ABU DHABI, UAE (NV) – Một biến động lớn vừa làm rung chuyển trật tự dầu hỏa toàn cầu khi khối OPEC mất đi một trong những thành viên quan trọng nhất. Đó là Các Tiểu Vương Quốc Ả Rập Thống Nhất (UAE). Quyết định rút lui, có hiệu lực từ ngày 1 Tháng Năm, khép lại gần sáu thập niên gắn bó, đồng thời mở ra một giai đoạn mới đầy bất định nhưng cũng không kém phần cơ hội cho các nền kinh tế phụ thuộc vào nhập cảng năng lượng, đặc biệt là tại Châu Á, theo nhận định của nhật báo The South China Morning Post, hôm Thứ Tư, 29 Tháng Tư.
Theo các báo cáo chính thức từ Abu Dhabi, thủ đô của UAE, đây không phải là một phản ứng nhất thời mà là kết quả của một quá trình đánh giá chiến lược kéo dài, trong đó vương quốc này đặt lợi ích quốc gia và khả năng mở rộng sản xuất lên trên những ràng buộc tập thể của OPEC. Với vị thế là nhà sản xuất lớn thứ ba trong khối, chỉ sau Saudi Arabia và Iraq, quyết định này ngay lập tức làm suy yếu cơ chế điều tiết nguồn cung vốn đã duy trì sự ổn định giá dầu trong nhiều thập niên.
Một sự kiện triển lãm ngành dầu khí ở Abu Dhabi, UAE, hồi Tháng Mười Một, 2025. (Hình minh họa: Giuseppe Cacace/AFP via Getty Images)
Cốt lõi của sự chia rẽ nằm ở mâu thuẫn ngày càng sâu sắc giữa Abu Dhabi và Riyadh về hạn ngạch sản xuất. Trong khi Saudi Arabia vẫn theo đuổi chiến lược kiềm chế sản lượng để giữ giá dầu ở mức có lợi, UAE lại muốn tận dụng tối đa năng lực sản xuất của mình.
Việc thoát khỏi hệ thống hạn ngạch cho phép nước này hướng tới mục tiêu nâng sản lượng từ khoảng 3.4 triệu thùng lên gần 5 triệu thùng/ngày, một bước đi mang tính tuyên bố rằng kỷ nguyên “kỷ luật tập thể” đang dần nhường chỗ cho cạnh tranh quốc gia.
Tuy nhiên, tác động của quyết định này không diễn ra một cách vô cớ. Cuộc chiến liên quan đến Iran và nguy cơ phong tỏa eo biển Hormuz, tuyến vận chuyển dầu huyết mạch của thế giới, đang đẩy giá dầu lên cao. Hôm Thứ Tư, giá dầu Brent lên đến $118/thùng. Chính yếu tố địa chính trị này đang tạm thời che lấp hiệu ứng tích cực mà nguồn cung gia tăng từ UAE có thể mang lại.
Dù vậy, về dài hạn, các nền kinh tế Châu Á như Nhật, Ấn Độ, và Nam Hàn có thể là những bên hưởng lợi lớn nhất. Khi một nhà sản xuất hàng đầu thế giới không còn bị cơ chế kiểm soát sản lượng ràng buộc, thị trường có cơ hội tiếp cận nguồn cung linh hoạt hơn, qua đó giảm bớt sự phụ thuộc vào quyết định của một liên minh vốn mang tính “cartel” – tức một tập đoàn các quốc gia phối hợp để kiểm soát giá cả và nguồn cung.
Quyết định của UAE vì thế không chỉ là một bước đi kinh tế, mà còn là một tuyên ngôn chính trị trong bối cảnh thế giới đang chuyển sang trật tự đa cực. Sự việc này cho thấy sự suy giảm vai trò điều phối của OPEC, đồng thời đặt ra câu hỏi về khả năng duy trì sự đoàn kết của một liên minh khi lợi ích riêng của từng quốc gia ngày càng lấn át mục tiêu chung. Saudi Arabia, từng là “nhạc trưởng” của thị trường dầu mỏ, giờ đây đối mặt với một thực tế mới. Đó là quyền lực không còn tuyệt đối khi các đối tác bắt đầu tìm đường đi riêng.
Trong bức tranh đó, Châu Á, dù đang chịu sức ép trước mắt từ giá năng lượng tăng cao, lại có thể nhìn thấy một viễn cảnh ổn định hơn sau khủng hoảng. Sự xuất hiện của nguồn cung “tự do” từ UAE hứa hẹn làm suy yếu khả năng thao túng thị trường của một nhóm nhỏ các quốc gia, đồng thời tạo điều kiện cho các nền kinh tế nhập cảng xây dựng chiến lược năng lượng độc lập hơn.
Sự ra đi của UAE, vì vậy, không chỉ là một sự kiện đơn lẻ mà là tín hiệu cho một cuộc tái cấu trúc sâu rộng của trật tự dầu mỏ toàn cầu. Khi một thành viên cốt lõi quyết định rời bỏ “chiếc vòng kim cô” của OPEC, điều đó cho thấy mô hình hợp tác cũ đang dần mất đi sức hấp dẫn.
Trong thế giới mới, quyền lực năng lượng không còn nằm ở khả năng hạn chế nguồn cung, mà ở tốc độ đáp ứng và sự linh hoạt trước nhu cầu thị trường. Và chính tại điểm giao thoa giữa khủng hoảng và cơ hội đó, Châu Á có thể tìm thấy lợi thế chiến lược cho tương lai. (MPL) [đ.d.]
QUẬN CAM, California (NV)- Đối với nhiều khách hàng, bên cạnh giá rẻ, một trong những ưu điểm quan trọng của Costco là chính sách cho trả hàng hoa mua dễ dàng. Costco cam kết sự hài lòng 100% đối với hầu hết mọi mặt hàng mua sắm tại cửa hàng của họ. Điều này đồng nghĩa với việc “hầu hết” món hàng mua tại cửa hàng Costco đều có thể được đổi trả trong vòng 90 ngày kể từ ngày mua. Tuy nhiên, cụm từ “hầu hết” là một điểm đáng lưu ý, bởi có một số mặt hàng không đủ điều kiện để đổi trả.
Theo trang mạng xe hơi www.slashgear.com , Costco hiện có bán nhiều loại phụ tùng xe hơi, bao gồm cả lốp xe hơi, xe tải, xe SUV. Nhờ mô hình bán sỉ, chuỗi cửa hàng này có thể đưa ra mức giá cạnh tranh hơn so với một số nhà bán lẻ khác đối với một số loại vỏ được ưa chuộng từ các nhà sản xuất lớn. Vỏ xe là một trong những mặt hàng bán rất chạy tại Costco.
Vỏ xe là một trong những mặt hàng bán rất chạy tại Costco. (Hình minh họa tạo bởi ChatGPT)
Tuy nhiên, mua lốp xe tại Costco khách hàng có thể sẽ không thể đổi trả. Costco xếp lốp xe vào nhóm các mặt hàng có “thời gian sử dụng hữu ích có giới hạn”. Danh sách này cũng bao gồm các mặt hàng khác như pin, là những sản phẩm giảm chất lượng gần như ngay lập tức sau khi được lắp đặt. Chính vì thế mà lốp xe bị loại ra khỏi phạm vi áp dụng của chính sách đổi trả vốn rất hào phóng của Costco. Tuy nhiên, vẫn có những trường hợp việc đổi trả lốp xe có thể được chấp nhận.
Đối với nhóm sản phẩm có “thời gian sử dụng hữu ích có giới hạn”, chính sách không chấp nhận đổi trả của Costco áp dụng đối với những mặt hàng đã qua sử dụng. Ví dụ, những chiếc pin đã bị bóc tem và lắp đặt vào thiết bị sẽ không thể được đổi trả. Quy định tương tự cũng áp dụng đối với lốp xe đã được lắp đặt và lăn bánh trên đường. Tuy nhiên, người mua lốp xe mới trên Costco online và sau đó quyết định rằng mình không muốn mua chúng có thể mang những chiếc vỏ chưa sử dụng đó đến cửa hàng để được hoàn tiền. Theo trang Câu hỏi thường gặp (FAQ) của Costco về việc mua lốp xe, công ty sẽ hoàn tiền cho những khách hàng ghé qua Trung tâm Lốp xe (Wholesale Tire Center). Người mua cũng có thể liên hệ trực tiếp với Costco để được hoàn tiền qua phương thức thanh toán đã dùng để mua.
Lưu ý: việc đổi lốp không được áp dụng trong trường hợp này. Thay vào đó, Costco yêu cầu khách hàng phải đặt một đơn hàng mới riêng biệt nếu muốn mua loại lốp khác.
Mặc dù Costco không chấp nhận hoàn trả đối với những bộ lốp đã được lắp đặt hoặc đã qua sử dụng, nhưng khách hàng vẫn chưa hẳn hết cơ hội nếu cảm thấy không hài lòng với bộ lốp mới. Lý do là nhiều nhà sản xuất lốp xe có chính sách bảo hành sản phẩm trong thời hạn lên tới 60 ngày, thí dụ như Michelin. Các chính sách này thường yêu cầu khách hàng phải mang lốp xe trả lại tại chính điểm bán ban đầu. Tại đó, các nhà bán lẻ như Costco có thể giúp đổi sang một bộ lốp khác có giá trị tương đương hoặc thấp hơn. (HD)
WASHINGTON, DC (NV) – Hoa Kỳ sẽ sớm bắt đầu cấp các sổ thông hành (passport) mới có in hình Tổng Thống Donald Trump ở mặt bên trong bìa thứ nhất. Tin từ một giới chức Bộ Ngoại Giao cho biết hôm Thứ Ba, 28 Tháng Tư, theo CNN.
“Trong dịp Hoa Kỳ kỷ niệm 250 năm thành lập đất nước vào Tháng Bảy tới, Bộ Ngoại Giao đang chuẩn bị phát hành một số lượng giới hạn các cuốn sổ thông hành Hoa Kỳ được thiết kế đặc biệt nhằm kỷ niệm sự kiện lịch sử này,” phát ngôn viên Bộ Ngoại Giao Tommy Pigott cho biết.
Mẫu thiết kế sổ thông hành mới của Hoa Kỳ có hình Tổng Thống Trump. (Hình: Trang X của người phát ngôn Bộ Ngoại Giao Tommy Pigott)
Theo tiết lộ của người này, cuốn hộ chiếu mới “sẽ là mẫu passport mặc định được cấp từ Washington ngay khi có sẵn” dành cho những người trực tiếp làm thủ tục gia hạn sổ thông hành tại địa điểm này.
“Các tùy chọn trực tuyến hoặc tại những địa điểm khác sẽ vẫn duy trì thiết kế sổ thông hành hiện tại,” vị quan chức này cho biết.
Hình của ông Trump xuất hiện trên sổ thông hành Hoa Kỳ là trường hợp mới nhất, và cũng là đáng chú ý nhất, theo CNN, trong việc in hình của tổng thống lên một vật phẩm được cho là nhằm kỷ niệm 250 năm ngày độc lập của Hoa Kỳ.
Khác với một đồng xu kỷ niệm hay thẻ đi thăm công viên quốc gia, sổ thông hành Hoa Kỳ là một loại giấy tờ tùy thân được công nhận trên phạm vi quốc tế và thường có thời hạn sử dụng lên tới 10 năm.
Theo bản mẫu của cuốn sổ thông hành mà truyền thông có được từ Bộ Ngoại Giao, gương mặt cùng chữ ký mạ vàng của ông Trump sẽ xuất hiện ở mặt trong của bìa trước.
“Những cuốn sổ thông hành dịp 250 năm này sẽ có các hình ảnh nghệ thuật được thiết kế riêng cùng các hình ảnh minh họa được nâng cấp, đồng thời vẫn duy trì những tính năng bảo mật vốn giúp hộ chiếu Hoa Kỳ trở thành tài liệu an toàn nhất thế giới,” ông Pigott nói, theo CNN.
Theo CNN, Bộ Ngoại Giao sẽ bắt đầu cấp các sổ thông hành có hình Trump vào mùa hè năm nay. Hiện vẫn chưa rõ sẽ có bao nhiêu cuốn được cấp.
Theo lời phát ngôn viên Bộ Ngoại Giao Tommy Pigott nói với Fox News, các mẫu thiết kế mới sẽ dành cho bất kỳ công dân Mỹ nào nộp đơn xin cấp sổ thông hành vào thời điểm của mẫu mã mới, và sẽ tiếp tục được áp dụng nếu số lượng in ấn vẫn còn.
Hiện tại, mặt trong của bìa trước sổ thông hành Hoa Kỳ đang in hình ảnh bức tranh của Percy Moran khắc họa chân dung Francis Scott Key vào buổi sáng sau cuộc pháo kích vào Pháo Đài McHenry – trận chiến đã khơi nguồn cảm hứng để Key sáng tác nên bài hát sau này trở thành Quốc Ca Hoa Kỳ. Những câu trong bài Quốc Ca cũng được in ở mặt trong của bìa trước.
Chữ ký của Tổng Thống Donald Trump. (Hình: BRENDAN SMIALOWSKI/AFP via Getty Images)
Trong một vật phẩm khác cũng liên quan đến những hình ảnh của ông Trump, từ mùa hè này, tiền giấy của Mỹ sẽ có chữ ký của tổng thống thứ 47, Bộ Tài Chính Hoa Kỳ loan báo hôm Thứ Năm, 26 Tháng Ba. Theo Reuters, đây là lần đầu tiên một tổng thống đương nhiệm được in tên trên tờ giấy bạc quốc gia.
Trước đó, Bộ Tài Chính cũng cho biết họ dự định phát hành đồng xu mệnh giá $1 mang hình ông Trump, được Hội Đồng Nghệ Thuật (do chính tổng thống bổ nhiệm) phê duyệt, bất chấp sự phản đối từ các thành viên đảng Dân Chủ cũng như những người đam mê sưu tầm tiền xu. Đồng tiền này sẽ là một trong những sản phẩm góp phần kỷ niệm sinh nhật lần thứ 250 của nước Mỹ vào ngày 4 Tháng Bảy tới. (K.L) [kn]
ORANGE COUNTY, California (NV) – Hiệp hội Môi giới Địa ốc Quốc gia (NAR) cho biết họ đã hạ dự báo doanh số bán nhà cũ trong năm 2026, khi lãi suất vay mua nhà được cho là vẫn sẽ duy trì trên 6.5% trong những tháng tới.
Doanh số bán nhà ở dự kiến chỉ tăng nhẹ 4% trong năm nay, giảm đáng kể so với dự báo trước đó là tăng 14%, theo ông Lawrence Yun, kinh tế gia trưởng của NAR. Dự báo trước đây dựa trên giả định lãi suất trung bình là khoảng 6%.
(Hình minh họa: Storyblocks.com)
“Tôi không nghĩ chúng ta sẽ đạt mức lãi suất trung bình 6%,” ông Yun nói, đồng thời cho rằng điều này sẽ làm giảm số lượng người mua tiềm năng tham gia vào thị trường.
Theo dữ liệu tuần trước từ Hiệp Hội Ngân Hàng Thế Chấp (MBA), lãi suất vay mua nhà cố định kỳ hạn 30 năm đang ở mức 6.51%, giảm nhẹ từ 6.57% của tuần trước đó. Tuy nhiên, kể từ khi cuộc chiến Iran bắt đầu, lãi suất đã tăng khoảng 0.5%.
Một nguyên nhân khác khiến dự báo bị điều chỉnh giảm là kết quả doanh số trong quý thứ nhất (tính từ Tháng Giêng đến Tháng Ba) không đạt như kỳ vọng, ông Yun cho biết.
Cụ thể, doanh số bán nhà cũ giảm 3.6% trong Tháng Ba, đạt mức điều chỉnh theo mùa tương đương 3.98 triệu căn mỗi năm, thấp nhất trong 9 tháng, theo NAR.
Các kinh tế gia được khảo sát bởi The Wall Street Journal trước đó dự báo con số này ở mức 4.05 triệu căn.
So với cùng kỳ năm trước, doanh số bán nhà giảm đi 1%.
Xét theo loại hình, doanh số bán nhà biệt lập giảm 3.5% trong Tháng Ba, trong khi doanh số bán condo giảm 5.4%, xuống mức thấp nhất kể từ năm 1999.
“Đà phục hồi nhẹ của doanh số bán nhà cũ vào cuối năm ngoái giờ đây dường như đã trở thành ký ức xa vời,” ông Oliver Allen, kinh tế gia cấp cao của công ty Pantheon Macroeconomics, nhận định.
Ông Yun cho biết niềm tin tiêu dùng suy giảm và thị trường việc làm tăng trưởng chậm đã khiến người mua dè dặt hơn.
“Chúng tôi ghi nhận niềm tin tiêu dùng giảm khi xung đột Iran kéo dài, điều này có thể khiến cả người mua lẫn người bán cùng lựa chọn đứng ngoài trong thời điểm mua nhà mùa Xuân,” bà Kate Wood, chuyên gia nhà ở của NerdWallet, cho biết.
Giá nhà trung vị (median) vẫn tăng 1.4% trong Tháng Ba, đạt $408,800, trong bối cảnh nguồn cung nhà rao bán vẫn hạn chế.
Dù dự báo doanh số không khả quan, nhưng ông Yun cho rằng giá nhà vẫn sẽ tiếp tục tăng trong năm nay. (Ng.Tr) [kn]
ORANGE COUNTY, California (NV) – Nước Mỹ đang thiếu khoảng 10 triệu căn nhà, theo ước tính của các kinh tế gia của Tòa Bạch Ốc trong một báo cáo mới công bố. Báo cáo cho biết tình trạng hiện tại đã “đẩy giấc mơ sở hữu nhà ngày càng xa tầm với của người Mỹ.”
Vì sao Mỹ thiếu tới 10 triệu căn nhà?
Nhu cầu nhà ở Mỹ rất cao nhưng không đủ nguồn cung để đáp ứng (Hình minh họa: Storyblocks.com)
Báo cáo do Hội Đồng Cố Vấn Kinh Tế Tòa Bạch Ốc thực hiện cho thấy, nếu hoạt động xây dựng nhà ở và số lượng nhà biệt lập tiếp tục tăng trưởng theo tốc độ bình thường thay vì giảm mạnh sau khủng hoảng tài chính năm 2008, thì nước Mỹ hiện đã có thêm 10 triệu căn nhà.
Báo cáo cũng cho rằng việc cắt giảm các quy định có thể thúc đẩy xây dựng, tăng tỷ lệ sở hữu nhà và hỗ trợ tăng trưởng kinh tế.
Thiếu hụt nhàảnh hưởng thế nào đến người mua lần đầu?
Báo cáo nhấn mạnh xu hướng hiện nay đang khiến việc sở hữu nhà trở nên khó khăn hơn. Dữ liệu từ Hiệp Hội Môi Giới Địa Ốc Quốc Gia (NAR) cho thấy độ tuổi trung vị (median) của người mua nhà lần đầu đã tăng từ 28 vào đầu thập niên 1990 lên mức kỷ lục 40 tuổi.
Một người mua nhà thông thường phải trả khoảng $2,400 mỗi tháng cho phần vốn gốc và lãi vay mua nhà trong năm 2024, tăng $1,000 so với cuối năm 2019. Đồng thời, giá nhà khi đó (năm 2019) cũng thấp hơn khoảng $90,000 so với hiện nay.
Các kinh tế gia cho biết, ngay cả khi lãi suất quay về mức trung bình của năm 2018, nguồn cung ứng nhà ở hạn chế vẫn có thể khiến giá nhà tăng thêm khoảng 10% trong 3 năm tới, làm mất đi khoảng một nửa lợi ích từ việc lãi suất giảm.
Điều gì đang đẩy chi phí nhà ở tăng cao?
Theo báo cáo, từ năm 2000 đến nay, giá nhà đã tăng 82%, trong khi thu nhập chỉ tăng 12%. Khi lãi suất vay mua nhà tăng theo lạm phát sau đại dịch, chi phí hàng tháng của người mua cũng tăng theo, từ đó khiến khả năng chi trả trở thành mối quan tâm hàng đầu của người dưới 40 tuổi.
Báo cáo cũng đề cập đến “thuế quan liêu” (bureaucrat tax), tức các quy định hành chính trong xây dựng, có thể làm tăng hơn $100,000 chi phí xây dựng trên mỗi căn nhà. Việc cắt giảm các chi phí này, bao gồm chi phí đáp ứng quy định và phí phê duyệt quy hoạch, có thể giúp xây dựng thêm tới 13.2 triệu căn nhà.
Ngoài ra, các tiêu chuẩn nhà ở liên quan đến năng lượng xanh được đưa ra trong nhiệm kỳ của cựu Tổng Thống Joe Biden cũng làm tăng chi phí xây dựng. Tuy nhiên, việc loại bỏ các tiêu chuẩn này có thể dẫn đến chi phí dài hạn cao hơn, chẳng hạn như hóa đơn tiện ích tăng.
Chiến lược nhà ở của Tổng Thống Donald Trump
Trong tháng trước, Tổng Thống Donald Trump đã ký hai sắc lệnh hành pháp yêu cầu các cơ quan liên bang giảm bớt quy định về nhà ở và tạo điều kiện cho các ngân hàng nhỏ cung cấp khoản vay mua nhà dễ dàng hơn. Tuy nhiên, ông vẫn chưa đưa ra thêm được các biện pháp mạnh hơn để giải quyết vấn đề chi phí nhà ở.
Toà Bạch Ốc cho rằng các sắc lệnh này cùng kế hoạch mua chứng khoán bảo đảm bằng vay mua nhà cho thấy chính quyền đang tập trung vào khả năng chi trả của người dân.
Tuy nhiên, ông Trump cũng bày tỏ quan điểm muốn duy trì giá nhà ở mức cao để bảo vệ giá trị tài sản của chủ nhà.
“Tôi không muốn kéo giá nhà xuống,” ông nói trong cuộc họp nội các vào đầu năm nay. “Tôi muốn giá nhà tăng lên cho những người đang sở hữu nhà.”
Ngoài ra, xung đột Iran cũng góp phần làm tăng chi phí nhà ở, khi lãi suất vay mua nhà 30 năm tăng từ mức dưới 6% lên tới 6.37%. (Ng.Tr)[kn]
Nỗ lực đàm phán để chấm dứt cuộc chiến vừa tròn hai tháng ở Trung Đông và mở lại eo biển Hormuz dường như lại gặp trở ngại khi Tổng Thống Donald Trump nói ông không hài lòng với bản đề nghị mới nhất của Iran. Liệu đây có phải là một cơ hội nữa bị bỏ lỡ?
Một người Iran nhìn ra phía eo biển Hormuz. (Hình minh họa: Asghar Besharati/Getty Images)
Đề nghị mới của Iran
Truyền thông cho biết, hôm Chủ Nhật Tehran đã đưa ra bản đề nghị mới bằng văn bản, qua trung gian Pakistan, theo đó eo biển Hormuz sẽ được mở lại với điều kiện Hoa Kỳ cũng chấm dứt việc phong tỏa, còn vấn đề chương trình nguyên tử của Iran sẽ tạm gác lại cho các cuộc đàm phán sau này. Cho đến nay, Iran vẫn từ chối thương lượng về việc đình chỉ chương trình nguyên tử và bàn giao kho nguyên liệu uranium đã tinh chế của họ.
Một cuộc họp được cho là gay cấn ở Phòng Tình Huống Tòa Bạch Ốc vào hôm qua để thảo luận đề nghị của Iran, xem Mỹ và Iran, ai có lợi thế lớn hơn, nước nào sẵn sàng chịu đựng khó khăn kinh tế lâu dài hơn do eo biển bị đóng và từ đó quyết định Washington có nên chấp nhận đề nghị của Tehran hay thực hiện một đợt giội bom mới. Sau cuộc họp, một quan chức chính phủ nói với báo chí rằng ông Trump muốn vấn đề nguyên tử Iran phải được giải quyết ngay từ đầu, không trì hoãn như đề nghị của bên kia.
Trong khi đó tại Hormuz, Iran vẫn thực thi biện pháp phong tỏa eo biển, buộc tàu thuyền qua lại phải có sự chấp thuận và hướng dẫn của Vệ Binh Cách Mạng Hồi Giáo (IRGC) và phải nộp lệ phí; trong khi Hải Quân Hoa Kỳ án ngữ ngoài vịnh Oman, ngăn chặn mọi tàu thuyền ra vào các hải cảng Iran.
Tình trạng “phong toả kép” này làm cho dòng chảy thương mại qua eo biển Hormuz gần như tắc nghẽn hoàn toàn. Trên thị trường dầu khí vào sáng Thứ Ba, 28 Tháng Tư, giá dầu thô Brent vượt ngưỡng $111.1/thùng, tăng hơn 54% so với trước chiến tranh, còn tại các trạm xăng ở Mỹ, giá xăng đã tăng thêm 7 xu, lên mức bình quân $4.18/gallon, tức là tăng hơn 40% so với cuối tháng Hai, theo dữ kiện của AAA.
Trên đài Fox News hôm qua, Ngoại Trưởng Marco Rubio nhận xét, đề nghị mới của Iran là “tốt hơn” nhưng những điểm khúc mắc vẫn còn đó. “Vấn đề nguyên tử là lý do đầu tiên tại sao chúng ta rơi vào tình thế này. Cần khẳng định rằng, mọi thỏa thuận đều phải ngăn chặn Iran thủ đắc vũ khí nguyên tử,” ông Rubio nói. Câu hỏi Mỹ và Iran ai sẽ “chớp mắt” trước xem ra vẫn chưa có lời giải.
Mở eo biển là cấp bách
Theo nhiều nguồn tin, việc Mỹ phong tỏa eo biển Hormuz đang làm cho Iran mất đi mỗi ngày khoảng $500 triệu và chẳng bao lâu nữa ngành dầu khí nước này sẽ sụp đổ do không bán được sản phẩm, không còn kho chứa dầu. Với một nền kinh tế kiệt quệ do bị cấm vận nhiều thập niên, hai tháng chiến tranh khốc liệt làm cho hạ tầng bị tàn phá nặng nề, Iran sẽ không thể chịu đựng lâu.
Trên mạng Truth Social hôm Thứ Ba, ông Trump nói: “Iran vừa thông báo cho chúng tôi rằng họ đang trong ‘tình trạng sụp đổ.’ Họ muốn chúng tôi ‘Mở Eo biển Hormuz’ càng sớm càng tốt, trong lúc họ đang cố hình dung tình trạng lãnh đạo của họ…”
Eo biển Hormuz bị tắc nghẽn không ảnh hưởng nhiều tới nguồn cung ứng dầu khí của Mỹ nhưng giá xăng dầu của Mỹ tăng giảm theo thị trường thế giới. Giá xăng cao đẩy vật giá leo thang bào mòn túi tiền người dân Mỹ và đặt ra rủi ro chính trị cho đảng Cộng Hòa cầm quyền khi cuộc bầu cử giữa kỳ đang tiến tới gần. Ông Trump đang cần một kết thúc “tốt đẹp,” thoát ra khỏi mớ bòng bong do chính ông tạo ra.
Mục đích của ông Trump trong cuộc chiến Iran, đến nay, có thể thu gọn vào hai điểm: Eo biển Hormuz và chương trình vũ khí nguyên tử của Iran. Mở eo biển Hormuz là nhu cầu cấp thiết, trong khi chương trình nguyên tử Iran không cấp thiết như vậy. Khi không thể đạt được hai mục đích cùng lúc thì nên chăng hãy chọn giải quyết trước việc mở eo biển Hormuz, còn chương trình nguyên tử Iran sẽ thương lượng sau. Đây không phải là “cái bẫy” mà Iran giăng ra cho ông Trump, lợi dụng sự sốt ruột của ông như bình luận của báo The Wall Street Journal hay Iran đang “làm nhục” nước Mỹ như bình luận của Thủ Tướng Đức Friedrich Merz.
Theo thiển ý của chúng tôi, để phá vỡ thế bế tắc hiện nay, cả hai bên đều phải nhân nhượng và đề nghị của Iran có vài điểm tích cực, thể hiện sự xuống thang của Tehran mà người Mỹ nên nắm lấy.
Chương trình nguyên tử Iran: phức tạp và lâu dài
Không khó đoán rằng Iran sẽ không bao giờ từ bỏ chương trình phát triển vũ khí nguyên tử sau khi nhìn tấm gương Ukraine và Bắc Hàn.
Ukraine từ bỏ kho vũ khí nguyên tử theo Bản Ghi Nhớ Budapest 1994 để rồi bị Nga bội ước chiếm bán đảo Crimea năm 2012 và tấn công xâm lược toàn diện từ Tháng Hai 2022. Bắc Hàn đẩy cả nước vào đói khổ, bị cả thế giới xa lánh, chỉ để dồn sức chế tạo bom nguyên tử, rốt cuộc không nước nào dám gây sự với Bình Nhưỡng.
Thuyết phục Tehran từ bỏ hoàn toàn năng lực chế tạo bom nguyên tử, phát triển hỏa tiễn đạn đạo do vậy là chuyện vô cùng khó, không thể giải quyết một sớm một chiều. Ném bom hủy diệt các cơ sở hạ tầng Iran như các nhà máy điện, cầu cống, nhà máy lọc nước, cũng không thể thủ tiêu ý chí của Tehran mà chỉ làm cho các giáo sĩ thêm quyết đoán.
Giả sử Tehran có bom nguyên tử như Bắc Hàn thì họ có thể bắn vào đâu? Israel, các nước vùng Vịnh Ba Tư và Châu Âu là mục tiêu tiềm tàng, riêng Hoa Kỳ còn lâu mới phải lo. Thế giới đã có chín quốc gia sở hữu bom nguyên tử, kể cả hai đối thủ lớn và mạnh là Nga và Trung Quốc, nhưng có nước nào dám “vuốt râu hùm” đem bom nguyên tử ra dọa Mỹ – quốc gia được hai đại dương che chắn, có kho vũ khí lớn nhất, trình độ công nghệ siêu nhất, đủ để quét sạch bất kỳ đối thủ nào khỏi mặt đất trong chớp mắt.
Nói như thế không có nghĩa là ủng hộ Iran được sở hữu vũ khí nguyên tử, nhưng cho đó là mối đe doạ tức thời với an ninh Hoa Kỳ là phóng đại, các giáo sĩ Tehran không có gan cóc tía đến vậy.
Vì các nước vùng Vịnh và Châu Âu sẽ gặp nguy hiểm nếu Iran có vũ khí nguyên tử nên nỗ lực thương lượng với Tehran cần có các nước đó tham gia chứ không phải là việc riêng của Mỹ với Iran. Hội Đồng Bảo An Liên Hiệp Quốc, có trách nhiệm giữ gìn hoà bình và an ninh của toàn thế giới, phải đóng vai trò quan trọng trong các cuộc thương lượng này. Vì lẽ đó, Iran phải thương lượng với “tập thể” năm thành viên thường trực HĐBA LHQ và Đức (P5+1) để đi tới hiệp định nguyên tử Iran – JCPOA Joint Complete Plan Of Action, ký kết năm 2015 sau hai năm đàm phán, theo đó Iran chỉ được tinh luyện uranium ở mức dân sự 3.75%, chịu sự giám sát thường xuyên của Cơ Quan Năng Lượng Nguyên Tử Quốc Tế (IAEA).
Ông Trump muốn Iran từ bỏ chương trình vũ khí nguyên tử, ngưng tinh luyện uranium và bàn giao kho uranium tinh chế đã có thì cũng phải thương lượng theo mô thức “tập thể,” lấy áp lực của số đông cường quốc mà buộc Tehran phải nhân nhượng. Những mục tiêu khác như giới hạn chương trình phát triển hoả tiễn đạn đạo của Iran, vai trò của Tehran trong việc tài trợ và điều khiển các tổ chức vũ trang “uỷ nhiệm” gây bất ổn khắp Trung Đông cũng phải được thương lượng theo mô thức tập thể như vậy.
Trong các cuộc hội đàm với Mỹ trước đây, Iran từng đề nghị ngừng tinh luyện uranium trong năm năm, tiếp theo là năm năm tinh luyện cấp độ thấp dùng cho dân sự, đồng thời chuyển ra ngoại quốc kho nguyên liệu uranium đã tinh chế, một nửa chuyển sang Nga, một nửa chuyển cho các cơ quan thanh sát quốc tế… Có thể coi đây là là căn bản đầu tiên để đàm phán tiến tới chấm dứt hoàn toàn chương trình vũ khí nguyên tử của Iran. Cuộc đàm phán như vậy chỉ có thể tiến triển sau khi chiến tranh kết thúc và hai bên có lòng tin vào nhau trong việc giải quyết khúc mắt ở eo biển Hormuz.
Nói ngắn gọn, vấn đề nguyên tử của Iran hết sức phức tạp và khó khăn, không thể giải quyết nhanh nên cách tốt nhất là tạm gác lại, nên tách vấn đề này ra khỏi vấn đề khai thông eo biển Hormuz.
Hormuz mở lại hay không?
Iran đồng ý mở lại Hormuz nhưng đồng thời họ cũng muốn tiếp tục “kiểm soát” eo biển và thu phí tàu bè qua lại. Cần nói ngay rằng, ý đồ đó đi ngược với Công Ứớc Liên Hiệp Quốc về Luật Biển 1982 (UNCLOS) và hoàn toàn không thể chấp nhận được. “Họ không thể bình thường hoá, chúng ta cũng không thể chịu đựng cho họ bình thường hoá một hệ thống, theo đó Iran được quyết định ai có thể sử dụng tuyến hàng hải quốc tế này, phải trả bao nhiêu để được sử dụng nó,” ông Rubio nói trên Fox News.
Đây là điểm mà Mỹ và cộng đồng quốc tế có thể gây áp lực mạnh với Iran, buộc Tehran phải thay đổi, phải trả eo biển Hormuz lại nguyên trạng như trước ngày 28 Tháng Hai, 2026. Theo ông Rubio, Iran phải mở eo biển Hormuz như nó từng có chứ không phải tạo ra một hệ thống “hoàn toàn không chấp nhận được – không chỉ đối với chúng ta mà với toàn thế giới.”
Tuy vậy, ý đồ lập trạm thu phí ở Hormuz là chuyện có thể thương lượng. Còn nếu ông Trump và chính phủ của ông vẫn không chấp nhận đề nghị mới của Iran thì nguy cơ cuộc chiến kéo dài, hao người tốn của, là không thể tránh khỏi. [kn]
LONDON, Anh (NV) – Điền kinh thế giới vừa đón chào kỷ lục marathon với thành tích dưới 2 giờ do vận động viên 30 tuổi người Kenya, Sabastian Sawe vừa xác lập. Anh chinh phục quãng đường 42.195 km với thời gian 1 giờ 59 phút 30 giây tại London Marathon 2026 ngày 26 Tháng Tư, theo Olympic.
Khi Kelvin Kiptum lập kỷ lục thế giới tại Chicago Marathon 2023 với thành tích 2 giờ 0 phút 35 giây, làng điền kinh thế giới cứ tự hỏi đến bao giờ thì “bức tường” 2 giờ ở môn marathon sẽ bị xô đổ?
Sabastian Sawe bên bảng kỷ lục thế giới sau khi xô đổ “bức tường” 2 giờ tại London Marathon. (Hình: Alex Davidson/Getty Images)
35 giây đấy luôn là một thách thức lớn tại những giải marathon quốc tế. Ba năm qua, giải marathon nào cũng được chờ đợi nhưng “bức tường” đấy cứ sừng sững trên bảng điện tử.
Ngày 26 Tháng Tư, trên đường chạy London, người hâm mộ và giới điền kinh vỡ òa với một cảm xúc khó tả khi đồng hồ dừng ở con số 1 giờ 59 phút 30 giây lúc Sabastian Sawe vượt qua mức đến trước cung điện Buckingham Palace.
Niềm hạnh phúc đấy được nhân lên khi 10 giây sau, một vận động viên khác người Ethiopia là Yomif Kejelcha đã chạm mốc dưới 2 giờ đồng hồ với thành tích 1 giờ 59 phút 40 giây.
Sabastian Sawe lần đầu tham dự cuộc thi marathon tại Valencia 2024 và vô địch với thành tích 2 giờ 2 phút 5 giây. Sang năm 2025, Sabastian Sawe vẫn giữ vị trí số 1 ở cự ly này khi về nhất tại Berlin Marathon ngày 21 Tháng Chín với thông số 2 giờ 2 phút 16 giây.
Những chuyên gia chạy đã ví Sabastian Sawe là “sinh ra để chinh phục đường chạy marathon” khi qua bốn lần đầu tiên tham gia đường chạy này Sawe thắng hết cả bốn.
Ngoài hai đường chạy Valencia và Berlin, hai lần còn lại Sawe đều chiến thắng tại London với thành tích 2 giờ 2 phút 27 giây năm 2025 và sang năm 2026 là kỷ lục thế giới với kỳ tích xô đổ “bức tường” 2 giờ sừng sững.
Quyết tâm chinh phục tại London Marathon của Sawe thể hiện rõ khi sau vạch xuất phát, anh cùng bốn đối thủ khác đã chủ động tách nhóm và chinh phục nửa quãng đường trong thời gian 1 giờ 0 phút 29 giây.
Chỉ với phép cộng thông thường, các chuyên gia cho rằng năm vận động viên trên chỉ tranh nhau ngôi vô địch chứ không thể vượt qua mốc dưới 2 giờ. Thế nhưng điều kỳ diệu đã xảy ra khi Sawe chủ động tăng tốc ở quãng đường còn lại, đặc biệt trong 2 km cuối với pace 2:40 (2 phút 40 giây mỗi km), Sawe đã bứt lên để về đích đầu tiên thiết lập kỷ lục thế giới mới trong kỷ nguyên chinh phục 42,195 km dưới 2 giờ.
Chiến thắng tại London Marathon 2026 và lập kỷ lục thế giới, Sawe hạnh phúc với kỳ tích của mình nhưng cũng thừa nhận chính áp lực cạnh tranh từ Kejelcha, người về nhì, đã tiếp thêm động lực để anh mạnh mẽ hơn.
Trước thành tích đi vào lịch sử marathon thế giới, Sawe từng được xem là một người hùng của điền kinh Kenya và thế giới trong nỗ lực đẩy lùi bóng ma doping.
Khi kỷ lục gia marathon nữ Ruth Chepngetich bị cấm thi đấu hồi Tháng Mười, 2025, vì doping đã dấy lên làn sóng hoài nghi với điền kinh Kenya. Trước viễn cảnh không sáng sủa đặc biệt với điền kinh nước nhà, Sawe chọn cách đối mặt trực diện khi tự nguyện tham gia chương trình kiểm tra khắt khe chưa từng có với hơn 25 lần chỉ trong vòng hai tháng trước Berlin Marathon 2025. (Yến Nhi) [kn]
WESTMINSTER, California (NV) – Một học sinh trường trung học La Quinta, Westminster, vừa bị bắt giữ sáng Thứ Ba, 28 Tháng Tư, vì mang súng vào trường.
Thông báo của Sở Cảnh Sát Westminster (WPD) cho biết, vào khoảng 9 giờ 58 phút sáng, cảnh sát được gọi đến trường vì có một học sinh hút thuốc lá điện tử.
Khẩu súng của một học sinh trường La Quinta bị tịch thu. (Hình: Westminster Police Department)
Khi đến nơi, học sinh này được đưa lên văn phòng hiệu trưởng mà không có vấn đề gì cả.
Tuy nhiên, học sinh này không cho xét túi và bỏ chạy khỏi trường, nhưng bị cảnh sát bắt được.
Trong khi xét túi của học sinh, cảnh sát phát hiện bên trong có một khẩu súng có lắp sẵn đạn.
Cảnh sát đến nhà học sinh này khám xét thêm, nhưng không tìm được vũ khí nào khác.
Khi kiểm tra, cảnh sát phát hiện khẩu súng không có số (có nghĩa là súng “ma” được mua ở thị trưởng chợ đen).
Học sinh này sau đó được đưa vào giam ở nhà tù thiếu niên Orange County vì tội tàng trữ vũ khí.
WPD tin rằng, đây chỉ là một vụ đơn lẻ, và trường La Quinta cũng như cộng đồng không hề bị đe dọa nào khác.
Trung học La Quinta, tọa lạc tại góc đường McFadden và đường Ward, là trường trung học được nhiều người vùng Little Saigon, nơi có cộng đồng người Việt lớn nhất hải ngoại, biết đến vì đa số học sinh ở đây là gốc Việt.
Trung học này được thành lập năm 1963, thuộc Học Khu Garden Grove, và có khoảng hơn 2,100 học sinh. (Đ.D.)
WASHINGTON (NV) – Giá xăng toàn quốc chạm ngưỡng cao nhất trong bốn năm qua, gây gánh nặng tài chính nặng nề cho các gia đình Mỹ, theo nhật báo New York Times hôm Thứ Ba, 28 Tháng Tư, trong tỉ lệ ủng hộ đối với Tổng Thống Donald Trump xuống mức thấp kỷ lục.
Theo dữ liệu từ công ty bảo hiểm AAA, giá trung bình cho mỗi gallon xăng không chì tăng lên mức $4.18, tương đương với mức đỉnh vào Tháng Tư, 2022 khi quân đội Nga xâm lăng Ukraine. Sự gia tăng này diễn ra trong bối cảnh các cuộc đàm phán hòa bình giữa Hoa Kỳ và Iran rơi vào bế tắc, khiến nỗ lực mở lại eo biển Hormuz, tuyến đường vận chuyển một phần năm lượng dầu thế giới, chưa đạt kết quả. Kể từ khi cuộc chiến bắt đầu vào ngày 28 Tháng Hai, chi phí nhiên liệu của người tiêu dùng tăng khoảng 40%. Giá dầu diesel thậm chí tăng nhanh hơn, đứng ở mức $5.46/gallon vào ngày Thứ Ba, ghi nhận mức tăng 45%.
Tổng Thống Donald Trump. (Hình: Tasos Katopodis/Getty Images)
Tình hình kinh tế ảm đạm tác động trực tiếp đến vị thế chính trị của chính quyền hiện tại.
Cuộc khảo sát mới nhất của Reuters/Ipsos thực hiện trong bốn ngày cho thấy chỉ có 34% người dân Mỹ tán thành hiệu quả làm việc của ông Donald Trump, sụt giảm từ mức 36% trong cuộc thăm dò trung tuần Tháng Tư. Đây là con số thấp nhất trong nhiệm kỳ hiện tại của ông.
Đáng chú ý, tỉ lệ ủng hộ về cách điều hành chi phí sinh hoạt chỉ đạt 22%, trong khi niềm tin vào kinh tế rơi xuống mức 27%. Con số này thấp hơn bất kỳ thời điểm nào trong nhiệm kỳ 2017-2021 của ông Trump và cũng thấp hơn mức xếp hạng kinh tế yếu nhất của người tiền nhiệm Joe Biden.
Trong khi người dân chật vật với vật giá, các tập đoàn năng lượng ghi nhận kết quả kinh doanh khả quan. Đại công ty dầu khí BP báo cáo lợi nhuận quý 1 tăng gấp đôi so với dự kiến, đạt hơn $3 tỷ. Bà Meg O’Neill, tổng giám đốc của đại công ty dầu hỏa BP, phát biểu rằng: “Sự đóng góp từ kinh doanh dầu thô thật đặc biệt.” Bà cho rằng ngành công nghiệp này giữ vai trò thiết yếu trong việc duy trì dòng chảy năng lượng giữa môi trường xung đột phức tạp.
Bối cảnh hiện tại gợi lại những cam kết tranh cử năm 2024 của ông Donald Trump về việc hạ giá hàng hóa sau nhiều năm lạm phát dưới thời ông Joe Biden. Tuy nhiên, cuộc chiến do liên minh Hoa Kỳ-Israel phát động từ cuối Tháng Hai vô tình tạo ra làn sóng lạm phát mới.
Đáng chú ý, hầu hết các phản hồi khảo sát thu thập trước khi xảy ra vụ nổ súng vào tối Thứ Bảy tại tiệc tối của Hiệp hội Ký giả Tòa Bạch Ốc, nơi một tay súng bị chặn đứng trước khi kịp tiến vào hội trường nơi ông Trump đang dự tiệc.
Sự sụt giảm tín nhiệm của ông Donald Trump phản ánh rõ nét qua thái độ của các cử tri độc lập, nhóm đối tượng mang tính quyết định cho kỳ bầu cử giữa nhiệm kỳ vào Tháng Mười Một sắp tới. Theo khảo sát, nhóm cử tri này nghiêng về phía đảng Dân Chủ với khoảng cách 14 điểm (34% so với 20%) khi được hỏi về lựa chọn trong cuộc bầu cử quốc hội. (MPL) [đ.d.]
Nghịch lý của Trump: Càng ép Iran bao nhiêu dân Mỹ càng khổ bấy nhiêu
Ngoài việc phong tỏa, Tổng Thống Donald Trump còn điều ba hàng không mẫu hạm đến vùng Vịnh để uy hiếp Iran, trong khi dân Mỹ vẫn khốn khổ vì giá xăng cao ngất ngưởng.
NEW YORK, New York (NV) – “Michael,” phim tiểu sử cố danh ca Michael Jackson, phá kỷ lục tiền bán vé dù bị chê, theo AP hôm Chủ Nhật, 26 Tháng Tư.
Bộ phim thu được $97 triệu ở Mỹ và Canada trong cuối tuần đầu tiên ra mắt, hãng phim Lionsgate ước tính, phá kỷ lục tiền bán vé tuần đầu tiên dành cho phim tiểu sử âm nhạc.
Michael Jackson trình diễn trên sân khấu trong chuyến lưu diễn thế giới “HIStory” tại Ericsson Stadium ở Auckland, New Zealand, ngày 10 Tháng Mười Một, 1996. (Hình: Phil Walter/Getty Images)
Doanh thu tuần đầu tiên của “Michael,” phim do tổ chức Michael Jackson Estate đồng sản xuất, vượt xa những phim tiểu sử âm nhạc lập kỷ lục trước đó, như “Straight Outta Compton” ($60.2 triệu trong tuần đầu tiên công chiếu năm 2015) và “Bohemian Rhapsody” ($51 triệu hồi năm 2018).
Doanh thu ngoài Bắc Mỹ cũng mạnh, được $120.4 triệu, nâng tổng số tiền bán vé của “Michael” toàn cầu lên $217.4 triệu – cũng là kỷ lục mới cho phim tiểu sử âm nhạc.
Cách đây chỉ vài tuần, Lionsgate dự đoán bộ phim về “Ông Hoàng Nhạc Pop” chỉ đạt doanh thu gần $50 triệu. Bước vào cuối tuần qua, hãng phim này nâng mức dự đoán lên $70 triệu.
Mặc dù phim tiểu sử âm nhạc rất ăn khách, “Michael” là cú đặt cược táo bạo của Lionsgate vào nhân vật cực kỳ được yêu thích nhưng cũng gây nhiều tranh cãi. Jackson qua đời năm 50 tuổi vào năm 2009. Kể từ đó tới nay, danh tiếng của ông liên tục bị hoen ố vì hàng loạt lời cáo buộc ông lạm dụng tình dục trẻ em. Jackson và tổ chức của ông vẫn khẳng định ông vô tội, mặc dù ông từng thừa nhận ngủ chung phòng với con cái người khác. Ông được tha bổng tại phiên tòa hình sự năm 2005.
Một số người nhà của Jackson phản đối phim “Michael.” Nữ ca sĩ Janet Jackson, em của ông, không tham gia làm phim và không xuất hiện trong phim. Paris, con gái của ông, gọi bộ phim là “xứ sở hoang đường.” Nhưng ba năm sau “Leaving Neverland,” phim tài liệu năm 2009 về việc Jackson bị cáo buộc lạm dụng tình dục trẻ em,” ông Graham King, nhà sản xuất phim “Bohemian Rhapsody,” công bố kế hoạch làm phim “Michael.” Jaafar Jackson, cháu Jackson, được chọn đóng vai chính.
Giới phê bình chỉ trích phim “Michael” vì bỏ qua một vài khía cạnh tiêu cực trong đời Jackson. Bộ phim chỉ được 38% nhà phê bình chấm điểm tích cực trên Rotten Tomatoes. Nhưng khán giả nghĩ khác. Bộ phim được điểm “A-“ trên CinemaScore.
Chi phí làm phim “Michael” tốn tổng cộng gần $200 triệu. Để có tiền làm bộ phim, Lionsgate bán bản quyền phân phối quốc tế cho Universal. Hãng này đang bắt đầu làm tập thứ nhì. Tập thứ ba “không phải không khả thi,” ông Adam Fogelson, chủ tịch Lionsgate, cho biết. (Th.Long) [kn]
VATICAN (NV) – Sự kiện Tổng Giám Mục Sarah Mullally, người phụ nữ đầu tiên lãnh đạo Anh Quốc Giáo, cùng ngồi ngang hàng với Đức Giáo Hoàng Leo XIV, người đứng đầu Giáo Hội Công Giáo La Mã, để chung lời cầu nguyện tại Vatican vào ngày Thứ Hai, 27 Tháng Tư, tạo nên một hình ảnh mạnh mẽ về vai trò quyền lực tôn giáo của phụ nữ giữa một định chế vẫn duy trì chức linh mục chỉ dành cho nam giới.
Cuộc gặp mang tính lịch sử này vừa là biểu hiện của sự đoàn kết giữa hai trong số những giáo phái Kitô giáo lớn nhất, vốn chia cắt gần 500 năm trước, vừa là lời nhắc về một trong những khác biệt sâu sắc nhất trong thời hiện đại, theo nhận định của nhật báo New York Times.
Tổng Giám Mục Sarah Mullaly, lãnh đạo Anh Quốc Giáo, tại buổi lễ nhậm chức ngày 25 Tháng Ba tại hạt Canterbury nước Anh. (Hình: Jordan Pettitt – WPA Pool/Getty Images)
Giáo Hội Anh cho phép phụ nữ trở thành linh mục từ thập niên 1990, đỉnh điểm là việc bổ nhiệm Tổng Giám Mục Sarah Mullally thành nhà lãnh đạo cao nhất của Anh Quốc Giáo. Ngược lại, Giáo Hội Công Giáo La Mã chỉ cho phép nam giới thụ phong linh mục, và các cuộc thảo luận về việc phụ nữ có thể thụ phong hay không nhiều lần bị gác lại, gần đây nhất là vào Tháng Mười Hai, 2025.
Không đề cập cụ thể đến vấn đề nào, Đức Giáo Hoàng Leo thừa nhận trong bài diễn văn đón vị nữ tổng giám mục lãnh đạo Anh Quốc Giáo rằng vẫn còn “những thách thức tiếp diễn,” trong mối quan hệ giữa hai tôn giáo. Đức Giáo Hoàng Leo nói rằng mặc dù “đạt được nhiều tiến bộ trong một số vấn đề từng gây chia rẽ trong lịch sử, nhưng các vấn đề mới phát sinh trong những thập niên gần đây,” tuy nhiên ngài nhấn mạnh rằng sẽ là “một điều đáng xấu hổ nếu chúng ta không tiếp tục làm việc để vượt qua những khác biệt của mình, dù chúng có vẻ khó giải quyết đến đâu.”
Trong phần đáp từ, Tổng Giám Mục Mullally bày tỏ lòng biết ơn vì được cùng cầu nguyện và cam kết rằng trong những năm tới: “Tôi luôn hiệp nhất với Ngài trong các lời cầu nguyện, cầu nguyện cho hòa bình trên thế giới, cầu nguyện cho công lý, và cầu nguyện để mỗi con người có thể khám phá trọn vẹn cuộc sống mà Thiên Chúa ban tặng.”
Đối với những người Công giáo đang vận động cho việc cho phép phụ nữ được thụ phong, hình ảnh một phụ nữ được tiếp đón như một người ngang hàng với Đức Giáo Hoàng mang ý nghĩa mạnh mẽ, như một biểu tượng về bình đẳng giới tính có thể đạt được trong Giáo Hội Công Giáo La Mã.
Bà Tina Beattie, một nhà thần học Công giáo tại Anh, cho rằng những người vận động có thể xem sự hiện diện của Tổng Giám Mục Mullally bên cạnh Đức Giáo Hoàng Leo như “một chất xúc tác cho sự việc rất đáng chú ý,” đó là một sự thay đổi mang tính biểu tượng trong ngôn ngữ và thái độ của lãnh đạo Công Giáo đối với vấn đề chức linh mục dành cho phụ nữ. “Giáo Hội Công Giáo La Mã phải chấp nhận rằng một nhà lãnh đạo tôn giáo tương đương gần nhất với địa vị giáo hoàng trong thế giới Kitô giáo hiện nay là một phụ nữ,” bà Beattie nhấn mạnh.
Tuy nhiên, một số ý kiến cho rằng về bản chất sự thay đổi khó xảy ra, đặc biết khi Đức Giáo Hoàng Leo không cho thấy dấu hiệu thúc đẩy thay đổi kể từ khi được bầu vào năm ngoái. Trong một cuộc phỏng vấn năm ngoái với phóng viên Vatican, Ngài nói không có ý định thay đổi giáo lý của giáo hội về việc thụ phong. Một số học giả và những người ủng hộ việc duy trì chức linh mục chỉ dành cho nam giới viện dẫn Kinh Thánh và truyền thống để nhấn mạnh rằng Chúa Giêsu trao chức linh mục cho Mười Hai Tông Đồ, tất cả đều là nam giới. “Giáo Hội Công Giáo La Mã dạy rằng phụ nữ và nam giới bình đẳng về phẩm giá, nhưng điều đó không có nghĩa là giống nhau,” bà Teresa Tomeo, một người dẫn chương trình Công giáo tại Mỹ, nói.
Nhiều sự kiện giữa hai tôn giáo diễn ra trong thời gian gần đây là những ví dụ mới nhất cho thấy mối quan hệ ngày càng sâu sắc giữa Giáo Hội Công Giáo La Mã và Giáo Hội Anh. Một ngày sau lễ nhậm chức của Tổng Giám Mục Mullally vào Tháng Ba, một buổi lễ kỷ niệm được tổ chức đánh dấu 60 năm tuyên bố “đại kết” hàn gắn chia rẽ chính thức đầu tiên giữa hai giáo hội. Hồi Tháng Mười, 2025, Hoàng Hậu Camilla và Vua Charles III, người đứng đầu danh nghĩa của Giáo Hội Anh, gặp Đức Giáo Hoàng Leo tại Vatican, đó là lần đầu tiên lãnh đạo hai giáo hội cùng cầu nguyện công khai kể từ thời kỳ Cải cách.
Quan hệ giữa Đức Giáo Hoàng Leo và Tổng Giám Mục Mullally cho đến nay vẫn thân thiện. Hai bên trao đổi thư bày tỏ cam kết đối thoại và đoàn kết Kitô giáo khi bà nhậm chức, và các chức sắc Công Giáo tham dự lễ nhậm chức của bà.
Tổng Giám Mục Mullally, người tích cực ủng hộ vai trò và quyền của phụ nữ trong Giáo Hội Anh, trong một số khía cạnh được Đức Giáo Hoàng Leo chấp nhận dễ dàng hơn so với một số giám mục Anh giáo khác, những người từng phản đối việc bổ nhiệm bà.
Bằng việc chọn Rome là chuyến công du nước ngoài đầu tiên với tư cách người đứng đầu Anh Quốc Giáo, Tổng Giám Mục Mullally có thể muốn thể hiện ảnh hưởng và thẩm quyền của mình trong bối cảnh có những nỗ lực trong nội bộ Anh Quốc Giáo nhằm làm suy yếu tính chính danh của bà, theo các nhà phân tích.
Sự sẵn sàng của Đức Giáo Hoàng Leo trong việc tiếp bà “trên thực tế cho thấy một mức độ công nhận đối với bà,” nhà nghiên cứu tôn giáo Catherine Pepinster viết trong một bài phân tích. “Trước khi bà Mullally đến châu Phi vào Tháng Bảy, nơi một số giám mục Anh giáo không chấp nhận bà vì bà là phụ nữ, hình ảnh của bà xuất hiện bên cạnh người có thể được xem là lãnh đạo tinh thần hàng đầu thế giới,” bà viết.
Buổi cầu nguyện lịch sử tại Tòa Thánh Vatican hôm Thứ Hai vừa qua đánh dấu một cột mốc không thể đảo ngược trong tiến trình hòa giải giữa hai tôn giáo. Dù hố sâu về giáo luật đối với việc phong chức cho phụ nữ vẫn còn đó, nhưng việc Tổng Giám Mục Mullally cùng cầu nguyện bên cạnh ngang hàng với Đức Giáo Hoàng Leo XIV gửi đi thông điệp mạnh mẽ về sự công nhận phẩm giá và quyền lực tinh thần của phụ nữ. (MPL)
‘Sau 50 năm, tôi là ai,’ cuộc thi viết về tâm tư các thế hệ người Việt tị nạn
Viện Bảo Tàng Di Sản Người Việt kêu gọi tất cả người Việt trên khắp thế giới, từ 18 tuổi trở lên, tham gia cuộc thi viết về tâm tư các thế hệ sau ngày 30 tháng Tư, 1975.
Hạn chót để nộp là ngày 30 Tháng Tư, 2026
WASHINGTON, DC (NV) – Bộ Tư Pháp (DOJ) lại truy tố ông James Comey, cựu giám đốc Cơ Quan Điều Tra Liên Bang (FBI), sau khi tòa hủy bản cáo trạng khác đối với ông Comey cuối năm ngoái, theo USA Today hôm Thứ Ba, 28 Tháng Tư.
Ông James Comey, cựu giám đốc FBI. (Hình: Dia Dipasupil/Getty Images)
DOJ truy tố vụ này ở Eastern District of North Carolina. Tòa ra lệnh bắt giữ ông Comey, theo CNN.
Ông Comey bị truy tố tội đe dọa tổng thống và gửi lời đe dọa xuyên tiểu bang, theo hồ sơ tòa án, CNN đưa tin. Hai tội này mang án tù tối đa 10 năm.
Tháng Năm năm ngoái, ông Comey đăng lên Instagram tấm hình chụp vỏ sò xếp thành số “8647.” Các ủng hộ viên Tổng Thống Trump giải thích tấm hình đó là lời đe dọa, vì “86” là từ lóng mang nghĩa “vứt bỏ” hoặc “loại bỏ,” theo từ điển Merriam-Webster, và ông Trump là tổng thống Mỹ thứ 47.
Sau đó, ông Comey xóa tấm hình đó và cho hay ông “không biết có người liên tưởng con số đó với nạn bạo lực” nên ông xóa tấm hình vì ông phản đối “bất cứ loại bạo lực nào.”
Năm ngoái, khi đài Fox News hỏi về tấm hình đó, Tổng Thống Trump đề nghị truy tố ông Comey, cho rằng đó là lời kêu gọi “ám sát tổng thống.”
“Ông ta biết chính xác chữ đó có nghĩa gì. Trẻ em cũng biết chữ đó có nghĩa gì. Làm giám đốc FBI mà không biết chữ đó có nghĩa gì thì giống như ám sát,” ông Trump nói với Fox News.
Cả hai vụ truy tố đều xảy ra sau khi Tháng Chín năm ngoái, Tổng Thống Trump hối thúc DOJ truy tố hình sự ông Comey, người bị coi là một trong những kẻ thù lớn nhất của ông Trump .
Ông Comey công khai chỉ trích Tổng Thống Trump từ khi ông làm giám đốc FBI trong nhiệm kỳ đầu của ông Trump tới nay. Ông Trump sa thải ông Comey năm 2017, khi ông Comey lãnh đạo FBI mới bốn năm trong nhiệm kỳ 10 năm, trong lúc ông Comey đang điều tra vụ Nga can thiệp bầu cử tổng thống Mỹ năm 2016. (Th.Long) [kn]
MANHATTAN, New York (NV) – Một chánh án liên bang hôm Thứ Ba, 28 Tháng Tư, phán quyết đơn kiện của cựu công tố viên Maurene Comey đối với Bộ Tư Pháp (DOJ) về việc sa thải bà trái pháp luật có thể xử tại tòa liên bang thay vì thông qua các quy trình hành chính. Theo hãng thông tấn AP loan tin cùng ngày.
Quyết định của Chánh Án Jesse M. Furman, Washington DC, đã phủ quyết những nỗ lực của chính phủ của Tổng Thống Donald Trump nhằm chuyển đơn kiện ra khỏi phạm vi xét xử của tòa án.
Cựu Công Tố Viên Maurene Ryan Comey, con gái của cựu Giám Đốc FBI James Comey. (Hình: Alex Wong/Getty Images)
Trong một bản nhận định dài 27 trang, do Chánh Án Furman viết rằng bà Comey bị cách chức theo Điều II của Hiến Pháp, thay vì theo Đạo Luật Cải Cách Dịch Vụ Dân Sự, nên vụ kiện của bà cần được tiếp tục thụ lý tại tòa án liên bang.
Ông Furman nhận định lý do sa thải cựu công tố viên này đã đặt vụ án của bà ra ngoài quy trình vốn dẫn các loại tranh chấp giữa người sử dụng lao động và người lao động liên bang tới các kênh rà soát hành chính và tư pháp nằm ngoài phạm vi thẩm quyền của các tòa án cấp quận.
Cựu Công Tố Viên Maurene Comey là con gái của ông James B. Comey, cựu giám đốc FBI. Bà là một trong những “kẻ thù” nổi tiếng nhất của Tổng Thống Trump. Bà Comey khẳng định trong đơn kiện của mình rằng chính phủ không hề có lời giải thích hợp lý nào cho việc sa thải bà đột ngột vào Tháng Bảy, năm 2025. Ngoại trừ lý do là sự thù địch của ông Trump đối với cha của bà, hoặc “khuynh hướng và niềm tin chính trị được gán cho cô, hay cả hai yếu tố này,” theo nhận định của tờ The New York Times (NYTimes).
Trong đơn kiện nộp vào Tháng Chín, năm 2025, bà Comey cáo buộc rằng bà bị sa thải ngay sau khi bà dẫn đầu nhóm công tố truy tố vụ Sean “Diddy” Combs và giành được phán quyết kết tội đối với các cáo buộc liên quan đến mại dâm. Bà Comey lập luận rằng sa thải bà là hành động trả đũa vì cha cô là một trong những “kẻ thù” của ông Trump. Ông Trump đã sa thải ông James Comey khỏi chức giám đốc FBI vào năm 2017.
Chánh Án Furman đã ấn định ngày 28 Tháng Năm là thời điểm diễn ra phiên điều trần cho vụ án dân sự này.
Vụ việc cựu Công Tố Viên Comey bị sa thải vào mùa hè năm ngoái đã gây chấn động Văn Phòng Công Tố Viên Hoa Kỳ tại Manhattan, nơi bà Comey từng đảm nhiệm vai trò là một trong những công tố viên liên bang nổi bật nhất cả nước trong gần 10 năm. Tại đây, bà phụ trách các vụ án bao gồm những vụ chống lại Jeffrey Epstein, tội phạm ấu dâm được cho là đã chết trong nhà giam, kẻ đồng lõa Ghislaine Maxwell và Sean “Diddy” Combs.
Bà Comey từng là công tố viên chính trong số sáu nữ công tố viên tham gia vụ án buôn bán tình dục và tống tiền chống lại ca sĩ Combs.
Luật sư Ellen Blain, người đại diện pháp lý cho bà Comey, phát biểu vào Thứ Ba rằng “chúng tôi vô cùng vui mừng” trước phán quyết của Chánh Án Furman, theo tờ Politico.
“Không một tổng thống nào có quyền phớt lờ Hiến Pháp, Tuyên Ngôn Nhân Quyền và luật pháp liên bang để sa thải một công chức liên bang chuyên nghiệp chỉ dựa duy nhất vào họ của người đó,” bà Blain nói thêm. “Chúng tôi mong đợi sẽ tiếp tục đấu tranh để khôi phục các quyền hiến định cho bà Comey, cũng như bảo vệ nền công vụ của chúng ta.”
Bộ Tư Pháp hiện chưa đưa ra bình luận về vấn đề này. (K.L) [kn]
WESTMINSTER, California (NV) – Ba chiếc xe đụng nhau tại trung tâm Little Saigon làm ít nhất một người chết và một người bị thương sáng sớm Thứ Ba, 28 Tháng Tư.
Thông cáo Sở Cảnh Sát Westminster (WPD) cho biết, vào khoảng 7 giờ 35 phút sáng, nhân viên công lực được cho biết có một tai nạn giao thông xảy ra ở ngã tư đường Newland và đường McFadden bao gồm ba chiếc xe.
Hiện trường tai nạn làm một người chết một người bị thương tại ngã tư đường Newland và đường MaFadden. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)
Hai tài xế của hai trong ba chiếc xe bị thương, được chở vào bệnh viện.
Một lúc sau, một trong hai người này qua đời
Tất cả những người có liên quan trong tai nạn đều hợp tác với cảnh sát, WPD cho biết.
Danh tính của người xấu số chưa được công bố vì còn chờ báo cho gia đình biết.
Đơn vị giao thông của WPD có mặt tại hiện trường và đang mở cuộc điều tra.
Không có dấu hiệu cho thấy DUI (lái xe bị ảnh hưởng của rượu hoặc thuốc) là nguyên nhân tai nạn, vẫn theo WPD.
Vào khoảng 11 giờ sáng, phóng viên nhật báo Người Việt thấy cảnh sát giăng dây phong tỏa hiện trường.
Hai chiếc xe, một là SUV màu trắng và một sedan màu nâu, đều bị hư hại và nằm trên lề đường.
WPD cũng dựng một cái lều ngay giữa đường để làm việc.
Ngã tư đường Newland và đường McFadden thuộc thành phố Westminster và cũng là trung tâm của Little Saigon, nơi có cộng đồng người Việt lớn nhất hải ngoại. Vì thế, đây là nơi có mật độ người Việt lái xe qua lại rất nhiều. (TL) [đ.d.]
ABU DHABI, UAE (NV) – Các Tiểu Vương Quốc Ả Rập Thống Nhất (UAE), hôm Thứ Ba, 28 Tháng Tư, tuyên bố rút ra khỏi Tổ Chức Quốc Gia Xuất Cảng Dầu (OPEC) từ ngày 1 Tháng Năm, theo đài NPR.
Trong bản tuyên bố đăng trên báo chí nhà nước, UAE cho hay quyết định này “phản ảnh tầm nhìn chiến lược và kinh tế lâu dài cũng như chính sách năng lượng đang thay đổi của UAE.”
Hình chụp khu kỹ nghệ Msaffah ở Abu Dhabi, UAE, năm 2022. (Hình minh họa: AFP via Getty Images)
Từ lâu, UAE bất bình với hạn mức sản xuất dầu do OPEC chia cho nước này. Dù nhỏ bé về diện tích, UAE là một trong những thành viên sản xuất dầu nhiều nhất trong OPEC. Tuy nhiên, năng lực còn dư của UAE – tức là lượng dầu họ có khả năng sản xuất nhưng hiện không sản xuất – cũng lớn bất thường. Rút khỏi OPEC, UAE có quyền sản xuất dầu nhiều hơn và kiếm tiền nhiều hơn.
Tuy nhiên, điều đó sẽ không xảy ra ngay lập tức, do Iran đang chặn eo biển Hormuz, khiến UAE bị hạn chế xuất cảng dầu. Nhưng sau khi cuộc khủng hoảng ở thủy lộ hệ trọng này được giải quyết xong, UAE có thể làm thay đổi thị trường dầu thế giới.
UAE “có thể tăng sản lượng rất nhanh,” ông Jorge Leon, chuyên gia phân tích địa chính trị của công ty nghiên cứu và tình báo năng lượng Rystad Energy, cho biết. “Và họ cứ làm như nhà sản xuất không thuộc OPEC bình thường nào đó… họ muốn bơm nhiều bao nhiêu cũng được.”
“UAE rút ra sẽ đánh dấu sự thay đổi đáng kể cho OPEC,” ông Leon thêm, theo NBC News. “Mặc dù có lẽ không có ảnh hưởng ngắn hạn do eo biển Hormuz vẫn đang bị chặn, nhưng hệ quả lâu dài là OPEC sẽ yếu hơn.”
Mấy năm gần đây, UAE sản xuất dầu nhiều thứ ba trong OPEC, chỉ sau Saudi Arabia và Iraq. UAE là thành viên OPEC từ khi quốc gia này được thành lập năm 1971 tới nay. (Th.Long) [kn]
WESTMINSTER, California (NV) – Nhiều đồng hương đến dự buổi chiếu phim “The General: Vietnam In The Age of To Lam” của nhà báo, kiêm đạo diễn Laura Brickman, do một số đồng hương người Việt tổ chức vào trưa Thứ Bảy, 25 Tháng Tư, tại phòng sinh hoạt nhật báo Người Việt, Westmister.
Đồng hương đến dự buổi chiếu phim “The General: Vietnam In The Age of To Lam.” (Hình: Chu Dũng Sĩ/Người Việt)
Theo ban tổ chức, đạo diễn Laura Brickman cho biết, lý do đặt tựa đề của phim tài liệu này là “The General,” vì đạo diễn muốn những người không hiểu rõ về mặt trái chế độ CSVN đương thời, họ sẽ vào xem. Đồng thời, phim cũng gây sức thu hút những người thích xem phim tài liệu về Việt Nam. Qua đó, nhà làm phim cũng có ý là khi khán giả xem xong, thì người ta phải suy nghĩ.
Người thực hiện phim này cũng tiết lộ, người hát bài nhạc “Sài Gòn Đẹp Lắm” đầu tiên trong phim, đó là một cô gái ngày xưa trong Đoàn Thanh Niên Cộng Sản Hồ Chí Minh. Nhưng cho đến bây giờ, cô đã cảm nhận được rằng, thật sự tất cả mọi việc đều là “dàn dựng,” và những gì mà cô học được lúc trước, thì chỉ là ảo ảnh.
Đạo diễn Laura Brickman cho biết bà thực hiện phim tài liệu này hơn một năm rưỡi, từ sự suy nghĩ và đi tìm một số dữ kiện cũng như tài liệu của nhiều nơi khác nhau. Qua đó, bà nhận thấy chính quyền CSVN không chỉ đàn áp người dân trong nước, mà họ còn đàn áp những người bất đồng chính kiến đã rời khỏi Việt Nam. Những người này từng lánh nạn ở Thái Lan, Đức… Có một số người bị chính quyền CSVN tìm cách kiềm chế và bắt bớ, đưa họ về Việt Nam.
Poster phim “The General: Vietnam In The Age of To Lam.” (Hình: Ban tổ chức cung cấp)
Có mặt tại buổi chiếu phim, Bác Sĩ Xuyến Đông Matsuda, phát ngôn viên đảng Việt Tân, chia sẻ: “Luật Sư Đặng Đình Mạnh nói trong phim rất cảm ơn những người thực hiện phim tài liệu này, thì tôi cũng có ý tưởng đó. Luật Sư Mạnh đã nói lên những điều mà có nhiều người không nói được. Riêng bản thân tôi, khi xem xong phim này, tôi rất cảm động cho hoàn cảnh của những người đối kháng với chính quyền CSVN, mà người ta thường gọi là những tù nhân lương tâm.”
Bác sĩ chia sẻ thêm: “Có những đoạn phim chiếu lại những người bị chính quyền CSVN đàn áp, có những người làm nghệ thuật, những nhà báo, những người trí thức, và cũng có một số người dân tộc thiểu số sống trên cao nguyên cũng đứng lên chống chính quyền, vì họ bị nhà nước lấy đất để biến thành những khu quy hoạch. Những đồng bào sống trên miền thượng du này thường xuyên bị chính quyền đàn áp mỗi khi họ đứng lên chống đối, nên họ phải bỏ xứ ra đi sang Thái Lan để lánh nạn. Nhưng họ vẫn kiên cường mong một ngày nào đó sẽ được trở về Việt Nam, nếu không bị nhà cầm quyền Việt Nam đàn áp hay bắt bớ. Khi xem qua những đoạn phim đó thì tôi rất cảm động, không phải chỉ ngưỡng mộ mà còn cảm thấy rằng, mình vẫn còn nợ với cuộc sống của đồng bào tại quê hương đất nước.”
Sau khi xem phim, nhiều khán giả đặt câu hỏi với đạo diễn Laura Brickman trên online.
Cô Trương Lan Uyên (trái) và anh Chris Nguyễn, hai khán giả đến xem phim “The General: Vietnam In The Age of To Lam.” (Hình: Chu Dũng Sĩ/Người Việt)
Trong số khán giả đến xem phim, ông Chris Nguyễn nói: “Tuy rằng chúng tôi còn trẻ, nhưng cũng từng nghe qua về chế độ của nhà cầm quyền CSVN, và cũng chưa hiểu biết nhiều lắm. Nhưng khi xem xong bộ phim này, chúng tôi cảm thấy người làm phim bỏ ra nhiều công sức để thực hiện, và hoàn tất rất tốt. Cái tốt trong phim là đạo diễn Laura Brickman đã cố gắng đi sưu tầm những tài liệu, những hình ảnh trung thực, để phơi bày tiếng nói của một số tù nhân lương tâm, mà người dân không dám nói.”
Cô Trương Lan Uyên tâm tình: “Tôi là người Việt Nam được sinh ra tại Hoa Kỳ, chưa bao giờ về Việt Nam, nên không hiểu biết về thực trạng của Việt Nam như thế nào. Nhưng khi xem phim này, tôi mới hiểu rằng, lý do tại sao người Việt mình phải bỏ nước ra đi. Đồng thời, nội dung của phim giúp cho tuổi trẻ chúng tôi hiểu được sự hà khắc của chính quyền CSVN như thế nào.”
Trong phim, ông Rick Trank, nhà làm phim từng đoạt giải Oscar, nói: “Rất khó để làm bộ phim tài liệu ngắn hấp dẫn, và Laura đã thành công với ‘The General.’ Phim được quay rất đẹp, biên tập rất tốt và khơi gợi nhiều suy nghĩ.”
Một khán giả đặt câu hỏi với ban tổ chức buổi chiếu phim. (Hình: Chu Dũng Sĩ/Người Việt)
Luật Sư Đặng Đình Mạnh nói: “Tôi nợ nữ đạo diễn Laura Brickman lời cảm ơn, vì đã kể câu chuyện của chúng tôi, như tiếng uất nghẹn từ bên trong theo cách đầy chân thực.”
Nhà báo Carl Robinson nói: “Bộ phim phác họa bức tranh toàn cảnh về thực trạng Việt Nam dưới thời ông Tô Lâm: Sự siết chặt tự do ngôn luận và những hệ lụy môi trường được vùi lấp dưới cái gọi là ‘phép màu kinh tế.’” [đ.d.]
KIEV, Ukraine (NV) – Mối quan hệ giữa Kiev và Jerusalem vừa rơi vào vòng xoáy căng thẳng mới vào Thứ Ba, 28 Tháng Tư, sau khi ông Volodymyr Zelensky, tổng thống Ukraine, lên án mạnh mẽ việc Israel cho phép một con tàu chở ngũ cốc mà ông khẳng định là “hàng ăn cắp” từ các vùng lãnh thổ bị Nga chiếm đóng cập cảng, theo Reuters.
Sự việc bùng phát khi chính quyền Ukraine triệu tập đại sứ Israel để trao công hàm phản đối, cáo buộc Jerusalem thiếu hành động trước các chuyến hàng bất hợp pháp. Kiev coi toàn bộ ngũ cốc sản xuất tại bốn khu vực Nga đang kiểm soát và bán đảo Crimea là tài sản quốc gia bị đánh cắp để tài trợ cho chiến tranh.
Tổng Thống Volodymyr Zelensky. (Hình: Robin Van Lonkhuijsen / ANP / AFP via Getty Images)
Trên mạng xã hội X, Tổng Thống Zelensky khẳng định: “Một con tàu chở loại ngũ cốc này cập cảng Israel và đang chuẩn bị bốc dỡ. Đây không phải và không thể là một hoạt động kinh doanh hợp pháp.” Ông cũng nhấn mạnh rằng chính quyền Israel không thể làm ngơ trước nguồn gốc của các con tàu và hàng hóa cập cảng mình, đồng thời cảnh báo sẽ áp đặt các lệnh trừng phạt lên những bên cố tình trục lợi từ kế hoạch này.
Ông Heorhii Tykhyi, phát ngôn viên Bộ Ngoại Giao Ukraine, cho biết Kiev cung cấp “thông tin và bằng chứng sâu rộng” cho phía Israel trước khi công khai sự việc và tuyên bố: “Chúng tôi sẽ không cho phép bất kỳ quốc gia nào, ở bất kỳ đâu, tạo điều kiện cho giao dịch bất hợp pháp bằng ngũ cốc bị đánh cắp nhằm tài trợ cho kẻ thù của chúng tôi.”
Đáp lại, ông Gideon Saar, ngoại trưởng Israel, bác bỏ các cáo buộc này trong một cuộc họp báo tại Jerusalem, gọi đây là kiểu “ngoại giao Twitter.” Ông Saar khẳng định Israel là quốc gia thượng tôn pháp luật và yêu cầu phía Ukraine phải gửi bằng chứng qua các kênh chính thống. Theo ông, con tàu liên quan vẫn chưa chính thức vào cảng và chưa nộp giấy tờ để có thể xác minh.
Sự việc cũng thu hút sự chú ý từ Liên Âu (EU) với việc ông Anouar El Anouni, phát ngôn viên đối ngoại EU, cho biết khối này ghi nhận các báo cáo về một con tàu thuộc “hạm đội ma” của Nga chở ngũ cốc đánh cắp cập cảng Haifa. EU khẳng định sẵn sàng trừng phạt các cá nhân và thực thể tại các quốc gia thứ ba nếu tiếp tay cho Nga lách các lệnh cấm vận.
Về phía Moscow, ông Dmitry Peskov, phát ngôn viên Điện Kremlin, từ chối can thiệp, chỉ tuyên bố ngắn gọn: “Hãy để chính quyền Kiev tự giải quyết với Israel”.
Cuộc đối đầu ngoại giao này cho thấy Ukraine đang ngày càng quyết liệt trong việc tìm kiếm công lý và đòi lại quyền lợi trong lúc đối đầu với Nga. Giữa cuộc chiến vẫn tiếp diễn, những hạt ngũ cốc trên Biển Đen không còn là hàng hóa thông thường mà là những bằng chứng quan trọng trong cuộc chiến pháp lý và kinh tế toàn cầu. (MPL) [kn]
