ấn tượng.
Một báo cáo gần đây từ Hiệp hội Đại lý Ô tô Mới California cho thấy doanh số xe hybrid đã vượt qua xe điện lần đầu tiên kể từ năm 2020, trong khi doanh số xe điện giảm 25% so với đầu năm ngoái. Trên thực tế, xe hybrid hiện đang chiếm thị phần lớn nhất từ trước đến nay tại California. Yếu tố quyết định nằm ở bài toán kinh tế. Giá trung bình của một chiếc xe điện hiện nay là hơn $50,000. Vì vậy, nếu quan tâm đến khả năng tiết kiệm nhiên liệu và muốn tìm một mẫu xe giá rẻ hơn, người mua có xu hướng chọn xe hybrid. Cho đến khi có các mẫu xe điện với mức giá trong khoảng $30,000 – $40,000, tình hình sẽ thay đổi.
Nhận thấy điều này, chính quyền California vào cuộc. Tiểu bang vừa công bố chương trình hoàn tiền “MyFirstEV” thay thế cho chính sách ưu đãi thuế liên bang dành cho xe điện đã bị hủy bỏ. Theo kế hoạch này, những người mua xe điện lần đầu sẽ nhận được khoản hỗ trợ $3,400 cho bất kỳ chiếc xe điện mới nào có giá dưới $50,000. Một nửa số tiền tài trợ sẽ do 13 nhà sản xuất xe hơi tham gia chương trình chi trả. Việc mua xe điện cũ cũng đủ điều kiện nhận khoản hỗ trợ bằng một nửa mức trên. Tổng ngân sách của chương trình lên tới $270 triệu.
Theo Hiệp hội Xe điện (Electric Vehicle Association), các hãng xe có thể đang đáp ứng nhu cầu tức thời của người tiêu dùng bằng các dòng xe hybrid, nhưng không hề phớt lờ sự tăng trưởng của xe điện tại các quốc gia khác. Chính sách này của California giúp các nhà sản xuất Mỹ duy trì vị thế cạnh tranh nhất định so với xu hướng chung đang diễn ra trên thế giới.
Hiên tại, khách hàng vẫn xem xe hybrid là lựa chọn tối ưu nhất. Người mua hài lòng với mức tiết kiệm nhiên liệu khoảng 40 hay 50 dặm mỗi gallon. Trong những năm trước đây, đạt đến con số trên 35 mpg đã là tốt. Thị trường hiện nay chủ yếu là những người quan tâm đến chi phí, cả chi phí mua xe tại đại lý chi phí đổ xăng. (HD)
ORANGE COUNTY, California (NV) – Orange County đạt tiến bộ đáng kể trong việc tiếp cận, phòng ngừa và cung cấp nơi tạm trú cho người vô gia cư, nhưng tình trạng thiếu nhà ở lâu dài cùng việc cắt giảm ngân sách đang khiến hệ thống hỗ trợ rơi vào cảnh quá tải, theo nhật báo The Orange County Register, ngày 23 Tháng Bảy.
Mạng Lưới Phối Hợp Hỗ Trợ Người Vô Gia Cư (Continuum of Care) và Ủy Ban Giải Quyết Tình Trạng Vô Gia Cư Orange County họp hôm Thứ Ba, 21 Tháng Bảy, cùng các đơn vị cung cấp dịch vụ, đưa ra những đánh giá kết quả sau cuộc kiểm đếm năm 2026.
Một người vô gia cư ở Orange County. (Hình minh họa: Erika Taylor/Voice of OC)
Cuộc kiểm đếm ghi nhận có 6,321 người trải qua tình trạng vô gia cư vào thời điểm khảo sát trong Tháng Giêng, giảm 14% so với hai năm trước. Lần đầu tiên, số người ở trong các cơ sở tạm trú cao hơn số người sống ngoài đường.
Ông Doug Becht, giám đốc Văn Phòng Điều Phối Chăm Sóc Người Vô Gia Cư Orange County, cho rằng kết quả này phản ánh nhiều quyết định và khoản đầu tư được thực hiện trong nhiều năm, thay vì chỉ những hoạt động kể từ lần kiểm đếm trước.
Từ năm 2016, tổng số giường dành cho người vô gia cư trong quận hạt tăng hơn 4,000. Riêng giường tại các cơ sở tạm trú tăng gần gấp ba, từ hơn 1,100 lên khoảng 3,100.
Tuy nhiên, số đơn vị nhà ở hỗ trợ lâu dài chỉ tăng từ khoảng 2,300 lên 3,200 trong cùng thời gian. Khoảng cách chênh lệch giữa tốc độ phát triển nhà tạm trú và nhà ở lâu dài gây ra điểm tắc nghẽn trong toàn bộ hệ thống.
Ông Tim Shaw, thành viên Hội Đồng Continuum of Care, cho biết Orange County từng gần như không có hệ thống nhà tạm trú. Trước đây, nếu cơ sở tạm trú mùa Đông tại kho vũ khí không hoạt động trong một đêm lạnh, người vô gia cư gần như không còn nơi nào để đến.
Theo ông, việc tăng số giường khẩn cấp và nhà ở chuyển tiếp là thành quả đáng ghi nhận. Dù vậy, quận hạt vẫn gặp khó khăn trong việc đưa người từ nơi tạm trú sang nhà ở ổn định.
Các cơ sở tạm trú hiện gần như kín chỗ. Trong khi nhiều người đủ điều kiện nhận nhà ở lâu dài, số căn nhà và phiếu hỗ trợ tiền thuê lại quá ít.
Cuộc kiểm đếm năm 2024 cho thấy 72% người sống trong các cơ sở tạm trú do quận hạt điều hành đủ điều kiện chuyển sang nhà ở lâu dài, nhưng chỉ có 1/12 người được kết nối với một cơ hội nhà ở. Ông Becht cho biết tình hình năm nay cũng tương tự.
“Đây là vấn đề của nguồn cung nhà ở, chứ không phải của các cơ sở tạm trú,” ông nói.
Ông Benjamin Hurst, giám đốc điều hành Salvation Army Orange County, cho biết tổ chức này có thể xây dựng các cơ sở tạm trú khá nhanh và hiệu quả, nhưng việc phát triển nhà ở hỗ trợ lâu dài khó khăn hơn nhiều, nhất là khi phải duy trì ngân sách hoạt động.
Theo ông, tình trạng vô gia cư về căn bản vẫn là vấn đề nhà ở Orange County cần tìm những giải pháp mới để người đang sống trong nhà tạm trú có thể chuyển sang nơi ở ổn định.
Bà Becks Heyhoe, giám đốc điều hành United to End Homelessness, nhận định việc tăng số giường và tỉ lệ sử dụng nhà tạm trú là một thành công rõ rệt. Những khoản đầu tư vào hệ thống tạm trú khẩn cấp đang phát huy hiệu quả.
Tuy nhiên, bà cho rằng quận hạt cần tiếp tục vận động chính phủ liên bang tăng tài trợ cho phiếu hỗ trợ nhà ở, đồng thời tìm cách thu hút các tổ chức từ thiện tham gia chương trình tái định cư nhanh.
Bà cũng lưu ý khoảng 1/4 số người được khảo sát năm 2026 cho biết họ lần đầu rơi vào cảnh vô gia cư trước 24 tuổi. Theo bà, con số này cho thấy trẻ em và thanh niên đang chịu ảnh hưởng nặng nề từ cuộc khủng hoảng nhà ở.
Orange County vì thế cần đầu tư nhiều hơn cho các gia đình gặp khó khăn và thanh niên trong giai đoạn chuyển tiếp, nhằm ngăn ngừa tình trạng vô gia cư kéo dài qua nhiều năm.
Một thách thức khác là nguồn tài trợ chính phủ từ cả tiểu bang lẫn liên bang đều suy giảm mạnh.
Chương trình phiếu nhà ở khẩn cấp ban đầu được dự tính kéo dài đến năm 2030, nhưng nguồn tiền chấm dứt từ năm ngoái. Ông Becht cho biết quận hạt dự kiến ngân sách dành cho các dự án nhà ở hỗ trợ lâu dài sẽ giảm đáng kể trong vài năm tới.
Bà Shelby Feliciano-Sabala, giám đốc phụ trách hợp tác của Project Hope Alliance, cho rằng cần tập trung vào nguyên nhân căn bản của tình trạng vô gia cư. Theo bà, áp lực tài chính là lý do hàng đầu khiến nhiều người mất nơi ở.
Một số tổ chức phi lợi nhuận đề nghị tăng trợ cấp tiền thuê nhà, nhất là trong lúc nhiều phiếu hỗ trợ sắp hết hiệu lực. Nếu không có nguồn trợ giúp thay thế, những gia đình đang thuê nhà có nguy cơ bị đẩy trở lại đường phố hoặc cơ sở tạm trú.
Bên cạnh vấn đề nhà ở, Orange County còn thiếu dịch vụ điều trị cho người mắc chứng nghiện rượu hoặc ma túy.
Bác Sĩ Veronica Kelly, giám đốc Cơ Quan Chăm Sóc Sức Khỏe Orange County, cho biết quận hạt cần đầu tư thêm vào trung tâm cai nghiện, cơ sở phục hồi và các chương trình chấp nhận Medi-Cal.
Số giường tại các trung tâm điều trị nội trú trong quận hạt tăng 125%, tương đương hơn 100 giường. Thêm 88 giường có thể sớm được đưa vào sử dụng, nhưng các thành phố cần cung cấp địa điểm phù hợp.
Theo bà Kelly, cung cấp nhà ở là điều cần thiết, nhưng người được cung cấp nơi ở cũng phải nhận đủ dịch vụ để duy trì cuộc sống ổn định. Nếu tình trạng nghiện hoặc các vấn đề sức khỏe chưa được giải quyết, họ có thể tiếp tục mất việc và quay lại tình trạng vô gia cư.
Các giới chức và tổ chức hỗ trợ đều thống nhất rằng Orange County đạt nhiều tiến bộ trong việc giảm số người sống ngoài đường và tăng khả năng tiếp cận nơi tạm trú. Tuy nhiên, nếu nguồn cung nhà ở lâu dài không tăng tương ứng, các cơ sở tạm trú sẽ tiếp tục kín chỗ, còn những người đủ điều kiện nhận nhà vẫn phải chờ đợi trong vô vọng. (T.C.) [kn]
Ngày 8 Tháng Sáu, Tenzin Gyatso – pháp danh của Đức Đạt Lai Lạt Ma thứ 14 – được đưa vào phòng mổ bệnh viện Indraprastha Apollo (New Delhi, Ấn Độ) để thay khớp gối trái. Ngày 12 Tháng Sáu, ngài xuất viện, kịp mừng sinh nhật lần thứ 91 vào ngày 6 Tháng Bảy. Về mặt tâm linh, ngài là hóa thân (“tulku”) của Bồ Tát Quán Thế Âm (tiếng Tây Tạng gọi là “Chenrezig”). Dù vậy, thân xác phàm trần của ngài rồi cũng trở về cát bụi. Cuộc chiến giành quyền định đoạt những gì xảy ra ngay khi ngài rời trần thế từng âm ỉ nay càng nóng dần.
Đức Đạt Lai Lạt Ma thứ 14. Hình chụp hồi Tháng Hai, 2026. (Hình: Ritesh Shukla/Getty Images)
Một “Đạt Lai Lạt Ma Trung Quốc”
Với Trung Quốc, cuộc tranh quyền kế vị Đạt Lai Lạt Ma thứ 14 là một trong những vấn đề đặc biệt quan trọng, trong khuôn khổ chiến lược định hình Phật Giáo không chỉ ở Trung Quốc mà còn khu vực. Nhiều năm qua, chế độ cộng sản vô thần Trung Quốc đã đầu tư nhiều tiền của vào chiến dịch “cộng sản hóa” Phật Giáo, từ việc dựng các ngôi chùa, xây trường “đại học Phật Giáo,” đến việc cho mượn xá lợi và cổ xúy các chương trình trao đổi tăng ni khắp Châu Á.
Chiến lược “ngoại giao Phật Giáo” của Bắc Kinh phục vụ ba mục đích. Thứ nhất, nó giúp cải thiện hình ảnh Trung Quốc tại khu vực vốn chịu ảnh hưởng mạnh của Phật Giáo Nam Tông (Theravada). Thứ hai, nó xây dựng một mạng lưới tu viện và tăng đoàn nước ngoài nhằm ủng hộ một vị Đạt Lai Lạt Ma do Bắc Kinh chỉ định. Thứ ba, nó phục vụ mục tiêu trong nước là “cộng sản hóa” Phật Giáo Tây Tạng và “Hán hóa” văn hóa Tây Tạng.
Thời điểm hiện tại, “ứng cử viên” cho Đạt Lai Lạt Ma thứ 15 chắc chắn đã được Trung Quốc chọn sẵn. Bắc Kinh sẽ không công nhận bất kỳ nhân vật nào mà cộng đồng Tây Tạng lưu vong đưa lên theo ý nguyện của Tenzin Gyatso.
Phần mình, cộng đồng Tây Tạng lưu vong cũng chắc chắn không thừa nhận bất kỳ “Đạt Lai Lạt Ma cộng sản” nào mà Bắc Kinh chọn. Tại lễ sinh nhật lần thứ 90 vào Tháng Bảy, 2025, Đức Đạt Lai Lạt Ma thứ 14 khẳng định, thể chế chọn người kế nhiệm theo truyền thống phải được duy trì khi ngài qua đời, rằng tổ chức Gaden Phodrang của ngài là nơi duy nhất có toàn quyền công nhận sự tái sinh Đạt Lai Lạt Ma.
Với Bắc Kinh, việc can thiệp việc kế vị Đạt Lai Lạt Ma không là vấn đề tôn giáo. Nó là chuyện chính trị. Vị Đạt Lai Lạt Ma tương lai nhất thiết phải là công cụ của họ. Tiền lệ đã có. Năm 1995, khi Đức Đạt Lai Lạt Ma thứ 14 công nhận một cậu bé 6 tuổi là Panchen Lama (“Ban Thiền Lạt Ma”) thứ 11 – vị trí tôn giáo quan trọng thứ hai sau Đức Đạt Lai Lạt Ma – chính quyền Trung Quốc đã bắt cóc đứa trẻ. Đến nay, số phận nạn nhân vẫn còn là một bí ẩn (xin xem lại: “Ai thay thế Đức Đạt Lai Lạt Ma?,” Người Việt, ngày 6 Tháng Chín, 2025).
Nhiều năm nay, Bắc Kinh không ngừng nỗ lực xóa sổ Phật Giáo Tây Tạng. Quyền tự do tín ngưỡng và bản sắc văn hóa truyền thống của bảy triệu người Tây Tạng sinh sống trên đất Trung Quốc bị bóp nghẹt đến mức tuyệt đối.
Tu viện không còn là nơi tu tập mà là trung tâm giáo dục tư tưởng chính trị. Tăng ni phải học tư tưởng Tập Cận Bình trong khuôn khổ cái gọi là “giáo dục lòng yêu nước.” Họ thậm chí phải “thi đậu” các kỳ kiểm tra “nhận thức chính trị” để được tiếp tục ở lại “tu học.” Bất kỳ ai không vượt qua được các kỳ kiểm tra đều bị tống khỏi tu viện. Họ phải lên án Đạt Lai Lạt Ma thứ 14 là kẻ “chia rẽ đất nước.” Và họ phải nằm lòng luật pháp Trung Quốc hơn là thuộc kinh kệ.
Trong tất cả chùa chiền và nhà riêng, nhà sư và người dân Tây Tạng giờ đây không được treo ảnh các vị Đạt Lai Lạt Ma tiền nhiệm. Thậm chí các bức tranh cuộn truyền thống của văn hóa Tây Tạng cũng phải tháo xuống để thay bằng chân dung Tập Cận Bình và Mao Trạch Đông. Thế hệ trẻ Tây Tạng phải vào các trường nội trú do nhà nước quản lý; trong đó, ngôn ngữ Tây Tạng được thay bằng tiếng Quan Thoại. Điều đó có nghĩa trong tương lai, mọi kinh điển Phật Giáo Tây Tạng bản gốc không còn ai có thể đọc được.
Chiến lược tiếp theo của cộng sản Trung Quốc là “thương mại hóa” để Phật Giáo Tây Tạng biến thành thứ “sản phẩm văn hóa tâm linh” hơn là tín ngưỡng tu tập thuần túy. Bắc Kinh đã chi hàng tỷ đô để trùng tu các thánh tích Phật Giáo cổ.
Tại thị trấn Lumbini (Lâm Tỳ Ni, Nepal – nơi Đức Phật Thích Ca Mâu Ni đản sinh; một trong bốn thánh tích quan trọng nhất của Phật Giáo), một khoản đầu tư khổng lồ trị giá $3 tỷ đã được đầu tư nhằm biến Lâm Tỳ Ni thành địa điểm “du lịch tâm linh.” Từ năm 2006, Trung Quốc cũng tổ chức thường xuyên các Diễn Đàn Phật Giáo Thế Giới.
Nói cách khác, sự kế thừa về mặt tâm linh, tức chọn ra vị Đạt Lai Lạt Ma thứ 15, không đơn thuần là sự kiện tôn giáo. Nó là vấn đề cốt lõi trong cuộc tranh giành ảnh hưởng đối với một đức tin hiện được gần 500 triệu người trên thế giới thực hành. Việc có một tân Đạt Lai Lạt Ma không là biểu tượng của dân chủ và nhân quyền là điều rất quan trọng đối với cộng sản Trung Quốc. Nhiều năm nay, Trung Quốc đã thực hiện đủ cách để làm suy yếu uy tín chính trị của Đạt Lai Lạt Ma thứ 14.
Năm 2008, trong bối cảnh thế giới chao đảo bởi cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu, chính phủ Anh chính thức công nhận Tây Tạng là một phần của Trung Quốc. London từ bỏ lập trường ủng hộ quyền tự trị của Tây Tạng vốn duy trì suốt hơn một thế kỷ. Chỉ vài tháng sau, Thủ Tướng Ôn Gia Bảo đến London và thúc đẩy kim ngạch thương mại song phương lên $60 tỷ.
Năm 2014, khi đến Na Uy nhân dịp 25 năm ngày nhận Nobel Hòa Bình, Đức Đạt Lai Lạt Ma bị toàn bộ chính phủ nước này phớt lờ. Na Uy đã phải nhượng bộ, khi bị Bắc Kinh dọa rằng, nếu họ tử tế với Đạt Lai Lạt Ma thì hãy quên đi việc bán cá cho thị trường Trung Quốc. Hai năm sau, khi Đức Đạt Lai Lạt Ma tới Mông Cổ, Trung Quốc lập tức áp thuế nặng lên quốc gia láng giềng này.
Và một “Đạt Lai Lạt Ma Ấn Độ”
Với Châu Âu, họ cũng xem vấn đề Đạt Lai Lạt Ma là chuyện “nhạy cảm chính trị.” Cường quốc duy nhất ủng hộ mạnh cộng đồng Tây Tạng lưu vong cũng như Đạt Lai Lạt Ma thứ 14, đến nay, vẫn là Mỹ. Ngày 27 Tháng Năm, giới chức Đại Sứ Quán Hoa Kỳ đã dự lễ nhậm chức của một Sikyong tại Dharamshala (Ấn Độ).
Sikyong là chức danh người đứng đầu chính quyền Tây Tạng lưu vong (tương tự thủ tướng một chính phủ). Tháng Sáu, Dân Biểu Michael McCaul (Cộng Hòa-Texas) đệ trình một tu chính án lên Quốc Hội, khẳng định chính phủ Mỹ công nhận việc kế vị của Đạt Lai Lạt Ma là vấn đề tâm linh và Trung Quốc không có thẩm quyền can thiệp.
Ngoài Mỹ, phải kể đến Ấn Độ. Chính sách Phật Giáo của Ấn Độ được xây dựng dựa trên các yếu tố lịch sử và địa lý. Đức Phật đắc đạo tại Bồ Đề Đạo Tràng (Bodh Gaya), thuyết bài pháp đầu tiên tại Lộc Uyển (Sarnath) và nhập niết bàn tại Câu Thi Na (Kushinagar) – tất cả đều diễn ra trên đất Ấn Độ. Điều New Delhi luôn muốn là chuyển hóa di sản văn minh Phật Giáo thành chiến lược ngoại giao tôn giáo, nhằm không chỉ gìn giữ giá trị Phật Giáo truyền thống mà còn giúp hạn chế sự lan truyền phiên bản “Phật Giáo cộng sản” từ Trung Quốc.
Năm 2011, Ấn Độ thành lập Liên Minh Phật Giáo Quốc Tế như một đối trọng về mặt thể chế trước đà xâm lấn Phật Giáo của Trung Quốc. Từ đó đến nay, New Delhi thường xuyên đăng cai Hội Nghị Thượng Đỉnh Phật Giáo Toàn Cầu; nâng cấp cơ sở hạ tầng hành hương với dự án “Cung Đường Phật Giáo”; biến những địa điểm linh thiêng thành nơi thực thi chiến lược ngoại giao.
Trong thực tế, chính sách ngoại giao tôn giáo đã trở thành công cụ đặc trưng của Ấn Độ. Những năm gần đây, các thánh tích và xá lợi Phật đã được đưa đến Thái Lan, Việt Nam, Mông Cổ… – những nơi mà Trung Quốc vốn thống trị về mặt ảnh hưởng kinh tế. Tháng Giêng, 2026, đích thân Thủ Tướng Narendra Modi khai mạc triển lãm “Ánh Sáng và Hoa Sen” với việc trưng bày các báu vật Piprahwa – những thánh tích được khai quật năm 1898 tại Piprahwa (bang Uttar Pradesh), gồm xá lợi và hàng ngàn hiện vật quý.
Tại Lumbini (Lâm Tỳ Ni, Nepal), Ấn Độ cũng xây một trung tâm văn hóa Phật Giáo quốc tế với chi phí đến $10 triệu. Nếu có nơi nào được xem là “đấu trường” giành giật ảnh hưởng tôn giáo giữa Ấn Độ và Trung Quốc thì đó chính là Lâm Tỳ Ni.
Khi Trung Quốc biến nơi này là địa điểm du lịch tâm linh, Ấn Độ nỗ lực bằng mọi cách để nơi đản sinh của Đức Phật không biến thành chỗ mà những diễn ngôn tôn giáo méo mó của Trung Quốc có thể áp đảo.
New Delhi cũng chẳng ngại công khai ủng hộ Đức Đạt Lai Lạt Ma thứ 14. Từ lâu, việc cưu mang ngài và chính quyền trung ương Tây Tạng suốt 67 năm đã mang lại cho Ấn Độ một vị thế đạo đức tôn giáo đặc biệt trong thế giới Phật Giáo nói chung. Tất cả cho thấy Ấn Độ gần như chắc chắn công nhận vị Đạt Lai Lạt Ma thứ 15 mà cộng đồng Tây Tạng lưu vong chọn ra. Và Dharamshala vẫn sẽ là “thủ đô” của cộng đồng Tây Tạng lưu vong sau khi vị Đạt Lai Lạt Ma thứ 14 viên tịch. [kn]
Luật Sư LyLy Nguyễn chuyên về Hoạch Ðịnh Tài Sản, Luật Sư LyLy chuyên thảo Di Chúc và Tín Mục (trust), ủy quyền điều hành tất cả tài sản, dặn dò săn sóc y tế khi bất lực và hoạch định kế nghiệp. Về Luật Thương Mại, Luật Sư LyLy giúp thành lập công ty và tổ hợp hùn hạp. Nếu cần tham khảo riêng xin liên lạc với Luật Sư LyLy Nguyễn tại văn phòng ở địa chỉ: 17151 Newhope Street, Suite 113, Fountain Valley, California 92708. Điện thoại: (714) 531-7080, website: www.lylylaw.com
Luật Sư LyLy Nguyễn
(Hình minh họa: storyblocks.com)
Giả sử quý vị quyết định chọn thủ tục “giải quyết di sản” (probate) để thanh toán gia tài thì việc đầu tiên là ủy thác một nhân vật tín cẩn làm người chấp hành di chúc (executor). Nhiều vị muốn biết sau này khi mình chết rồi thì mọi việc ra sao. Bài này trình bày những diễn tiến mà người chấp hành sẽ phải trải qua.
Mở gia tài (Open the estate):
Ngay sau cái chết của chủ nhân gia tài, công việc đầu tiên của người chấp hành là nộp ngay cho tòa án sở tại bản chính của di chúc để tòa thụ lý; đây chính là tòa án quận hạt (county court) nơi người chết cư ngụ. Tại vài tiểu bang còn cần chứng minh di chúc hợp lệ trước một cuộc tuyên phán ngắn. Thường đây là thông lệ nhưng lỡ có khiếu nại – nghĩa là có người đòi đối chất tính chất hợp lệ của di chúc, hoặc đây là chúc thư sau cùng của người quá cố, hoặc trong di chúc có điều khoản phức tạp rắc rối thì phải cần đến luật sư đứng ra giải quyết. Tại nhiều tiểu bang khác tòa án di sản bắt buộc có luật sư đại diện ra hầu tòa.
Để “mở gia tài” người chấp hành di chúc nộp một vài loại mẫu để thông báo cho tòa án và các thành phần liên hệ biết về cái chết của chủ nhân di sản. Trong giai đoạn này tùy theo luật tiểu bang, người chấp hành sẽ chọn một trong các loại thủ tục “giải quyết di sản” khác nhau thí dụ như có giám sát, không giám sát hoặc di sản nhỏ. Quyết định này rất quan trọng vì vậy cần hội ý luật sư cho ý kiến nên hay không nên chọn cho mỗi loại.
Thu thập gia tài (Collecting the estate assets):
Giai đoạn kế tiếp là kiểm kê tất cả của cải người chết để lại. Nếu trước đó chủ nhân lập sẵn danh sách mọi mục thì người chấp hành sẽ khỏe khoắn vì đỡ hao tốn tiền bạc lẫn thời giờ trong việc truy lục di sản. Lúc này sự giúp đỡ của luật sư rất cần thiết trong việc phân biệt những gì phải đem ra tòa giải quyết hay không.
Giả sử mọi vật đều hoàn toàn thuộc chủ quyền riêng của người chết, những món qua thủ tục “giải quyết di sản” của tòa án thí dụ như cổ phiếu (stocks) và công khố phiếu (bonds) thì trị giá sẽ tính theo giá chính thức vào ngày chết. Tương tự những trương mục ngân hàng cũng sẽ kết toán ngay ngày chết. Giá trị của các của cải dưới hình thức khác thí dụ như bất động sản, đồ cổ, đồ sưu tập hay các tác phẩm nghệ thuật thì phải cần đến chuyên viên định giá nhà nghề.
Điều hành gia tài (Managing the estate’s assets):
Nếu người quá cố là sở hữu chủ một nghiệp vụ hay một bất động sản đang sinh lợi hay đang có trong tay một số cổ phiếu hay công khố phiếu, thì người chấp hành phải có trách nhiệm điều hành kế tục các di sản đó. Vì vậy trong di chúc phải ghi rõ người chấp hành được quyền hạn giữ lại một vài loại của cải trong di sản, quyền tiếp tục điều hành cơ nghiệp, quyền mua bán bất động sản, quyền vay mượn tiền bạc và quyền khai thuế sao cho có lợi. Tất cả mọi quyết định này đều mang tầm cỡ hợp pháp quan trọng, do đó người chấp hành hẳn phải dùng đến luật sư để cố vấn pháp luật.
Tuy vậy không hẳn mọi mục đều bắt buộc phải qua thủ tục “giải quyết di sản.” Dưới dây là một phần danh sách các món không lệ thuộc vào di chúc:
Tài sản đặt trong tín mục (a trust).
Tài sản có liên chủ quyền (joint tenancy), tuy nhiên không phải là tài sản cộng đồng (community property)
Tiền bảo hiểm nhân thọ bồi thường khi chết, tiền trợ cấp của chính phủ, các khoản phúc lợi nhân viên (employee benefits) do sở làm cung cấp dưới các khế ước riêng biệt.
Tài sản trước khi chết đã tặng cho người khác.
Các trương mục tiền bồi thường chỉ trả vào lúc chết (Pay-on-death account)
Trương mục hưu trí có chỉ định tên người thụ hưởng.
Trước bạ nhà đất sang tên thừa kế khi chết (Transfer-on-death beneficiary deeds)
Trước bạ nhà đất cho tài sản giữ lại lúc sinh thời (Deeds with reserved life estates)
Thanh toán thuế má (Handling taxes):
Người chấp hành di chúc phải thông báo cho cơ quan thuế vụ liên bang IRS biết mình được ủy thác nhiệm vụ chấp hành “giải quyết di sản” bằng cách gửi một mẫu đơn để xin số nhận dạng thuế (taxpayer ID) riêng rẽ dùng trong việc khai thuế gia tài. Người này phải nộp đơn thanh toán thuế gia tài liên bang (federal estate tax) nếu tổng số tài sản trị giá vượt hơn mức giới hạn miễn trừ qui định ($15,000,000 cho 2026). Đồng thời cũng còn phải khai thuế tiểu bang dù đôi khi chỉ là gia tài cỡ nhỏ.
Đồng thời người chấp hành di chúc cũng còn phải nộp tờ khai thuế lợi tức cá nhân của người chết bao gồm những gì người ấy kiếm được trong năm thuế cuối cùng. Tờ khai thuế này (Form 1040) phải khai trước ngày 16 Tháng Tư của năm sau khi qua đời ngoại trừ trường hợp xin gia hạn. Mặt khác phải nộp tờ khai thuế di sản bao gồm lợi tức thâu được trong thời gian tiếp tục điều hành những gì để lại thí dụ như tiền lãi, tiền bản quyền, tiền bán bất động sản,… Dĩ nhiên mọi khoản nợ thuế phải trả trước khi phân phối tiền bạc cho các người thụ hưởng. Người chấp hành phải quyết định nhiều lần về việc làm cách nào trả thuế, khi nào trả; và trong số đó có nhiều quyết định hiển nhiên ảnh hưởng quan trọng đến số tiền thuế phải đóng.
Đóng gia tài (Closing the estate):
Bước này thay đổi theo luật từng tiểu bang, nhưng nói chung gồm việc nộp cho tòa án vài mẫu đơn khác nhau. Những mẫu đơn này bắt buộc người chấp hành di chúc phải chứng minh rằng: (1) đã thông báo kịp thời về cái chết của người chủ gia tài đến tất cả mọi thành phần liên quan kể cả các chủ nợ, (2) thời gian do tòa án ấn định cho mọi thành phần liên hệ đầy đủ thời giờ khiếu nại nay đã qua đi, và (3) tất cả những đòi hỏi hợp lệ kể cả nợ thuế đã được trả xong. Ngoài ra còn phải lập một bản “kết toán chung cuộc” bao gồm tổng cộng tất cả di sản trừ mọi chi phí. Cuối cùng bản kết toán phải nêu rõ ràng số tiền còn lại phân chia cho các thừa kế hưởng thụ mỗi người được bao nhiêu.
Phân phối di sản (Distributing the assets):
Mặc dù luật tiểu bang đều khác nhau về chi tiết, nhưng đều có đường hướng chung là tất cả gia tài không được đem phát cho thụ hưởng trước khi được tòa án chấp thuận những đơn từ của người chấp hành nộp cho tòa liên quan đến tài sản, khiếu nại, thuế hay những đề mục khác như đề cập ở trên. Tại nhiều tiểu bang tòa cho phép trích một phần di sản phân phối tạm cho gia đình người quá cố để có tiền sinh sống trước giai đoạn giải quyết cuối cùng. Nhờ vậy thân nhân còn lại có thể tránh được mưu sinh khó khăn trong cuộc sống.
Thủ tục “giải quyết di sản” tuy có vẻ thông lệ nhưng cũng có thể vấp nhiều vấn đề pháp lý hóc búa cần phải có ngay luật sư trợ giúp giải quyết. Những trở ngại này có thể xẩy ra dưới nhiều hình thức ra ngoài khuôn khổ những gì đã đề cập trước đây thí dụ như:
Người chấp hành phải đóng tiền thế chân do đó nên kiểm điểm di chúc có khoản nào ghi miễn tiền thế chân hay không?
Cách thông báo về cái chết của người chủ gia tài sao cho chứng minh được rằng mọi thành phần liên hệ đều đã nhận thông báo.
Quyền khiếu nại của người hôn phối. Luật tiểu bang thường cho vợ hoặc chồng của người quá cố được hưởng một số phần trăm gia tài để lại. Do đó nếu di chúc không cho người này phần nào thì tòa vẫn cấp cho số phần trăm pháp định bất kể di chúc viết ra sao.
Gia cư của gia đình người chết thông thường được bảo vệ tránh chủ nợ, tại một vài tiểu bang điều này có thể trở thành vấn đề thưa kiện rắc rối.
Bất động sản tọa lạc ngoài tiểu bang không bao gồm trong “thủ tục giải quyết” di chúc của tòa địa phương, do đó cần phải khai xin “giải quyết di sản” phụ thuộc tại các nơi đó.
Các thừa kế tranh chấp kiện thưa lẫn nhau.
Các chủ nợ khiếu nại và tranh tụng.
Cũng như thường lệ người viết xin xác nhận nội dung của những loạt bài tìm hiểu luật pháp này chỉ có mục đích sử dụng với tính cách thông tin (information) giúp quý độc giả một vài kiến thức tổng quát về luật pháp Hoa Kỳ mà thôi và không thể coi như liên hệ của luật sư với thân chủ (attorney-client relationship). Do đó nếu có vấn đề liên quan đến luật, quý độc giả vẫn cần thảo luận với một luật sư chuyên môn về trường hợp của quý vị.
Trump lại mắng nữ ký giả: “Câu hỏi ngu ngốc”, lần thứ tư trong 6 ngày
Tổng Thống Donald Trump lại công kích một nữ ký giả vì đặt câu hỏi về dự luật bầu cử mà ông đang thúc đẩy. Đây được cho là ít nhất lần thứ tư trong vòng sáu ngày ông Trump nổi giận hoặc dùng lời lẽ miệt thị đối với một nữ phóng viên.
Sự việc xảy ra hôm Thứ Hai 27/7 trên Air Force One, khi tổng thống đang trên đường đến Michigan. Nhà báo Jennifer Jacobs của CBS News hỏi tại sao ông muốn Thượng Viện tiếp tục họp tại Washington, thay vì để các nghị sĩ trở về tiểu bang vận động cho cuộc bầu cử giữa kỳ, chỉ còn 99 ngày nữa sẽ diễn ra. Trump đáp: “Tại sao cô lại hỏi một câu ngu ngốc như vậy? Thật là một câu hỏi ngu ngốc!”
HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Hai nữ sinh viên đang học y khoa chửi thề, dọa “trả đũa” bệnh nhân bằng cách “tiêm thuốc độc” vì bị chê khi livestream (phát trực tiếp) tại bệnh viện trong kỳ thực tập.
Tối 26 Tháng Bảy, một danh khoản mạng xã hội đăng tải clip phát trực tiếp trên TikTok ghi lại hình ảnh hai cô gái ngồi tại quầy tiếp tân của bệnh viện Đa Khoa Đức Giang, cho rằng sẽ “trả đũa” bệnh nhân.
Hai sinh viên y khoa Trường Đại Học Kinh Doanh và Công Nghệ Hà Nội chửi bậy và dọa “tiêm thuốc độc” vào bệnh nhân khi đang trực ở bệnh viện. (Hình: Dân Trí)
Đoạn video sau đó lan truyền trên nhiều nền tảng mạng xã hội. Các bài đăng lại có hàng ngàn lượt tương tác, bình luận và chia sẻ. Nhiều người bất bình, lo lắng bởi cho rằng hai cô gái này là nhân viên y tế nhưng có hành động, phát ngôn phản cảm, không chuẩn mực ngay trong bệnh viện.
Theo báo Thanh Niên, trước làn sóng phẫn nộ của dư luận, lo sợ bị tẩy chay, khoảng 9 giờ 30 phút tối cùng ngày, bệnh viện Đa Khoa Đức Giang lên mạng phân bua, khẳng định: “Hai cá nhân xuất hiện trong clip không phải là cán bộ, nhân viên của bệnh viện, mà là hai sinh viên tên ĐTM và H. của Lớp Yk27.04, ngành Y Khoa Trường Đại Học Kinh Doanh và Công Nghệ Hà Nội đang thực tập.”
Nói với báo Tuổi Trẻ hôm 27 Tháng Bảy, bà Trần Thị Oanh, phó giám đốc bệnh viện Đa Khoa Đức Giang, cho rằng: “Thực sự chúng tôi rất bất ngờ. Các em đều đã là sinh viên năm thứ tư, ở độ tuổi trưởng thành, đã được trang bị kiến thức cũng như ý thức về trách nhiệm của công dân. Vì vậy, khi xảy ra sự việc, bệnh viện rất tiếc và không nghĩ rằng lại có những hành vi như vậy. Ngay sau khi nắm được thông tin, bệnh viện đã tiến hành xử lý theo quy định và thông báo tới nhà trường để phối hợp giải quyết. Đến thời điểm này, các nội dung liên quan đã cơ bản được xử lý theo đúng quy trình, những vấn đề còn lại sẽ tiếp tục được phối hợp với nhà trường theo diễn biến của sự việc,” bà Oanh nói.
Một góc khuôn viên Trường Đại Học Kinh Doanh và Công Nghệ Hà Nội. (Hình: Dương Tâm/VnExpress)
Trong khi đó, trả lời báo VnExpress, ông Phạm Dương Châu, phó hiệu trưởng trường Đại Học Kinh Doanh và Công Nghệ Hà Nội, cho rằng việc sinh viên “phát ngôn không đúng chuẩn mực” là sai.
“Nhà trường không chỉ dạy chuyên môn mà còn dạy cả đạo đức, tính cách bởi thầy thuốc như mẹ hiền. Sinh viên phải chịu trách nhiệm trước hành vi của mình,” ông Châu nói.
Theo ông Châu, nhà trường sẽ đình chỉ học tập, yêu cầu hai sinh viên viết tường trình.
Còn đại diện truyền thông Đại Học Kinh Doanh và Công Nghệ Hà Nội cho hay, nhà trường dự kiến họp hội đồng kỷ luật, làm việc với bệnh viện Đa Khoa Đức Giang để “xử lý nghiêm, dứt điểm.” Lúc nào có kết quả giải quyết cụ thể, nhà trường sẽ gửi thông cáo tới các báo đài để dư luận biết.
Song, nhà trường không cung cấp thông tin về lực học của hai nữ sinh viên trên. (Tr.N) [kn]
GRAND HAVEN, Michigan (NV) – Một ông chồng ở Michigan bị cáo buộc bắn chết vợ và sáu đứa con, đốt nhà rồi tự tử, cảnh sát loan báo hôm Thứ Hai, 27 Tháng Bảy, theo ABC News.
Xe cảnh sát Ottawa County, Michigan. (Hình minh họa: Ottawa County Sheriff’s Office)
Cả tám người thiệt mạng vì vết đạn, OCSO cập nhật thông tin hôm Thứ Hai sau khi có kết quả giảo nghiệm tử thi.
Người chồng, ông Kristopher Karolkiewicz, 47 tuổi, chết do tự tử, còn người vợ, bà Amanda Karolkiewicz, 39 tuổi, và sáu đứa con bị sát hại, OCSO xác nhận.
Cảnh sát không nêu danh tánh sáu đứa con, chỉ cho biết bao gồm bốn con trai lần lượt từ 5, 11, 12 và 15 tuổi cùng hai con gái 11 tuổi. Trong đó có bốn đứa trẻ là con ruột, còn hai đứa kia là con nuôi, theo OCSO.
“Đây là bi kịch không thể diễn ra bằng lời mà có lẽ chúng tôi không bao giờ biết rõ chuyện gì xảy ra,” Đại Úy Jake Sparks của OCSO cho hay trong buổi họp báo hôm Thứ Hai. “Nhưng chúng tôi sẽ cố gắng hết sức tìm ra câu trả lời và tưởng niệm các nạn nhân.”
Ban đầu, lính cứu hỏa tới khu vực này vào sáng Thứ Sáu sau khi nhận được tin báo có mùi khói, nhưng không thấy nhà nào bị cháy, ông Sparks cho biết.
Vài tiếng sau, lính cứu hỏa quay lại nơi đó sau khi nhận được tin báo có khói trắng bốc lên tại một căn nhà, và khi tiến vào trong để cố gắng dập tắt đám cháy, họ thấy thi thể tám người ở trong phòng ngủ khác nhau khắp nhà, theo ông Sparks.
Cảnh sát đang điều tra nguyên nhân vụ cháy nhưng tin rằng đám cháy do cố ý đốt ở nhiều nơi khắp nhà và tầng hầm bị hư hại nặng nề, ông Sparks cho hay. Mấy con thú nuôi của gia đình này, gồm vài con chó và ít nhất một con mèo, cũng chết trong đám cháy, ông cho biết.
“Không còn nghi can nào khác và kết quả điều tra cho thấy đây là vụ giết người rồi tự tử, và phóng hỏa sau khi giết người,” ông Sparks xác nhận trong thông cáo báo chí của OCSO hôm Thứ Hai.
Ông Sparks nói ông tin rằng sự việc có lẽ bắt đầu vào đêm hôm trước. Khẩu súng được sử dụng trong vụ này là súng lục, theo ông Sparks.
Cảnh sát đang tiếp tục điều tra vụ án này. (Th.Long) [kn]
