GRAND HAVEN TOWNSHIP, Michigan (NV) – Tám người, trong đó có sáu trẻ em, được phát hiện đã chết bên trong một căn nhà bị cháy tại Grand Haven Township hôm Thứ Sáu. Một số nạn nhân có vết thương do đạn bắn, khiến nhà chức trách điều tra khả năng đây là một án mạng rồi tự sát, kèm theo hành động cố ý phóng hỏa, theo ABC News loan tin hôm Thứ Bảy, 25 Tháng Bảy.
Đại Úy Jake Sparks thuộc Sở Cảnh Sát Ottawa County mô tả hiện trường là “phức tạp,” đồng thời nhấn mạnh cuộc điều tra vẫn đang ở giai đoạn đầu và chưa thể đưa ra kết luận cuối cùng.
(Hình minh hoạ: Sean Rayford/Getty Images)
Sự việc xảy ra tại Grand Haven Township, nằm ven Lake Michigan, phía tây Grand Rapids. Theo ông Sparks, lực lượng cứu hỏa lần đầu đến khu vực xảy ra hỏa hoạn vào sáng Thứ Sáu sau khi có người báo ngửi thấy mùi khói. Tuy nhiên lúc đó nhân viên cứu hỏa không tìm thấy căn nhà nào đang cháy.
Vài giờ sau, khi nhận được những cuộc gọi báo có khói trắng bốc lên từ một căn nhà, lực lượng cứu hỏa quay lại, vào bên trong để dập lửa.
“Từ lúc bước vào, họ nhận thấy có nhiều người chết ở bên trong ngôi nhà,” ông Sparks nói với các phóng viên.
Theo cảnh sát, tất cả các nạn nhân dường như thuộc cùng một gia đình, nhưng đến thời điểm công bố thông tin, chỉ biết sáu trẻ em được xác nhận là từ 5 đến 15 tuổi, cùng hai người lớn không rõ độ tuổi, và danh tánh thì chưa được chính thức xác nhận.
Một số thi thể có vết thương do đạn bắn, nhưng nhà chức trách chưa cho biết có bao nhiêu người bị bắn. Nguyên nhân tử vong của từng nạn nhân cũng chưa được xác định. Các cuộc khám nghiệm tử thi dự trù hoàn tất trong cuối tuần.
Cảnh sát đang xem xét khả năng ngọn lửa được cố ý gây ra nhằm che giấu một án mạng rồi tự sát. Tuy nhiên, ông Sparks nói còn quá sớm để kết luận. Hiện cảnh sát không tập trung điều tra bất cứ nghi can nào từ bên ngoài căn nhà, nhưng hướng điều tra có thể thay đổi khi có thêm bằng chứng.
Các chuyên viên điều tra phóng hỏa của Cảnh Sát Tiểu Bang Michigan đang hỗ trợ tại hiện trường.
Grand Haven Area Public Schools gọi đây là “một mất mát bi thảm đối với cộng đồng.” Học khu yêu cầu công chúng tôn trọng sự riêng tư của những người liên quan, tránh suy đoán hoặc chia sẻ những thông tin chưa được xác nhận. Học khu cũng phổ biến các dịch vụ trợ giúp khủng hoảng và phòng ngừa tự sát cho những người bị ảnh hưởng bởi thảm kịch. (MPL) [dt]
Sáng đó ở cái quán cà phê cóc đầu hẻm, ông Giáo ngồi cầm tờ báo, đọc tới đọc lui một đoạn, rồi bật cười một tiếng khô khốc.
(Hình minh họa: AI)
“Cái gì vui vậy ông Giáo?” con Ba bán bánh tráng nướng vừa dọn hàng vừa ngoái lại hỏi.
“Quảng Ninh sắp có trường xã hội chủ nghĩa.” Ông Giáo gấp tờ báo lại. “Từ tiểu học tới lớp mười hai luôn.”
Chú Năm đang húp ngụm cà phê, khựng lại giữa chừng. Nhăn cái trán, nhíu cái mày ra vẻ khó chịu.
Tám xe ôm, ngồi bàn kế bên, chen vô liền: “Trường gì mà xã hội chủ nghĩa? Bộ trường bây giờ đang tư bản hết hả?”
“Đó, cái đó tao cũng đang thắc mắc.” Ông Giáo gõ gõ ngón tay lên bàn. “Ông phó giám đốc sở nói trường này xây trên tám giá trị cốt lõi. Để tao đọc cho tụi bây nghe nguyên văn: ‘kiên định mục tiêu giáo dục xã hội chủ nghĩa, quản trị hiện đại công khai minh bạch, hội nhập quốc tế nhưng giữ vững định hướng xã hội chủ nghĩa’.”
“Dịch giùm cái, ông Giáo.” Con Ba ngừng tay lật bánh. “Nói kiểu đó tui nghe xong còn mù mờ hơn lúc chưa nghe.”
Ông Giáo cười khẩy. “Dịch qua tiếng Việt bình dân là: trường học bình thường, cộng thêm hai chữ ‘xã hội chủ nghĩa’ dán trước cổng.”
Ông Giáo ngừng một chút, rồi nói tiếp, giọng chậm hẳn lại: “Mà tao nhớ, hồi 2013, chính ông Tổng Trọng, lúc bàn sửa Hiến Pháp, có nói một câu, tao còn nhớ nguyên văn: ‘Đến hết thế kỷ này không biết đã có CNXH hoàn thiện ở Việt Nam hay chưa.’ Ông đứng đầu đảng mà còn nói vậy.”
Chú Năm chậm rãi lên tiếng, câu đầu tiên trong buổi sáng: “Vậy chớ mấy chục năm nay trường học ở xứ mình học theo mô hình gì, hả ông Giáo?”
Cả bàn im re một chút.
“Đó mới là chỗ tao thấy ngộ.” Ông Giáo hạ giọng. “Nếu bây giờ mới thí điểm trường xã hội chủ nghĩa, vậy chớ cái trường cũ, cái hệ thống cũ, nó là trường gì? Đứng ở giữa hai lằn ranh à?”
Tám xe ôm gãi đầu: “Nghe mấy ông nói riết tao hoang mang. Nói thiệt, cái trường này nó khác trường thường ở chỗ nào? Bàn ghế khác? Sách vở khác? Hay chỉ khác cái bảng hiệu ngoài cổng?”
“Bảng hiệu, và một khoản tiền.” Ông Giáo gật đầu. “Hải Phòng đi trước rồi, làm chín trường kiểu này, chi hết 250 tỷ. Quảng Ninh giờ tính làm ít nhất một trường, dự tính khởi công năm nay, mở cửa năm học 2027-2028.”
“250 tỷ!” Con Ba lẩm bẩm. “Bằng bao nhiêu tô hủ tiếu vậy trời? Chắc đếm hết đời tui cũng chưa hết.”
Ông Giáo nói, ổng đọc báo thấy mô hình “Trường học xã hội chủ nghĩa” của Hải Phòng xôm tụ lắm, đọc thôi đã thấy “hết hồn,” như được xây dựng theo định hướng giáo dục tiên tiến, nhân văn, hội nhập nhưng vẫn bảo đảm tính công bằng, toàn diện trong tiếp cận giáo dục. Mục tiêu của đề án là phát triển con người Hải Phòng toàn diện, chú trọng rèn luyện phẩm chất, năng lực, kỹ năng sống, tinh thần sáng tạo và trách nhiệm cộng đồng cho học sinh.
Chú Năm buông một câu: “Ông Giáo hết hồn là phải rồi. Trường xã hội chủ nghĩa cỡ đó, nghĩ lại mới thấy mấy cái trường kiểu cũ, học sinh đâu có được đào tạo đúng tiêu chuẩn con người xã hội chủ nghĩa hả ông Giáo? À! Nếu vậy thì họ lấy đâu ra giáo viên đủ tiêu chuẩn để dạy trong mấy cái trường thiên đường này vậy ta?”
Không ai trả lời câu đó. Ông Giáo đằng hắng mấy cái, rồi lật thêm một trang báo, đọc tiếp: “Cùng đợt này Quảng Ninh cũng công bố phát sách giáo khoa miễn phí, gần 300,000 học sinh, tốn 800 tỷ một năm.”
“Vậy là được đó chớ.” Tám xe ôm gật gù. “Sách cho không thì thằng nào cũng khoái.”
“Ừ, cái đó tao khen thiệt.” Ông Giáo đồng ý. “Nhưng cái trường kiểu mẫu kia, tao vẫn chưa hiểu nó mẫu ở chỗ nào ngoài cái tên. Trường ưu tiên, không phải trường chuyên, họ nói vậy. Rồi ai được vô học? Con ai được chọn?”
Con Ba xen vô, giọng tưng tửng: “Chắc để coi, tới chừng khai giảng, thấy toàn con cán bộ vô học là biết liền hà.”
Cả bàn cười rộ một tiếng, rồi im.
Ông Giáo gấp báo lại, để xuống bàn. “Thôi, chuyện lớn quá, để mấy ổng tính. Tao chỉ thấy lạ một chỗ: cái xã hội chủ nghĩa đó, bao nhiêu năm nay người ta nói còn đang trên đường xây dựng, chưa ai thấy hình thù nó ra sao. Vậy mà cái trường mang tên nó thì lại xây được liền, có bản vẽ, có tiến độ, có ngày khai giảng đàng hoàng.”
Chú Năm nhấp nốt ngụm cà phê cuối, đứng dậy trả tiền, buông một câu trước khi đi: “Ừ. Cái đích thì còn xa mù, mà cái bảng hiệu thì gắn thiệt lẹ!”
Cả quán lại im re. [dt]
BOSTON, Massachusetts (NV) – Một tòa kháng án liên bang hôm Thứ Bảy, 25 Tháng Bảy, từ chối cho phép chính quyền Tổng Thống Donald Trump thi hành tại 23 tiểu bang một sắc lệnh hành pháp nhằm siết chặt các quy định bỏ phiếu qua thư trước cuộc bầu cử Tháng Mười Một, cuộc bầu cử sẽ quyết định đảng nào kiểm soát Quốc Hội, theo Reuters.
Tòa Kháng Án Liên Bang Địa Hạt Một, trụ sở tại Boston, bác bỏ yêu cầu của chính quyền liên bang muốn đình chỉ lệnh ngăn chặn mà một số tiểu bang do đảng Dân Chủ lãnh đạo giành được hôm 25 Tháng Sáu.
Một nhân viên bầu cử đang giải quyết các lá phiếu gửi qua đường bưu điện tại Los Angeles trong cuộc bầu cử sơ bộ của tiểu bang California ở thành phố City of Industry, California, hồi Tháng Sáu. (Hình: Patrick T. Fallon/AFP via Getty Images)
Trong phán quyết trước đó, một chánh án tòa liên bang cấp dưới kết luận rằng những phần quan trọng trong sắc lệnh của Tổng Thống Trump, đảng Cộng Hòa, vi phạm Hiến Pháp.
Bộ Tư Pháp Mỹ yêu cầu tòa tạm đình chỉ phán quyết của Chánh Án Indira Talwani của tòa liên bang trong thời gian chính quyền kháng án. Bộ Tư Pháp lập luận rằng các cơ quan chính phủ chưa hoàn tất những hành động và chính sách cần thiết để thi hành chỉ thị của Tổng Thống Trump, vì vậy bất cứ đơn kiện nào chống lại sắc lệnh này đều còn quá sớm.
Tuy nhiên, tòa kháng án bác bỏ lập luận đó với tỷ lệ 2-1.
Các chánh án viết rằng sắc lệnh hành pháp đặt ra một loạt thời hạn đang nhanh chóng đến gần, buộc các tiểu bang phải phối hợp với giới chức liên bang và tuân theo những thủ tục bỏ phiếu mới. Trong khi đó, các tiểu bang cũng phải bảo đảm rằng giới chức bầu cử và công chúng hiểu được những quy định liên tục thay đổi sẽ được áp dụng cho các cuộc bầu cử trong Tháng Chín và Tháng Mười Một.
Tòa viết: “Các tiểu bang nguyên đơn trên thực tế không có lựa chọn nào khác ngoài việc phải phản ứng với sắc lệnh hành pháp ngay từ bây giờ.”
Trước khi Chánh Án Talwani đưa ra phán quyết, một toà liên bang tại Washington, D.C. bác bỏ một nỗ lực liên quan của các thành viên đảng Dân Chủ nhằm ngăn chặn sắc lệnh của Tổng Thống Trump dựa trên những lập luận tương tự.
Bộ Tư Pháp cảnh báo rằng nếu không nhận được phán quyết thuận lợi từ Tòa Kháng Án Liên Bang Địa Hạt Một, chính quyền có thể phải yêu cầu Tối Cao Pháp Viện can thiệp.
Tổng Thống Trump ký sắc lệnh hành pháp này hồi Tháng Ba, sau nhiều năm yêu cầu siết chặt các quy định về bỏ phiếu qua thư và tiếp tục đưa ra cáo buộc sai sự thật rằng thất bại của ông trong cuộc bầu cử năm 2020 là do gian lận bầu cử trên diện rộng.
Theo Hiến Pháp Hoa Kỳ, các tiểu bang được giao trách nhiệm điều hành những cuộc bầu cử liên bang.
Các chánh án trước đó cũng ngăn chặn một sắc lệnh hành pháp khác của Tổng Thống Trump, trong đó yêu cầu cử tri phải cung cấp bằng chứng quốc tịch khi ghi danh bỏ phiếu và hạn chế việc kiểm những lá phiếu gửi qua thư.
Sắc lệnh hồi Tháng Ba chỉ thị Bộ Nội An tổng hợp và chuyển đến từng tiểu bang một danh sách những công dân Mỹ được xác nhận đủ điều kiện bỏ phiếu. Danh sách này sẽ được lập từ hồ sơ quốc tịch, nhập quốc tịch và những cơ sở dữ liệu khác của chính phủ liên bang.
Sắc lệnh cũng yêu cầu Bưu Điện Hoa Kỳ (USPS) chỉ chuyển phiếu bầu đến những cử tri có tên trong danh sách bỏ phiếu qua thư đã được từng tiểu bang chấp thuận.
Gần đây, USPS thi hành chỉ thị này bằng cách đề nghị các quy định mới, yêu cầu các tiểu bang cung cấp tên cử tri và mã vạch gắn với những lá phiếu gửi qua thư.
Sắc lệnh còn chỉ thị Bộ Tư Pháp ưu tiên điều tra và truy tố các giới chức bầu cử cấp tiểu bang và địa phương nếu họ phát hành phiếu bầu liên bang cho những người bị xem là “không đủ điều kiện” bỏ phiếu.
Tuy nhiên, Chánh Án Talwani đứng về phía liên minh gồm 23 tiểu bang và District of Columbia, trong đó California, Massachusetts, Nevada và Washington là những tiểu bang dẫn đầu.
Bà kết luận tổng thống không có thẩm quyền chỉ thị Bộ Nội An lập danh sách những người đủ điều kiện bỏ phiếu để từng tiểu bang sử dụng. Bà cũng phán quyết USPS không được luật pháp trao quyền ban hành các quy định bắt buộc về bỏ phiếu qua thư.
Chánh Án Talwani, người được Tổng Thống Barack Obama bổ nhiệm, nói Tổng Thống Trump cũng không được dùng sắc lệnh để “đe dọa các giới chức bầu cử địa phương” phải sử dụng những danh sách quốc tịch tất yếu không đầy đủ, nếu không họ có thể đối diện nguy cơ bị truy tố hình sự. (MPL) [dt]
VĨNH LONG, Việt Nam (NV) – Bị can Nguyễn Văn Bảo Trung, 34 tuổi, bị truy tố với cáo buộc tông chết nữ sinh 14 tuổi ở tỉnh Vĩnh Long cách nay gần hai năm, sau nhiều tháng tưởng đã thoát án.
Vụ em học sinh Nguyễn Ngọc Bảo Trân, 14 tuổi, bị ông Trung tông chết trên đường đi học đã nhiều lần bị đình chỉ điều tra, khép lại vụ án. Ông Nguyễn Vĩnh Phúc, cha em Trân, đã phải tự sát sau khi rút súng bắn bị can Trung bị thương hồi cuối Tháng Tư năm ngoái.
Công luận tố cáo Công An Huyện Trà Ôn cũ dàn dựng hiện trường vụ nữ sinh Nguyễn Ngọc Bảo Trân bị xe vận tải tông chết. (Hình: Công An Vĩnh Long).
Theo báo VnExpress hôm 25 Tháng Bảy, bị can Trung bị truy tố sau khi có kết quả giám định thương tật ghi nhận ông ta “bị mất trí” sau chấn thương sọ não (mức độ nhẹ), hạn chế khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.
Mười ngày trước, bị can Nguyễn Hoàng Văn (cựu trưởng Công An Huyện Trà Ôn cũ) và Huỳnh Minh Trung (cựu viện trưởng Viện Kiểm Sát Huyện Trà Ôn) bị khởi tố nhưng cả hai ông này đều được cho tại ngoại.
Hồi trung tuần Tháng Ba, theo tờ Tuổi Trẻ, liên quan vụ này, có hai bị can bị bắt, khởi tố là Lê Quốc Việt, cựu phó thủ trưởng Cơ Quan Cảnh Sát Điều Tra Công An Huyện Trà Ôn, và Nguyễn Quốc Khanh, cựu điều tra viên.
Cả hai bị can bị cáo buộc hành vi “không truy cứu trách nhiệm hình sự người có tội” [Nguyễn Văn Bảo Trung].
Trong những tháng qua, gia đình nữ sinh Nguyễn Ngọc Bảo Trân nhiều lần gửi đơn tố cáo một số cán bộ công an của huyện Trà Ôn về hành vi “xâm phạm hoạt động tư pháp, bỏ lọt tội phạm, không truy tố người có tội trong quá trình điều tra, giải quyết vụ tai nạn giao thông.”
Bà Nguyễn Thị Hiền (bìa trái), mẹ nữ sinh Nguyễn Ngọc Bảo Trân. (Hình: Dân Trí).
Tài xế Nguyễn Văn Bảo Trung tông chết nữ sinh Nguyễn Ngọc Bảo Trân ở Vĩnh Long hôm 4 Tháng Chín, 2024.
Báo VnExpress cho biết, kết luận điều tra mới nhất cho rằng tài xế Nguyễn Văn Bảo Trung lấn trái để vượt xe bán tải đang dừng bên lề đường, là nguyên nhân chính dẫn đến vụ tông xe khiến nữ sinh Nguyễn Ngọc Bảo Trân thiệt mạng. (N.H.K) [dt]
ANAHEIM, California (NV) – Một nhân viên của công viên Disneyland không biết vì lý do gì nhảy xuống sông trong công viên khi trời nóng bức hôm Thứ Năm, 23 Tháng Bảy.
Theo đài KTLA hôm Thứ Sáu, 24 Tháng Bảy, nhân viên đó cởi áo rồi nhảy xuống sông nhân tạo Rivers of America ngay giữa công viên, bơi một chút rồi leo lên lại khu vực hậu trường, sau đó bỏ đi.
Nhân viên của Disneyland bơi trên sông rồi leo lên bờ. (Hình: TikTok pixiedustarchive)
Trong một video đang lan truyền trên mạng xã hội, người đàn ông đó cởi áo và còn để lại bộ đàm trên bờ rồi nhảy xuống sông. Lúc đó, không có chiếc thuyền nào đi ngang qua khi anh đang bơi. Hai chiếc thuyền Mark Twain Riverboat và Sailing Ship Columbia thường hay chạy trên con sông này để chở du khách.
Một người viết trên Instagram: “Sáng hôm đó nóng bức. Anh ta không nói gì với ai cả, chỉ cởi áo rồi nhảy xuống sông bơi khoảng 30 giây rồi leo lên bờ, không quan tâm đến bất cứ ai rồi bỏ đi.”
Chẳng ai biết rõ nhân viên đó có gặp vấn đề gì về tâm lý không, hay chỉ vì quá nóng bức nên nhảy xuống nước để làm hạ thân nhiệt.
California đang đối mặt với một cơn nóng kéo dài, có nhiệt độ cao hơn trung bình và nhiều cảnh báo nhiệt độ được đưa ra tại nhiều quận hạt. Các chuyên gia khí tượng cho biết tình trạng này sẽ không sớm cải thiện.
Nhiệt độ tại Disneyland hôm Thứ Năm lên đến 90 độ F khi vùng nội địa Orange County vẫn nhận được cảnh báo về thời tiết đang ảnh hưởng không tốt đến sức khỏe cư dân. (TL) [dt]
WASHINGTON, DC (NV) – Tổng Thống Donald Trump hôm Thứ Sáu, 24 Tháng Bảy, tuyên bố mở cuộc điều tra thương mại đối với Liên Âu và đe dọa áp một mức thuế quan “đáng kể” lên khối 27 quốc gia, sau khi giới chức Châu Âu phạt các đại công ty kỹ thuật Mỹ vì vi phạm luật cạnh tranh kỹ thuật số.
Trong bài viết dài trên Truth Social, Tổng Thống Trump cáo buộc Liên Âu “cướp bóc” các công ty Mỹ và gián tiếp lấy tiền của người đóng thuế Mỹ. Ông đặc biệt chỉ trích khoản phạt gần $1 tỷ đối với Google, liên quan đến cáo buộc công ty ưu tiên các dịch vụ của chính mình trong kết quả tìm kiếm, theo ABC News.
(Hình minh hoạ: Nicolas Tucat/AFP via Getty Images)
Ông Trump nói Mỹ sẽ lập tức mở cuộc điều tra theo Điều 301 của Đạo Luật Thương Mại năm 1974. Điều khoản này cho phép chính phủ áp thuế hoặc các biện pháp trả đũa nếu xác định một quốc gia hay khu vực thương mại có chính sách gây thiệt hại không công bằng cho thương mại Mỹ.
Tổng Thống Trump viết rằng Liên Âu đang “một lần nữa nhắm trực tiếp vào những công ty vĩ đại của Mỹ,” đồng thời nhắc lại những khoản phạt trước đây dành cho Apple, Meta và Amazon. Ông cho rằng Google bị phạt “không có lời giải thích.”
Tuy nhiên, Ủy Ban Châu Âu cho biết khoản phạt tổng cộng 890 triệu Euro được đưa ra vì Google bị cáo buộc không tuân thủ Đạo Luật Thị Trường Kỹ Thuật Số. Luật này được Liên Âu áp dụng để kiểm soát quyền lực thị trường của các tập đoàn kỹ thuật lớn và ngăn họ dùng vị thế thống trị để gây bất lợi cho đối thủ hoặc người tiêu thụ.
Ông Trump tuyên bố Mỹ không phải là “con heo đất” để Châu Âu rút tiền và cảnh cáo rằng chính quyền của ông sẽ không để tình trạng này tiếp diễn. Ông dự đoán cuộc điều tra sẽ khiến các khoản phạt của Liên Âu bị đảo ngược và dẫn đến việc Mỹ áp thuế quan mới trong thời gian sớm nhất.
Lời đe dọa được đưa ra chỉ vài giờ sau khi chính quyền Trump áp mức thuế từ 10% đến 12.5% đối với hàng hóa của hơn 60 quốc gia, trong đó có các thành viên Liên Âu, với lý do liên quan đến lao động cưỡng bức.
Tuy nhiên, chiến lược dùng Điều 301 của ông Trump đang gặp thách thức pháp lý ngay trong nước. Liberty Justice Center, đại diện cho hai doanh nghiệp nhỏ, khởi kiện chính phủ tại Tòa Thương Mại Quốc Tế Mỹ. Đơn kiện cho rằng chính quyền đang sử dụng Điều 301 sai mục đích để khôi phục chính sách thuế quan “Ngày Giải Phóng” năm 2025, vốn đã bị Tối Cao Pháp Viện bác bỏ trước đó.
Cuộc tranh chấp đặt Mỹ và Liên Âu trước nguy cơ bước vào một vòng trả đũa thương mại mới. Việc bảo vệ các công ty Mỹ là trách nhiệm chính đáng của Tòa Bạch Ốc, nhưng biến một cuộc điều tra chống độc quyền thành lý do đánh thuế hàng nhập cảng có thể khiến doanh nghiệp và người tiêu thụ Mỹ phải gánh chi phí cao hơn.
Quan trọng hơn, chính quyền Trump chưa chứng minh rằng những khoản phạt của Liên Âu là hành động phân biệt đối xử, thay vì việc thực thi luật áp dụng cho mọi công ty hoạt động tại thị trường Châu Âu. Thuế quan có thể tạo áp lực chính trị, nhưng không thể tự động xóa bỏ luật pháp của một thị trường gồm hàng trăm triệu người tiêu thụ. (MPL) [dt]
IRVINE, California (NV) – Sở Cảnh Sát Irvine đang truy lùng một người xịt sơn những từ ngữ miệt thị lên nhiều chiếc xe Tesla ở khắp thành phố.
Theo nhật báo The Orange County Register hôm Thứ Sáu, 24 Tháng Bảy, các điều tra viên của Irvine cho biết có ít nhất 13 xe Tesla bị phá hoại.
Nghi can xịt sơn lên nhiều xe Tesla ở Irvine. (Hình: Irvine Police Department)
Cảnh sát viên Ziggy Azarcon cho biết nghi can là đàn ông, xịt sơn nhiều từ ngữ “miệt thị” lên những xe Tesla đó.
Vào Thứ Hai, 20 Tháng Bảy, Sở Cảnh Sát Irvine đăng video một người đàn ông xịt sơn lên một xe Tesla đang đậu trong bãi gần ngã tư đường Michelson và đường Carlson. Sự việc trong video xảy ra lúc 10 giờ 30 phút tối ngày 17 Tháng Bảy. Họ còn cho biết nghi can xịt sơn lên trên ba chiếc xe Tesla khác trong cùng bãi đậu xe.
Xe Tesla thường có camera, và một chủ xe cung cấp video từ camera trên xe cho cảnh sát, cho thấy nghi can vừa xịt sơn vừa che mặt có thể để không hít phải hơi sơn.
Đến Thứ Sáu, 24 Tháng Bảy, Sở Cảnh Sát Irvine đăng thêm một video mới, cho thấy nghi can đi vào bãi đậu xe gần ngã tư đường Michelson với Carlson nêu trên, và họ cho biết nghi can xịt sơn lên trên chín chiếc xe Tesla nữa.
Nhân viên công lực chưa biết điều gì khiến nghi can làm như vậy.
Phá hoại xe Tesla để phản đối công ty của tỷ phú Elon Musk bắt đầu cách đây vài năm sau khi ông Musk bị chỉ trích vì ủng hộ chính trị cực hữu và là một phần của Bộ Hiệu Suất Chính Phủ (DOGE).
Sở Cảnh Sát Irvine đang kêu gọi công chúng cung cấp thông tin về nghi can cho điều tra viên Noelle qua email [email protected].(TL) [dt]
KHÁNH HÒA, Việt Nam (NV) – Nhà chức trách phường Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa, xác nhận vụ tịch thu quang gánh của bà Nguyễn Thị Mai, người được nhiều du khách quốc tế biết tới sau video clip cho thấy bà hát rao hàng bằng tiếng Anh.
Hồi năm ngoái, bà Mai, 58 tuổi, bỗng nhiên nổi tiếng sau khi nền tảng TikTok lan truyền một clip cho thấy bà hát một câu rao hàng bằng tiếng Anh: “Mango, pineapple, banana, watermelon…” (xoài, dứa, chuối, dưa hấu).
Bà Nguyễn Thị Mai có nhiều năm bán trái cây dạo trên bãi biển Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa. (Hình: Tuổi Trẻ).
Theo tờ Tuổi Trẻ hôm 25 Tháng Bảy, ông Nguyễn Thanh Sơn, chủ tịch phường Nha Trang cho biết bà Mai đã bị tịch thu quang gánh nhưng được trả lại số trái cây chưa kịp bán cho du khách.
Sau đó, người phụ nữ này phải viết cam kết không tiếp tục bán hàng rong tại khu vực cấm dọc bờ biển Nha Trang và đường Trần Phú.
Ông Sơn giải thích, việc tịch thu quang gánh của bà Nguyễn Thị Mai và những người bán hàng rong khác là nhằm “lập lại trật tự, an ninh, an toàn du lịch khu vực dọc công viên bờ biển khu vực đường Trần Phú.”
Ông này nhắc lại tình trạng trộm cắp, bán hàng rong đeo bám du khách khu vực công viên bờ biển Nha Trang.
“Đây là một trong những biện pháp để giữ hình ảnh du lịch Nha Trang văn minh, thân thiện. Bất kỳ ai cũng phải chấp hành quy định pháp luật, không có ngoại lệ. Do vậy việc bà Mai hay những người bán hàng rong khác dọc công viên bờ biển đều phải chấp hành việc không bán hàng khu vực cấm, không đeo bám du khách,” ông Sơn được dẫn lời.
Bà Nguyễn Thị Mai được nhiều du khách quốc tế biết tới sau video clip cho thấy bà hát rao hàng bằng tiếng Anh. (Hình: Tuổi Trẻ).
Liên quan vụ này, ông Ngô Khắc Thinh, trưởng Phòng Kinh Tế, Hạ Tầng và Đô Thị Phường Nha Trang, xác nhận rằng sau khi dẹp sinh kế của người bán hàng rong, chính quyền địa phương “chưa có phương án nào để giúp đỡ những người bán hàng rong ổn định cuộc sống.”
Đoạn video clip “Mango Pineapple Banana” ghi hình bà Nguyễn Thị Mai của TikToker Local Lou, một du khách người Anh, đến nay đã thu hút được 4 triệu lượt view. (N.H.K) [dt]
WASHINGTON, DC (NV) – Ngũ Giác Đài đang đối diện với làn sóng phẫn nộ sau khi hệ thống dữ liệu thương vong chính thức bất ngờ hạ số quân nhân Mỹ thiệt mạng trong chiến tranh Iran từ 18 xuống còn 14 người, đồng thời giảm số người bị thương từ 482 xuống 420, ABC News loan tin hôm Thứ Sáu, 24 Tháng Bảy.
Sự thay đổi không chỉ làm sai lệch con số, mà trên thực tế còn loại tên của bốn quân nhân vừa tử trận khỏi hồ sơ chính thức của chính phủ.
Quan tài một quân nhân Mỹ tử trận trong chiến tranh Iran được đưa xuống phi cơ tại căn cứ Dover Air Force Base hôm 22 Tháng Bảy. (Hình: Kevin Dietsch/Getty Images)
Bốn quân nhân bị “biến mất” khỏi dữ liệu gồm Trung Sĩ Angel Rampersad, Binh Nhất Isabella Gonzales, Trung Úy Tyler Feehan và Trung Sĩ Michael Emmanuel Swinton. Họ thiệt mạng tại Jordan và Iraq sau khi giao tranh giữa Mỹ và Iran tái bùng phát. Đến tối Thứ Sáu, 24 Tháng Bảy, số liệu sai vẫn chưa được sửa lại, dù Ngũ Giác Đài đã biết sự việc hơn một ngày.
Ông Joel Valdez, quyền phát ngôn viên Ngũ Giác Đài, giải thích rằng hệ thống Defense Casualty Analysis System, gọi tắt là DCAS, gặp “gián đoạn dữ liệu tạm thời” và các bất thường đang được sửa chữa với sự phối hợp của các quân chủng. Nhưng Bộ Quốc Phòng không trả lời những câu hỏi chi tiết về nguyên nhân, không giải thích vì sao một hệ thống được xem là hồ sơ chính thức của chính phủ có thể đồng thời giảm cả người chết lẫn người bị thương, và cũng không cho biết khi nào dữ liệu chính xác sẽ được phục hồi.
Gọi đây đơn thuần là “lỗi kỹ thuật” chưa đủ thuyết phục. Một lỗi trên mạng có thể làm trang web ngưng hoạt động, nhưng việc con số giảm đúng vào lúc chính quyền đang chịu áp lực về thương vong và tính hợp pháp của cuộc chiến đặt ra nghi vấn nghiêm trọng. Đặc biệt, số 420 người bị thương mới công bố còn mâu thuẫn với lời Ngũ Giác Đài trước đó rằng gần 100 quân nhân khác đã bị thương kể từ ngày 7 Tháng Bảy. Cơ sở dữ liệu chưa bao giờ phản ánh đầy đủ mức gia tăng này.
Sự mập mờ càng đáng lo khi chính quyền Tổng Thống Donald Trump từng tuyên bố cuộc hành quân Operation Epic Fury đã kết thúc hồi Tháng Năm. Tuy nhiên, sau đó Mỹ tiếp tục gần như mỗi đêm không kích Iran khi thỏa thuận ngưng bắn sụp đổ. Một giới chức Mỹ nói các cuộc tấn công mới được gọi bằng thuật ngữ mơ hồ là “hoạt động ở hải ngoại,” thay vì được công khai ghi nhận là sự tiếp nối của chiến tranh Iran.
Cách đặt tên này có thể mang hậu quả pháp lý. Luật War Powers Resolution quy định tổng thống phải chấm dứt hoạt động quân sự sau 60 ngày nếu không được Quốc Hội cho phép. Dân Biểu Cộng Hòa Thomas Massie cáo buộc Ngũ Giác Đài đang giả vờ có “hai cuộc chiến Iran” được ngăn cách bởi một thời gian ngưng bắn ngắn ngủi. Ông gọi cách lý luận đó là một thủ đoạn phi lý nhằm khởi động lại đồng hồ 60 ngày và tránh sự giám sát của Quốc Hội.
Mười hai thành viên Dân Chủ trong Ủy Ban Quân Vụ Thượng Viện, do Thượng Nghị Sĩ Mazie Hirono (Dân Chủ – Hawaii) dẫn đầu, yêu cầu Bộ Trưởng Quốc Phòng Pete Hegseth cung cấp một bản thống kê đầy đủ về tất cả quân nhân chết và bị thương kể từ khi chiến tranh bắt đầu. Họ nhấn mạnh người dân Mỹ, Quốc Hội, quân nhân và gia đình họ có quyền biết chính xác cái giá nhân mạng của cuộc chiến.
Bà Kathy Hochul, thống đốc New York, đặc biệt phẫn nộ vì tên của Trung Sĩ Angel Rampersad, một cư dân New York, bị loại khỏi dữ liệu. Bà nói chính quyền Trump không thể sửa lại cái giá nhân mạng của chiến tranh chỉ vì con số ấy trở nên bất lợi về chính trị, nhấn mạnh rằng thay đổi một trang web không thể xóa bỏ sự hy sinh của một người lính.
Chưa có bằng chứng công khai xác nhận Ngũ Giác Đài cố ý sửa số liệu theo mệnh lệnh chính trị. Nhưng sự thiếu minh bạch, việc chậm sửa sai và cách phân chia chiến tranh thành những chiến dịch mang tên khác nhau đã tạo ra một cuộc khủng hoảng lòng tin. Trong chiến tranh, chính phủ có thể giữ bí mật về kế hoạch tác chiến, nhưng không được phép mập mờ về số binh lính tử trận.
Đối với gia đình quân nhân, đây không phải là những con số trên màn hình. Mỗi cái tên là một người con, người chồng, người vợ hoặc cha mẹ không bao giờ trở về. Một chính quyền có thể tranh luận chiến tranh cần thiết hay không, nhưng không có quyền làm nhẹ cái giá của nó bằng cách thay đổi cách gọi, chia nhỏ chiến dịch hoặc để người chết biến mất khỏi hồ sơ quốc gia. (MPL) [dt]
WESTMINSTER, California (NV) – Sở Cảnh Sát Westminster vừa bắt giữ một ông ăn cắp gần 900 pound dây đồng vào chiều Thứ Sáu, 24 Tháng Bảy, theo thông cáo của Sở Cảnh Sát Westminster phát đi cùng ngày.
Theo thông báo, các cảnh sát viên có mặt tại khu vực gần ngã ba đường 10th và đường Beach sau khi nghe tin có một số người ăn cắp dây đồng tại đây. Khi cảnh sát có mặt, họ tạm giữ một số nghi can, trong đó có Richard Stubbe, 44 tuổi, cư dân Stanton. Nhân viên công lực phát hiện ông này đang tước dây đồng ở phía sau một căn nhà.
Một phần của số dây đồng bị ăn cắp. (Hình: Westminster Police Department)
Khi đang tạm giữ nghi can, cảnh sát phát hiện gần 2 ounce ma túy methamphetamine của ông Stubbe, và gần 900 dây đồng bị tước trong một xe hơi liên quan đến nghi can. Ông này bị bắt vì trong xe có chứa ma túy và tài sản ăn cắp.
Ông Stubbe bị giam ở nhà tù Orange County vì những tội danh nêu trên.
Sở Cảnh Sát Westminster cho biết sẽ tiếp tục điều tra để biết xem số dây đồng đó có liên quan đến những vụ ăn cắp từng xảy ra tại khu vực này hay không.
Để cung cấp thêm thông tin, xin liên lạc điều tra viên Folan qua số điện thoại (714) 548-3761, hoặc có thể cung cấp thông tin ẩn danh qua Đội Chống Tội Phạm Orange County, theo số điện thoại (855) 847-6227. (TL) [dt]
PATTAYA, Thái Lan (NV) – Giữa hiệp sáu, trong một pha ôm ghì quen thuộc của các tay đấm hạng nặng, võ sĩ Tyson Fury bất ngờ nghiêng đầu qua hôn lên đối thủ Wach người Ba Lan. Nụ hôn bất ngờ và khá dị của đối thủ đang ghì chặt mình khiến Wach chỉ biết lắc đầu rồi tiếp tục vùng vẫy, theo Bangkok Post ngày 25 Tháng Bảy.
Khắp các khán đài và cả những người xem lại qua đoạn clip độc đáo đấy đều bật cười. Khoảnh khắc “ngẫu hứng” rất Tyson Fury ấy kỳ quặc, khó giải mã nhưng làm nhiều người thú vị vì tính giải trí.
Tyson Fury (trái) chuẩn bị hôn đối thủ Mariusz Wach khi hai đối thủ đang ghì, khóa nhau ở hiệp sáu. (Hình: Thananuwat Srirasant/Getty Images)
Đoạn video “nụ hôn kỳ quặc” đã lan truyền khắp mạng xã hội, khiến chiến thắng của cựu vô địch thế giới Tyson Fury càng được nhắc đến nhiều hơn.
Nhưng đằng sau nụ hôn tưởng là màn tấu hài ấy là một Tyson Fury rất nghiêm túc. Anh thống trị hoàn toàn trận đấu tại sân Max Muay Thai ở Pattaya, Thái Lan, buộc góc đài của Mariusz Wach phải xin dừng sau bảy hiệp, qua đó giành chiến thắng knock-out kỹ thuật (TKO). Quan trọng hơn, ngay sau chiến thắng đấy, Fury lập tức hướng sự chú ý sang Anthony Joshua, đối thủ mà người hâm mộ Anh đã chờ anh đối đầu suốt gần một thập niên.
Trong suốt sự nghiệp, “Gypsy King” (Vua Giang Hồ, biệt danh của Tyson Fury) luôn biết cách biến một trận đấu quyền Anh thành một chương trình giải trí. Anh từng hát trên võ đài sau khi thắng Vladimir Klitschko, hóa trang thành Batman trong họp báo, nhiều lần trêu chọc đối thủ bằng những câu nói hài hước, thậm chí nhảy múa giữa các buổi tập mở.
Vì vậy, nụ hôn dành cho Wach với những ai theo dõi và biết về Fury không phải là điều quá bất ngờ.
Chiến thắng giúp Fury nâng thành tích lên 36 trận thắng trong sự nghiệp chuyên nghiệp, chỉ thua hai lần trước Oleksandr Usyk và tiếp tục duy trì đà trở lại sau quãng nghỉ dài.
Nhưng vì sao Fury lại chọn sân Muay Thai chỉ khoảng 1,500 chỗ ngồi ở Pattaya, một điểm du lịch ở khu vực Đông Nam Á để thượng đài. Một điều rất lạ vì cái tên Tyson Fury hoàn toàn có thể lấp kín Wembley, Tottenham Hotspur Stadium hoặc bất kỳ nhà thi đấu lớn nào tại Anh.
Câu trả lời là vì thuận tiện cho quá trình tập luyện khi Fury đã chuyển trại huấn luyện sang Thái Lan trong nhiều tháng để chuẩn bị cho cuộc đối đầu dự kiến với Anthony Joshua. Thi đấu ngay tại nơi đóng quân giúp anh không phải di chuyển, không bị xáo trộn lịch sinh hoạt và giữ nguyên cường độ tập luyện.
Lý do thứ hai là giảm tối đa rủi ro trước trận đại chiến. Một trận “làm nóng” cần thiết hơn là một sự kiện thương mại với một trận đấu không phát sóng trực tiếp mà chỉ được ghi hình để xuất hiện trong mùa mới của series Netflix At Home with the Furys.
Ngoài ra còn một lý do nữa là Fury muốn cống hiến trận đấu mang ý nghĩa thiện nguyện. Anh tuyên bố toàn bộ tiền bán vé sẽ được quyên góp cho trẻ em nghèo và vô gia cư tại Pattaya.
Tyson Fury (phải) tung cú đấm trong trận đấu mà Mariusz Wach thua knock-out kỹ thuật ở hiệp bảy. Sau chiến thắng này, Fury thách thức thượng đài với Joshua. (Hình: Thananuwat Srirasant/Getty Images)
Ngay sau chiến thắng, Fury tuyên bố sẽ tới Jeddah theo dõi trận đấu của Joshua với Kristian Prenga và tiếp tục thúc đẩy cuộc đối đầu được chờ đợi nhất làng quyền Anh Anh Quốc. Đồng thời, Fury cũng nhấn mạnh sẽ không chờ đợi vô thời hạn nếu trận đấu tiếp tục bị trì hoãn.
Trong nhiều năm qua, Fury và Joshua liên tục bỏ lỡ nhau vì những lý do khác nhau như đàm phán thất bại, thay đổi lịch thi đấu, mất đai vô địch hoặc phải ưu tiên các trận bắt buộc.
Giờ đây, sau khi cả hai đều đã có những trận khởi động riêng, cánh cửa cho màn đại chiến cuối năm dường như rộng mở hơn bao giờ hết.
Đó mới là trận đấu có thể mang về doanh thu hàng trăm triệu đô la, lấp kín Wembley và khép lại một trong những chương dài nhất của quyền Anh hạng nặng Anh Quốc. (Yến Nhi) [dt]
CHICAGO, Illinois (NV) – Cựu Tổng Thống Barack Obama bất ngờ xuất hiện tại buổi tập của các ngôi sao bóng rổ WNBA hôm Thứ Sáu, 24 Tháng Bảy, tại thư viện Obama Presidential Center ở Chicago, mang đến khoảnh khắc đặc biệt cho các cầu thủ trước trận WNBA All-Star Game. Trong số những người xúc động nhất có ngôi sao Caitlin Clark của Indiana Fever, người nói cuộc trò chuyện với ông Obama là “một khoảnh khắc có lẽ tôi sẽ nhớ suốt đời.”
Cô Clark cho biết ông Obama khen cách cô đối diện với sức ép và sự chú ý lớn từ truyền thông. Theo lời nữ cầu thủ Clark, cựu tổng thống nhắc rằng ông chỉ nổi tiếng khi đã ngoài 40 tuổi, trong khi cô phải ứng phó với danh tiếng ngay ở tuổi đôi mươi. Cô Clark nói lời nhận xét này có ý nghĩa vì ông Obama hiểu rõ áp lực của việc luôn xuất hiện trước công chúng.
Cựu Tổng Thống Barack Obama (bên phải) bắt tay cầu thủ Paige Bueckers của đội Dallas Wings trong buổi tập luyện cho sự kiện AT&T WNBA All-Star 2026 tại Thư Viện Tổng Thống Obama ở Chicago, Illinois, vào ngày 24 Tháng Bảy. (Hình: Geoff Stellfox/Getty Images)
Ông Obama nói chuyện với các cầu thủ vài phút trên sân bóng rổ của trung tâm, nơi vừa mở cửa hồi Tháng Sáu. Ông ca ngợi các nữ vận động viên là “phi thường,” đồng thời nói ông vui mừng khi thấy giải bóng rổ quốc gia WNBA phát triển nhanh, ngày càng thu hút khán giả và được công chúng chú ý nhiều hơn đến tài năng của các cầu thủ.
Cựu tổng thống cũng cảm ơn những cầu thủ tham gia hoạt động ngoài sân đấu, nhất là các chương trình giúp đỡ thanh thiếu niên và truyền cảm hứng cho thế hệ trẻ.
Sau phần nói chuyện, ông chụp ảnh chung, bắt tay và trò chuyện với nhiều người trong khoảng 10 phút. Ông đặc biệt nhắc đến cầu thủ A’ja Wilson rồi đến trao đổi trực tiếp với cô.
Một khoảnh khắc vui vẻ xảy ra khi ông Obama bước xuống sân và đứng vào tư thế phòng thủ trước cô Jonquel Jones của New York Liberty. Cầu thủ Jones nhận ra ông muốn thử thách mình nên cầm bóng tiến tới, thực hiện vài động tác và va nhẹ để làm ông hào hứng hơn. Cô nói ông Obama thật sự là người yêu bóng rổ.
Cô Jones cũng gọi ông Obama là một hình mẫu đáng kính. Cô nói việc ông cùng gia đình tiếp tục đóng góp cho cộng đồng, dù đã phục vụ công chúng trong nhiều năm, là điều tạo cảm hứng mạnh mẽ cho cô và nhiều người trẻ.
Mối liên hệ giữa ông Obama và giải WNBA kéo dài nhiều năm. Năm 2010, khi còn tại chức, ông là tổng thống Mỹ đầu tiên đến xem một trận WNBA, ngồi bên sân cùng con gái Sasha. Ông cũng từng tiếp đón nhiều đội nữ tại Tòa Bạch Ốc sau khi họ đoạt chức vô địch WNBA hoặc NCAA.
Các cầu thủ tặng ông Obama chiếc áo WNBA All-Star số 44 và dự định ký tên lên áo. Buổi tập cũng đánh dấu WNBA trở thành giải thể thao chuyên nghiệp đầu tiên sử dụng sân bóng rổ tại Obama Presidential Center.
Bà Cathy Engelbert, ủy viên WNBA, nói sự kiện có ý nghĩa khi giải kỷ niệm 30 năm thành lập. Bà cho rằng khó có người thích hợp hơn ông Obama để gặp các cầu thủ, vì ông đã truyền cảm hứng cho hàng trăm triệu người và có mối gắn bó lâu dài với bóng rổ. Sau đó, ông Obama còn gặp một nhóm nhà đầu tư của giải và gần 100 nữ sinh trung học. (MPL) [dt]
AN GIANG, Việt Nam (NV) – Ông Lê Quang Tùng, 54 tuổi, bí thư Thành Ủy Cần Thơ, được chỉ định ghế bí thư Tỉnh Ủy An Giang – ghế thứ nhì trong vòng một năm.
Tên tuổi ông Tùng gắn liền với vụ vất vả khi đọc một con số lên đến hàng chục ngàn tỷ tại một phiên họp ở nghị trường.
Ông Lê Quang Tùng phát biểu khi nhận ghế bí thư Tỉnh Ủy An Giang hôm 25 Tháng Bảy. (Hình: VnExpress).
Trong đoạn clip được lan truyền hồi Tháng Bảy năm ngoái, ông Tùng, khi đó còn làm chủ nhiệm Văn Phòng Quốc Hội kiêm nhiệm chức danh tổng thư ký Quốc Hội, đọc ngắc ngứ con số “hai mươi ngàn sáu trăm chín lăm tỷ một trăm triệu chín trăm tám mươi ngàn đồng.” (20,695,100,980,000).
Ông Tùng cắm mặt vào giấy, đọc: “hai mươi triệu sáu trăm chín lăm tỷ…” rồi ngắc ngứ đọc các con số phía sau.
Camera quay cận cảnh ít nhất ba đại biểu Quốc Hội mỉm cười, lắc đầu với vẻ ngán ngẩm.
Hôm 25 Tháng Bảy, tại buổi lễ nhận ghế bí thư Tỉnh Ủy An Giang, ông Tùng được ông Nguyễn Duy Ngọc, trưởng Ban Tổ Chức Trung Ương, khen ngợi là quan chức “được đào tạo bài bản, trưởng thành từ cơ sở và kinh qua nhiều vị trí tại trung ương, địa phương.”
Đáng nói, trước khi về An Giang, ông Tùng mới tại vị ghế bí thư Cần Thơ được 301 ngày, trước đó làm tổng thư ký Quốc Hội được 303 ngày.
Tức là trong cả hai ghế gần nhất, ông Tùng tại vị mỗi nơi chưa đầy một năm là được chuyển công tác.
Bên dưới một bài đăng trên mạng xã hội hôm 25 Tháng Bảy, một ý kiến bình luận: “Ông Tùng quê Hà Tĩnh cứ đều đặn mỗi năm một ghế, đi hết qua Bắc, Trung, Nam, rồi các bộ, ban, ngành chỗ nào cũng ngồi một năm. Chắc đến 2030 ông ta có cơ hội ngồi ghế phó thủ tướng.”
Trong đợt hoán đổi này, ghế trống của ông Lê Quang Tùng tại Cần Thơ được ông Đỗ Thanh Bình, 59 tuổi, phó Ban Tổ Chức Trung Ương tiếp nhận.
Ông Lê Quang Tùng, hồi Tháng Bảy năm ngoái còn làm chủ nhiệm Văn Phòng Quốc Hội Việt Nam.
Đáng nói, đây là lần thứ nhì ông Bình làm bí thư Cần Thơ.
Hồi năm ngoái, ông Bình là người đứng đầu Thành Ủy Cần Thơ từ Tháng Giêng đến Tháng Chín.
Sau đó, ông ta lần lượt được đảng cho ghế phó Ban Tổ Chức Trung Ương và bộ trưởng Nội Vụ Việt Nam. (N.H.K) [dt]
BORDEAU, Pháp (NV) – Hơn 267,000 người tại Pháp và Tây Ban Nha phải di tản hôm Thứ Bảy, 25 Tháng Bảy, khi nhiều đám cháy rừng ngoài tầm kiểm soát tiếp tục lan rộng giữa thời tiết khô nóng và gió khó dự đoán, theo CBS News. Riêng khu vực Madrid có khoảng 70,000 người phải rời khỏi nhà, trong khi khói dày và tro đen phủ nhiều mái nhà phía bắc thủ đô Tây Ban Nha, khiến cư dân phải đóng kín cửa sổ. Chính phủ Tây Ban Nha đã ban bố tình trạng khẩn cấp quốc gia.
Thủ Tướng Pedro Sanchez, đến thị sát vùng cháy gần Madrid, nói ưu tiên trước mắt là “cứu người,” đồng thời cảnh báo cuộc chiến với lửa sẽ còn phức tạp. Ông cho biết thời tiết mát hơn tạo ra một “cửa sổ cơ hội” cho lực lượng cứu hỏa, nhưng hướng và sức gió vẫn có thể thay đổi bất ngờ. Từ đầu năm, cháy rừng đã thiêu rụi khoảng 130,000 hectare tại Tây Ban Nha, cao hơn mức trung bình 100,000 hectare mỗi năm trong thập niên qua.
Dân chúng quan sát ngọn lửa trên các đỉnh đồi khi lực lượng cứu hỏa nỗ lực dập tắt đám cháy rừng tại khu vực Cebreros, cách Madrid 80km về phía Tây, vào đêm ngày 24 Tháng Bảy. (Hình: Cesar Manso/AFP via Getty Images)
Tại Pháp, gần 242,000 mẫu đất đã bị thiêu rụi, một mức mà Bộ Trưởng Laurent Nunez của Bộ Nội Vụ nước này gọi là “kỷ lục lịch sử,” với diện tích gần gấp 10 lần Paris. Ít nhất 197,000 người đã được di tản, trong cuộc di tản thời bình có thể lớn nhất mà Pháp từng chứng kiến. Dữ liệu vệ tinh của Hệ Thống Thông Tin Cháy Rừng Châu Âu cho thấy tổng diện tích bị cháy trong năm nay tại Liên Âu hiện đứng thứ hai trong hồ sơ thống kê.
Ông Sebastien Lecornu, thủ tướng Pháp, mô tả các đám cháy là chưa từng có, đặc biệt tại Gironde, nơi ngọn lửa mạnh đến mức tự tạo ra luồng gió riêng.
Tổng Thống Emmanuel Macron ra lệnh điều động 1,000 binh sĩ hỗ trợ lực lượng cứu hỏa gần Bordeaux. Chính phủ Pháp cũng đưa một vận tải cơ quân sự A400M vào hoạt động, chiếc phi cơ được cải biến này có thể thả khoảng 20 tấn chất chống cháy.
Nhiều quốc gia Châu Âu đã gửi phi cơ và trực thăng cứu hỏa hỗ trợ. Ý, Hy Lạp, Hà Lan và Bồ Đào Nha giúp Tây Ban Nha, trong khi Croatia, Bồ Đào Nha, Czech Republic và Slovakia hỗ trợ Pháp. Hàng trăm nhân viên cứu hỏa phải làm việc liên tục suốt hai ba ngày qua. Hàng chục người tại Pháp bị thương, nhưng đến thời điểm bản tin được công bố, chưa có trường hợp tử vong nào được báo cáo tại hai nước.
Các trường học, nhà thi đấu và trung tâm triển lãm được chuyển thành nơi trú tạm cho cư dân và du khách. Ban tổ chức Tour de France cũng quyết định rút ngắn chặng cuối hôm Chủ Nhật để bày tỏ đoàn kết với những khu vực bị ảnh hưởng. Các nhà khoa học cho rằng những đợt nắng nóng nối tiếp từ Tháng Năm, cộng với hạn hán nghiêm trọng hơn do khí hậu ấm lên, đã biến nhiều khu rừng thành vật liệu dễ bắt lửa và khiến các thảm họa thời tiết xảy ra thường xuyên hơn. Châu Âu hiện là lục địa nóng lên nhanh nhất do biến đổi khí hậu. (MPL) [dt]
AN GIANG, Việt Nam (NV) – Bốn nghi can Bùi Trường Thành, Đinh Văn Minh Tiến, Nguyễn Trần Minh Tuấn và HTĐ ở tỉnh An Giang bị bắt giữ với cáo buộc đánh chết một ông thiếu nợ 180 triệu đồng ($6,838).
Theo tờ Thanh Niên hôm 25 Tháng Bảy, các nghi can từ 16-33 tuổi, tụ tập cùng nhau uống bia trước khi sự việc xảy ra vào đêm 22 Tháng Bảy.
Bốn nghi can Bùi Trường Thành, Đinh Văn Minh Tiến, Nguyễn Trần Minh Tuấn và HTĐ. (Hình: Công An An Giang).
Sau chầu nhậu, bốn nghi can kéo đến một nhà trọ ở xã Tri Tôn để “xử lý” ông CNK, 31 tuổi, người nợ tiền nghi can Thành.
Nam nghi can kéo ông K. ra trước đường, yêu cầu trả 180 triệu đồng nhưng ông này nói rằng mình không có tiền trả.
Nghi can Thành lập tức đánh, đá ông K. tới tấp, hai đồng phạm Tiến và Đ. cũng lao vào đánh phụ.
Cả ba còn nhặt thanh gỗ bên đường đập nạn nhân.
Nghi can Tuấn không đánh, nhưng cũng không can ngăn mà chửi bới, đe dọa nạn nhân.
Sau 15 phút đánh đập, thấy nạn nhân yếu dần, cả nhóm mới dừng tay. Nghi can Tuấn và Đ. đưa ông K. đi cấp cứu tại trung tâm y tế Tri Tôn.
Do bị thương tích nặng, nạn nhân được chuyển đến bệnh viện Đa Khoa An Giang và qua đời vào sáng hôm sau.
Sau khi biết tin nạn nhân thiệt mạng, bốn nam nghi can ra công an tự thú.
Nạn nhân được đưa đi cấp cứu tại trung tâm y tế Tri Tôn, tỉnh An Giang. (Hình: Tuổi Trẻ).
Trước vụ này, các báo ở Việt Nam nhiều lần đưa tin các vụ đòi nợ dẫn đến án mạng.
Theo báo Dân Trí hồi đầu tháng trước, bị cáo Ngô Xuân Hoàng, 28 tuổi, ở xã Thuận An, Hà Nội, lãnh 27 năm tù với cáo buộc rút dao đâm chết chủ nợ là một người bạn do bị anh này đòi 2 triệu đồng ($76).
Cáo trạng vụ án cho hay, bị cáo Hoàng quen anh NVH, 24 tuổi, ở cùng địa phương.
Hồi đầu Tháng Mười Một năm ngoái, nam bị cáo mượn anh H. 2 triệu đồng để chi tiêu cá nhân, hẹn năm ngày sau trả tiền.
Đến ngày hẹn, anh H. gọi điện rủ Hoàng đi uống bia.
Trên đường đến quán nhậu, anh H. đòi bị cáo trả nợ.
Bị cáo Hoàng nói chưa có tiền và hẹn trả sau nhưng anh H. không chịu.
Hai nam thanh niên dừng xe giữa đường lời qua tiếng lại.
Anh H. đạp bị cáo Hoàng ngã xuống đường rồi dùng nón bảo hiểm đập vào đầu, vai bị cáo.
Do bực tức, Hoàng đứng dậy, rút dao bấm đâm trúng cổ anh H. khiến nạn nhân trọng thương, thiệt mạng trên đường đi cấp cứu. (N.H.K) [dt]
HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Sau khi Việt Nam bị Cơ Quan Đại Diện Thương Mại Mỹ (USTR) áp mức thuế mới 12.5%, bà Phạm Thu Hằng, phát ngôn viên Bộ Ngoại Giao Việt Nam, phản hồi rằng quyết định này “chưa phản ánh đầy đủ thực tế và những nỗ lực của Hà Nội trong phòng ngừa, giảm thiểu và xóa bỏ lao động cưỡng bức.”
Tạp chí Tri Thức (ZNews) hôm 25 Tháng Bảy dẫn lời bà Hằng cho biết, thời gian tới, Việt Nam sẽ tiếp tục trao đổi, làm việc với phía Mỹ “trên tinh thần xây dựng, hợp tác.”
Bà Jennifer Wicks (trái), tân đại sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam trong cuộc gặp với ông Tô Lâm, tổng bí thư kiêm chủ tịch nước Việt Nam. (Hình: TTXVN).
Bà Hằng cũng đề nghị phía Mỹ “đánh giá đầy đủ các biện pháp Việt Nam đã triển khai để điều chỉnh mức thuế áp dụng đối với hàng hóa Việt Nam phù hợp với thực tế cũng như các nỗ lực xây dựng pháp luật và thực thi của Việt Nam.”
Hôm 23 Tháng Bảy, USTR loan báo bắt đầu áp mức thuế nhập cảng mới đối với hàng hóa từ tất cả các nền kinh tế “đang bị điều tra” kể từ 0h ngày 24 Tháng Bảy, ngoại trừ một số trường hợp được miễn trừ.
Trong đó, hàng hóa nhập cảng từ 38 nền kinh tế, bao gồm Việt Nam, phải chịu mức thuế 12.5%.
Liên quan vụ này, theo tờ Tuổi Trẻ, tại cuộc gặp Ngoại Trưởng Marco Rubio ở Philippines hôm 23 Tháng Bảy, ông Lê Hoài Trung, bộ trưởng Ngoại Giao Việt Nam, đề nghị Mỹ “sớm kết thúc điều tra theo Mục 301 thuộc Đạo Luật Thương Mại Hoa Kỳ năm 1974.”
Đây là công cụ để Hoa Kỳ áp dụng các biện pháp trừng phạt thương mại đối với những hành vi, chính sách hoặc thực tiễn của quốc gia khác bị coi là không công bằng, vi phạm các cam kết quốc tế hoặc gây gánh nặng cho thương mại Mỹ.
Ông Lê Hoài Trung (trái), ngoại trưởng Việt Nam, gặp người đồng cấp Marco Rubio tại Philippines hôm 23 Tháng Bảy. (Hình: TTXVN).
Trước đó, tại buổi tiếp bà Jennifer Wicks, tân đại sứ Hoa Kỳ đến trình quốc thư tại Hà Nội, ông Tô Lâm, tổng bí thư kiêm chủ tịch nước Việt Nam, đề nghị hai bên “duy trì tiếp xúc, phát huy cơ chế đối thoại hiện có để sớm hoàn tất đàm phán và ký kết hiệp định thương mại đối ứng, công bằng và cân bằng (ART), tiếp tục thúc đẩy hợp tác kinh tế, thương mại và đầu tư.” (N.H.K) [dt]
WASHINGTON, DC (NV) – Tổng Thống Donald Trump hôm Thứ Sáu, 24 Tháng Bảy, ra lệnh cho các viên chức liên bang đặt bảng cảnh báo bên ngoài Viện Bảo Tàng Quốc Gia Lịch Sử Mỹ Smithsonian tại Washington, cho rằng một số nội dung bên trong viện bảo tàng trình bày lịch sử Mỹ “không chính xác,” CBS News loan tin.
Chỉ thị dựa trên bản báo cáo dài 162 trang do Tòa Bạch Ốc công bố ngày 4 Tháng Bảy. Báo cáo này chỉ trích Viện Bảo Tàng Smithsonian tham gia “hoạt động chính trị cực đoan” và trình bày “một quan điểm cực đoan về lịch sử Mỹ.”
Du khách tham quan một triển lãm về lịch sử của người da đen tại Viện Bảo Tàng Quốc Gia Smithsonian ở Washington, D.C. vào ngày 28 tháng 8 năm 2025. (Hình: Alex Wong/Getty Images)
Trong bản báo cáo mang tựa đề “Cứu Lấy Câu Chuyện Nước Mỹ,” Toà Bạch Ốc khắc hoạ các nhà lãnh đạo Viện Bảo Tàng Smithsonian xem “lịch sử Mỹ là một ‘công cụ chủ yếu’ để thúc đẩy những tư tưởng về công bằng xã hội và làm thay đổi cực đoan xã hội chúng ta.”
Lời lẽ gay gắt nhất trong báo cáo là đề nghị đặt một bảng tại mỗi lối vào với nội dung: “Cảnh báo: Các triển lãm trong viện bảo tàng này được chuẩn bị bởi những người không muốn quý vị yêu đất nước mình.” Các bảng tạm thời này sẽ được đặt dọc theo những lối đi công cộng dẫn vào viện bảo tàng, đồng thời hướng dẫn khách tham quan tìm đến những nguồn mà chính quyền xem là cung cấp “thông tin chính xác về lịch sử nước Mỹ.”
Smithsonian nói với CBS News rằng tổ chức này chưa đưa ra bình luận về sắc lệnh của Tổng Thống Trump vào thời điểm bản tin được công bố.
Đây không đơn thuần là một bất đồng về cách viết chú thích cho vài món đồ cổ. Hành động của Tổng Thống Trump là bước mới nhất trong một chiến dịch rộng lớn nhằm đặt quyền giải thích lịch sử vào tay chính quyền thay vì để các sử gia, chuyên viên bảo tàng và giới nghiên cứu tranh luận dựa trên tài liệu.
Cáo buộc Smithsonian chống “người da trắng, nam giới và Cơ Đốc Giáo”
Bản báo cáo dài 162 trang của Tòa Bạch Ốc không chỉ phê bình cách Smithsonian trưng bày lịch sử. Qua những nội dung bị nhắm đến, báo cáo cho thấy một nỗ lực tái định nghĩa lịch sử Mỹ theo quan điểm bảo thủ da trắng, nam giới và Cơ Đốc Giáo, đồng thời thu hẹp hoặc làm nhẹ đi những chương lịch sử gây bất lợi cho câu chuyện “nước Mỹ vĩ đại.”
Tòa Bạch Ốc cáo buộc Smithsonian có “hoạt động chống người da trắng,” bênh vực người nhập cư bất hợp pháp và cổ súy người chuyển giới. Báo cáo đặc biệt than phiền rằng “người Mỹ da trắng, nam giới và theo Cơ Đốc Giáo” thường bị mô tả như hiện thân của những cơ cấu quyền lực áp bức, đồng thời cho rằng viện bảo tàng không đề cao đầy đủ “vai trò mang tính xây dựng của niềm tin Cơ Đốc Giáo,” theo ABC News.
Cách lập luận này mang dấu hiệu rõ rệt của một động lực bảo vệ vị trí lịch sử của người da trắng và Cơ Đốc Giáo trước những nghiên cứu về bất bình đẳng chủng tộc. Thay vì phản bác bằng chứng lịch sử, chính quyền ông Trump biến việc nhắc đến quyền lực của người da trắng thành hành động “chống người da trắng.”
Đây là thủ thuật đánh tráo vấn đề bằng cách biến nhóm từng nắm quyền lực chính trị, kinh tế và văn hóa thành nạn nhân của chính những cuộc triển lãm giải thích nguồn gốc của sự bất bình đẳng.
Báo cáo cũng phản đối việc Smithsonian trình bày “chủ nghĩa da trắng thượng đẳng,” phân biệt chủng tộc, chế độ nô lệ. Tòa Bạch Ốc còn chỉ trích viện bảo tàng vì đã nhấn mạnh những điều khủng khiếp của chế độ nô lệ mà không nói đủ về “thành công” của nước Mỹ.
Chính quyền không công khai tuyên bố sẽ xóa chế độ nô lệ khỏi lịch sử. Tuy nhiên, việc yêu cầu giảm nhẹ sự hiện diện của nô lệ, phân biệt chủng tộc và áp bức trong các cuộc triển lãm có thể tạo ra một thứ lịch sử được tẩy trắng kiểu vẫn ca ngợi các Nhà Lập Quốc nhưng né tránh sự thật rằng nhiều người trong số họ sở hữu nô lệ và xây dựng một quốc gia chưa công nhận quyền bình đẳng cho mọi người.
Cùng lúc, báo cáo nhắm vào các nội dung về người chuyển giới và phản đối Smithsonian vì không định nghĩa phụ nữ theo tiêu chuẩn sinh học của chính quyền Trump. Điều đó cho thấy Tòa Bạch Ốc không chỉ muốn kiểm soát cách kể lịch sử, mà còn muốn dùng viện bảo tàng để áp đặt quan điểm chính trị về giới tính lên toàn xã hội.
Vì vậy, đây không chỉ là cuộc tranh luận học thuật mà là nỗ lực thay lịch sử đa chiều bằng một câu chuyện quốc gia có lợi cho người da trắng, nam giới, Cơ Đốc Giáo và những giá trị xã hội mà phong trào MAGA muốn bảo vệ.
Smithsonian lên tiếng bảo vệ sự thật lịch sử trước cáo buộc của Tòa Bạch Ốc
Lãnh đạo Smithsonian phản bác rằng báo cáo của Tòa Bạch Ốc không mô tả công bằng công việc của Viện Bảo Tàng Quốc Gia Lịch Sử Mỹ. Trong thư gửi nhân viên, Tổng Thư Ký Smithsonian Lonnie Bunch khẳng định hoạt động của viện được xây dựng trên nghiên cứu học thuật, tính chính xác và cam kết kể lại đầy đủ câu chuyện nước Mỹ. Ông thừa nhận mọi định chế đều có thể cải thiện, nhưng cho rằng không thể vì một số nội dung gây khó chịu về chính trị mà quy chụp toàn bộ viện bảo tàng đang tiến hành “hoạt động cực đoan,” ABC News tường thuật.
Lập trường của Smithsonian dựa trên một nguyên tắc căn bản của khoa học lịch sử rằng lịch sử không phải là câu chuyện tuyên truyền nhằm làm công chúng luôn cảm thấy tự hào. Công việc của sử gia và chuyên viên bảo tàng là thu thập chứng cứ, bảo tồn hiện vật, đối chiếu tài liệu và trình bày quá khứ trong toàn bộ sự phát phức tạp và đa dạng của lịch sử. Vì vậy, kể lại câu chuyện lịch sử Mỹ phải bao gồm cả thành tựu lập quốc, phát triển dân chủ và tiến bộ xã hội, lẫn chế độ nô lệ, phân biệt chủng tộc, sự loại trừ và những cuộc đấu tranh để mở rộng quyền công dân.
Bà Anthea Hartig, giám đốc Viện Bảo Tàng Quốc Gia Lịch Sử Mỹ, nhắc nhở các nhà lập pháp rằng viện đang gìn giữ chiếc bàn nơi Thomas Jefferson soạn thảo Tuyên Ngôn Độc Lập, chiếc mũ Abraham Lincoln đội trong đêm ông bị ám sát, quầy ăn trưa Greensboro gắn với phong trào dân quyền và những bộ lễ phục của các Đệ Nhất Phu Nhân. Những hiện vật đó cho thấy Smithsonian không phủ nhận thành tựu của nước Mỹ. Trái lại, viện bảo tồn cả biểu tượng lập quốc lẫn chứng tích của cuộc đấu tranh chống bất công, để công chúng có thể hiểu lịch sử một cách đầy đủ thay vì chỉ nhìn thấy phần thuận lợi cho một chính quyền.
Ông Bunch nói Smithsonian có trách nhiệm giúp quốc gia tìm được sự hiểu biết, hy vọng và sáng tỏ, đồng thời kể lại câu chuyện nước Mỹ với sự tôn trọng và trung thành cao nhất. Đó là sự trung thành với chứng cứ lịch sử, không phải sự phục tùng quan điểm của Tổng Thống đương nhiệm.
Giới học thuật chuyên môn cũng công khai ủng hộ Smithsonian. Hiệp Hội Lịch Sử Mỹ, đại diện khoảng 10,000 sử gia, kêu gọi Tòa Bạch Ốc tôn trọng chuyên môn của sử gia, chuyên viên quản lý bộ sưu tập và giới chuyên môn viện bảo tàng. Giám Đốc Điều Hành Sarah Weicksel cảnh báo ngành hành pháp đang can thiệp vào công việc nghiên cứu lịch sử và làm giảm giá trị của chuyên môn học thuật trong đời sống công cộng.
Sự phản bác của Smithsonian không chỉ nhằm tự bảo vệ một viện bảo tàng nhưng là hành động bảo vệ quyền của xã hội được tiếp cận một lịch sử dựa trên chứng cứ, không bị sàng lọc, bóp méo hoặc viết lại theo nhu cầu chính trị của Tòa Bạch Ốc.
Lịch sử không thể giao lưỡi kéo kiểm duyệt cho chính quyền
Tranh luận về lịch sử là điều bình thường trong một xã hội dân chủ. Các sử gia thường bất đồng về cách giải thích sự kiện, động cơ của nhân vật và mức độ quan trọng của từng thời kỳ. Nhưng tổng thống không phải là tổng biên tập lịch sử quốc gia, và Tòa Bạch Ốc không phải là hội đồng duyệt xét học thuật.
Sự thật lịch sử không thể được đánh giá bằng cách diễn giải cảm giác người xem tự hào hay khó chịu. Một đất nước trưởng thành không cần phải che giấu sai lầm để chứng minh lòng yêu nước. Ngược lại, khả năng thừa nhận chế độ nô lệ, phân biệt chủng tộc, việc đàn áp người bản địa và những bất công khác chính là dấu hiệu cho thấy quốc gia có đủ sức mạnh để đối diện quá khứ.
Tranh luận lịch sử là cần thiết, nhưng quyền quyết định đâu là “lịch sử đúng” không thể được giao cho tổng thống, chủ tịch, tổng bí thư hay một quyền lực của một chính quyền.
Cộng đồng người Việt hiểu rất rõ hiểm họa ấy. Sau năm 1975, chế độ Cộng Sản gọi việc giam giữ quân nhân, công chức và trí thức miền Nam là “học tập cải tạo,” trong khi thực tế lịch sử ghi nhận hệ thống trại tù, lao động khổ sai và cải tạo tư tưởng kéo dài nhiều năm. Những câu chuyện về tù cải tạo, đánh tư sản, cưỡng bức đi vùng kinh tế mới và sự biến mất của báo chí tự do đã bị đẩy ra khỏi câu chuyện chính thức, nhưng vẫn sống trong ký ức của hàng triệu gia đình.
Hậu quả không thể che giấu là làn sóng thuyền nhân. UNHCR ghi nhận từ năm 1975 có khoảng 840,000 người Việt đến các quốc gia Đông Nam Á và Hong Kong xin tị nạn để hơn 755,000 người sau đó được định cư tại các quốc gia dân chủ phương Tây. Trước đó, phong trào Nhân Văn–Giai Phẩm cho thấy giới trí thức từng đòi quyền tự do phát biểu ngay trong xã hội miền Bắc, nhưng tiếng nói độc lập không được chấp nhận.
Người Việt từng chạy khỏi chế độ kiểm duyệt không thể vừa lên án Cộng Sản viết lại lịch sử, vừa im lặng khi chứng kiến điều tương tự tại quê hương mới
Lòng yêu nước không đòi hỏi phải che giấu tội lỗi. Một quốc gia mạnh là quốc gia đủ can đảm giữ nguyên chứng cứ, kể cả khi sự thật khiến người cầm quyền khó chịu.
Gọi Trump “ái kỷ,” chiến tranh Iran “ngu ngốc”: Viên chức Hải Quân bị Hùng Cao đình chỉ
Quyền Bộ Trưởng Hải Quân Hoa Kỳ Hùng Cao vừa cho ông Brandon Newsom, giám đốc hoạt động kinh doanh của Hải Quân, nghỉ việc tạm thời sau khi một đoạn video quay lén được công bố. Trong video, ông Newsom gọi Tổng thống Donald Trump là “một người ái kỷ điển hình” và mô tả cuộc chiến Iran là “hoàn toàn ngu ngốc,” do “cái tôi của một người” thúc đẩy.
LITTLE SAIGON, California (NV) – Ông Ngô Văn Quy kể: “Vì chiến trường trở nên sôi động và các đơn vị Hoa Kỳ đến trú đóng tại Việt Nam, nên MACV (Military Asistance Command in Vietnam) phối hợp với bộ trưởng tham mưu quyết định tuyển dụng những hạ sĩ quan đồng hóa thông dịch viên với cấp bậc trung sĩ được đưa về Trung Tâm Huấn Luyện Quang Trung để thụ huấn căn bản quân sự. Sau đó được tuyển về Bộ Tổng Tham Mưu theo học trường Sinh Ngữ Quân Đội, trước khi được bổ sung cho các đơn vị quân đội Hoa Kỳ trên bốn vùng chiến thuật. Đó cũng là dịp tôi gặp Đặng Quốc Toàn (chồng của ca sĩ Hương Lan) đi trình diện Sư Đoàn 1 Bộ Binh Hoa Kỳ vào năm 1965. Rồi chúng tôi trở thành tâm giao từ đó cho đến nay.”
Ngô Văn Quy (phải) và cựu SVSQ Trừ Bị Thủ Đức Nguyễn Văn Chuyên tại Westminster. (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)
Mô hình đồng chỉ huy tại doanh trại (Counterpart System)
Tại mỗi Trại Biên Phòng CIDG luôn có hai toán đặc nhiệm đồn trú song hành: Toán A Hoa Kỳ và Toán Đặc Nhiệm tương đương của Lực Lượng Đặc Biệt (LLĐB) VNCH. Về mặt pháp lý và hành chính, sĩ quan Lực Lượng Đặc Biệt VNCH là trại trưởng (Commanding Officer), giữ quyền chỉ huy tối cao đối với binh sĩ người sắc tộc thiểu số, gồm Thượng, Nùng và Khmer đang hoạt động trong trại.
Sĩ quan LLĐB Hoa Kỳ trong vai trò cố vấn trưởng (Senior Advisor). Tuy nhiên, vì phía Hoa Kỳ nắm giữ ngân sách, vũ khí và phương tiện vận tải Không Quân và y tế, nên mọi quyết định hành quân đều phải có sự đồng thuận của cả hai bên.
Về phương pháp tuyển dụng và dân vận: LLĐB/VNCH chịu trách nhiệm chính trong việc thu phục nhân tâm, làm việc trực tiếp với các trưởng bản người Thượng, bao gồm các sắc dân Jarai, Rhade, Bahnar… để tuyển mộ thanh niên vào Lực Lượng CIDG.
Về phần huấn luyện kỹ thuật chiến đấu (chiến thuật), các nhân viên Toán A Hoa Kỳ phối hợp với các hạ sĩ quan LLĐB/VNCH để mở lớp dạy sử dụng vũ khí, kỹ năng truyền tin, sơ cứu vết thương chiến trường và chiến thuật phục kích hay phản phục kích cho lực lượng địa phương.
Về hành quân trinh sát và viễn thám, các sĩ quan hai bên cùng lên kế hoạch tuần tra quanh căn cứ, thiết lập các vọng gác từ xa nhằm ngăn chặn đường dây xâm nhập từ đường mòn Hồ Chí Minh qua biên giới Lào – Cambodia vào Nam Việt Nam.
Qua đó, sự phối hợp năm 1962 là mô hình “Hoa Kỳ yểm trợ kỹ thuật, tài chính – Việt Nam làm chủ quản trị, nhân sự.” Dù đôi lúc gặp bất đồng ngôn ngữ và văn hóa, hệ thống các Toán A-B-C phối hợp với LLĐB/VNCH trong giai đoạn này đã rất thành công khi xây dựng được mạng lưới hàng chục trại biên phòng vững chắc, vũ trang cho hàng vạn người dân sơn cước để tự vệ trước sức ép của đối phương.
Vào vùng địch đóng quân
Sau khi đã trở thành một chiến sĩ biệt kích, ông Ngô Văn Quy đã được đưa về những trại Biệt Kích Biên Phòng. Vừa trình diện đơn vị thì thời gian không lâu, Biệt Kích Ngô Văn Quy đã có những cuộc hành quân tại biên giới Việt – Cambodia, trong các vùng rừng rậm cũng như các mật khu của Việt Cộng dọc theo biên giới thuộc Vùng III Chiến Thuật.
Ngô Văn Quy (trái) và vợ là ca sĩ Ánh Nguyệt trong Đại Hội Thiết Giáp Binh, 2026 tại Little Saigon. (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)
Ông Quy kể: “Thật ra toán chúng tôi khoảng từ 3 đến 6 người được lệnh công tác vào những mật khu của Việt Cộng, dọc theo biên giới Việt-Miên. Những chuyến công tác này phần nhiều toán chúng tôi chỉ âm thầm vào vùng địch đang chiếm đóng, để dọ thám tình hình của địch đang đóng quân như thế nào, và báo cáo về cho ban chỉ huy của trại Biệt Kích biên giới, chớ chúng tôi không nổ sung, vì quân số của địch quá nhiều hơn toán Biệt Kích của chúng tôi. Nhưng có những chuyến công tác khi bị địch phát hiện, bắt buộc chúng tôi phải nổ súng, và tìm cách thoát thân khỏi lằn đạn và sự rượt đuổi của Việt Cộng. Lúc đó, chỉ có phương pháp duy nhất là gọi trực thăng của các phi đoàn Không Quân VNCH có nhiệm vụ hỗ trợ cho các toán Biệt Kích đang hành quân vào lòng địch, đến để yểm trợ và bốc chúng tôi rời khỏi vùng đang chạm địch.”
Có lúc toán Biệt Kích biên phòng cũng có các chuyến hành quân dài ngày trong rừng sâu, những cuộc chạm trán bất ngờ đụng độ trực diện với các đơn vị chủ lực đối phương trong bóng đêm. Nhờ đêm tối trời, nên họ đã dễ tìm cách xoay xở để rút lui an toàn.
Cuối năm 1964, toàn bộ Bộ chỉ huy và các đơn vị trực thuộc của Liên Đoàn 5 Lực Lượng Đặc Biệt Hoa Kỳ mới chính thức di chuyển căn cứ đến Nha Trang để trực tiếp nắm quyền kiểm soát toàn diện mọi hoạt động của các chiến sĩ Biệt Kích Quân trên toàn chiến trường Việt Nam.
Được đưa về căn cứ Polei Kleng (Lệ Khánh) ở Kon Tum
Trước khi Liên Đoàn 5 LLĐB di chuyển về Nha Trang. Biệt Kích Ngô Văn Quy được đưa về căn cứ của LLĐB tại trại Polei Kleng ở Kon-Tum.
Lịch sử của trại này là từ Tháng Ba, 1966, căn cứ quân sự Biệt Kích Polei Kleng được Liên Đoàn 5 LLĐB Hoa Kỳ (5th Special Forces Group) thiết lập. Doanh trại nằm trên ngọn đồi 530, cách trung tâm thị xã Kon Tum khoảng 22km về hướng Tây Bắc. Ngày nay, vị trí của trại thuộc địa bàn thị trấn Sa Thầy, huyện Sa Thầy, tỉnh Kon Tum. Trại có tên gọi bản địa là Polei Kleng, đặt theo tên một làng của người dân tộc Thượng ở gần đó. Tên tiếng Việt là Trại Lệ Khánh. Theo mật danh của quân đội Hoa Kỳ còn gọi là Trại A-241. Trại này còn có một số tên gọi khác như Trại Lê Vanh, Căn Cứ Hỏa Lực Bass hoặc Bãi Đáp Bass.
Được xây dựng từ năm 1966, Polei Kleng là một trong những tiền đồn biên phòng kiểu mẫu phòng thủ vòng ngoài của Hoa Kỳ ở Tây Nguyên. Doanh trại chính được thiết kế theo hình tam giác bao quanh bởi các lớp hàng rào kẽm gai và bãi mìn chống xâm nhập dày đặc. Bên trong căn cứ được thiết kế hệ thống giao thông hào chìm và nổi rất phức tạp được kết nối trực tiếp với 13 lô cốt phòng thủ kiên cố hướng ra ngoài đồi. Bên trong vành đai bảo vệ còn có một sân bay dã chiến (sân bay Kleng) để nhận tiếp tế lương thực và đạn dược, do Không Quân tiếp tế, và một căn cứ hỏa lực của pháo binh.
Ngô Văn Quy (trái) và chiến hữu QLVNCH trong Đại Hội Sư Đoàn 5 BB, tại Little Saigon, 2024. (Hình: Ngô Văn Quy cung cấp)
Nhiệm vụ chính của trại Lệ Khanh (Polei Kleng) dưới thời LLĐB Hoa Kỳ chiếm đóng là bảo vệ thị xã Kon Tum từ xa về phía Tây Bắc. Song song đó, trại cũng đóng vai trò là “mắt thần” án ngữ, theo dõi và ngăn chặn các sư đoàn chủ lực của Cộng Sản Bắc Việt xâm nhập miền Nam dọc theo đường mòn Hồ Chí Minh qua ngả Sa Thầy để tiến vào Kon Tum.
Đơn vị đồn trú chính tại đây là Lực Lượng Dân sự Chiến đấu (CIDG) do các toán LLĐB Mỹ và VNCH chỉ huy, tổ chức các cuộc tuần tra, thám sát tầm ngắn và phục kích bảo vệ biên giới.
Tuyển mộ người Thượng vào toán Biệt Kích Dân Sự Chiến Đấu
Tại trại Lệ Khánh, ngoài vấn đề hành quân công tác, ông Quy còn có nhiệm vụ lên vùng sơn cước để tuyển mộ một số người dân tộc Thượng. Sau đó ông huấn luyện họ trở thành Biệt Kích Quân Dân Sự Chiến Đấu (Civilian Irregular Defense Group – CIDG), và thành lập những toán Biệt Kích chuyên xâm nhập vào hậu cần của Việt Cộng đang đóng quân tại vùng biên giới. Tại đây ông Quy từng đến những buông Thượng để tuyển mộ Dân Sự Chiến Đấu.
Ông kể lại: “Khi đến các buôn Thượng, tôi giải thích cho họ hiểu rằng, khi họ đi lính thì họ sẽ có tiền lương để nuôi vợ con, đồng thời cũng để gìn giữ an ninh cho buôn làng của họ cũng như ngăn chặn được Việt Cộng về chiếm làng. Vì thế, có rất nhiều người Thượng gia nhập vào toán Dân Sự Chiến Đấu. Sau khoảng sáu tháng huấn luyện, họ được đưa về trại Polei Kleng, và bắt đầu nhận công tác. Điểm đặc biệt tại trại Polei Kleng là những người lính Biệt Kích thuộc dân tộc Thượng được phép mang theo vợ con, gia đình vào sinh sống ngay bên trong vành đai căn cứ. Điều này giúp tạo động lực chiến đấu bảo vệ gia đình và gắn kết chặt chẽ với các cố vấn Mũ Xanh Hoa Kỳ.”
Những toán Dân Sự Chiến Đấu này, với sự chỉ huy của trưởng toán Ngô Văn Huy, với ba nhiệm vụ khác nhau: Thứ nhất, 11 thanh niên từ 18 cho đến 50 tuổi ở các buông sẽ thường xuyên hành quân lẽ tẻ để giữ an ninh cho buôn làng của họ. Nhiệm vụ kế tiếp là theo toán nhảy từ 9 đến 11 người vào các yếu điểm dọc theo biên giới để thu thập tin tức. Nhiệm vụ thứ ba là xâm nhập vào vùng đất địch đang chiếm đóng, để phá hoại và bắt cóc nếu cần, trong những công tác từ 24 tiếng đến 42 tiếng hoặc 72 tiếng.”
Lúc đang gầy dựng những toán Dân Sự Chiến Đấu tại căn cứ Polei Kleng, thì thì doanh trại này bị cộng sản tấn công vào khoảng Tháng Tám, 1962. Nhưng sự tấn công này cộng sản bị thất bại và để lại chiều xác chết của địch quân, bên phía Hòa Kỳ và VNCH chỉ có vài chiến sĩ bị thương nhẹ.
Ngô Văn Quy bị thương tại căn cứ Polei Kleng
Ông Quy kể: “Sau đó, chúng tôi vẫn tiếp tục hành quân vào những vùng biên giới, và tiếp tục đào luyện thêm các Dân Sự Chiến Đấu, đơn vị này rất được sự yểm trợ tối đa của quân đội Hoa Kỳ. Kế tiếp, quân đội VNCH đảo chánh chính phủ Ngô Đình Diệm vào Tháng Mười Một, 1963. Lúc đó cộng quân lại tìm cách tấn công căn cứ Polei Kleng lần nữa, và lúc này, tôi bị thương ở bờ vai bên trái, vào cuối năm 1963.”
Ngô Văn Quy (bìa phải) và chiến hữu QLVNCH tại Little Saigon. (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)
Sau gần hai tháng điều trị tại bệnh viện địa phương tại Kon Tum, nhưng vết thương không lành. Cũng may lúc đó thì Bệnh Viện 2 Dã Chiến Hoa Kỳ được thành lập rất lớn tại căn cứ Long Bình, Biên Hòa, và chỉ huy trưởng của LLĐB Hoa Kỳ tại đây là Thiếu Tá Mc Cloud ra lệnh đưa chiến sĩ Ngô Văn Quy về bệnh viện Long Bình để chữa trị, và bệnh viện này cũng gần Trại Bear Cat, nơi ông Quy được huấn luyện trở thành chiến sĩ Biệt Kích. Sau sáu tháng được điều trị tại Bệnh Viện 2 Dã Chiến Long Bình, ông Quy được hoàn toàn bình phục. [dt]
WESTMINSTER, California (NV) – “Trong không khí thân tình và ấm áp của buổi họp mặt tại miền Nam California hôm nay, chúng em vô cùng xúc động và vinh dự được đại diện các cựu nữ sinh Trưng Vương bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến quý thầy cô – những người đã tận tâm dìu dắt, vun đắp tri thức và nhân cách cho chúng em từ hơn nửa thế kỷ trước,” bà Huỳnh Hoàng Ánh, hội trưởng Hội Cựu Nữ Sinh Trưng Vương Nam California, phát biểu tại buổi hội ngộ tri ân thầy cô với chủ đề “Thầy Trò Họp Mặt-Một Ngày Để Nhớ,” tổ chức hôm Thứ Sáu, 17 Tháng Bảy, tại thành phố Westminster.
Cựu nữ sinh Trưng Vương niên khóa 1960-1967 đông nhất, từ các nơi về hội ngộ. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Bản hợp ca “Hè Về” của nhạc sĩ Hùng Lân, do ban hợp xướng Trưng Vương trình bày, mở màn cho buổi hội ngộ.
Niềm hạnh phúc và không khí bồi hồi xúc động tràn ngập tại buổi hội ngộ tri ân thầy cô của các cựu nữ sinh Trưng Vương, khi tóc của thầy và trò đều bạc như nhau.
Các cựu nữ sinh bày tỏ vui sướng khi có sự hiện diện của nhiều vị giáo sư tại Orange County, như cô Trịnh Thúy Nga, Vũ Bội Hoàn, Nguyễn Thị Mai, Nguyễn Bảo Khanh, và Nguyễn Thị Kim Dung. Các vị giáo sư ở khắp nơi trên thế giới không về tham dự vẫn được các cựu nữ sinh hồi tưởng qua hình ảnh do ban tổ chức trình chiếu.
Bà Huỳnh Hoàng Ánh chia sẻ: “Ngày ấy, giữa bao khó khăn của đất nước, thầy cô không chỉ dạy chúng em các môn học mà còn dạy cách làm người. Thầy cô dạy chúng em biết sống trung thực, biết yêu thương và chia sẻ, tôn trọng người khác, biết trách nhiệm với bản thân, gia đình và xã hội, biết nuôi dưỡng nghị lực để vững bước trước những thử thách cuộc đời. Chính những bài học ấy là hành trang quý báu theo chúng em trên mọi nẻo đường.”
Cựu nữ sinh Trưng Vương hợp xướng bài “Hè Về,” do ca trưởng Như An chỉ huy. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Hôm nay, nhìn lại chặng đường đã qua, mỗi người học trò Trưng Vương đều có một cuộc đời, hoàn cảnh, hành trình riêng để trở thành nhiều thành phần tốt đẹp trong xã hội. Thành quả của học trò hôm nay cũng chính là niềm tự hào của những người đã âm thầm gieo hạt. Dù ở bất cứ cương vị nào, đều mang theo những giá trị mà thầy cô đã gieo trồng từ thuở còn ngồi trên ghế nhà trường.
Vị hội trưởng cũng thay mặt các cựu nữ sinh Trưng Vương gửi đến quý thầy cô lòng tri ân chân thành và sâu sắc, cảm ơn vì tất cả những bài học vô giá và tình thương bao la mà thầy cô dành cho học trò, luôn tự hào được là học trò của Trường Nữ Trung Học Trưng Vương, mãi ghi nhớ công ơn dạy dỗ của quý thầy cô trong suốt cuộc đời, và tiếp tục là tấm gương sáng về đạo đức, nhân cách và lòng tận tụy để các thế hệ học trò noi theo.
Cựu nữ sinh Diễm Lê niên khóa 1960-1967 (trái) từ San Jose xuống tham dự buổi hội ngộ trong ca khúc “Còn Có Bao Ngày,” để tặng các thầy cô và bạn bè đã ra đi. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Hội Cựu Nữ Sinh Trưng Vương Nam California bày tỏ niềm tri ân thầy cô với những bó hoa tươi đẹp trao tặng các vị giáo sư.
Phần hào hứng nhất là cuộc phỏng vấn ngắn với năm vị giáo sư hiện diện với những lời tâm tình sâu sắc đầy cảm xúc.
Giáo Sư Trịnh Thúy Nga chia sẻ: “Cảm động nhất của tôi là vào mỗi sáng Thứ Hai đầu tuần khi các học sinh xếp hàng đứng chào lá cờ vàng ba sọc đỏ, cho đến bây giờ chúng ta vẫn luôn mang theo lá cờ vàng đó bên mình, nơi quê hương thứ hai này.”
Các vị giáo sư Trưng Vương được học trò phỏng vấn. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Giáo Sư Vũ Bội Hoàn cho biết khi vào giảng dạy ở trường Trưng Vương, bà mới 21 tuổi, chỉ hơn các em học sinh của mình vài tuổi, và còn đang là sinh viên trường Luật.
Bà kể: “Lúc ấy cô và trò rất thông cảm nhau. Các em ăn quà vặt ‘kinh khủng’ lắm, khiến cô giáo cũng… thấy thèm! Dù dạy ở Trưng Vương chỉ 5 năm nhưng lúc nào tôi cũng nhớ những năm tháng thật tuyệt vời. Các em như là những người em nhỏ của tôi, nhí nhảnh rất dễ thương, tình thầy trò không bao giờ quên.”
Giáo Sư Nguyễn Thị Kim Dung – một cựu nữ sinh Trưng Vương cho biết một thời gian sau khi ra trường, bà trở về đứng trên bục giảng thân quen với cương vị là cô giáo. Bà tâm sự: “Thời ấy tuổi tác giữa cô và trò không chênh lệch là bao. Giờ thì học trò cũng đã là các bà nội, ngoại cả, tôi rất vui và chúc mừng khi nhìn thấy các em, ai cũng thành công hạnh phúc trên đường đời.”
Cựu nữ sinh Trưng Vương hợp ca “Ngồi Quanh Đây Chúng Ta Cùng Hát.” (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Một cựu nữ sinh Trưng Vương khác – Giáo Sư Nguyễn Bảo Khanh, hiện là một vị tu sĩ, nhớ lại: “Lúc trở về trường để dạy học, tôi là cô giáo trẻ nhất, nhưng cũng ‘nổi tiếng’ là khó nhất trường. Kết quả là kỳ thi năm ấy cả ba lớp do tôi phụ trách môn Triết, gần 200 học sinh, đều vượt qua được kỳ thi Tú Tài II. Tôi rất hãnh diện và thương các học trò của mình,” rồi cô hô vang: “Tinh thần học sinh Trưng Vương muôn năm!”
“Đã qua 60 năm tôi vẫn nhớ Trưng Vương, dù một ngày làm thầy là muôn đời luôn nhớ đến học trò. Chúc mừng tình thầy trò mãi đầm ấm như thuở nào,” Giáo Sư Nguyễn Thị Mai chia sẻ.
Cựu nữ sinh Lani Nguyễn trong ca khúc “Mẹ Tôi” để tặng các cô giáo như người mẹ hiền thứ hai, đã một đời trao truyền kiến thức. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Chương trình văn nghệ do hai cựu nữ sinh Trưng Vương Hoàng Bích Hạnh và Vũ Mai Khanh điều khiển trong không khí vui tươi để nhớ đến cô giáo như người mẹ hiền thứ hai đã cho học sinh kiến thức với bao tình thương yêu, cũng có lúc trầm tư để nhớ về những đồng môn và thầy cô đã ra đi.
Niềm vui nào cũng qua mau, thầy trò tạm chia tay, nhưng chưa hết vương vấn biết bao kỷ niệm đẹp của một thời áo trắng Trưng Vương với tình thầy trò luôn được gìn giữ, vun đắp và truyền lại cho các thế hệ học trò mai sau mãi noi theo. [dt]
