HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Dữ liệu thu được từ thiết bị giám sát trên xe hơi được Bộ Công An Việt Nam sử dụng làm căn cứ để xử phạt về “vi phạm pháp luật, trật tự, an toàn giao thông đường bộ.”
Báo Dân Trí hôm 15 Tháng Bảy cho biết, Bộ Tư Pháp Việt Nam đã “công khai thẩm định” và sắp đưa vào áp dụng dự thảo “nghị định quy định về thiết bị giám sát hành trình, thiết bị ghi nhận hình ảnh người lái xe, khoang chở khách trên phương tiện giao thông đường bộ” do Bộ Công An soạn thảo.
Xe hơi kinh doanh vận tải ở Việt Nam phải lắp thiết bị giám sát hành trình, thiết bị ghi nhận hình ảnh tài xế và khoang chở khách. (Hình: Như Quỳnh/Dân Trí)
Theo đó, xe hơi cá nhân, xe doanh nghiệp, xe kinh doanh vận tải (xe đò, xe chở hàng, xe đầu kéo, xe cứu thương, xe cứu hộ giao thông…) phải lắp thiết bị giám sát hành trình (hành trình xe chạy, tốc độ xe, thông tin về số lần và thời gian dừng xe, đậu xe, thời gian lái xe liên tục); thiết bị ghi hình ảnh tài xế và khoang chở khách.
Dự thảo nêu rõ, dữ liệu thu được từ thiết bị giám sát hành trình, ghi hình ảnh tài xế và khoang chở khách phải được “ghi nhận liên tục trong mọi điều kiện ánh sáng về hình ảnh của người lái xe.”
Ngoài ra, nguồn dữ liệu ghi nhận của các thiết bị giám sát trên phải được lưu trữ trên thẻ nhớ của thiết bị ít nhất 30 ngày, và trên máy chủ dịch vụ ít nhất một năm. Trong khi đó, Cục Cảnh Sát Giao Thông lưu giữ trên máy chủ của mình ít nhất phải ba năm.
Cũng tại dự thảo, Bộ Công An đề nghị dữ liệu vi phạm pháp luật về giao thông của tài xế, hành vi gây mất an toàn giao thông của người lái, vi phạm pháp luật trong khoang chở khách được lưu trữ trên máy chủ dịch vụ ít nhất ba tháng và trên máy chủ của Cục Cảnh Sát Giao Thông ít nhất ba năm.
Hết thời hạn lưu trữ nêu trên, dữ liệu sẽ được xóa, hủy – trừ các dữ liệu thuộc “trường hợp được tiếp tục sử dụng để phục vụ việc xác minh, xử lý vi phạm, giải quyết khiếu nại, tố cáo, điều tra, hoạt động quản lý nhà nước…”
Cảnh sát giao thông được kiểm tra xe đò, xe vận tải để “xử lý vi phạm” mọi lúc, mọi nơi. (Hình: Trần Thanh/Dân Trí)
“Việc lưu trữ, truyền, khai thác, chia sẻ, xử lý dữ liệu thu được từ thiết bị giám sát trên xe hơi về máy chủ dịch vụ và máy chủ Cục Cảnh Sát Giao Thông, cũng như việc chia sẻ dữ liệu với các cơ quan có liên quan được thực hiện theo quy định của pháp luật về dữ liệu, bảo vệ dữ liệu cá nhân và quy định khác của pháp luật liên quan,” dự thảo nêu rõ.
Đặc biệt, Bộ Công An nhấn mạnh, doanh nghiệp sở hữu xe hơi, chủ xe hơi cá nhân và tài xế “phải có trách nhiệm phối hợp cung cấp danh khoản, mật khẩu, địa chỉ, đường dẫn truy cập thiết bị giám sát trên xe cho lực lượng cảnh sát giao thông để kiểm tra, kiểm soát khi có yêu cầu.”
Dự trù, Bộ Công An trình chính phủ CSVN ban hành nghị định này ngay trong Tháng Bảy, 2026. (Tr.N) [kn]
ORANGE COUNTY, California (NV) – Sau vụ hỗn loạn Lễ Độc Lập ở Newport Beach, cảnh sát Buena Park và Huntington Beach đang đề phòng những vụ thanh thiếu niên quậy phá và có thể bạo động sau khi được cảnh báo.
Thanh thiếu niên quậy phá tại công viên Knott’s Berry Farm ở Buena Park
Cầu tàu Huntington Beach. (Hình minh họa: Mario Tama/Getty Images)
Theo đài KTLA hôm Thứ Bảy, 11 Tháng Bảy, Sở Cảnh Sát Buena Park cảnh báo công chúng vụ một số thanh thiếu niên có thể quậy phá ở công viên Knott’s Berry Farm xảy ra sớm nhất là vào Thứ Bảy, 18 Tháng Bảy.
“Chúng tôi biết được một sự kiện không được cho phép có thể xảy ra ở Knott’s Berry Farm. Chúng tôi đang hợp tác với công viên này và các đối tác an ninh để nhận dạng những người tổ chức. Chúng tôi sẽ tăng cường tuần tra và sẽ có những hành động phù hợp với những người phạm tội hay phá phách,” Sở Cảnh Sát Buena Park đăng trên mạng xã hội.
Công viên Knott’s Berry Farm từng bị nhiều vụ quậy phá của thanh thiếu niên, khiến họ phải thông qua quy định mới vào năm 2023. Theo quy định đó, du khách từ 15 tuổi trở xuống phải có người lớn từ 21 tuổi trở lên đi cùng để vào công viên hoặc ở lại sau 4 giờ chiều. Những người 15 tuổi trở xuống không có người lớn đi chung sẽ bị đuổi ra.
Quậy phá ở Huntington Beach
Theo báo mạng Orange County Tribune hôm Thứ Bảy, 11 Tháng Bảy, thành phố biển Huntington Beach, láng giềng của Newport Beach, cũng có thể gặp cảnh quậy phá tương tự.
Một truyền đơn được đăng trên mạng xã hội cho thấy một vụ “chiếm thành phố” có thể xảy ra vào Thứ Bảy, 1 Tháng Tám. Tuy chưa biết có xảy ra thật hay không, nhưng Sở Cảnh Sát Huntington Beach đang chuẩn bị đối phó.
Trong một thông điệp đăng trên Facebook, Sở Cảnh Sát Huntington Beach cho biết đội điều tra đặc biệt đã nhận dạng được những người có thể là người tổ chức và quảng bá vụ quậy phá có thể xảy ra.
Họ còn cho hay những người gây bạo lực, phá của, và trộm cắp sẽ bị truy tố, và cả các thiếu niên lẫn cha mẹ sẽ phải chịu trách nhiệm cho các thiệt hại.
Các thành phố đang đề phòng
Sự việc xảy ra ở Newport Beach vào Lễ Độc Lập vừa qua có đến mấy ngàn người có mặt, khiến hơn 350 cảnh sát viên của thành phố này và một số nơi khác đến để kiểm soát tình hình.
Hiện nay, ngoài Buena Park và Huntington Beach, cảnh sát ở khu vực Los Angeles cũng đang đề phòng. Cảnh sát thành phố lớn nhất California và các thành phố lân cận đang tăng cường tuần tra ở những nơi giới trẻ hay tụ tập.
Sở Cảnh Sát Los Angeles County cảnh báo nhiều thanh thiếu niên có thể tụ tập ở Lakewood, còn Sở Cảnh Sát Los Angeles thì cho biết sẽ không khoan nhượng những hành vi bất hợp pháp tại bãi biển Dockweiler State Beach. (TL) [đ.d.]
HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Hôm 15 Tháng Bảy, Cơ Quan An Ninh Điều Tra Công An Hà Nội đã khởi tố, bắt giữ ba người là lãnh đạo Nhà Xuất Bản Hội Nhà Văn với cáo buộc có sai phạm liên quan cuốn sách “Chuyện Với Thanh – Lời Kể Mới Về Ánh Sáng” của tác giả Nguyễn Thành Nam.
Cụ thể, bà Nguyễn Thúy Hằng, 50 tuổi, giám đốc Nhà Xuất Bản Hội Nhà Văn; ông Đào Bá Đoàn 55 tuổi, phó giám đốc kiêm tổng biên tập Nhà Xuất Bản Hội Nhà Văn; và ông Nguyễn Văn Yên, 64 tuổi, trưởng Ban Biên Tập Nhà Xuất Bản Hội Nhà Văn; để điều tra về tội “làm, tàng trữ, phát tán hoặc tuyên truyền thông tin, tài liệu, vật phẩm nhằm chống nhà nước Cộng Hòa Xã Hội Chủ Nghĩa Việt Nam.”
Cuốn sách khiến lãnh đạo Nhà Xuất Bản Hội Nhà Văn bị khởi tố và 23 cơ quan báo chí bị xử phạt. (Hình: Pháp Luật TP.HCM)
Công An Hà Nội nhận định, ba bị can trên đã “có hành vi biên tập, chỉnh sửa, xuất bản, quảng bá cuốn sách.”
Theo bản tin trên Đài Truyền Hình Việt Nam (VTV), ông Đoàn với vai trò tổng biên tập nhà xuất bản cùng với ông Yên có vai trò kiểm duyệt, chỉnh sửa nội dung cuốn sách. Từ Tháng Sáu đến cuối Tháng Chín, 2025, hai ông này đã đọc, biên tập, chỉnh sửa cuốn sách.
Tháng Giêng, 2026, Nhà Xuất Bản Hội Nhà Văn ký hợp đồng hợp tác xuất bản sách với tác giả Nguyễn Thành Nam, sau khi ông này nộp 1 tỷ đồng ($38,087) cho nhà xuất bản. Trong đó, 120 triệu đồng ($4,570) chi cho những người trực tiếp sửa bản thảo, gần 280 triệu đồng ($10,664) cho các hoạt động in ấn, quảng cáo, ra mắt cuốn sách. Số tiền còn lại nhà xuất bản đang giữ làm quỹ tiền mặt.
Trước vụ này, hôm 19 Tháng Sáu vừa qua, Nhà Xuất Bản Hội Nhà Văn cũng đã bị xử phạt hành chính 100 triệu đồng ($3,800) và buộc tạm dừng hoạt động hai tháng, tiêu hủy toàn bộ 9,700 cuốn sách “Chuyện Với Thanh – Lời Kể Mới Về Ánh Sáng.”
Ngoài số tiền nộp phạt, Nhà Xuất Bản Hội Nhà Văn bị yêu cầu “rà soát, chấn chỉnh toàn diện hoạt động chuyên môn” trong hai tháng bị tạm dừng hoạt động ấn hành sách và nộp lại hơn 423 triệu đồng ($16,089) tiền thu bất hợp pháp từ việc phát hành cuốn sách trên.
Bị can Nguyễn Thúy Hằng, giám đốc Nhà Xuất Bản Hội Nhà Văn, tại cơ quan công an. (Hình: VnExpress)
Cùng ngày, Cục Báo Chí thuộc Bộ Văn Hóa, Thể Thao và Du Lịch cho biết 23 cơ quan báo chí sẽ bị xử phạt vì đăng tải các nội dung ca ngợi cuốn sách ”Chuyện Với Thanh – Lời Kể Mới Về Ánh Sáng.”
Thông tin trên được ông Lưu Đình Phúc, cục trưởng Cục Báo Chí, cho biết tại cuộc họp báo thường kỳ của Bộ Văn Hóa, Thể Thao và Du Lịch hôm 15 Tháng Bảy.
Không thấy truyền thông Việt Nam đưa danh tính cụ thể báo đài nào đã “dính” đến sự việc.
Báo Thanh Niên dẫn tin chung chung cho hay, 21 cơ quan báo chí sẽ bị phạt ở khung “nghiêm trọng” với mức 60 triệu đồng ($2,285)/báo; một báo ở khung “ít nghiêm trọng” bị phạt 5 triệu đồng ($190) và thu hồi giấy phép một báo do đã giải thể.
Đồng thời, các cơ quan chủ quản bị chỉ đạo “kiểm điểm nghiêm minh, đúng bản chất sai phạm trong quy trình xuất bản.”
Cụ thể, kỷ luật, cách chức một người; cảnh cáo một người; khiển trách ba người; đình chỉ công tác sáu người; điều chuyển công tác bốn người và dừng hợp tác với các cộng tác viên liên quan.
Giống như “quy trình” các vụ phạt vạ hành chính những người dân bị quy chụp đưa tin “xuyên tạc, sai sự thật,” Cục Báo Chí cho hay ngay sau khi phát hiện sai phạm, cơ quan quản lý đã yêu cầu gỡ bài và làm rõ trách nhiệm. Còn các tòa soạn “đã nhận lỗi, rút kinh nghiệm về thẩm định nguồn tin và xử lý nghiêm túc.”
Trước đó, hôm 7 Tháng Bảy, Cơ Quan An Ninh Điều Tra Công An Thành Phố Hà Nội đã khởi tố, bắt giữ tác giả Nguyễn Thành Nam, 65 tuổi, cũng với cáo buộc “làm, tàng trữ, phát tán hoặc tuyên truyền thông tin, tài liệu, vật phẩm nhằm chống nhà nước Cộng Hòa Xã Hội Chủ Nghĩa Việt Nam.”
Theo báo đài trong nước, vụ bắt giữ này liên quan đến cuốn sách trên và nhiều video có nội dung bị cho là “vi phạm pháp luật.”
Bị can Đào Bá Đoàn, phó giám đốc kiêm tổng biên tập Nhà Xuất Bản Hội Nhà Văn, khai báo với công an. (Hình: VnExpress)
Cơ quan điều tra nhận định, ông Nam sở hữu những tài liệu với nội dung “có tính chất xuyên tạc lịch sử các cuộc cách mạng, đường lối, chủ trương của đảng, nhà nước,” “xúc phạm Hồ Chí Minh, Võ Nguyên Giáp và nhiều lãnh đạo đảng, nhà nước khác.”
Báo chí lề đảng dẫn lời cơ quan công an cho biết thêm, ông Nam đã thừa nhận nhiều nội dung trong cuốn sách là “không đúng sự thật,” bày tỏ sự hối hận và “gửi lời xin lỗi đến bạn đọc.”
Theo một bản tin của báo Tuổi Trẻ, Cục Xuất Bản, In và Phát Hành kết luận rằng, cuốn sách của ông Nam “có một số thông tin, nhận định không chính xác về một số nhân vật, sự kiện lịch sử” và “sử dụng ngôn ngữ thể hiện chưa phù hợp khi viết về Hồ Chí Minh và một số lãnh đạo tiền bối của đảng CSVN.”
Từ nhiều tuần trước khi cuốn sách bị thu hồi, giới dư luận viên đồng loạt lên án cách ông Nguyễn Thành Nam mô tả ông Hồ Chí Minh với những cụm từ như “điếu đóm,” “30 tuổi lang thang không nghề nghiệp, không có chỗ ở cố định,” “job phụ bếp,” “phượt”…
Theo lập luận của dư luận viên, việc sử dụng các cụm từ này để mô tả ông Hồ Chí Minh là “lật sử,” “xúc phạm,” “bôi bác, hạ bệ lãnh tụ”… (Tr.N) [kn]
ATLANTA, Georgia (NV) – Bị đội tuyển Anh dẫn trước một bàn nhưng các cầu thủ Argentina đã lội ngược dòng bằng hai bàn thắng liên tiếp để hiên ngang bước vào trận chung kết gặp Tây Ban Nha vào ngày 19 Tháng Bảy tới đây.
Sự chặt chẽ và lỗi 12 liên tục của hai đội ở hiệp một đã thay đổi bằng lối chơi tấn công ở hiệp hai với nhiều pha bóng hấp dẫn cùng bàn thắng đã đến trong thế trận mở. Anh-Argentina xứng đáng là trận đấu của hai đội bóng nhiều duyên nợ trong lịch sử.
Anthony Gordon (18) cắt mặt hậu vệ Molina ghi bàn cho đội Anh. (Hình: Patricia De Melo Moreira / AFP via Getty Images)
Đội hình xuất phát của Anh có bất ngờ khi Morgan Rogers đá chính thay cho Madueke trên hàng công. Trong khi đó, Argentina có những thay đổi ở tuyến tiền vệ trong đó không có cái tên De Paul trong đội hình xuất phát, thay vào đó là Giuliano Simeone, con trai của Diego Simeone, người từng khiến David Beckham của Anh nhận thẻ đỏ tại World Cup France 1998.
Cả hai có điểm chung là vào bán kết sau những trận đấu khó khăn đến nghẹ thở. Anh nhọc nhằn đánh bại Congo 2-1, thắng chủ nhà Mexico 3-2 trong thế thiếu người rồi ngược dòng hạ Na Uy 2-1 ở tứ kết. Argentina mệt mỏi vào bán kết với hai trận đá trọn 120 phút trước Cape Verde và Thụy Sĩ, còn trận thắng trong 90 phút lại là nghẹt thở sau khi bị Ai Cập dẫn trước 2-0 rồi lội ngược dòng thắng lại 3-2 trong 10 phút cuối.
Mới 15 phút đầu đã có sáu pha phạm lỗi 12 và trọng tài phải can thiệp những cái đầu nóng của hai bên cho thấy sự căng thẳng trong cuộc đối đầu Anh-Argentina.
Lautaro Martinez (số 22) của Argentina ghi bàn thắng thứ hai cho đội nhà trong trận bán kết FIFA World Cup 2026 giữa Anh và Argentina. (Hình: Buda Mendes/Getty Images)
Hiệp một nổi bật với sức công phá của Jude Bellingham, người luôn bị từ 2-3 cầu thủ Argentina lao vào mỗi khi có bóng. Bên kia sân, cũng là một số 10, Messi với pha cầm bóng đâm thẳng vào trung lộ khiến Anderson của Anh phải nhận thẻ vàng.
Hiệp hai có thay đổi về chiến thuật khi Argentina chơi với một đội hình dâng cao hơn. Ngay phút 47, Julian Alvarez đã có hai cú sút liên tiếp một bị thủ môn Jordan Pickford phá ra và một chệch cột.
Trong khi Argentina đang say men tấn công và tìm kiếm cơ hội thì đội Anh có pha phản công mẫu mực ở phút 55. Jude Bellingham nhả bóng ở biên phải cho Morgan Roger thoát xuống thực hiện cú tạt bóng chính xác để Gordon cắt mặt hậu vệ Molina dứt điểm đánh bại thủ thành Martinez mở tỉ số 1-0.
Argentina gia tăng tấn công đẩy đội Anh vào thế phòng ngự. Phút 69, Messi di chuyển sát cánh phải thực hiện đường chuyền cho Nico Gonzalez, cầu thủ mới vào sân thay người hai phút trước, đánh đầu hiểm hóc. Bàn gỡ hòa tưởng đã đến nhưng cú bay người ngoạn mục của thủ môn Pickford đã cứu thua cho đội tuyển Anh.
Jude Bellingham (10, áo trắng) trong sự vây ráp rất chặt và rát của các cầu thủ Argentina. (Hình: Paul Ellis/AFP via Getty Images)
Anh càng ngày càng chơi co cụm trước sức ép khủng khiếp của Argentina vẫn là những quả treo bóng vào và liên tiếp những pha đánh đầu cận thành của Argentina nhưng thủ môn Pickford vẫn tỏa sáng giữa hai cột cầu môn.
Trận đấu vỡ òa với bàn gỡ hòa 1-1 vào phút 86 của Enzo Fernandez tung cú sút cực đẹp ngoài vòng 16m50 hạ gục thủ môn Pickford. Tiếp theo là bàn thắng phút 90+2 của tiền đạo vào thay người Martinez đánh đầu ấn định tỉ số 2-1.
Lội ngược dòng thần kỳ, Argentina vào chung kết gặp Tây Ban Nha. (Thiện Vi) [kn]
LOS ANGELES, California (NV) – Mick Jagger tiết lộ lý do John Lennon từng khuyên ông đừng gặp Elvis Presley, theo People hôm Thứ Ba, 14 Tháng Bảy.
Trên chương trình podcast “Conan O’Brien Needs a Friend” hôm Thứ Hai, Jagger, trưởng ban nhạc Rolling Stones, nhớ lại lúc Lennon, thành viên nhóm Beatles, khuyên ông đừng gặp “những người hùng” của ông.
Mick Jagger dự 2026 New York City Ballet Spring Gala tại David H. Koch Theater, Lincoln Center ở thành phố New York hôm 7 Tháng Năm. (Hình: Theo Wargo/Getty Images)
“Tôi nhớ John nói với tôi, ‘Ừ, anh không bao giờ nên gặp những người hùng của anh,’” Jagger kể. “‘Mick, nếu là anh, tôi sẽ không bao giờ gặp Elvis.’ Nên tôi không gặp. Tôi nghe lời John khuyên.”
Jagger, 82 tuổi, cho hay ông “đúng là ngớ ngẩn” vì ông sẽ “rất thích nếu gặp Elvis.”
“Tại sao tôi nghe lời John khuyên?” Jagge hỏi. “Nhưng lúc đó, có vẻ anh khuyên đúng… Anh kể tôi nghe toàn bộ chuyện này hơn một lần. Nên tôi mất hứng. Nên tôi muốn giữ hình ảnh Elvis của tôi cho riêng mình. Tôi không muốn hình ảnh Elvis của tôi tan vỡ như John, nhưng có lẽ nếu tôi gặp Elvis, hình ảnh Elvis của tôi sẽ khác.”
Lennon, cũng là nhà tranh đấu chính trị, bị người hâm mộ cực đoan ám sát ngay trước nhà ông ở thành phố New York năm 1980 khi ông 40 tuổi.
Presley, biệt danh “Vua Rock and Roll,” qua đời tại nhà riêng, căn biệt thự Graceland, ở Memphis, Tennessee, năm 1977, khi ông 42 tuổi.
Mới Thứ Sáu tuần trước, Rolling Stones phát hành album thứ 25 của họ được thực hiện trong phòng thu âm – “Foreign Tongues” – nhưng hôm 30 Tháng Sáu, Jagger cho tạp chí NME hay ông “đã bắt đầu sáng tác ca khúc.”
“Nhưng có thể dành cho người khác. Mỗi khi sáng tác bài hát, đôi khi người ta quyết định, ‘Không phải cho mình, mà có thể cho Chili Peppers’ hay ai đó,’” Jagger nói với NME. (Th.Long) [kn]
Tô Lâm, Trump và “chủ nghĩa cộng sản container”: Đảng giữ quyền, tư bản kiếm tiền
Vào ngày 6 tháng Bảy năm 2026, trên tờ Washington Examiner, một tờ báo bảo thủ, xuất hiện một bài bình luận có cái tựa rất “gắt”: “Vietnam’s communists quietly surrender to capitalism — with Trump resort” (tạm dịch: Cộng sản Việt Nam âm thầm đầu hàng chủ nghĩa tư bản — qua dự án nghỉ dưỡng của Trump). Tác giả bài viết là Bob Armstrong, một cựu thủy quân lục chiến Mỹ từng tham chiến tại Việt Nam. Ông đã dùng một cụm từ cực kỳ độc đáo để gọi mô hình của Việt Nam hiện nay: “Container Communism” — tức là Chủ nghĩa cộng sản container.
Ba câu hỏi lớn:\
1. Một quốc gia mang danh cộng sản nhưng vận hành hoàn toàn theo luật tư bản như Việt Nam thì thực sự đang đi về đâu?
2. Ai là người bỏ túi nhiều lợi ích nhất từ mô hình này, vì sao dự án Trump Hưng Yên lại là một nghịch lý phơi bày tất cả?
3. “Chủ nghĩa cộng sản container” và cái bắt tay tỷ đô tại Hưng Yên có ý nghĩa gì đối với cộng đồng người Việt tại Mỹ?
EAST RUTHERFORD, New Jersey (NV) – Lịch sử World Cup gần 100 năm, thời gian nghỉ giữa hai hiệp chỉ kéo dài 15 phút theo Luật Bóng Đá do IFAB ban hành, nhưng trận chung kết World Cup 2026 sẽ chứng kiến khoảng nghỉ gấp đôi thời gian quy định để tất cả cùng thưởng thức chương trình trình diễn âm nhạc quy mô, theo Daily Mail ngày 15 Tháng Bảy.
Giới chuyên môn không hài lòng với việc FIFA từng tự hào bóng đá là môn thể thao số 1, thế mà khi đưa bóng đá đến Bắc Mỹ lại học các show sự kiện ở Super Bowl mà người Mỹ rất thích.
Tom Cochrane (phải) trình diễn trong giờ nghỉ trận Thụy Sĩ-Colombia tại Vancouver. Giữa hai hiệp trận chung kết sẽ là một show trình diễn âm nhạc hoành tráng. (Hình: David Ramos/Getty Images)
Đã có ý kiến đặt ra rằng có phải FIFA đang “Mỹ hóa” World Cup hay đơn giản chỉ là “nhập gia tùy tục” khi trận chung kết diễn ra trên đất Mỹ?
Lần đầu tiên World Cup có “halftime show.” Điều mà đứng dưới góc độ chuyên môn thì các cầu thủ và huấn luyện viên rất ngao ngán do cầu thủ bị ngắt nhịp thi đấu còn người hâm mộ thì đi xem chung kết được khuyến mãi thêm món ca nhạc.
Chỉ với thời gian nghỉ giữa mỗi hiệp để cầu thủ uống nước đã bị chỉ trích nhiều dù đó là bài toán thương mại rất lớn mà FIFA tạo điều kiện để đưa vào các clip quảng cáo bộn tiền lên TV.
Thế nhưng trận chung kết World Cup 2026 không chỉ vài phút mà là 15 phút nghỉ thông thường giữa hai hiệp và 15 phút cộng thêm để chen vào show âm nhạc mà Chủ Tịch FIFA Gianni Infantino gọi đó là sự kiện lịch sử, nơi bóng đá, âm nhạc và văn hóa hòa làm một.
Sự kiện có sự hợp tác của Global Citizen và được đạo diễn nghệ thuật bởi Chris Martin (Coldplay) cùng những nghệ sĩ hàng đầu như Shakira, Madonna, BTS và cả Justin Bieber được công bố tham gia.
Với giới bóng đá thì nghỉ lâu để xem ca nhạc là điều chưa từng có nhưng với người Mỹ xem các sự kiện thể thao thì đã quá quen thuộc. Như NBA có show giải lao, MLB có các tiết mục giải trí, NHL có biểu diễn trên sân còn Super Bowl thì có Halftime Show.
Giờ thì FIFA “nhập gia tùy tục” học rất nhanh từ Super Bowl.
Một chương trình halftime show tại Super Bowl 2025. (Hình: Gregory Shamus/Getty Images)
Phân tích của giới tuyền thông thì trong thời đại TikTok, YouTube và mạng xã hội, FIFA không còn cạnh tranh với UEFA hay Olympic nữa mà đối thủ của họ là Netflix, là Disney, là Super Bowl và các nền tảng giải trí toàn cầu.
FIFA chấp nhận kiểu sự kiện mà Super Bowl rất thành công, điều đó cũng đồng nghĩa với tiền, với yếu tố thương mại khi sẽ có nhiều nhà tài trợ hơn, quảng cáo đắt giá hơn và truyền hình có nhiều “giờ trống” để phát hơn…
Nếu trước đây, người Mỹ còn phải học bóng đá thì bây giờ đến lượt FIFA học Mỹ mang các sự kiện “ngoài luồng” vào bóng đá. (Yến Nhi) [kn]
ATLANTA, Georgia (NV) – Diego Maradona Jr., con trai của cầu thủ huyền thoại Diego Maradona mới đây đã lên tiếng phản đối quan điểm của huấn luyện viên Lionel Scaloni, theo Mundo Deportivo ngày 15 Tháng Bảy.
Diego Maradona Jr. phản ứng mạnh và không ngần ngại chống huấn luyện viên Lionel Scaloni khi ông này cho rằng Argentina gặp Anh ở bán kết World Cup 2026 chỉ đơn thuần là một trận bóng đá.
Diego Maradona Jr. giống Diego Maradona như đúc. Hình này chụp khi Maradona Jr. 15 tuổi lúc chưa được Maradona nhận làm con trai. (Hình: Filippo Monteforte/AFP via Getty Images)
Có lẽ huấn luyện viên Scaloni muốn các học trò mình đừng để những chuyện bên ngoài bóng đá tác động vào trong đó có cả yếu tố lịch sử, yếu tố chính trị nên ông kêu gọi với lời dặn dò các học trò: “Đây chỉ là một trận bóng đá. Chúng ta sẽ gặp đối thủ rất mạnh, họ có huấn luyện viên xuất sắc và có những cầu thủ giỏi.”
Tuy nhiên khi nghe lời phát biểu trên, con trai của cố danh thủ Maradona, Diego Maradona Jr. đã phản ứng cho rằng cuộc đối đầu giữa Argentina với Anh luôn mang ý nghĩa đặc biệt đối với người Argentina và sẽ không bao giờ được nhìn nhận như một trận đấu bình thường.
Diego Maradona Jr. lên tiếng chỉ trích thẳng huấn luyện viên Scaloni: “Cha tôi, Diego Maradona chắc chắn không bao giờ xem đây là một trận đấu bình thường. Đối với mọi người Argentina và những người yêu mến Diego Maradona thì đây là dịp đặc biệt để gợi lên mối thù hận và lòng yêu nước, biến nó thành hành động. Gặp đội Anh, các cầu thủ, những người Argentina phải nhớ đến cuộc chiến Malvinas, đến những người đồng hương đã thiệt mạng. Cha tôi cũng với suy nghĩ này mà đã làm được điều vĩ đại ở Mexico 1986 đặc biệt là hai bàn thắng trong chiến thắng trước người Anh.”
Nhắc đến Diego Maradona Jr., báo chí Argentina đề cập đây là con trai của huyền thoại Diego Maradona và Cristiana Sinagra. Anh có tên khai sinh là Diego Armando Sinagra, sinh năm 1986 tại Naples, Ý. Diego Maradona Jr. được tòa án Ý công nhận là con của Maradona năm 1993, nhưng đến năm 2003 mới gặp cha lần đầu và được Maradona chính thức thừa nhận năm 2007 khi Diego Maradona Jr. tròn 21 tuổi.
Diego Maradona Jr. nối nghiệp cha, từng thi đấu cho nhiều câu lạc bộ hạng thấp ở Ý và khoác áo đội tuyển bóng đá bãi biển Ý trước khi chuyển sang công tác huấn luyện.
Diego Maradona Jr. hiện anh dẫn dắt câu lạc bộ Portici ở giải nghiệp dư Eccellenza của Ý. Anh không có tài năng đá banh như cha mình nhưng về phần ăn nói thẳng thắn và sẵn sàng chỉ trích những người có quan điểm trái ngược bằng những lời lẽ nặng và được báo chí Anh, Ý lẫn Argentina thích khai thác.
Diego Maradona Jr. (phải) lên tiếng mạnh mẽ chống lại quan điểm của huấn luyện viên Scaloni của đội Argentina. (Hình: Ivan Romano/Getty Images)
Cũng theo Diego Maradona Jr., chiến thắng của Argentina trước đội tuyển Anh tại World Cup 1986 đã biến mọi cuộc đối đầu giữa hai đội Argentina và Anh vượt ra ngoài khuôn khổ thể thao kể từ đó. Anh kết luận đúng chất Diego Maradona và được báo chí Argentina rất thích thú: “Trận bán kết lần này sẽ rất khó khăn cho Argentina. Để giành được chiến thắng thì các cầu thủ Argentina phải mang tinh thần của một trận chiến như Diego Maradona cha tôi.”
Trong khi Maradona Jr. đề cao ý nghĩa lịch sử của cuộc đối đầu Argentina-Anh thì đội trưởng Anh Harry Kane của Anh có quan điểm gần giống với huấn luyện viên Scaloni của Argentina. Đội trưởng đội Anh khuyên các cầu thủ hai bên không nên quá bận tâm đến những câu chuyện trong quá khứ nhất là chuyện chính trị giữa hai quốc gia. (Nguyễn Luân) [kn]
PHÚ THỌ, Việt Nam (NV) – Bốn giám đốc công ty vừa bị Công An Tỉnh Phú Thọ khởi tố với cáo buộc dùng công cụ kích hoạt như crack, active để cài đặt “chui” phần mềm Microsoft trên hàng chục ngàn máy vi tính bán cho khách hàng.
Các bị can gồm: Bùi Đắc Ánh Dương, 36 tuổi, giám đốc công ty Cổ Phần Hệ Thống Thông Tin Athena Việt Nam; Nguyễn Thị Thanh Huyền, 45 tuổi, giám đốc công ty Thương Mại và Dịch Vụ Sông Lam; Đặng Hùng Cường, 39 tuổi, giám đốc điều hành công ty Giải Pháp Công Nghệ Tek-Solution; Khuất Tiến Minh, 36 tuổi, giám đốc Giải Pháp Công Nghệ Tek-Solution, và Nguyễn Văn Hưng, 37 tuổi, nhân viên công ty Sông Lam, bị khởi tố về tội “xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan.”
Các bị can trong vụ án. (Hình: Tuổi Trẻ)
Đây là lần đầu tiên ở Việt Nam có người bị khởi tố liên quan đến việc sử dụng lậu nhu liệu máy tính.
Báo Tuổi Trẻ tối 14 Tháng Bảy dẫn kết quả điều tra bước đầu cho biết, vụ án bắt đầu khi hôm 11 Tháng Sáu vừa qua, khi Công An Tỉnh Phú Thọ đồng loạt khám xét các địa điểm, thu giữ nhiều thiết bị, tài liệu liên quan thì phát hiện các bị can đã sử dụng các công cụ kích hoạt trái phép như crack, active để cài đặt, sử dụng lậu phần mềm Microsoft trên hàng trăm máy tính mang thương hiệu Thánh Gióng bán cho doanh nghiệp, cơ quan ở nhiều tỉnh, thành.
Qua điều tra xác định, từ năm 2022 đến 2026, ba công ty Sông Lam, công ty Athena Việt Nam và công ty Công Nghệ Tek-Solution đã bán 13,956 máy tính cài lậu phần mềm Microsoft cho 509 đơn vị là cơ quan, tổ chức, cá nhân ở Việt Nam với tổng tiền 181 tỷ đồng (gần $6.9 triệu).
Ngoài ra, trong thời gian này, công ty Cổ Phần Truyền Thông và Máy Tính Thánh Gióng đã bán 53,000 máy tính cho 730 tổ chức, cá nhân với tổng doanh số là 450 tỷ đồng ($17.1 triệu).
Công an đánh giá tình trạng sử dụng trái phép các phần mềm có bản quyền như hệ điều hành Windows và bộ ứng dụng Microsoft Office thời gian qua “diễn ra khá phổ biến tại Việt Nam.”
Cơ quan điều tra khám xét công ty Thương Mại và Dịch Vụ Sông Lam. (Hình: Tuổi Trẻ)
Theo đó, nhiều người đã tổ chức quảng cáo, mua bán hoặc chia sẻ phần mềm lậu trên website, diễn đàn công nghệ, mạng xã hội và sàn thương mại điện tử. Hành vi trên bị cho là “đã xâm phạm quyền tác giả” với phần mềm máy tính của Microsoft.
Sau khi Mỹ công bố Việt Nam là “quốc gia vi phạm sở hữu trí tuệ nghiêm trọng nhất” vào cuối Tháng Tư vừa qua, mức cao nhất so với mức “ưu tiên theo dõi” của các năm trước đó, chính phủ của Thủ Tướng Lê Minh Hưng liên tục đẩy mạnh chiến dịch trấn áp các sản phẩm và hoạt động vi phạm quyền sở hữu trí tuệ, bao gồm vi phạm bản quyền trực tuyến, xâm phạm nhãn hiệu…
Hiện, Cơ Quan Cảnh Sát Điều Tra Công An Tỉnh Phú Thọ đang tiếp tục mở rộng điều tra, làm rõ vai trò của các tổ chức, cá nhân có liên quan. (Tr.N) [kn]
DALLAS, Texas (NV) – Ngay sau thất bại của đội tuyển Pháp trước Tây Ban Nha, giới chuyên môn Pháp liền mổ xẻ vụ tiền vệ N’Golo Kante được xem là buồng phổi của đội Pháp trong lần vô địch World Cup 2018 lẫn á quân 2022 nhưng tại World Cup 2022 bị “nhốt” trên ghế dự bị không một phút ra sân, theo L’Équipe ngày 15 Tháng Bảy.
Trận bán kết đội tuyển Pháp thua 0-2 trước Tây Ban Nha người ta nhắc nhiều về Lamine Yamal, về Pedro Porro và về lối chơi Tiki-taka hiện đại của Tây Ban Nha. Mọi người cũng nhắc đến những cơ hội hiếm hoi bị bỏ lỡ của Pháp hay chiếc thẻ vàng vì bất lực của Kylian Mbappe… Nhưng với giới chuyên môn của Pháp, khi cảm xúc lắng xuống, thì câu hỏi lớn được đặt ra: Vì sao Didier Deschamps mang “buồng phổi” đội Pháp, N’Golo Kante đến World Cup 2026 nhưng chưa bao giờ có ý định sử dụng ngôi sao cần mẫn này?
N’Golo Kante (thứ hai từ trái) ngồi buồn bã nhìn đồng đội không có lối ra trước Tây Ban Nha. Sáu trận rồi anh không có một phút ra sân. (Hình: Ronaldo Schemidt/AFP via Getty Images)
Sáu trận, tên N’Golo Kante xuất hiện đều đặn trong danh sách đăng ký thi đấu, nhưng số phút ra sân vẫn là 0 dù thể trạng của anh luôn ở tư thế sẵn sàng.
Sáu trận qua, có những trận Pháp làm mưa gôn rồi thay người hàng loạt để làm nóng các đôi chân ngồi trên ghế dự bị, cũng có trận thay người để điều chỉnh chiến thuật từ trạng thái an toàn sang dồn ép đối thủ. Thậm chí có trận thay người để điều chỉnh sang lối đá phòng ngự phản công… Nhưng tất cả những lần thay người này, chưa một lần có tên Kante.
Những tờ báo chuyên về thể thao đặt câu hỏi: “Nếu ông Deschamps không định dùng Kante, vì sao ông vẫn triệu tập?”
Kante dù đã ngoài 35 tuổi nhưng sánh về thể lực và độ dẻo dai thì những Dembele hay Mbappe cũng không sánh bằng. Một cầu thủ thuộc dạng mỏ neo khi đội Pháp cần chặt chẽ ở tuyến giữa thì đây là cầu thủ cày ải số 1.
Còn nhớ tại World Cup 2018, Kante thi đấu trọn vẹn bảy trận và là một trong những nhân tố quan trọng nhất giúp Les Bleus lên đỉnh thế giới. Ấn tượng nhất là hình ảnh trong trận chung kết, anh vừa lao lên sút cầu môn đội Croatia thì ngay sau pha đó là tình huống phản công nhanh của Croatia, lại thấy anh xuất hiện trước cầu môn đội nhà can thiệp cú sút bóng của Luka Modric.
Chính huấn luyện viên Dalic của Croatia cũng phải thừa nhận khó khăn nhất mà Croatia không thể vượt qua Pháp trong trận chung kết là bởi vì đội ông không chịu nổi “máy quét” Kante.
“Máy quét” Kante đã là một phần của bóng đá Pháp, nơi mà nhiều cầu thủ được quyền thăng hoa chơi thứ bóng đá đẹp mắt còn “anh thợ” Kante thì chăm chỉ vá từng lỗ rò mà các cầu thủ lo tấn công để hở.
N’golo Kante (phải) cùng chiếc cúp vô địch World Cup 2018. Một mẫu tiền vệ cần cù và bền bỉ với vai trò “máy quét” giúp các tiền đạo Pháp ở tuyến trên yên tâm thi đấu. (Hình: Franck Fife/AFP via Getty Images)
World Cup 2022 Pháp không vô địch nhưng Kante vẫn để lại dấu ấn đậm trong hành trình tại Qatar.
Còn Pháp tại bán kết World Cup 2026 như chấp hàng tiền vệ. Tranh chấp thì không bằng, đọc trận đấu không ra còn tổ chức tấn công thì không được. Điều này càng khiến nhiều người nhớ đến Kante lì lợm mà hai kỳ World Cup trước, muốn chạm đến hàng phòng ngự thì phải qua “máy quét” Kante trước.
Tờ France Football đặt ra câu hỏi: Nếu có Kante ở giữa sân thì liệu Rodri và Olmo của Tây Ban Nha có đất diễn không?
Một trận đấu như vậy mà Deschamps “bỏ quên” Kante trên hàng ghế dự bị thì thật lạ.
Không ai dám khẳng định Kante sẽ thay đổi kết quả nhưng đến giờ những ai từng hạnh phúc với hai lần liên tiếp vào chung kết của Pháp trong đó có một lần vô địch thì Kante vẫn là “ngọc quý” thầm lặng. (Anh Khoa) [kn]
LOS ANGELES, California (NV) – Anthony Ippolito đóng vai tài tử kỳ cựu Sylvester Stallone lúc còn trẻ trong phim mới “I Play Rocky,” theo đoạn video giới thiệu phim được hãng Amazon MGM Studios công bố hôm Thứ Tư, 15 Tháng Bảy, UPI đưa tin.
Ippolito, 26 tuổi, nổi tiếng qua loạt phim ngắn “The Offer” của Paramount+ và loạt phim “Grand Army” của Netflix.
Diễn viên Anthony Ippolito quảng bá phim “I Play Rocky” của Amazon MGM Studios tại rạp The Colosseum at Caesars Palace ở Las Vegas, Nevada hôm 15 Tháng Tư. (Hình: Chris Delmas / AFP via Getty Images)
“I Play Rocky” kể lại quá trình làm phim “Rocky” năm 1976, bộ phim đưa Stallone lên hàng ngôi sao. “Rocky” do Stallone viết kịch bản và đóng vai chính, được giới phê bình khen ngợi và rất thành công về doanh thu. Bộ phim này còn là nguồn cảm hứng cho năm tập tiếp theo cũng như loạt phim đấu võ quyền Anh “Creed.”
Trong đoạn giới thiệu phim được công bố hôm Thứ Tư, chàng thanh niên Stallone (Ippolito đóng) gạt bỏ hết lời đề nghị này tới lời đề nghị khác cho tới khi nhóm sản xuất đồng ý để anh tự đóng vai Rocky Balboa, võ sĩ bị đánh giá yếu hơn đối thủ. AnnaSophia Robb vào vai Sasha Czack, người vợ đầu của Stallone.
Dàn diễn viên trong phim còn có Stephan James, Matt Dillon, Jay Duplass, P.J. Byrne và Toby Kebbell.
“I Play Rocky” do Peter Farrelly làm đạo diễn. Phim sẽ ra rạp vào Tháng Mười Một. (Th.Long)
TORONTO, Canada (NV) – Nói “ừm” hoặc “ờ” nhiều có thể là dấu hiệu rủi ro bị mất trí nhớ, theo kết quả nghiên cứu mới ở Canada, Yahoo đưa tin hôm Chủ Nhật, 12 Tháng Bảy.
Khoa học gia của Baycrest Foundation, trung tâm chăm sóc và nghiên cứu bệnh tuổi già, hợp tác với chuyên gia của đại học York University và University of Toronto nghiên cứu 76 người 65 tới 75 tuổi “khỏe mạnh về thần kinh” và có “thị lực bình thường.”
Hai người cao niên đi bộ, nói chuyện ngoài đường. (Hình minh họa: Storyblocks)
Nhóm nghiên cứu yêu cầu 76 người này tự mô tả tấm hình đầy chi tiết và làm bài kiểm tra chức năng điều hành của não (executive function). Nhóm nghiên cứu dùng công cụ AI (trí tuệ nhân tạo) hiện đại để phân tích hàng trăm “đặc điểm tinh vi về lối nói.”
“Kết quả đầy ngạc nhiên: Những đặc điểm tinh vi về lối nói này dự đoán một cách đáng tin cậy kết quả bài kiểm tra nhận thức, thậm chí sau khi đã tính tới tuổi tác, giới tính, và học vấn,” nhóm nghiên cứu cho hay. “Người nói nhanh hơn, lưu loát hơn thì kỹ năng tư duy mạnh hơn. Điều này xác nhận kết quả nghiên cứu trước đây rằng, đối với người cao niên, tốc độ nói liên hệ với chức năng nhận thức.”
Có bốn đặc điểm giúp công cụ AI đo sức khỏe của não thông qua các số đo về chức năng nhận thức. Theo Baycrest Foundation, bốn đặc điểm đó là:
-Dừng nói và ngập ngừng
-Dùng từ đệm như “ờ” và “ừm”
-Khó tìm ra từ
-Nhịp điệu và tốc độ nói
Những đặc điểm này cho thấy nói không lưu loát có thể là dấu hiệu sức khỏe của não nói chung bị suy yếu, ảnh hưởng tới cả khả năng tư duy và ghi nhớ, theo nhóm nghiên cứu.
Nhóm nghiên cứu lưu ý mặc dù triệu chứng mất trí nhớ thường chỉ xuất hiện khi nào bệnh khá nặng, nhưng phân tích lối nói có thể là cách chủ động dự đoán rủi ro.
“Tốc độ nói không chỉ là vấn đề phong cách mà còn là dấu hiệu nhạy cảm về sức khỏe của não,” Bác Sĩ Jed Meltzer, khoa học gia của Baycrest và trưởng nhóm nghiên cứu, cho biết. (Th.Long)
SYDNEY, Úc (NV) – Sam Neill, tài tử người New Zealand nổi tiếng với loạt phim khủng long “Jurassic Park,” qua đời, hưởng thọ 78 tuổi, gia đình ông loan báo hôm Thứ Hai, 13 Tháng Bảy, theo NBC News.
Neill ra đi thanh thản, có gia đình bên cạnh, gia đình ông cho hay trên Instagram.
Tài tử Sam Neill năm 2019. (Hình: Ander Gillenea/AFP via Getty Images)
“Sự mất mát này quá đột ngột, nhưng may mắn, Sam vẫn không còn bị ung thư,” gia đình Neill cho biết nhưng không nói rõ lý do ông mất.
Neill nổi tiếng cả thế giới nhờ vai Tiến Sĩ Alan Grant, nhà cổ sinh vật học, trong phim “Jurassic Park” năm 1993 của đạo diễn Steven Spielberg. Ông giữ được vai này trong những tập phim khủng long tiếp theo.
Ông Christopher Luxon, thủ tướng New Zealand, ca ngợi sức ảnh hưởng của Neill đối với kỹ nghệ điện ảnh ở New Zealand cũng như ngoại quốc, gọi ông là “một trong những người xuất sắc.”
Ông Anthony Albanese, thủ tướng Úc, tuyên bố Neill “giành được chỗ đặc biệt trong lòng người Úc.”
Hàng loạt ngôi sao Hollywood, từ Karl Urban tới Toni Collette, bày tỏ tiếc thương Neill.
Mặc dù được người ta nhắc tới là tài tử New Zealand, Neill có hai quốc tịch, Anh và New Zealand. Ông sinh ở Omagh, Northern Ireland, ngày 14 Tháng Chín, 1947. Đầu những năm 1950, ông và gia đình qua New Zealand định cư.
Tên khai sinh là Nigel John Dermot Neill, ông cho hay sau đó, ông chọn tên Sam vì có quá nhiều người tên Nigel ở trường.
Tới những năm 1970, Neill trở thành diễn viên nổi tiếng ở New Zealand. Phim ăn khách đầu tiên của ông ở nước này là “Sleeping Dogs” năm 1977, cũng chiếu ở ngoại quốc.
Danh tiếng của Neill ngày càng tăng từ đầu những năm 1980 tới cuối những năm 1990 qua một loạt phim truyền hình và điện ảnh, như “Reilly, Ace of Spades,” “The Hunt for Red October,” “The Piano,” và “Event Horizon.”
Trong suốt sự nghiệp, Neill được đề cử hai giải Emmy và ba giải Golden Globe.
Neill qua đời, để lại bốn người con và tám đứa cháu, theo AP. (Th.Long) [kn]
QUẬN CAM, California (NV) – Honda CR-V là một trong những mẫu SUV cỡ nhỏ phổ biến nhất trên thị trường Mỹ, có lẽ chỉ sau Toyota RAV4, và cũng là mẫu xe Honda bán chạy nhất. CR-V có hai phiên bản tùy chọn: động cơ xăng tiêu chuẩn hoặc hệ truyền động hybrid. Sự khác biệt giữa chúng không chỉ nằm ở khả năng tiết kiệm nhiên liệu. Trang mạng xe hơi www.motortrend.com có làm một so sánh giữa Honda CR-V và CR-V Hybrid về các yếu tố như giá cả, cảm giác lái, trang bị tính năng… để khách hàng có thêm thông tin lựa chọn.
Với dòng CR-V hiện tại, phiên bản Hybrid là lựa chọn tối ưu và hoàn toàn xứng đáng với mức chi phí cao hơn.
⦁ Giá: CR-V xăng có giá thấp hơn so với CR-V Hybrid. Giá khởi điểm của mẫu SUV tiêu chuẩn chỉ hơn $32,000, trong khi mẫu Hybrid bắt đầu ở mức hơn $37,000. Với những người mua đang tìm kiếm chiếc CR-V mới có giá rẻ nhất, phiên bản xăng là lựa chọn phù hợp.
⦁ Công nghệ:
Tất cả các phiên bản CR-V đều được trang bị màn hình cảm ứng giải trí 9.0 inch, kết nối Apple CarPlay và Android Auto không dây, đế sạc không dây. Các phiên bản LX, EX và Sport Hybrid có màn hình hiển thị thông tin 7.0 inch; trong khi các bản EX-L, TrailSport Hybrid, Sport-L Hybrid và Sport Touring Hybrid có cụm đồng hồ kỹ thuật số 10.3 inch. Các ứng dụng Google tích hợp và HD radio chỉ có trên phiên bản CR-V Sport Touring Hybrid.
⦁ Tính năng an toàn và hỗ trợ người lái:
Không có sự khác biệt. Cả hai đều đạt điểm an toàn tổng thể 5 sao từ NHTSA. Mọi chiếc CR-V đều được trang bị các hệ thống hỗ trợ người lái và tính năng an toàn chủ động của bộ Honda Sensing. Các trang bị an toàn bao gồm thắng khẩn cấp tự động phía trước, cảnh báo chệch làn đường, hỗ trợ giữ làn đường, kiểm soát hành trình thích ứng, nhận diện biển báo giao thông và đèn pha tự động. Các tính năng giám sát điểm mù và cảnh báo xe cắt ngang phía sau chỉ có trên các phiên bản cao hơn LX.
⦁ Động cơ và hiệu suất:
CR-V bản chạy xăng sử dụng động cơ tăng áp 1.5L I-4, công suất 190 mã lực và mô-men xoắn 179 lb-ft, hộp số vô cấp (CVT); hệ dẫn động cầu trước (FWD) là tiêu chuẩn và dẫn động bốn bánh (AWD) là tùy chọn. Chiếc CR-V AWD tăng tốc từ 0 lên 60 dặm/giờ trong 8.7 giây.
Mẫu CR-V Hybrid có động cơ 2.0L I-4 kết hợp với hai mô-tơ điện cho tổng công suất 204 mã lực. Hệ dẫn động FWD là tiêu chuẩn; các phiên bản TrailSport Hybrid và Sport Touring Hybrid có sẵn AWD. Thời gian tăng tốc từ 0–60 dặm/giờ vào khoảng 7.5 giây.
Mức tiết kiệm nhiên liệu và phạm vi di chuyển:
Mức tiết kiệm nhiên liệu của CR-V tiêu chuẩn là 28/33 mpg thành phố/xa lộ; hệ dẫn động FWD là 27/31 mpg. Phạm vi di chuyển tối đa với một bình xăng đầy là 420 dặm và 406 dặm.
CR-V Hybrid FWD đạt mức 43/36 mpg; 40/34 mpg với AWD. Phạm vi di chuyển tối đa với một bình xăng đầy lên tới 560 dặm với FWD và 518 dặm với AWD.
⦁ Không gian hành lý và nội thất:
CR-V Hybrid có dung tích khoang hành lý 36.3 feet khối, nhỏ hơn một chút so với CR-V xăng 39.3 feet khối. Khi gập hàng ghế thứ hai lại, CR-V có không gian chứa hành lý 76.5 feet khối, còn Hybrid có 71.8 feet khối.
⦁ Cảm giác lái:
Các mẫu xe Honda thường mang lại cảm giác lái nhạy bén, và CR-V cũng không phải là ngoại lệ. Dù không hẳn mang phong cách thể thao, nhưng đối với một chiếc SUV phổ thông, CR-V vẫn đem lại cảm giác lái đầy thú vị. Nhờ khả năng phản hồi nhanh nhạy của mô-tơ điện cùng tổng công suất cao hơn, CR-V Hybrid vận hành linh hoạt và mạnh mẽ hơn, mang lại cảm giác lái hứng khởi hơn hẳn phiên bản chạy xăng.
Honda CR-V Hybrid so với bản chạy xăng: Lựa chọn nào tốt hơn?
Với hàng triệu chiếc được bán ra qua nhiều thế hệ, CR-V đã khẳng định vị thế là một lựa chọn hàng đầu trong phân khúc SUV cỡ nhỏ. Với dòng CR-V hiện tại, phiên bản Hybrid là lựa chọn tối ưu và hoàn toàn xứng đáng với mức chi phí cao hơn. Hiện nay trên thị trường có nhiều mẫu SUV hybrid cỡ nhỏ chất lượng, và CR-V Hybrid là một trong những cái tên xuất sắc nhất. (HD)
ORANGE COUNTY, California (NV) – Một hộ gia đình có thu nhập trung vị (median) tại New York có thể cần hơn 65 năm để dành đủ khoản trả trước của người mua nhà lần đầu, nếu bắt đầu từ con số 0 và dành 5% thu nhập mỗi năm cho mục tiêu này, theo Money hôm Thứ Sáu, 10 Tháng Bảy.
San Francisco đứng kế tiếp, với thời gian ước tính 57 năm. Đây là hai khu vực đô thị duy nhất trong báo cáo mà người mua phải tiết kiệm ít nhất nửa thế kỷ để đạt mức trả trước này.
Người mua nhà lần đầu tại New York có thể mất hơn 65 năm để dành đủ khoản trả trước. (Hình minh họa: Storyblocks.com)
Kết quả dựa trên phân tích của Rocket Mortgage tại 49 khu vực đô thị lớn trong nước Mỹ. Công ty sử dụng dữ liệu từ các khoản vay mua nhà dành cho người mua lần đầu, được hoàn tất trong khoảng ngày 20 Tháng Năm, 2025, đến ngày 19 Tháng Năm, 2026.
Rocket Mortgage lấy khoản trả trước tại từng thị trường rồi chia cho số tiền tương đương 5% thu nhập hộ gia đình trung vị (median) hằng năm. Dữ liệu thu nhập được lấy từ cuộc khảo sát cộng đồng ở Mỹ năm 2024 của Cục Thống Kê Dân Số. Mô hình này chưa tính đến lợi tức đầu tư, mức tăng thu nhập trong tương lai, tiền hỗ trợ từ gia đình hoặc các chương trình vay yêu cầu khoản trả trước thấp.
California có nhiều thị trường đắt đỏ
Tại New York, khoản trả trước trung vị của người mua nhà lần đầu là $265,000, tương đương 30% giá mua. Với thu nhập hộ gia đình trung vị $81,228, một hộ dành 5% thu nhập mỗi năm sẽ cần khoảng 65.2 năm để có được số tiền này.
Tại San Francisco, khoản trả trước trung vị lên tới $400,000, tương đương 26.6% giá căn nhà khoảng $1.5 triệu. Thu nhập hộ gia đình trung vị ở khu vực này là $139,801, đưa thời gian tiết kiệm ước tính lên 57.2 năm.
California chiếm sáu trong tám vị trí đầu bảng. Sau San Francisco là Los Angeles, nơi người mua cần khoảng 41.5 năm để dành khoản trả trước trung vị $170,500. Anaheim và San Jose cùng ở mức 33.6 năm, tiếp theo là San Diego với 25.8 năm và Oakland với 25.4 năm.
Tại Anaheim, người mua nhà lần đầu thường trả trước $170,000, tương đương 20% giá nhà. Ở San Jose, khoản trả trước trung vị là $249,000, chiếm 22% giá mua. San Diego và Oakland cũng ghi nhận tỉ lệ trả trước khoảng 20%.
Hai thị trường California có thời gian tiết kiệm ngắn hơn đáng kể là Sacramento và Riverside. Người mua tại Sacramento cần khoảng 9.9 năm để tích lũy khoản trả trước trung vị $45,407, trong khi thời gian tại Riverside là 8.1 năm với số tiền $36,600.
Tổng cộng 13 khu vực đô thị trong báo cáo có thời gian tiết kiệm từ 20 năm trở lên. Ngoài các thành phố California và New York, danh sách này còn có Boston, Washington, DC, Austin, Seattle, Nassau County ở New York và Providence, Rhode Island.
Ông Bill Banfield, giám đốc kinh doanh Rocket, cho rằng quá trình tích lũy tiền trả trước thường đòi hỏi người mua kiên trì với kế hoạch tài chính trong nhiều năm. Vì vậy, người có ý định mua nhà nên tìm hiểu sớm mức trả trước phổ biến tại nơi mình muốn sinh sống và xây dựng kế hoạch tiết kiệm phù hợp.
Có nơi chỉ cần hơn ba năm
Khoảng cách giữa các thành phố là rất lớn. Tại Warren, Michigan, một hộ gia đình điển hình chỉ cần khoảng 3.1 năm để dành khoản trả trước $8,797, tương đương 5% giá căn nhà khoảng $175,940.
Detroit đứng kế tiếp với 3.9 năm. Khoản trả trước trung vị của người mua lần đầu tại đây là $7,600, cũng tương đương 5% giá mua.
Virginia Beach, Virginia, và Fort Worth, Texas, cùng ở mức 4.3 năm. Indianapolis và Milwaukee đều cần khoảng 4.4 năm, còn Jacksonville, Florida, cần 4.7 năm.
Sự khác biệt chủ yếu xuất phát từ giá nhà, thu nhập địa phương và tỉ lệ trả trước phổ biến tại từng thị trường. Người mua ở các thành phố có giá nhà thấp thường cần khoản tiền ban đầu nhỏ hơn, dù thu nhập địa phương cũng thấp hơn.
Tại nhiều thị trường thuộc miền Trung Tây và miền Nam, khoản trả trước từ 5% đến 10% vẫn khá phổ biến. Tại các đô thị ven biển đắt đỏ, người mua thường trả trước từ 20% trở lên nhằm giảm số tiền vay, hạ khoản thanh toán hằng tháng và đáp ứng yêu cầu về tỉ lệ nợ trên thu nhập của bên cho vay.
New York thường yêu cầu trả trước cao
Giá nhà cao chưa phải nguyên nhân duy nhất khiến thời gian tiết kiệm tại New York kéo dài. Nhiều tòa nhà thuộc dạng nhà hợp tác, gọi là co-op, và chung cư, gọi là condo, yêu cầu người mua trả trước từ 20% đến 30%.
Khoản trả trước lớn cũng giúp hồ sơ mua nhà có vẻ chắc chắn hơn trong mắt người bán. Tại những thị trường có nhiều người mua trả hoàn toàn bằng tiền mặt, người sử dụng khoản vay đôi khi tăng tiền trả trước để nâng khả năng đề nghị mua được chấp thuận.
Theo Redfin, khoản trả trước trung vị (median) của toàn bộ người mua nhà sử dụng khoản vay tại Mỹ là $64,000 trong Tháng Ba, tương đương 15% giá bán. Số tiền này giảm 1.5% so với cùng kỳ năm trước, còn tỉ lệ trả trước giảm từ 16.1% xuống 15%.
Số liệu của Redfin bao gồm cả người mua lần đầu và người từng sở hữu nhà, vì vậy chưa thể so sánh trực tiếp với dữ liệu riêng dành cho người mua lần đầu của Rocket Mortgage.
Tuy nhiên, cả hai báo cáo đều cho thấy mức trả trước khác biệt rất lớn giữa các thị trường. Redfin ghi nhận tỉ lệ trả trước cao nhất tại San Jose, San Francisco và Anaheim, cùng ở mức 25%, trong khi Detroit ở mức 5% và Virginia Beach chỉ 2%.
Người mua có thể tìm chương trình hỗ trợ
Khoản trả trước từ lâu là một trong những trở ngại lớn nhất đối với người mua nhà lần đầu. Nhóm này thường trẻ hơn, có ít tiền tiết kiệm và chưa có giá trị tích lũy từ một căn nhà đang sở hữu để sử dụng cho giao dịch kế tiếp.
Trung Tâm Liên Kết Nghiên Cứu Nhà Ở thuộc Harvard University cho biết khoản trả trước trung vị của người mua nhà lần đầu đạt 10% trong năm 2025, mức cao nhất kể từ năm 1989. Thu nhập trung vị của nhóm này là $94,400.
Người mua vẫn có thể lựa chọn các khoản vay yêu cầu trả trước thấp. Một số khoản vay thông thường dành cho người đủ điều kiện chỉ yêu cầu trả trước 3%. Các khoản vay được chính phủ bảo lãnh cũng có thể yêu cầu số tiền ban đầu thấp hơn. Khoản trả trước nhỏ giúp rút ngắn thời gian tiết kiệm, dù số tiền vay và chi phí hằng tháng thường cao hơn.
Viện Đô Thị xác định Mỹ có 1,676 chương trình hỗ trợ tiền trả trước đang được cấp ngân sách tính đến Tháng Sáu, 2023. Phần lớn được thực hiện dưới dạng khoản vay thứ hai; nhiều chương trình có lãi suất 0%, cho phép hoãn thanh toán hoặc xóa khoản nợ sau khi người mua sở hữu căn nhà đủ thời gian quy định.
Cơ sở dữ liệu của Down Payment Resource cho thấy số chương trình hỗ trợ người mua nhà trên toàn quốc đã tăng lên 2,679 tính đến ngày 1 Tháng Tư, 2026. Con số này bao gồm hỗ trợ tiền trả trước, chi phí hoàn tất giao dịch, tín dụng thuế và một số khoản vay mua nhà ưu đãi.
Một lựa chọn khác là chương trình mua nhà của Tổ Chức Hỗ Trợ Khu Dân Cư Hoa Kỳ (NACA). Chương trình cung cấp khoản vay lãi suất cố định thấp hơn thị trường cho người đủ điều kiện, miễn tiền trả trước, chi phí hoàn tất giao dịch, lệ phí và bảo hiểm vay mua nhà. Người tham gia phải trải qua quá trình tư vấn tài chính và chứng minh khả năng đáp ứng khoản thanh toán hàng tháng.
Con số 65 năm vì thế nên được hiểu như một thước đo về khoảng cách giữa thu nhập và số tiền trả trước phổ biến tại New York. Thời gian thực tế của từng người phụ thuộc vào mức tiết kiệm, thu nhập, loại khoản vay, sự hỗ trợ từ gia đình và chương trình trợ giúp mà họ đủ điều kiện tham gia. (Ng.Tr.)[T.C.]
ORANGE COUNTY, California (NV) – Doanh số nhà ở tại Mỹ tăng trở lại trong Tháng Sáu, trong lúc phân khúc có giá thấp nhất ghi nhận số giao dịch chờ hoàn tất và lượng nhà rao bán tăng nhanh hơn các nhóm giá khác, theo TheStreet hôm Thứ Tư, 8 Tháng Bảy.
Báo Cáo Thị Trường Tháng Sáu của Zillow cho thấy khoảng 381,125 căn nhà được bán trên toàn quốc, tăng 5.9% so với cùng kỳ năm ngoái và 9.2% so với Tháng Năm. Đây vẫn là số liệu sơ bộ và có thể được Zillow cập nhật sau giữa tháng.
Nguồn cung và giao dịch nhà giá thấp tại Mỹ tăng mạnh hơn các phân khúc khác trong Tháng Sáu. (Hình minh họa: Storyblocks.com)
Ông Mischa Fisher, kinh tế gia trưởng của Zillow Group, nhận định kết quả Tháng Sáu sáng sủa hơn rõ rệt so với Tháng Năm, thời điểm doanh số giảm 2.9% so với cùng kỳ năm trước và số nhà mới đưa ra thị trường giảm 4.1%.
Zillow lưu ý Tháng Sáu, 2026, có thêm một ngày làm việc so với cùng tháng năm ngoái, nên một phần mức tăng doanh số có thể xuất phát từ khác biệt lịch. Dù vậy, số giao dịch tăng trở lại cùng chi phí vay thấp hơn một năm trước cho thấy mùa mua nhà vẫn còn sức sống sau giai đoạn mùa Xuân kém sôi động.
Lãi suất vay mua nhà cố định 30 năm vẫn dao động quanh mức cao. Theo Freddie Mac, lãi suất trung bình là 6.49% trong tuần kết thúc ngày 9 Tháng Bảy, tăng từ 6.43% của tuần trước, nhưng thấp hơn mức 6.72% cùng kỳ năm 2025.
Nguồn cung nhà giá thấp tăng mạnh
Thay đổi đáng chú ý nhất trong báo cáo nằm ở nhóm 5% căn nhà có giá trị thấp nhất tại mỗi thị trường.
Số căn thuộc nhóm này mới chuyển từ trạng thái rao bán sang chờ hoàn tất giao dịch tăng 10.3% so với cùng kỳ năm ngoái. Đây là lần đầu tiên kể từ năm 2022 phân khúc giá thấp nhất có mức tăng mạnh nhất trong số các nhóm giá.
Lượng nhà đang được rao bán trong phân khúc này cũng tăng 12.2%, cao hơn mọi nhóm giá khác và cũng là lần đầu tiên xuất hiện xu hướng này kể từ năm 2022. Kết quả cho thấy người mua có ngân sách hạn chế đang có thêm lựa chọn, trong lúc nhiều người đủ khả năng tài chính đã nhanh chóng đưa ra đề nghị mua.
Sự gia tăng nguồn cung và giao dịch cũng gây sức ép đối với giá bán của những căn nhà thuộc nhóm thấp nhất. Zillow cho biết tỉ lệ nhà trong phân khúc này được bán dưới giá rao tăng 2.9% so với một năm trước.
Tuy nhiên, số giao dịch chờ hoàn tất tăng chưa có nghĩa nhà được bán nhanh hơn. Thời gian trung bình để một căn nhà trên toàn quốc chuyển sang trạng thái chờ bán vẫn là 20 ngày trong Tháng Sáu, bằng cùng kỳ năm ngoái và dài hơn hai ngày so với Tháng Năm.
Tổng nguồn cung gần như đứng yên
Nguồn cung nhà ở toàn thị trường vẫn phục hồi rất chậm. Mỹ có khoảng 1.39 triệu căn nhà được rao bán trong Tháng Sáu, tăng 2% so với Tháng Năm nhưng chỉ tăng 0.9% so với cùng kỳ năm ngoái. Đây là mức tăng hằng năm thấp nhất kể từ Tháng Mười Hai, 2023.
Số nhà mới được đưa ra thị trường đạt 403,811 căn, tăng 3% so với Tháng Sáu năm ngoái, sau khi giảm 4.1% trong Tháng Năm. Tuy nhiên, số nhà mới rao bán giảm 4.6% so với tháng trước.
Các con số này cho thấy nguồn cung đang phân hóa theo mức giá. Người mua nhà giá thấp có thêm lựa chọn so với năm ngoái, trong khi tổng lượng nhà dành cho toàn bộ thị trường chỉ tăng rất ít.
Tình trạng nhiều chủ nhà tiếp tục giữ các khoản vay được cấp trong giai đoạn lãi suất dưới 3% thời đại dịch cũng hạn chế số nhà được đưa ra bán. Việc đổi sang một căn nhà khác thường đồng nghĩa chủ nhà phải từ bỏ lãi suất cũ để nhận khoản vay mới trên 6%, làm tăng đáng kể khoản phải trả hằng tháng.
Giá trị nhà chỉ tăng 1.1%
Chỉ Số Giá Trị Nhà Zillow cho thấy giá trị căn nhà tiêu biểu tại Mỹ đạt $372,057 trong Tháng Sáu, tăng 0.7% so với Tháng Năm và 1.1% so với cùng kỳ năm ngoái.
Mức tăng 1.1% cho thấy giá nhà trên toàn quốc vẫn đi lên, song tốc độ thấp hơn nhiều so với những năm đầu sau đại dịch. Nguồn cung tăng tại một số phân khúc, nhu cầu bị hạn chế bởi chi phí vay và khả năng thương lượng tốt hơn của người mua đang giữ đà tăng giá ở mức thấp.
Khoản trả hằng tháng gồm tiền gốc và tiền lãi cho căn nhà tiêu biểu là $1,884, giảm 2.5% so với một năm trước. Phép tính giả định người mua trả trước 20% và chưa bao gồm thuế địa ốc cùng bảo hiểm nhà.
Mức giảm này chủ yếu phản ánh lãi suất vay thấp hơn hơn 0.2 điểm % so với cùng kỳ năm ngoái. Tuy nhiên, khoản thanh toán $1,884 chỉ là tiền gốc và lãi. Tổng chi phí thực tế của người sở hữu nhà có thể cao hơn đáng kể sau khi cộng thuế, bảo hiểm, phí hiệp hội cư dân và chi phí bảo trì.
Khoảng 25.8% số nhà rao bán đã giảm giá trong Tháng Sáu, tăng từ 23.9% của Tháng Năm. Trong dữ liệu giao dịch mới nhất tính đến Tháng Năm, 30.3% số nhà vẫn được bán cao hơn giá rao.
Giá nhà giảm tại nhiều khu vực đô thị
TheStreet cho biết giá trị nhà giảm so với cùng kỳ năm ngoái tại 22 trong số 50 khu vực đô thị lớn nhất nước Mỹ. Bảng dữ liệu Tháng Sáu hiện được Zillow đăng tải cho thấy Austin, Texas, giảm mạnh nhất, với mức 5.2%, tiếp theo là Las Vegas, Nevada, giảm 3.1%, và Dallas, Texas, giảm 2.5%.
Giá trị nhà tại Orlando, Florida, giảm 2.3%; Tampa, Florida, và Denver, Colorado, cùng giảm 2.1%. Phoenix, Arizona, giảm 1.5%, trong khi Seattle, Washington, và Atlanta, Georgia, cùng giảm 1.7%.
Các thị trường miền Trung Tây và Đông Bắc tiếp tục ghi nhận mức tăng tương đối cao. Hartford, Connecticut, tăng 5.4%; Milwaukee, Wisconsin, tăng 5.3%; Chicago, Illinois, tăng 4.8%; Buffalo, New York, tăng 4.5%; và khu vực New York tăng 4.4%.
Sự khác biệt phản ánh tình hình nguồn cung tại từng vùng. Nhiều thành phố miền Nam và miền Tây từng xây dựng mạnh trong những năm gần đây đang có thêm nhà để bán, trong lúc một số thị trường miền Trung Tây và Đông Bắc vẫn thiếu nguồn cung.
Thị trường California phân hóa
Tại California, giá trị nhà gần như không biến đổi hoặc có giảm nhẹ ở phần lớn các khu vực đô thị lớn, dù doanh số Tháng Sáu tăng tại nhiều nơi.
Khu vực Los Angeles có giá trị nhà tiêu biểu $965,867, tăng 0.6% so với một năm trước. Doanh số tăng 6.6%, trong khi lượng nhà rao bán giảm 2%.
Tại San Francisco, giá trị nhà tiêu biểu đạt hơn $1.14 triệu, tăng 1.4%. Doanh số tăng 10.9%, dù nguồn cung giảm 15.3% so với cùng kỳ năm ngoái.
San Diego ghi nhận giá trị nhà gần như giữ nguyên, tăng 0.1% lên $940,304, trong khi doanh số tăng 12.5%. Riverside giảm 0.5% xuống $584,574 và doanh số tăng 7%.
Giá trị nhà tại Sacramento giảm 0.7%, nhưng doanh số tăng 15%, một trong những mức tăng cao nhất tại California. San Jose giảm 0.9% xuống gần $1.58 triệu, trong khi doanh số chỉ tăng 1.9%.
Kết quả Tháng Sáu đem lại một số tín hiệu thuận lợi cho người mua, đặc biệt ở phân khúc giá thấp và tại các thị trường có giá trị nhà giảm. Tuy nhiên, lãi suất gần 6.5%, nguồn cung toàn quốc chỉ tăng 0.9% và giá nhà vẫn cao hơn nhiều so với trước đại dịch tiếp tục hạn chế khả năng mua nhà của nhiều gia đình.(Ng.Tr.)[T.C.]
GARDEN GROVE, California (NV) – Ngày Đồng Hương Phú Yên họp mặt Hè như thông lệ hàng năm, diễn ra tại công viên Garden Grove Park, hôm Chủ Nhật 12 Tháng Bảy.
Nhóm múa Yoga do thầy Victor Vương hướng dẫn, vui nhộn trong những điệu múa, tại buổi họp mặt của đồng hương Phú Yên. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Cô Diễm Phúc Lê, hội trưởng Hội Đồng Hương Phú Yên Nam California, cho hay hội được thành lập năm 1985 với khoảng 20 người, hiện nay số hội viên lên hơn 300 người. Mỗi năm có bốn lần họp mặt, gồm hội Tết, picnic mùa Hè, cắm trại, và dạ vũ mùa Thu.
Cô tiếp: “Mục đích của hội tổ chức những buổi họp mặt là để bà con đồng hương có dịp gặp gỡ sinh hoạt chung vui thăm hỏi hàn huyên tâm sự. Thường Tết tổ chức ở nhà hàng, còn những dịp Hè sinh hoạt ngoài trời vui hơn. Hiện nay, đồng hương lớn tuổi thì còn gắn bó, những em trẻ vì bận rộn đời sống nên ít tham gia. Nhưng chúng tôi vẫn hy vọng giới trẻ cũng đến với hội để luôn gắn kết tình thân nơi quê hương mới.”
Sau nghi thức chào cờ khai mạc, buổi họp mặt rộn ràng sôi nổi hẳn lên với những tiết mục đơn ca, múa của nhóm Sống Lâu-Sống Vui-Sống Khỏe do cô Giáng Thu điều khiển.
Nhóm múa Sống Lâu-Sống Khỏe-Sống Vui, do cô Giáng Thu điều khiển, sôi nổi trong điệu múa vui tuơi. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Sau đó là lớp Yoga do thầy Victor Vương hướng dẫn với những điệu múa vừa uyển chuyển vừa nhẹ nhàng, nhưng rất điêu luyện, khiến mọi người cùng hào hứng múa theo, không khí ngày càng náo nhiệt trong ngày Hè.
Cô Giáng Thu cho hay: “Nhóm tập hàng ngày trong công viên, bất cứ ai già trẻ yêu thích Yoga đều có thể đến tập chung. Với chúng em, sức khỏe là chính. Có sức khỏe sẽ có cuộc sống an vui hạnh phúc. Với mục đích chính là bảo vệ sức khỏe, xin mời gọi mọi người đến với chúng em tập cho vui, hoàn toàn miễn phí.”
Cô Hội Trưởng Diễm Phúc Lê (giữa) cùng các thành viên ban điều hành Hội Đồng Hương Phú Yên Nam California chúc mừng ngày picnic Hè. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Sau giây phút náo nhiệt, mọi người cùng bày ra những món ăn hấp dẫn. Có những món từ nhà đem đến, có những món đặt từ nhà hàng, như heo quay bánh hỏi, để đãi đồng hương. Có cả những thức ăn nấu nướng từ nhà, do các bàn tay vàng của các bà nội trợ phụ trách, rồi cả trái cây trồng tại nhà, như trái lý là loại trái cây đặc sản miệt vườn Việt Nam, được trồng tại Mỹ, khiến mọi người suýt xoa ngợi khen với mùi thơm nồng nàn gợi nhớ đến quê nhà.
Ông Võ Đình Sanh, cựu hội trưởng, cho hay: “Đã bỏ quê hương, nay chỉ còn đồng hương, khi gặp lại đồng hương khắp nơi ở Phú Yên coi như gặp lại xứ sở của mình rồi. Một năm có bốn lần gặp lại đồng hương trên quê hương thứ hai, rất vui.”
Đồng hương Phú Yên thưởng thức các món ăn. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Ông bà Lễ Lê, từ Canada bay qua tham dự, chia sẻ: “Tham dự hôm nay rất vui, là dịp gặp đồng hương, và đóng góp gì đó để tiếng nói của Phú Yên mình ngày một phong phú và vững mạnh hơn. Đây là lần họp mặt đầu tiên chúng tôi có mặt, dù nhiều lần muốn qua đây, nhưng vì xa xôi và công việc làm nên phải sắp xếp lại thời gian.”
Ông nhắc đến tình cảm ngày xưa nơi quê nhà vẫn không bao giờ quên. Và đọc hai bài thơ “Hình Bóng Quê Nhà” và “Tiếng Gọi Sông Đà” do ông sáng tác, để lại nhiều nỗi bâng khuâng xúc động với tình cảm thiêng liêng của một người xa xứ đã lâu.
Ông bà Lễ Lê (bìa trái) từ Canada về gặp lại đồng hương Phú Yên Nam California, trong ngày picnic Hè. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Ông Thân Trọng Thuần, quê gốc ngay thị xã Tuy Hòa, dù rời xa quê nhà khá lâu nhưng vẫn nhớ, khi kể: “Người Phú Yên ai cũng biết Tháp Nhạn cổ của người Chăm, thời tuổi nhỏ tôi thường cùng chúng bạn lên chơi, khi được ba tôi mua cho chiếc xe đạp. Từ đó nhìn xuống sông Đà Rằng với chiếc cầu dài nhất miền Trung thời bấy giờ bắt ngang qua sông Ba, bên dưới sông có những con thuyền chạy bằng buồm, lúc căng gió rất nên thơ.”
Phú Yên cách Nha Trang gần trăm cây số, với nhiều thắng cảnh thiên nhiên tuyệt đẹp ở Sông Cầu, Tuy Phong, nổi tiếng nhất là Tháp Nhạn cổ, từ trên đó nhìn xuống toàn cảnh cầu Đà Rằng thật tuyệt vời.
Phú Yên còn có thắng cảnh thiên nhiên mê hoặc du khách như Gành Đá Dĩa, nổi tiếng với một đoạn bờ biển có các cột đá hình lăng trụ như những chiếc dĩa xếp chồng lên nhau cách nay hàng triệu năm, do sự phun trào của núi lửa.
Đồng hương Phú Yên trong ngày picnic Hè. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Phú Yên còn có nhà thờ Mằng Lăng xây dựng năm 1892, là nhà thờ Công Giáo cổ nhất cũng là một trong những nhà thờ lâu đời nhất Việt Nam, nơi hành hương vào dịp lễ kỷ niệm Chân Phước Anrê Phú Yên và cử hành Thánh Lễ cầu cho giới trẻ Công Giáo Việt Nam. Đây cũng là nơi lưu trữ dấu ấn của chữ quốc ngữ.
Cầu Đà Rằng là chiếc cầu dài nhất Việt Nam thời thuộc Pháp, bắt qua sông Đà Rằng hay sông Ba. Du khách có thể đứng trên núi Nhạn nhìn xuống cầu bắt qua sông vào những chiều tà với ánh hoàng hôn ửng màu từ hồng cam đến màu tím, thật đẹp cho những tay chụp ảnh. [đ.d.]
Người Việt lại bị cuốn vào những cuộc tranh cãi không hồi kết trên mạng xã hội về những vấn đề lịch sử tưởng như chỉ dành cho giới nghiên cứu hàn lâm. Tranh cãi đã đến mức một số người vào chốn lao tù, xã hội sống trong một cuộc “đấu tố” kinh hồn như thời Cải Cách Ruộng Đất ở miền Bắc hoặc Cách Mạng Văn Hóa bên Tàu! Vì sao nên nỗi?
Ông Nguyễn Thành Nam, tác giả cuốn sách “Chuyện với Thanh – Lời kể mới về ánh sáng.” (Hình: Báo Công Thương)
Cuộc đấu tố mới nhất xoay quanh cuốn sách “Chuyện với Thanh – Lời kể mới về ánh sáng” của ông Nguyễn Thành Nam. Không như các nhà báo Huy Đức, Phạm Đoan Trang…đang ngồi tù, ông Nam – tiến sĩ toán đào tạo tại Nga, đồng sáng lập tập đoàn FPT, giảng viên về Hồ Chí Minh – là một “hạt giống đỏ,” có quá trình cống hiến đáng kể cho đảng và nhà nước cộng sản, chưa từng phản kháng chế độ.
Cuốn sách “Chuyện Với Thanh…” được Nhà Xuất Bản Hội Nhà Văn cho ra mắt hồi Tháng Tư, 2026. Như phụ đề “lời kể mới về ánh sáng,” đây là câu chuyện về ông Hồ Chí Minh (ánh sáng) qua “lời kể mới” theo hình thức đối thoại giữa một thầy giáo tên Thành với cô sinh viên tên Thanh về cuộc đời Hồ Chí Minh. Những người đã đọc sách cho biết, tài liệu chính mà ông Nam dựa vào để viết cuốn sách là công trình nghiên cứu “Ho Chi Minh: A Life” của William J. Duiker, sử gia, giáo sư Đại Học Pennsylvania, từng là nhà ngoại giao có thời làm việc tại Đại Sứ Quán Hoa Kỳ ở Sài Gòn.
Giáo Sư William Duiker không bôi nhọ Hồ Chí Minh, cũng không “thần thánh hóa” nhân vật này như cách mà đảng Cộng Sản Việt Nam nhồi vào đầu óc người dân. Cuốn sách của ông Nam được biết cũng không có ý hạ bệ Hồ Chí Minh, mà ngược lại, “anh tôn sùng hình ảnh Hồ Chí Minh đến mức biến mình trở thành một vệ tinh xoay quanh đền thờ thần Mặt Trời do chính mình tạo dựng” như nhận xét của nữ Giáo Sư Nguyễn Phương Mai, một người quen ông Nam, hiện là giảng viên đại học tại Hòa Lan.
Ấy thế nhưng hôm 7 Tháng Bảy ông Nam đã bị bắt, bị truy tố theo điều 117 bộ Luật Hình Sự, về tội “làm, tàng trữ, phát tán hoặc tuyên truyền thông tin, tài liệu, vật phẩm nhằm chống nhà nước;” cuốn sách bị tịch thu và tiêu hủy. Nhà Xuất Bản Hội Nhà Văn bị phạt 100 triệu đồng ($3,806), bị dừng hoạt động hai tháng để “rà soát, chấn chỉnh hoạt động chuyên môn” và có tin giám đốc nhà xuất bản, bà Nguyễn Thúy Hằng, cũng đã bị bắt. Ông Nam còn bị buộc xuất hiện trên truyền hình thừa nhận nhiều nội dung trong cuốn sách là sai sự thật, “bôi nhọ hình ảnh Hồ Chủ Tịch” và xin lỗi đảng, nhà nước, nhân dân…
Cuộc “xoay chiều” bất ngờ diễn ra khi một nhóm “đấu tố” lên mạng xã hội đăng bài “phản bác các quan điểm sai trái” và đòi xử lý hình sự tác giả cùng những người liên quan đến cuốn sách. Nhóm “đấu tố” có những nhân vật nổi bật như Trung Tướng Nguyễn Thanh Tuấn, cựu cục trưởng Cục Tuyên Huấn quân đội, Thiếu Tướng Hoàng Kiền, cựu tư lệnh Binh Chủng Công Binh và Phan Trung Can, một người viết Facebook có 29,000 người theo dõi – cả ba đều đã trên 70 tuổi và không có nền tảng học vấn về lịch sử nhưng mạnh miệng cáo buộc ông Nguyễn Thành Nam “xúc phạm Chủ Tịch Hồ Chí Minh!”
Họ không chứng minh ông Nam đã sai như thế nào về sử liệu hay phương pháp nghiên cứu mà chỉ cáo buộc tác giả “âm mưu diễn biến hòa bình, cách mạng màu, thâm nhập trong lĩnh vực tư tưởng giáo dục.” Họ cho rằng đây là mầm mống của “giặc nội xâm: ngụy sử, ngụy văn, ngụy giáo” mà đảng Cộng Sản phải chống lại bằng một cuộc “chiến tranh nhân dân, toàn dân, toàn diện.”
Họ tự xưng là những đảng viên trung kiên dẫn đầu cuộc đấu tranh bảo vệ đường lối của đảng bằng một thủ đoạn rất cũ nhưng vẫn còn tác dụng: đấu tố công khai trên mạng xã hội và tác động đến quyết định của các cơ quan công quyền. Những ai nói khác với họ, dù lý lẽ và bằng chứng đầy đủ, cũng nhanh chóng bị chụp mũ là thế lực thù địch và “đề nghị xử lý hình sự.”
Từ ông Nam và cuốn sách của ông ta, nhóm “đấu tố” tiến lên “điểm mặt chỉ tên” hàng chục nhân vật liên quan, từ nhà văn Nguyễn Quang Thiều, chủ tịch Hội Nhà Văn Việt Nam, ông Lê Quốc Minh, tổng biên tập báo Nhân Dân cho đến ông Giáo Sư Hoàng Chí Bảo – một giảng viên Học Viện Chính Trị Quốc Gia chuyên khua môi múa mép kể những chuyện hoang đường về nhân vật Hồ Chí Minh…
BBC Tiếng Việt ghi nhận: “Trên mạng sôi sục không khí săn lùng những ai liên quan đến cuốn sách… Lý lẽ của những người đấu tố đều là kết tội các cá nhân và tổ chức, dường như không quan tâm đến chuyện tranh luận đúng sai.” Đáng chú ý, là sau khi bắt ông Nam, Công An Hà Nội cho biết vẫn đang “tiếp tục mở rộng điều tra” và sẽ “xử lý nghiêm” các cá nhân có liên quan.
Mới đây nhất, Cục Trưởng Cục Báo Chí Lưu Đình Phúc đăng bài cảnh báo “một số đối tượng còn nhân danh chính nghĩa để tự đặt mình lên trên pháp luật, biến mạng xã hội thành “tòa án dư luận,” kết tội, chụp mũ, nhục mạ người khác khi chưa có kết luận của cơ quan có thẩm quyền” nhưng chính ông Phúc cũng không dám chỉ tên những kẻ kích động cuộc đấu tố!
Đấu tố – một thủ đoạn chính sách
Thật ra “đấu tố” là một thủ đoạn cai trị của nhà cầm quyền cộng sản từ trước tới nay. Không kể những chuyện xa xưa như Cải Cách Ruộng Đất, Nhân Văn Giai Phẩm… gần đây cũng đã có nhiều vụ đấu tố lớn nhỏ, kích động đám đông ít học và bị nhồi sọ để tấn công những kẻ thù tưởng tượng của chế độ.
Còn nhớ năm 2017 khi Viện Sử Học Việt Nam biên soạn và xuất bản Bộ Lịch Sử Việt Nam gồm 15 tập, thành phần bảo thủ trong đảng và quân đội CSVN đã lồng lộn phản đối khi thấy các tác giả đã gọi chính thể ở miền Nam Việt Nam trước năm 1975 là “Việt Nam Cộng Hòa” thay vì dùng các từ có tính miệt thị như “nguỵ quân, nguỵ quyền”! Họ tố cáo các nhà viết sử đã xóa nhòa ranh giới giữa chính nghĩa và phi nghĩa, hạ thấp thành quả cách mạng của đảng, từng bước công nhận tính chính danh của chế độ VNCH. Giới sử học thì nỗ lực trong thế yếu nhằm bảo vệ tính khách quan của khoa học, còn nhà cầm quyền ban hành quy định xử phạt nặng những vi phạm trong lĩnh vực văn hóa, điện ảnh, nghệ thuật, tức là phạt những ai nghĩ khác, nói khác với guồng máy tuyên truyền của đảng và nhà nước cộng sản.
Từ cuộc “đấu tố” quanh danh xưng Việt Nam Cộng Hòa, đám cộng sản bảo thủ đẻ ra từ “lật sử,” “ngụy sử” để miệt thị các nhà sử học trong nước đang cố xác định lại sự thật khách quan sau nhiều năm lịch sử bị xuyên tạc, bóp méo và nguỵ tạo bởi các sử nô nhằm phục vụ mục đích chính trị của đảng. Đang có một sự xung đột sâu sắc giữa xu hướng tiếp cận lịch sử khách quan, khoa học đối lập với quan điểm “lịch sử mang tính đảng,” nhào nặn lịch sử theo lợi ích của nhà cầm quyền.
Lần lượt, nhiều nhân vật lịch sử bị các nhóm bảo thủ “đưa lên thớt,” bị gọi là “thằng” này “con” nọ, kể cả những người được nhân dân tôn kính lâu đời như vua Gia Long, nhà văn hóa Trương Vĩnh Ký, công thần Lê Văn Duyệt, Phan Thanh Giản…
Sang lĩnh vực văn chương, nhóm này tấn công cuốn sách “Nỗi Buồn Chiến Tranh” của nhà văn Bảo Ninh – một cuốn tiểu thuyết ra đời đã lâu và được một số giải thưởng – vì nó không thể hiện “chủ nghĩa anh hùng cách mạng” mà sa đà vào những mất mát, đau khổ của con người thời chiến. Ngay lĩnh vực giáo dục cũng không tránh khỏi.
BBC Tiếng Việt hôm 13 Tháng Bảy có bài tường thuật: “Bão đấu tố càn quét giáo dục khai phóng, Phó Thủ Tướng Lê Tiến Châu phải tự kiểm duyệt,” ghi nhận: “Giáo dục khai phóng đang hứng chịu làn sóng chỉ trích, đấu tố dữ dội chưa từng có. Hàng loạt tờ báo, tổ chức giáo dục tại Việt Nam đã phải đục bỏ cụm từ này, các bài phát biểu của lãnh đạo trung ương cũng chung số phận.” Từ ngữ không có tội, tất cả chỉ vì các nhà giáo đã dùng chữ “khai phóng” để dịch chữ “liberal” của tiếng Anh trong hệ thống giáo dục hiện đại mà không để ý rằng “khai phóng” là một trụ cột trong tôn chỉ của nền giáo dục Việt Nam Cộng Hòa: “Nhân bản-Dân tộc-Khai phóng”!
Chó nhảy bàn độc
Sống trong không khí “đấu tố” ngột ngạt hiện nay, người trong nước ngậm ngùi nhớ tới những biến cố mà họ từng chứng kiến hoặc biết qua sách vở, từ chuyện Hồng Vệ Binh thời Mao bên Tàu, chuyện Quốc Xã thời Hitler, cho đến các “án văn tự” ở nước ta nhiều năm trước.
Có điều, những biến cố đó không tự nhiên mà có, chúng được dàn dựng để gây chia rẽ xã hội, củng cố quyền lực của đảng, của lãnh tụ khi giai cấp cầm quyền phải đối mặt với nỗi bất mãn ngày càng tăng của dân chúng, nhất là giới có học, nắm được thông tin đa chiều. Khi không còn lý lẽ tuyên truyền để thuyết phục người dân tin vào tính chính danh và năng lực quản trị của mình, họ kích động đám đông cuồng tín, đám “kiêu binh” hoặc “bò đỏ” để “đấu tố” bất cứ ai bị coi là đang gieo rắc nghi ngờ và phản kháng. “Đấu tố” không cần vũ khí sát thương, chỉ cần mà bằng những lời lẽ nhục mạ, vu khống, thậm chí bằng những ngôn từ rất tục tĩu đủ để đối phương vì tự trọng phải im tiếng. Nếu “đấu tố” không thành công như ý muốn thì sau đó sẽ dùng tới còng số tám và nhà tù.
“Chuyện Với Thanh…” chẳng qua chỉ là một dấu chấm nhỏ trong bức tranh “đấu tố” hiện nay. Khi nhà cầm quyền phải nhờ đám đông ít học đứng ra bảo vệ hình ảnh lãnh tụ, lý tưởng của đảng thì đó cũng là khi chế độ công an trị đã đến lúc nguy ngập. Tục ngữ Việt Nam có một hình ảnh rất sinh động để chỉ tình huống này: “Nước lụt chó nhảy bàn độc” – khi nước lụt dâng cao thì chó nhảy lên bàn đọc sách, tiếc là chó chẳng bao giờ đọc được sách! [kn]