CRANS-MONTANA, Thụy Sĩ (NV) – Hỏa hoạn xảy ra tại quán rượu ở khu trượt tuyết trong vùng núi Alps của Thụy Sĩ vào ngày đầu năm mới hôm Thứ Năm, 1 Tháng Giêng, làm khoảng 40 người thiệt mạng và 115 người bị thương, hầu hết bị thương nặng, cảnh sát loan báo.
Theo AP, vụ cháy xảy ra tại quán Le Constellation ở khu trượt tuyết Crans-Montana sau Giao Thừa chưa đầy hai tiếng, giữa lúc khách đang đón Năm Mới.
Xe tang xếp hàng nơi xảy ra vụ cháy quán rượu Le Constellation ở Crans-Montana, Thụy Sĩ, hôm Thứ Năm, 1 Tháng Giêng. (Hình: Harold Cunningham/Getty Images)
Giới chức đang nhận diện nạn nhân để thông báo cho gia đình, ông Frederic Gisler, chỉ huy cảnh sát Valais Canton, họp báo cho hay, lưu ý công việc này sẽ tốn thời gian. Ông nói cộng đồng này “rất đau lòng.”
Bà Beatrice Pilloud, chánh biện lý Valais Canton, cho biết còn quá sớm nên chưa biết nguyên nhân vụ hỏa hoạn. Chuyên gia chưa vào được bên trong quán.
Giới chức không hề nghi quán bị tấn công, theo bà Pilloud.
Trên mạng xã hội, Tổng Thống Guy Parmelin tuyên bố chính phủ nước này “cầu nguyện cho người thiệt mạng, người bị thương, và người thân của họ, và gửi lời chia buồn tới người thân của nạn nhân.”
Ngày đầu năm nay là ngày đầu tiên ông Parmelin nhậm chức, vì bảy thành viên chính phủ Thụy Sĩ thay phiên làm tổng thống một năm. Để bày tỏ lòng tôn trọng với gia đình nạn nhân, ông hoãn đọc bài diễn văn truyền thống mừng Năm Mới với quốc dân mà lẽ ra được phát sóng chiều Thứ Năm, theo hai đài SRF và RTS của Thụy Sĩ. (Th.Long) [đ.d.]
WASHINGTON, DC (NV) – Tổng Thống Donald Trump hoãn tăng thuế nhập cảng đồ nội thất, tủ bếp, và bàn trang điểm một năm, tới năm 2027, Tòa Bạch Ốc loan báo hôm Thứ Tư, 31 Tháng Mười Hai, theo CNN.
Vài tiếng trước khi hết năm 2025, Tổng Thống Trump ký bản tuyên bố hoãn tăng thuế nhập cảng những mặt hàng này. Theo lệnh trước đó của ông, thuế quan mới có hiệu lực từ Thứ Năm, 1 Tháng Giêng.
Khách mua đồ nội thất tại siêu thị IKEA ở Emeryville, California, hôm 26 Tháng Chín, 2025. (Hình: Justin Sullivan/Getty Images)
Tháng Chín năm ngoái, Tổng Thống Trump thông báo sẽ tăng 25% thuế nhập cảng đồ nội thất và tủ bếp. Mức thuế đó có hiệu lực từ hôm 14 Tháng Mười. Ông Trump cũng cho hay sẽ tăng thuế nhập cảng đồ nội thất lên 30% và tủ bếp lên 50% từ ngày 1 Tháng Giêng, 2026.
Theo thông báo hôm Thứ Tư, thuế nhập cảng những sản phẩm này giữ nguyên 25% tới năm 2027.
“Mỹ tiếp tục đàm phán đạt nhiều kết quả với đối tác thương mại để giải quyết vấn đề công bằng mậu dịch và mối lo an ninh quốc gia liên quan tới sản phẩm gỗ nhập cảng,” Tòa Bạch Ốc cho biết.
Chính quyền Tổng Thống Trump bị chỉ trích ngày càng nhiều vì không ổn định được giá cả, một phần do thuế quan mà ông Trump áp lên hàng loạt mặt hàng từ khi ông nhậm chức hồi đầu năm 2025.
Thậm chí trước khi Tổng Thống Trump đánh thuế nhập cảng đồ nội thất 25%, giá cả đã tăng vọt vì ông tăng thuế nhập cảng hầu hết hàng hóa từ Trung Quốc và Việt Nam, hai nước xuất cảng đồ nội thất nhiều nhất cho Mỹ.
Bất chấp người dân Mỹ ngày càng lo lắng vật giá leo thang, Tổng Thống Trump đổ thừa chính quyền cựu Tổng Thống Joe Biden làm lạm phát tăng. Trong những bài diễn văn gần đây, ông Trump khẳng định, rốt cuộc, thuế quan có thể làm hạ giá cả.
Trong thông báo hôm Thứ Tư, Tòa Bạch Ốc không nói rõ lý do Tổng Thống Trump hoãn tăng thuế nhập cảng đồ nội thất, tủ bếp, và bàn trang điểm.
Hồi Tháng Chín, Tổng Thống Trump tăng thuế nhập cảng những sản phẩm bằng gỗ này, cũng như gỗ xây dựng, với lý do bảo đảm an ninh quốc gia và bảo vệ kỹ nghệ gỗ ở Mỹ. (Th.Long) [đ.d.]
NEW YORK, New York (NV) – Bất chấp trời lạnh, hàng trăm ngàn người đổ tới khu vực Times Square ở thành phố New York đêm Giao Thừa hôm Thứ Tư, 31 Tháng Mười Hai, 2025 để tham dự truyền thống đón Năm Mới nổi tiếng: Thả quả cầu pha lê, theo nhật báo The New York Times.
Cũng như mọi năm, chương trình đón Năm Mới ở Times Square năm nay thu hút du khách khắp thế giới. Người tham dự đeo kính hóa trang, ném hoa giấy, và hát theo bản nhạc “Auld Lang Syne” và “New York, New York” vào đúng thời khắc Giao Thừa.
Hoa giấy được tung ra trong chương trình bắn pháo bông và thả quả cầu mừng Năm Mới ở Times Square, thành phố New York, hôm 1 Tháng Giêng. (Hình: John Lamparski/AFP via Getty Images)
“Mọi nơi đều tự do,” cô Soyeon Kim, 26 tuổi, người Nam Hàn, tới Times Square đón Năm Mới, cho hay. “Đẹp quá, đồ trang trí, màu sắc, ánh đèn.”
Tuy nhiên, như chủ tiệc nào cũng biết, tổ chức tiệc tốn nhiều công sức như thế nào. Và chương trình thả quả cầu là công việc rất lớn cho thành phố New York, nhất là những cảnh sát viên có nhiệm vụ bảo đảm an ninh cho chương trình.
“Hãy yên tâm, cả Sở Cảnh Sát Thành Phố New York (NYPD) sẽ làm việc từ ngày 31 Tháng Mười Hai tới ngày 1 Tháng Giêng,” bà Jessica Tisch, cảnh sát trưởng NYPD, tuyên bố trong buổi họp báo hôm Thứ Ba. “Đây là sự kiện lớn nhất trong năm.”
Chương trình thả quả cầu pha lê ở Times Square được truyền hình trực tiếp khắp thế giới và trở thành biểu tượng đón Năm Mới ở Mỹ hơn một thế kỷ qua.
Đúng 11 giờ 59 phút đêm Giao Thừa, quả cầu được thả từ nóc tòa nhà One Times Square cao 25 tầng xuống dưới, giữa tiếng đếm ngược tới Năm Mới của người tham dự.
Đối với cư dân thành phố New York, đêm Giao Thừa Năm nay có sự kiện quan trọng khác. Ông Zohran Mamdani chính thức tuyên thệ nhậm chức thị trưởng đầu ngày Thứ Năm, ngay sau chương trình thả quả cầu, chấm dứt nhiệm kỳ của ông Eric Adams.
Ông Adams là người bấm nút thả quả cầu, kết thúc nhiệm kỳ thị trưởng ở chính nơi ông tuyên thệ nhậm chức cách đây bốn năm.
“Bốn năm qua là bốn năm xuất sắc,” ông Adams nói.
Truyền thống thả quả cầu pha lê Đêm Giao Thừa ở Times Square bắt đầu năm 1907. Hai năm duy nhất không có chương trình này là năm 1942 và 1943, khi thành phố New York giảm ánh đèn ban đêm thời Đệ Nhị Thế Chiến để tránh bị tấn công. Thay vào đó, cư dân và du khách mừng năm mới bằng phút mặc niệm rồi đánh chuông dưới chân tòa nhà One Times Square.
Hôm Thứ Tư, trước thành phố New York, hàng loạt thành phố lớn khác khắp thế giới – từ London, Paris, Rio de Janeiro, Dubai tới Sydney, Tokyo, Seoul, Bắc Kinh, Sài Gòn – đều tưng bừng đón Năm Mới bằng những màn bắn pháo bông rực rỡ và nghi thức truyền thống. (Th.Long) [đ.d.]
WASHINGTON, DC (NV) – Cơ Quan Tình Báo Trung Ương (CIA) xác nhận không có bằng chứng Ukraine tấn công dinh thự Tổng Thống Vladimir Putin của Nga, theo báo mạng The Hill hôm Thứ Tư, 31 Tháng Mười Hai, 2025.
Ông John Ratcliffe, giám đốc CIA, xác nhận điều đó khi họp với Tổng Thống Donald Trump tại Tòa Bạch Ốc hôm Thứ Tư.
Ông John Ratcliffe, giám đốc CIA, phát biểu trong cuộc họp Nội Các với Tổng Thống Donald Trump tại Tòa Bạch Ốc ở Washington, DC, hôm 26 Tháng Tám, 2025. (Hình minh họa: Mandel Ngan/AFP via Getty Images)
Hôm Thứ Hai, Tổng Thống Trump nói ông “rất tức giận” sau khi ông Putin gọi điện thoại để cho ông biết về vụ tấn công.
Tuy nhiên, Tổng Thống Volodymyr Zelensky của Ukraine tuyên bố lời cáo buộc này là “kiểu dối trá bình thường của Nga” và nhằm giúp Moscow có cớ tiếp tục tấn công Ukraine.
Nga đưa ra lời cáo buộc này ngay sau ngày Tổng Thống Trump hội đàm với ông Zelensky ở Florida về kế hoạch hòa bình mới gồm 20 điểm.
Mấy tuần qua, Nga hầu như rút khỏi tiến trình đàm phán chấm dứt chiến tranh, vừa đòi Ukraine nhượng lãnh thổ vừa tiếp tục tấn công nước này. Thái độ của Nga là đón giáng mạnh đối với chính quyền Tổng Thống Trump, vì ông từng hứa lúc vận động tranh cử ông sẽ kết thúc cuộc chiến Nga-Ukraine trong một ngày.
Hôm Thứ Tư, Tổng Thống Trump đăng lại bài xã luận trên báo New York Post bác bỏ vụ Nga cáo buộc Ukraine tấn công dinh thự ông Putin.
“Thật buồn cười, dù là người gây ra cuộc chiến tàn bạo gần bốn năm qua, ông Putin lại tin rằng bất cứ vụ bạo lực nào gần chỗ ông ở đều đáng phẫn nộ đặc biệt. Suy cho cùng, hôm Noel, Nga bắn 131 chiếc ‘drone’ qua Kiev và nhiều thành phố khác, làm thiệt mạng bảy dân thường. Dân thường,” theo bài xã luận.
“Điện Kremlin đặc biệt nhắm vào chung cư và nhà máy năng lượng để trừng phạt dân thường của Ukraine. Nga bắt cóc trẻ em. Họ tra tấn và xử tử tù nhân. Hơn nữa, Moscow liên tục âm mưu ám sát ông Zelensky. Bất cứ vụ tấn công nào nhắm vào ông Putin đều rất chính đáng,” theo bài xã luận. (Th.Long) [đ.d.]
JOHNSON CITY, Illinois (NV) – Một phụ nữ ở Illinois trúng độc đắc $250,000 nhờ… mua lộn vé số, giới chức xổ số loan báo hôm Thứ Ba, 30 Tháng Mười Hai, 2025.
Bà Holly, cơ quan xổ số không cho biết tên họ, cư dân Johnson City, cho hay bà muốn mua tờ FastPlay $2 trên trang web Cơ Quan Xổ Số Illinois, nhưng vô tình mua tờ Magnificent Multiplier $20, theo thông cáo báo chí cơ quan này.
WASHINGTON, DC (NV) – Tổng Thống Donald Trump hôm Thứ Tư, 31 Tháng Mười Hai, 2025 tuyên bố chính quyền ông sẽ rút Vệ Binh Quốc Gia (VBQG) khỏi Chicago, Illinois; Los Angeles, California; và Portland, Oregon, nhưng cho hay binh lính sẽ “trở lại” nếu nạn phạm pháp gia tăng, theo Reuters.
“Chúng tôi sẽ rút VBQG khỏi Chicago, Los Angeles, và Portland, bất chấp thực tế là nạn phạm pháp đã giảm mạnh nhờ có những người yêu nước tài giỏi này ở những thành phố đó, và chỉ vì thực tế đó,” ông Trump viết trên mạng xã hội Truth Social của ông.
Vệ Binh Quốc Gia Texas ở gần cổng trại giam của Cảnh Sát Di Trú (ICE) ở Broadview, Illinois, hôm 10 Tháng Tám, 2025. (Hình: Octavio Jones/AFP via Getty Images)
“Chúng tôi sẽ trở lại, có lẽ dưới hình thức rất khác và mạnh hơn nhiều, khi nạn phạm pháp bắt đầu tăng trở lại – chỉ là vấn đề thời gian!” ông Trump viết tiếp.
Đảng Dân Chủ và giới lãnh đạo ba thành phố đó khẳng định không cần triển khai VBQG. Họ cáo buộc chính quyền Tổng Thống Trump vượt quá thẩm quyền và thổi phồng những vụ bạo lực lẻ tẻ để lấy cớ điều binh lính.
Tổng Thống Trump (Cộng Hòa) nói phải đưa binh lính tới Los Angeles; Chicago; Washington, DC; Memphis, Tennessee; và Portland để chống tội phạm và bảo vệ tài sản cũng như nhân viên liên bang trước người biểu tình.
Thời gian qua, những chánh án thụ lý đơn kiện của các thành phố về việc triển khai VBQG đều phán quyết rằng chính quyền Tổng Thống Trump vượt quá thẩm quyền, và rằng không có bằng chứng cho thấy cần sử dụng binh lính để bảo vệ tài sản liên bang trước người biểu tình.
Tổng Thống Trump loan báo rút VBQG không lâu trước khi tòa kháng án liên bang hôm Thứ Tư quyết định chính quyền ông phải giao lại quyền kiểm soát hàng trăm lính VBQG California cho ông Gavin Newsom, thống đốc tiểu bang này.
Hôm 23 Tháng Mười Hai, Tối Cao Pháp Viện (TCPV) chặn kế hoạch đưa VBQG tới Illinois của Tổng Thống Trump. Phán quyết này coi như cũng bác bỏ lý lẽ mà ông đưa ra để triển khai binh lính ở tiểu bang khác.
TCPV tuyên bố có lẽ tổng thống chỉ được quyền sử dụng VBQG trong tình huống “đặc biệt.”
Hôm Thứ Tư, giới lãnh đạo ba thành phố nêu trên cho rằng những đơn kiện của họ là lý do ông Trump phải rút binh lính.
Tổng Thống Trump bắt đầu điều động VBQG tới các thành phố do đảng Dân Chủ kiểm soát hồi Tháng Sáu giữa lúc nổ ra làn sóng biểu tình phản đối chính sách nhập cư cứng rắn của ông. Ông cũng đưa binh lính tới Washington, DC và giành quyền kiểm soát cảnh sát địa phương để giải quyết tình trạng mà ông gọi là tội ác lan tràn – bất chấp giới chức thủ đô công bố dữ liệu cho thấy không đúng như vậy.
Mấy tháng gần đây, giới lãnh đạo quân sự giảm triển khai binh lính trong bối cảnh bị kiện tụng. (Th.Long) [đ.d.]
FOUNTAIN VALLEY, California (NV) – Ai sống ở Nam California lúc nào cũng có thể tìm được những tiệm taco ngon, và Orange County cũng là nơi có nhiều tiệm taco ngon nổi tiếng. Quận hạt này lúc nào cũng có những quán taco mới mọc lên, và Que Vida Taqueria ở Fountain Valley là một quán mới khó có thể bỏ qua.
Các loại taco hấp dẫn của Que Vida Taqueria. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)
Que Vida Taqueria khai trương vào Tháng Tám năm nay, và chỉ sau bốn tháng thu hút được nhiều thực khách đến bằng những loại taco hấp dẫn. Tôi thấy nhiều người khen ngợi nên mới tìm đến đây để thử những loại taco đặc biệt.
Quán ăn này rộng rãi, nhưng không có quá nhiều bàn nên chỗ ngồi rất thoải mái. Thực khách gọi món ăn tại quầy rồi nhân viên sẽ mang ra bàn. Thực đơn của họ cũng như nhiều tiệm taco khác, cho thực khách chọn các loại thịt để làm taco hay một số món khác.
Bảng hiệu của tiệm. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)
Vì đây là tiệm taco nên tôi chỉ tập trung vào taco khi đến lần đầu. Nhìn thực đơn một lúc, tôi gọi hai loại taco thường là thịt bò nướng và thịt lưỡi bò. Thấy họ còn có những loại taco đặc biệt, nên tôi gọi thêm taco với thịt bò hầm và taco với thịt heo xông khói kiểu Mexico.
Khi đến các quán taco, tôi cũng thường gọi những loại nước “agua fresca,” tạm gọi là nước mát của người Mexico, và gọi một ly nước khóm, nước dâu và một ly nước hoa dâm bụt.
Trong khi đợi thức ăn, thực khách có thể lấy các loại nước xốt salsa và nhiều thứ ăn kèm với taco như hành ngò, củ cải đỏ và ớt chua ngay quầy trong góc.
Bên trong tiệm. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)
Que Vida Taqueria có nhiều loại salsa, từ loại làm bằng cà chua xanh đến loại làm bằng ớt habanero hay salsa trái bơ, loại nào cũng hấp dẫn.
Đợi chừng 10 phút thì các loại taco được dọn ra, và nhìn là muốn ăn ngay, và tôi thử loại taco với thịt bò nướng trước.
Taco của Que Vida Taqueria không như nhiều quán khác vì không sử dụng đến hai miếng bánh tortilla, chỉ dùng một miếng bánh dày hơn bình thường một chút, và bánh tortilla tự làm của họ thơm phức mùi bắp.
Taco với thịt bò nướng. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)
Taco thì chỉ có miếng bánh tortilla kẹp thịt với chút hành ngò để thực khách tự nêm nếm thêm chút chanh và nước xốt salsa. Tôi cho thêm chút chanh và salsa trái bơ vào. Thịt bò nướng thơm phức, được nêm nếm đơn giản nên vẫn đậm mùi bò tự nhiên.
Bánh tortilla thì thơm mùi bắp, và dày hơn bình thường một chút nên không cần hai miếng, lại không bị nát khi thấm nước thịt và nước xốt vào. Vị chua của chanh thì lúc nào cũng hợp với bò, còn salsa trái bơ thì có vị béo của bơ, còn có thêm mùi thơm của ngò nên ngon không thể chê được.
Taco với lưỡi bò. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)
Tiếp theo là taco với thịt lưỡi bò, có nhiều miếng lưỡi bò được luộn mềm, cũng ăn với hành ngò. Tôi vắt một chút chanh và chan chút salsa làm từ ớt habanero lên loại taco này.
Từng miếng lưỡi bò mềm mại nhưng không mềm rục, vẫn còn độ dai nhẹ, và miếng nào cũng có vị ngọt tự nhiên của bò, lại có vị hơi béo rất ngon, không có chút mùi tanh hôi nào vì được làm sạch và nấu kỹ.
Salsa làm từ ớt habanero có màu vàng tươi của loại ớt này, đầy vị ngọt như trái cây nhiệt đới với vị cay nồng nàn nhưng không đến mức khó chịu, ăn đến đâu thấm vị cay đến đó.
Taco với thịt bò hầm và nước súp để chấm. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)
Sau khi thử hai loại taco thường, tôi thử hai loại taco đặc biệt của Que Vida Taqueria, đầu tiên là taco với thịt bò hầm, được gọi là “birria.”
Đây là một món mà hầu như tiệm taco nào cũng phải có trong những năm gần đây, có thịt bò được nấu trong nước súp làm từ ớt khô và nhiều gia vị cay thơm.
Que Vida Taqueria làm món này rất đúng tiêu chuẩn vì có bánh tortilla kẹp thịt bò với phô mai, rồi được chiên áp chảo bằng mỡ trong nồi thịt bò hầm nên có màu cam đặc trưng. Bánh tortilla thơm giòn, thịt bò bên trong thì mềm mại, thơm béo, có vị cay nhẹ cùng mùi hơi khét của những loại ớt khô, còn có thêm mùi thơm của quế và lá kinh giới cay (oregano).
Phô mai có độ dẻo dai và mùi thơm béo, kết hợp với thịt bò rất hợp. Một thứ không thể thiếu khi ăn taco kẹp thịt “birria” là nước súp hầm thịt để thực khách chấm. Nước súp mặn mà thấm vào bánh tortilla và thịt bò, làm mọi thứ trở nên đậm đà hơn, ăn một miếng chỉ muốn ăn nữa.
Các loại nước mát kiểu Mexico. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)
Trước khi ăn loại taco cuối cùng, tôi uống các loại nước mát để giải nhiệt và tẩy vị mặn với vị cay của các loại taco. Các loại nước mát của người Mexico thường được làm từ trái cây pha với nước và đường nên uống nhẹ nhàng, như nước khóm thì đầy mùi thơm của khóm, được pha không quá ngọt. Nước dâu thì có thể nhiều đường hơn một chút để không bị chua, nhưng cũng không quá ngọt và uống rất mát.
Một loại nước mà khi đến các quán taco tôi không thể bỏ qua được là nước hoa dâm bụt, có những bông hoa được nấu thành trà rồi pha với đường và chút quế. Que Vida Taqueria pha loại nước này rất đạt tiêu chuẩn, có màu đỏ tía tự nhiên, có vị chua của hoa dâm bụt và được pha đường không quá ngọt, uống rất sảng khoái.
Taco với thịt heo xông khói. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)
Cuối cùng là loại taco với thịt heo xông khói kiểu Mexico, được gọi là “cochinita pibil.” Theo đúng kiểu truyền thống, món này có thịt heo được gói trong lá chuối rồi nướng bằng cách chôn với than dưới lòng đất, nhưng tôi nghĩ các tiệm ở Mỹ không thể làm theo cách nấu đó, nên chỉ cho thịt heo vào lò nướng.
Tuy vậy, thịt heo của Que Vida Taqueria vẫn thơm mùi khói, mềm mại và thấm các gia vị cay thơm, còn có màu cam đỏ từ dầu hạt điều. Ăn cùng với thịt heo là những miếng hành tây chua, có vị chua ngọt rất hợp với mùi vị mặn mà và cay thơm của thịt heo.
Que Vida Taqueria tọa lạc tại nơi từng là một tiệm ăn Mexico của thương hiệu lớn, và tôi nghĩ họ sẽ thành công nhờ những loại taco hấp dẫn. Giá cả thì có thể cao hơn nhiều tiệm taco khác, vì một cái taco có giá từ $3 đến $5, nhưng bánh taco lớn hơn bình thường nên cũng hợp túi tiền.
Que Vida Taqueria tọa lạc tại địa chỉ 18517 Brookhurst St, Fountain Valley, CA 92708.
MOSCOW, Nga (NV) – Một giới chức Nga hàng đầu đưa ra ra lời đe dọa nhằm vào chính bản thân Tổng Thống Volodymyr Zelensky của Ukraine sau khi Moscow tuyên bố rằng Kiev dùng máy bay không người lái tấn công dinh thự chính thức của Tổng Thống Vladimir Putin, hôm Thứ Hai, 29 Tháng Mười Hai, 2025, ABC đưa tin.
Ngoại Trưởng Sergei Lavrov cáo buộc Ukraine tấn công bằng máy bay không người lái vào dinh thự chính thức của ông Putin ở vùng Novgorod vào đêm 29 Tháng Mười Hai nhưng không đưa ra bằng chứng nào để chứng minh. Sau đó, ông Zelensky nhanh chóng bác bỏ và gọi đây là nỗ lực đưa tin giả của Nga.
Ông Dmitry Medvedev, phó chủ tịch Hội Đồng An Ninh Nga, phát biểu trong cuộc họp với các thành viên hội đồng ở Moscow. (Hình: Alexey Nikolsky/Sputnik/AFP via Getty Images)
Trong khi đó, ôn Dmitry Medvedev – người từng là tổng thống và thủ tướng Nga và hiện là phó chủ tịch Hội Đồng An Ninh Nga – viết trên X, cáo buộc rằng ông Zelensky “tìm cách làm chệch hướng nỗ lực giải quyết xung đột,” ý nói đến các cuộc đàm phán hòa bình do Mỹ bảo trợ đang diễn ra.
“Hắn ta muốn chiến tranh. À, ít nhất giờ đây hắn sẽ phải sống chui nhủi trong suốt phần đời rẻ tiền còn lại của mình,” ông Medvedev viết.
Còn trên Telegram, cũng ông Medvedev, người được biết như là tiếng nói đặc biệt diều hâu trong chính quyền Putin trong cuộc chiến Ukraine, thậm chí còn nói rằng ông Zelensky cần được “bêu ra cho thiên hạ thấy” ở St. Petersburg sau “sự sụp đổ sắp không tránh khỏi.”
Về phần mình, ông Kiril Dmitriev, một phụ tá trong Điện Kremlin, đồng thời là giám đốc điều hành của Quỹ Đầu Tư Trực Tiếp Nga, người tham gia chặt chẽ vào các cuộc đàm phán với phía Mỹ, cũng đặt câu hỏi về tương lai của tổng thống Ukraine.
“Ai truy tìm Zelensky đây?” ông Dmitriev viết trên X.
Giới chức Nga cũng đe dọa tấn công trả đũa Ukraine.
Ông Andrii Sybiha, ngoại trưởng Ukraine, viết trên X hôm Thứ Ba rằng “Nga vẫn chưa đưa ra bất kỳ bằng chứng hợp lý nào cho cáo buộc của họ…. và họ sẽ không đưa ra. Bởi vì không có. Không có cuộc tấn công nào như vậy cả.”
Ông Dmitry Peskov, phát ngôn viên Điện Kremlin, nói với báo giới hôm Thứ Ba rằng hành động tấn công mà họ cáo buộc Ukraine sẽ khiến “lập trường đàm phán của Nga càng thêm cứng rắn,” hãng thông tấn Tass của nhà nước của Nga dẫn lời ông này nói.
“Nga không rút khỏi quá trình đàm phán,” ông Peskov nói thêm, và gọi vụ tấn công là nhằm “phá vỡ nỗ lực của Tổng Thống Trump muốn thúc đẩy một giải pháp hòa bình cho cuộc xung đột Ukraine.” (NNL) [đ.d.]
WASHINGTON, DC (NV) ‒ Chính quyền Trump đang cân nhắc tước quốc tịch những người gốc Somalia ở tiểu bang Minnesota có hành vi gian lận, những người lấy cắp tiền thuế của dân Mỹ dành cho các dịch vụ phúc lợi.
Bà Karoline Leavitt, phát ngôn viên Tòa Bạch Ốc, nói về việc này khi xuất hiện trên Fox News hôm Thứ Tư, 31 Tháng Mười Hai, 2025, một ngày sau khi ngân quỹ liên bang tài trợ y tế trẻ em ở Minnesota bị đóng băng.
Công dân Mỹ gốc Somali bỏ phiếu trong cuộc bầu cử tổng thống hồi năm 2020 ở Minneapolis, Minnesota. (Hình minh họa: Kerem Yucel/AFP via Getty Images)
“Chúng tôi cũng không ngại tước quốc tịch,” bà Leavitt nói. “Đó là một công cụ tổng thống và ngoại trưởng có quyền sử dụng, và đó là công cụ mà chính quyền này từng sử dụng trước đây.”
Trong số 86 người bị truy tố trong vụ án gian lận $250 triệu liên quan đến các chương trình phúc lợi do Minnesota quản lý, 78 người được xác định là công dân Mỹ gốc Somali.
Minnesota là tiểu bang có khoảng 80,000 dân nhập cư Somalia, nhiều nhất trong số các tiểu bang ở Mỹ. Hầu hết những người này đều nhập tịch.
“Chắc chắn rồi,” bà Leavitt trả lời khi được hỏi liệu ông Trump có muốn thu hồi quốc tịch của người Mỹ gốc Somalia nếu họ bị kết tội gian lận hay không. “Đó là điều Bộ Nội An và Bộ Ngoại Giao đang xem xét ngay lúc này.”
Tòa Bạch Ốc cũng tận dụng một video lan truyền mới đây của ông Nick Shirley, một người có ảnh hưởng trong phe bảo thủ, trong đó ông cho rằng các nhà giữ trẻ ban ngày bị bỏ hoang đang nhận được hàng triệu đô la.
Ông Kash Patel, giám đốc FBI, hôm 28 Tháng Mười Hai, 2025 cho biết cơ quan này “tăng cường nhân lực và phương tiện điều tra đến Minnesota để triệt phá các âm mưu gian lận quy mô lớn lợi dụng ngân quỹ liên bang.”
Tước quyền công dân ở Mỹ là chuyện hiếm và có yêu cầu ngặt nghèo. Tòa án liên bang, không phải chính quyền, mới là nơi đưa ra quyết định cuối cùng. Việc tước quốc tịch có thể được thực hiện thông qua thủ tục tố tụng dân sự hoặc kết án hình sự.
Các căn cứ để tước quốc tịch bao gồm “con đường bất hợp pháp để được nhập tịch” hay “che giấu sự thật quan trọng hoặc cố ý khai man,” theo Sở Di Trú Hoa Kỳ. Ngoài ra, chính phủ liên bang có thể dẫn ra mối quan hệ hiện tại hoặc trước đây của ai đó với đảng phái chính trị độc tài hay tổ chức khủng bố để đề nghị tước quốc tịch công dân Hoa Kỳ. (NNL) [đ.d.]
FORT WORTH, Texas (NV) – Một đoàn các hành giả Phật Giáo vẫn kiên trì bộ hành xuyên nước Mỹ để thúc đẩy hòa bình, ngay cả sau khi hai thành viên trong đoàn bị thương trong một tai nạn mà một chiếc xe tải đâm vào chiếc xe hộ tống họ.
Sau khi khởi hành ở Fort Worth, Texas, vào ngày 26 Tháng Mười, nhóm bộ hành gồm khoảng 20 nhà sư đến tiểu bang Georgia trên đường tiến đến thủ đô Washington.
Các nhà sư thuộc tổ chức Meditation Peace Point đi qua một cơ sở kinh doanh bị tàn phá sau khi cầu siêu cho thú cưng chết trong vụ cháy Eaton vào ngày 31 Tháng Một ở Altadena, California. (Hình minh họa: Mario Tama/Getty Images)
Chuyến bộ hành này thể hiện truyền thống lâu đời của Phật Giáo là phấn đấu cho hòa bình.
Nhóm các hành giả tính đi đoạn đường xuyên qua Georgia từ thị trấn Morrow đến Decatur ở rìa phía Đông Atlanta vào Thứ Ba, 30 Tháng Mười Hai, 2025.
Để đánh dấu ngày thứ 66 của hành trình, các hành giả mời công chúng tham dự một buổi tập hợp vì hòa bình ở Decatur vào chiều Thứ Ba.
Các hành giả và chú chó trung thành của họ tên là Aloka có hành trình qua 10 tiểu bang trên đường từ Texas đến Washington. Trong những ngày tới, họ dự định đi qua hoặc rất gần Athens, Georgia; các thành phố Charlotte, Greensboro, và Raleigh ở North Carolina; và Richmond, Virginia.
Nhóm bộ hành thu hút lượng theo dõi khổng lồ trên mạng xã hội, với hơn 400,000 người theo dõi trên Facebook. Chú chó Aloka, được đặt tên theo tiếng Phạn có nghĩa là giác ngộ, còn có một hashtag riêng là #AlokathePeaceDog.
Trang Facebook của nhóm được cập nhật thường xuyên về tiến độ cuộc hành trình, với những lời truyền cảm hứng và thơ ca.
“Chúng tôi không bước một mình. Chúng tôi bước cùng với những người mở lòng cho hòa bình, những người mà ý chí của họ đã chọn lòng tốt, và đời sống hàng ngày của họ đã trở thành khu vườn nơi trí huệ thăng tiến,” tài khoản Facebook của họ đăng tải gần đây.
Chuyến bộ hành này không phải là không có nguy hiểm. Tháng trước, ở ngoại ô Houston, trong lúc các hành giả đang bước đi bên đường cao tốc gần Dayton, Texas, thì xe hộ tống đoàn bị một chiếc xe tải đâm phải, ông Shane Burleigh, cảnh sát trưởng Dayton, cho biết.
Chiếc xe tải gây tai nạn “không nhận thấy xe hộ tống đang chạy chậm thế nào, cố gắng lái vòng qua để tránh nhưng không kịp,” ông Burleigh cho biết. “Nó đâm vào xe hộ tống ở phía sau bên trái, đẩy chiếc xe tông vào hai hành giả.”
Một trong số họ bị “thương nghiêm trọng ở chân” và được trực thăng đưa đến một bệnh viện ở Houston, ông Burleigh nói.
Hành giả kia bị thương nhẹ hơn, được xe cứu thương đưa đến một bệnh viện khác ở ngoại ô Houston. Nhà sư bị chấn thương nghiêm trọng ở chân dự kiến sẽ trải qua một loạt giải phẫu để chữa lành chiếc xương gãy, nhưng tiên lượng hồi phục là tốt, phát ngôn viên của nhóm bộ hành cho biết. (NNL) [đ.d.]
Không ai có thể nghĩ chỉ sau một năm, phe Cộng Hòa lại “tụt mood” đến vậy. Một năm trước khí thế hừng hực bao nhiêu thì bây giờ không khí chán chường ủ dột bấy nhiêu. Lỗi tại ai chẳng ai buồn nói vì không ai không biết.
Tổng Thống Donald Trump và các dân biểu Hạ Viện tại Phòng Bầu Dục của Tòa Bạch Ốc, hôm 12 Tháng Mười Một, 2025. (Hình minh họa: Brendan Smialowski / AFP via Getty Images)
Những cú nhảy tàu
Chưa đầy một năm là đến kỳ bầu cử giữa kỳ nhưng bầu không khí chính trường Washington đang lan nhanh sự bất mãn và ngán ngẩm. Đảng Cộng Hòa (GOP), đảng của tổng thống đương quyền, đang chứng kiến một làn sóng “nhảy tàu” chưa từng có. Hàng loạt nhà lập pháp Hạ Viện lẫn Thượng Viện tuyên bố không tái tranh cử, thậm chí từ chức sớm.
ính đến cuối năm đã có 43 dân biểu Hạ Viện và 10 thượng nghị sĩ tuyên bố không tham gia cuộc đua 2026. Con số này vượt xa mọi kỷ lục trong hai thập niên qua, ngoại trừ hai kỳ bầu cử 2018 và 2020. Một trong những trường hợp nổi bật nhất là Dân Biểu Marjorie Taylor Greene (Georgia) – nhân vật từng gây sóng gió với các thuyết âm mưu, từng trung thành nhất mực với Donald Trump và là một trong những chính trị gia sừng sỏ nhất của MAGA. Bà Greene không chỉ tuyên bố nghỉ hưu mà còn quyết định từ chức từ ngày 5 Tháng Giêng, 2026, sớm một năm trước khi nhiệm kỳ kết thúc.
Lịch sử chính trị Mỹ cho thấy, đảng của tổng thống đương nhiệm thường mất ghế trong bầu cử giữa kỳ – hiện tượng được gọi là “thermostatic politics” (chính trị nhiệt độ). “Thermostatic politics” là một khái niệm trong khoa học chính trị, dùng để mô tả cách dư luận công chúng phản ứng ngược chiều với chính sách của chính quyền, giống như cái máy điều nhiệt (thermostat).
Khi chính phủ “bật nóng” quá, cử tri đòi “giảm nhiệt,” khi chính phủ “làm lạnh” quá, cử tri muốn “tăng nhiệt.” Nói cách khác, người dân không nhất thiết muốn một chính sách cụ thể mà muốn điều chỉnh mức độ của chính sách đó… “Thermostatic politics” cho thấy công chúng không mù mờ và không phải lúc nào cũng dễ bị “dắt mũi.” Ví dụ điển hình là năm 2006 dưới thời Tổng Thống George W. Bush, hay năm 2018 dưới thời Tổng Thống Trump nhiệm kỳ đầu, GOP đều thua nặng bởi sự dao động và phản ứng bất bình trong tâm lý người dân.
Bây giờ, bóng ma cũ lại lởn vởn, đặc biệt từ khi đảng Dân Chủ thắng đậm trong các cuộc bầu cử gần đây. Tại New Jersey và Virginia, Dân Chủ giành chiến thắng thuyết phục trong cuộc bầu cử thống đốc. Thậm chí ở những tiểu bang có truyền thống đỏ như Georgia và Mississippi, họ cũng lật ngược thế cờ ở một số vị trí. Các ứng cử viên Dân Chủ như Abigail Spanberger (giành ghế thống đốc Virginia), Mikie Sherrill (thắng ghế thống đốc New Jersey), hay Zohran Mamdani (thắng ghế thị trưởng New York) đều vượt xa kết quả mà Kamala Harris từng có được năm 2024, đặc biệt với nhóm cử tri nam trẻ tuổi – thành phần từng nhiệt tình ủng hộ Trump.
Việc các nhà lập pháp rời Quốc Hội không phải chuyện hiếm, nhưng quy mô lần này khiến giới quan sát bất ngờ. Một số người nghỉ hưu chỉ vì vấn đề tuổi tác. Một số người khác rời đi không phải vì “chán sống” mà đơn giản muốn kiếm nhiều tiền. Với kinh nghiệm và mối quan hệ tại Washington, họ dễ dàng trở thành cố vấn lobby hoặc làm việc cho các tập đoàn lớn với mức lương cao gấp nhiều lần. Cũng có những người “lùi một bước để tiến ba bước.” Dân biểu Haley Stevens (Dân Chủ, Michigan) nghỉ để tranh cử Thượng Viện, trong khi Dân Biểu Nancy Mace (GOP, South Carolina) nhắm đến ghế thống đốc.
Bất luận là gì, tình hình chung vẫn là tâm lý bất mãn và mệt mỏi. Ngoài ra, sự tái phân bổ khu vực bầu cử (redistricting) tại một số tiểu bang đã làm đảo lộn mọi tính toán của nhiều chính trị gia. Tại Texas, việc vẽ lại bản đồ bầu cử khiến chín người (sáu GOP và ba Dân Chủ) – tức gần 1/4 nhà lập pháp Hạ Viện tiểu bang – quyết định không tiếp tục tranh cử.
Mèo nào cắn mỉu nào?
Một trong những diễn biến bất ngờ nhất là sự xoay trục của nhóm cử tri nam giới trẻ – từng là lực lượng nòng cốt giúp ông Trump chiến thắng năm 2024. Các cuộc thăm dò mới nhất từ đại học Yale University chỉ ra rằng tỷ lệ ủng hộ Trump trong nhóm thanh niên 18-29 tuổi sụt giảm nghiêm trọng, chỉ còn khoảng 32-34%. Năm 2024, ông Trump giành được 42% phiếu bầu của những người dưới 30 tuổi.
Kinh tế là yếu tố lớn nhất dẫn đến sự thay đổi này. Các ứng cử viên Abigail Spanberger, Mikie Sherrill và Zohran Mamdani đều tập trung vào vấn đề chi phí sinh hoạt trong chiến dịch tranh cử và không chỉ nhận được sự ủng hộ tốt hơn từ nam giới trẻ (so với tỷ lệ mà Kamala Harris có được năm 2024) mà còn giành được từ 7% đến 9% số phiếu bầu từ những người từng ủng hộ ông Trump (“The fight for young men intensifies ahead of the 2026 midterm elections”/NBC News).
Nói cách khác, nếu tình hình kinh tế không khả quan hơn từ nay đến Tháng Mười Một, GOP khó có thể cản lại làn sóng xanh. Ông Robert Blizzard, chuyên gia thăm dò dư luận dày dạn kinh nghiệm của GOP, thừa nhận rằng rất khó để thuyết phục cử tri quan tâm bất kỳ vấn đề gì khác, khi họ vẫn chật vật để trang trải cuộc sống hàng ngày.
Tuy vậy, dù đối mặt “nghịch cảnh éo le,” GOP vẫn còn những nguồn lực đáng gờm. Tỷ phú Elon Musk, sau giai đoạn “cơm chẳng lành, canh chẳng ngọt” với ông Trump, đã trở lại với những hứa hẹn tài trợ cho các chiến dịch GOP mùa bầu cử 2026. Bên cạnh đó, nội bộ Dân Chủ cũng không phải là một khối thống nhất. Sự chia rẽ giữa các phe phái cấp tiến và ôn hòa, cùng với tỷ lệ không hài lòng cao ngay trong chính cử tri Dân Chủ (48%), vẫn là kẽ hở để GOP khai thác.
Phe GOP cho rằng họ vẫn còn thời gian để cải thiện hình ảnh từ nay đến Tháng Mười Một. Họ cho rằng loạt chiến thắng gần đây của Dân Chủ chỉ là “chó táp phải ruồi” và Dân Chủ “gặp hên” trong bối cảnh cử tri gặp nhiều khó khăn khiến họ “trở mặt” không bỏ phiếu cho Cộng Hòa. GOP tin rằng Dân Chủ thật ra chẳng có giải pháp gì cả, do vậy, cơ hội đối với GOP vẫn còn. Tuy nhiên, vấn đề ở chỗ, chính GOP cũng chẳng biết giải pháp gì để cứu cử tri của họ. Sự bế tắc trong việc tìm lối ra thoát khỏi cái ngõ cụt do chính họ tạo ra một phần, và “tổng thống của họ” một phần, mới thật sự là nguyên nhân dẫn đến việc họ mất điểm.
Dù thế nào, chính trị Mỹ đã biến đổi đến mức nhiều quy luật bầu cử truyền thống không còn nguyên vẹn. Sự phân cực xã hội quá sâu sắc khiến các kỳ bầu cử giữa kỳ, vốn được xem là “án phạt” dành cho đảng của tổng thống, nay cũng trở nên khó lường. Vài năm gần đây xuất hiện một nghịch lý: đảng cầm quyền có thể mất ghế ở Hạ Viện nhưng lại giành thêm ghế ở Thượng Viện.
Cũng cần nhấn mạnh, mức độ khốc liệt của năm 2026 không chỉ là cuộc bầu cử giữa kỳ vào Tháng Mười Một. Bước vào năm 2026, tất cả 435 khu vực bầu cử Hạ Viện và 33 ghế Thượng Viện sẽ được bầu lại. GOP hiện nhỉnh hơn ba ghế so với Dân Chủ trong Thượng Viện, trong khi ở Hạ Viện, họ giữ 219 ghế so với 213 ghế Dân Chủ. Hiện có 18 cuộc đua vào Hạ Viện được Cook Political Report xếp vào loại “khó đoán.”
Ngày 3 Tháng Ba, North Carolina tổ chức bầu cử Thượng Viện. Cùng ngày, người dân Texas bỏ phiếu một trong những cuộc đua Thượng Viện được chú ý nhiều nhất. Bên phe GOP, Bộ Trưởng Tư Pháp Ken Paxton, một đồng minh trung thành của ông Trump, và Dân Biểu Wesley Hunt, một trong những người da đen đầu tiên đại diện cho Texas tại Hạ Viện, đang đấu với Thượng Nghị Sĩ John Cornyn trong vòng sơ bộ. Bên Dân Chủ, Dân Biểu Liên Bang Jasmine Crockett đối đầu với ông James Talarico, dân biểu tiểu bang Texas… Luật bầu cử Texas quy định nếu không có ứng cử viên nào giành được hơn 50% phiếu, hai ứng cử viên dẫn đầu sẽ tiến vào vòng bầu cử phụ vào ngày 26 Tháng Năm.
Ngày 19 Tháng Năm, Alabama chứng kiến cuộc chạy đua ghế thống đốc giữa ứng cử viên Dân Chủ Doug Jones và đối thủ GOP Tommy Tuberville. Trong cùng ngày, Georgia cũng chứng kiến cuộc tranh ghế thống đốc.
Vài tuần sau, ngày 2 Tháng Sáu, tới lượt California chứng kiến cuộc chạy đua ghế thống đốc. Tính đến thời điểm này, ít nhất 10 ứng cử viên đã có mặt trên lá phiếu sơ bộ. Các ứng cử viên đáng chú ý của phe Dân Chủ có Eric Swalwell; Katie Porter; Antonio Villaraigosa (cựu thị trưởng Los Angeles); Xavier Becerra; và tỷ phú Tom Steyer.
Với GOP, dù cơ may thắng rất thấp ở một tiểu bang cực xanh như California nhưng họ cũng góp mặt. Hai ứng cử viên GOP đáng chú ý là Steve Hilton và Chad Bianco. Tại California, tất cả ứng cử viên đấu với nhau trong cuộc bầu cử sơ bộ duy nhất và hai người dẫn đầu sẽ tiến vào cuộc tổng tuyển cử.
Nhìn chung, loạt cuộc bầu cử 2026 không chỉ là phép thử đối với mức độ ủng hộ dành cho cá nhân ông Trump mà còn là thước đo sự kiên nhẫn của cử tri trước những cam kết của ông, đặc biệt vấn đề đời sống kinh tế. Nước Mỹ nói chung và Washington nói riêng đang đứng trước một cuộc tái cơ cấu quyền lực đầy kịch tính. [dt]
FOUNTAIN VALLEY, California (NV) – Võ sư Đặng Thông Phong, một trong những người dạy võ Aikido (Hiệp Khí Đạo) lâu đời và nổi tiếng nhất trong cộng đồng Việt Nam và sáng lập đạo đường Westminster Aikikai, vừa qua đời tại Fountain Valley, California, hôm 10 Tháng Mười Hai, hưởng thượng thọ 90 tuổi, theo cáo phó do gia đình đăng trên nhật báo Người Việt.
Lúc sinh thời, võ sư là người có nhiều đóng góp to lớn trong việc xây dựng và phát triển môn võ Aikido từ Việt Nam sang đến Mỹ.
Võ sư Đặng Thông Phong. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Theo trang web Tenshinkai Aikido Federation mà ông làm chủ tịch, sự nghiệp võ thuật của ông bắt đầu từ năm 1950 tại Học Viện Võ Thuật Hàn Bái, Sài Gòn. Tại đây, ông bắt đầu huấn luyện Hàn Bái Đường Việt Kungfu của Thiếu Lâm và Nhu Đạo.
Năm 1963, ông bắt đầu dạy Taekwondo ở Học Viện Quân Sự Võ Thuật và Giáo Dục Thể Chất tại Thủ Đức.
Năm 1967, ông đi thăm trụ sở Aikikai Thế Giới ở Tokyo, Nhật, để huấn luyện thêm cho mình và được cấp Huyền Đai Đệ Tam Đẳng môn võ Aikido. Khi trở về Việt Nam, ông được đề cử làm giám đốc kỹ thuật Học Viện Quân Sự Võ Thuật và Giáo Dục Thể Chất.
Năm 1968, ông được tổ sư O-Sensei Ueshiba Morihei trao thẩm quyền tổ chức, đào tạo, và mở rộng Aikido khắp Việt Nam theo tinh thần của tình yêu và hòa bình. Từ đó, ông thành lập Tenshinkai Aikido Federation và giữ vị trí chủ tịch cho đến ngày qua đời.
Năm 1970, võ sư Phong bắt đầu dạy Aikido cho quân đội VNCH và một số trường của quân đội.
Sau 1975, ông vượt biên 18 lần, và sau cùng ông cũng đến Mỹ vào năm 1986.
Năm 1988, Tenshinkai Aikido Federation tái sinh, dưới tên International Tenshinkai Federation, có văn phòng chính ở Westminster.
Năm 1991, Aikido Thể Giới công nhận International Tenshinkai Aikido Federation là một tổ chức chính thức trong hệ thống Aikikai hoạt động tại Hoa Kỳ.
Võ sư Đặng Thông Phong thời còn trẻ. (Hình: Đinh Xuân Dương cung cấp)
Thành tích võ thuật của võ sư Đặng Thông Phong gồm:
-Huyền Đai Đệ Thất Đẳng Hiệp Khí Đạo Aikikai.
-Huyền Đai Đệ Lục Đẳng Thái Cực Đạo.
-Huyền Đai Đệ Ngũ Đẳng Nhu Đạo.
Ngoài ra, ông cũng là quyền chưởng môn Thiếu Lâm Hàn Bái Đường, được ghi tên trong World Martial Arta Hall of Fame 1999, và là cựu sĩ quan QLVNCH.
Trong một lần nói chuyện với nhật báo Người Việt hồi năm 2021, võ sư Đặng Thông Phong tâm tình về môn võ ông theo đuổi suốt đời như sau: “Aikido được gọi là ‘môn võ của tình thương,’ bởi vì nó không dùng để làm tổn thương người khác, hoặc có thể hiểu là ‘con đường của tinh thần hài hòa,’ hoặc ‘con đường hiệp thông với năng lượng cuộc sống.’Mục tiêu của tổ sư là các môn sinh có thể dùng Aikido để tự bảo vệ mình mà vẫn bảo vệ người tấn công không bị thương.” (Đ.D.)
ĐÀI BẮC, Đài Loan (NV) – Ngày 22 Tháng Mười Một vừa qua, tại Trung Tâm Âm Nhạc Đài Bắc, trên thảm đỏ danh giá của Giải Kim Mã (Golden Horse Awards) lần thứ 62, có một phụ nữ Việt Nam trong bộ áo dài đen xuất hiện khiêm tốn bên cạnh những tài tử Châu Á. Cô diễn một vai phụ trong “Left-Handed Girl” (Cô Gái Thuận Tay Trái), bộ phim nhận đề cử tám giải Kim Mã và Oscar 2026 cho hạng mục Phim Quốc Tế Hay Nhất.
Đó là Trần Thu Liễu, một cô dâu Việt xứ Đài, người luôn tin vào sự thiện lành, duyên số, và nỗ lực vươn lên của con người.
Cô Trần Thu Liễu diễn vai người giúp việc tên A-Li trong “Left-Handed Girl,” phim được đề cử Oscar 2026. (Hình: Đoàn làm phim “Left-Handed Girl” cung cấp)
Chọn học hỏi để bắt cầu
Hơn 10 giờ tối, giờ Đài Bắc, cô Trần Thu Liễu vừa về đến nhà sau một ngày làm việc và đi học. Có vẻ như 24 giờ của một ngày không đủ cho người phụ nữ ở độ tuổi 40. Rời Việt Nam từ năm 21 tuổi, mỗi ngày cô vẫn nỗ lực học hỏi, làm việc để làm tốt ước mơ của mình. Cô khiêm tốn gọi đó “là một đam mê, nên phải làm nhiều việc để nuôi cái đam mê của mình.”
Năm 20 tuổi, cô lấy chồng, rồi theo chồng sang Đài Loan. Khi đó, tiếng Trung của cô là những câu rất đơn giản, như “đói bụng” hay “xin chào.” Cô ghi danh học lại trường bổ túc từ cấp 1. Hơn 20 năm sau, giờ đây, cô đang theo học đại học ngành điện ảnh.
“Tôi sang Đài Loan là ngày Thứ Hai, ngày hôm sau bước chân theo chị ra công viên để làm nail. Đó là cái nghề đầu tiên của tôi ở Đài Bắc. Tôi làm khoảng 10 năm,” cô Liễu nói trong cuộc trò chuyện với nhật báo Người Việt qua điện thoại. “Lúc đó vừa đi học vừa đi làm, tham gia các hoạt động văn nghệ. Ai cần công việc gì mà mình có thể làm đều nhận làm.”
Đó chỉ hoạt động văn nghệ rất nhỏ trong cộng đồng cô đang sống, như múa, kịch…
Từ những ngày đầu đến Đài Bắc, cô sớm nhận ra đây là một thế giới mới để cô có thể thỏa sức chạm đến những ước mơ khi còn trong nước không có cơ hội để làm.
“Ở Việt Nam khi đó, nếu có mơ ước gì đó thì nói chung để thực hiện nó là một điều khó khăn. Khi mới qua đây, mình không dám nói về cái đam mê của mình, chôn ở trong lòng mình thôi. Vừa làm nail, vừa chăm con, vừa học tiếng Trung. Có hoạt động văn nghệ ở đâu cũng tham gia. Bây giờ thì mình đi làm thêm nghề thông dịch,” cô nói.
Từ gần như là con số 0 về tiếng Trung, sau thời gian cố gắng học, các thầy cô giáo khuyến khích cô làm thông dịch cho những người vừa mới sang Đài Bắc, giúp họ làm quen với cuộc sống mới. Thế là sau khoảng tám đến 10 năm làm nghề nail ở công viên, cô quyết định nghỉ để đi theo nghề thông dịch, thời gian còn lại thì đi học thêm.
Trần Thu Liễu (thứ hai từ trái) nhìn chị cô làm nail khi mới sang Đài Loan,. (Hình: Trần Thu Liễu cung cấp)
“Làm nghề nail, khi có khách gọi mà mình không đi làm được thì sẽ mất khách. Bỏ không bao lâu thì mất hết khách,” cô cười, kể về một giai đoạn đời mình.
Giữa kiếm tiền, thật nhiều tiền, và tinh thần học hỏi cầu tiến trong cuộc sống, cô chọn cái thứ hai. Cô biết “nếu mình muốn tiến bộ thì bắt buộc mình phải học.”
Thế là cô trở thành thông dịch viên, với tâm nguyện giúp cho “chị em mình khi mới sang Đài Bắc còn bỡ ngỡ với văn hóa, ngôn ngữ, từ từ thích nghi.” Bên cạnh đó, cô Liễu còn làm người dẫn chương trình Cư Dân Mới ở Đài Phát Thanh Giáo Dục Quốc Gia Đài Loan. Tại đây, cô phỏng vấn những người mới đến Đài Loan và nói về nghệ thuật.
Người trước giúp người sau, bắt nhịp cầu văn hóa. Ngược lại, cô Liễu cũng học được thêm nhiều điều mới, đó là hạnh phúc đơn giản mà cô chọn cho cuộc sống của mình.
Đuổi bắt ước mơ
“Tất cả mọi thứ đối với tôi đều là duyên, đều bắt đầu từ niềm đam mê của mình,” cô Trần Thu Liễu nhìn nhận như thế. Cái duyên đưa cô đến những vai diễn đầu tiên là từ một ca khúc do chính cô viết và trình bày, mang tên “Tôi Đến Từ Việt Nam.”
“Tôi đến từ Việt Nam/Vượt núi băng biển để đến Đài Loan/Ở một nơi rất xa ấy, là quê hương của tôi/Nơi có người thân yêu, và những ký ức đẹp đẽ nhất đời tôi/Thuở nhỏ còn chưa hiểu chuyện/Chưa biết trân trọng những ngày được ở bên cha mẹ, những tháng ngày hạnh phúc, vui vẻ và bình yên/…” (Tôi Đến Từ Việt Nam)
“Bài hát này là những từ rất đơn giản, vì tiếng Trung của tôi là qua đây tôi mới học, không phải như người khác. Tôi không phải là du học sinh. Tôi vừa đi học vừa đi làm,” cô Liễu nói.
Trong bài hát “Tôi Đến Từ Việt Nam,” có một đoạn hò: “Chồng gần không lấy, đi lấy chồng xa/Mai sau cha yếu mẹ già/Bát cơm đôi đũa, kỹ trà ai dâng” là nỗi lòng của cô gái vừa mới tuổi đôi mươi xa gia đình, xa cha mẹ, muốn bay khỏi tổ kén tìm đến một thế giới rộng lớn hơn.
“Lúc đó còn nhỏ, không hiểu nhiều về đời. Chỉ hiếu kỳ bên ngoài. Bước ra khỏi khuôn khổ của nhà mới biết cái gì là nhớ cái gì là thương và cũng ra xã hội rồi biết rõ mình cần gì,” cô bày tỏ.
Tình cờ nghe được tâm trạng chân thành của cô gái trong bài hát đó, một đạo diễn đã liên lạc với cô Liễu, mời cô đóng một vai phụ trong phim “Elena.” Cô diễn vai một di dân mới trong xã hội Đài Loan.
Cô kể, từ đó, cô có cơ hội diễn những vai nhỏ. Bắt đầu có người này người kia tìm đến, hoặc nếu thấy nơi nào cần những vai là cư dân mới thì cô cũng tìm đến để thử.
“Mình không quen biết ai, nên những lần như vậy hồi hộp lắm,” cô nói. “Nhưng tôi may mắn gặp những đoàn kịch, đoàn phim là những người tốt. Dĩ nhiên không phải lúc nào cũng vậy. Tôi không phải diễn viên chuyên nghiệp, nên cũng từng bị sốc lắm.”
Cho dù thế, cô luôn tự nhận mình là người may mắn. Và chính vì may mắn mà cô quyết định phải nỗ lực cố gắng. Từ vai diễn cơ duyên đầu tiên của năm 2014 đến hôm nay, cũng đã mười năm. Mười năm đó là một hành trình không ngừng vươn lên của cô.
Vai phụ trong phim được đề cử Oscar 2026
“Ồ, mình chỉ vinh dự được tham gia một vai rất nhỏ trong bộ phim. Một vai phụ nhỏ xíu thôi,” câu nói đầu tiên của cô Liễu khi nói đến phim “Left-Handed Girl.”
Chính từ những vai diễn nhỏ khác trong phim ảnh và kịch nói, giám đốc sản xuất và đạo diễn của “Left-Handed Girl” chủ động liên lạc, mời cô Trần Thu Liễu thử vai.
Cô kể: “Đạo diễn gửi email mời tôi đến thử vai, nhưng khi ngồi nói chuyện một lát thì đạo diễn nhận luôn, không cần diễn thử.”
“Vai của tôi là một người giúp việc, phụ bán mì cho vai chính nữ. Cô ấy có hai người con gái. Theo lời đạo diễn, đây là một vai có ý nghĩa, nhưng vì thời lượng phim không cho phép nên phải cắt bớt các tình tiết ở giai đoạn hậu kỳ, còn lại rất đơn giản.”
Chia sẻ thêm, cô nói nữ đạo diễn xây dựng nhân vật này từ hình ảnh những người ngoại quốc sang Đài Loan tìm việc làm mà bà đã gặp ngoài đời thật. Phim nói lên một xã hội thực tại của Đài Loan, có những tầng lớp lao động từ ngước ngoài.
“Ví dụ họ sang để giúp việc nhà, nhưng khi qua đến nơi thì bị bắt đi làm đủ thứ chuyện. Ý của đạo diễn ban đầu là mô tả một xã hội đa dạng của Đài Loan,” cô Liễu nói.
“Chỉ là một vai diễn nhỏ thôi và không xuất hiện nhiều,” cô liên tục nhắc về sự có mặt của mình trong phim, “nhưng tôi rất biết ơn đạo diễn và người sản xuất cho tôi cơ hội cùng với đoàn phim đi trên thảm đỏ của Giải Kim Mã. Có nhiều vai phụ khác, nhưng tôi may mắn có được điều đó.”
Trần Thu Liễu dẫn chương trình phát thanh trên Đài Phát Thanh Giáo Dục Quốc Gia Đài Loan. (Hình: Trần Thu Liễu cung cấp)
Biết lượng sức mình
Nhớ lại ngày hôm đó, một cô dâu Việt sống ở Đài Loan hơn hai thập niên, nay đã là góa phụ, vẫn không quên cảm giác đặc biệt của mình. Đặc biệt đến nỗi cô đã tự hỏi “ủa sao mình lại đứng ở đây?”
“Khi đó, mình mong muốn một ngày nào đó, chính mình sẽ được đề cử để đứng ở đó, không còn phải bỡ ngỡ ‘ủa sao mình lại đứng ở đây?’” cô chia sẻ.
Ai cũng có quyền ước mơ, nhưng cố gắng là một căn cước riêng không thuộc về mẫu số chung. Cô Trần Thu Liễu hiểu rõ giây phút đó là kết quả của những năm tháng nỗ lực phấn đấu, sống hết mình vì niềm đam mê, không dựa dẫm, không ảo tưởng, không mơ hồ, không chối bỏ thực tế. Cô hiểu rõ “mỗi người có một cái số và năng khiếu khác nhau.”
“Tôi biết dù mình mê nghệ thuật nhưng mình không phải là thiên tài. Đó là sự thật nên tôi luôn cố gắng học hỏi, và không bỏ công việc hàng ngày trong cuộc sống,” cô nói. “Tôi biết lượng sức mình.”
Cuộc sống lúc nào cũng phải lo, nhưng chắc chắn cô sẽ không bỏ đam mê của mình. Nếu bỏ đi thì hạnh phúc, niềm vui cũng không còn, chỉ còn lại đồng tiền kiếm được. Đồng tiền có thể mua được nhiều thứ, nhưng cũng có những thứ mà tiền muôn bạc vạn cũng không mua được.
“Chỉ cần ngày mai tiến bộ hơn hôm nay, năm sau tiến bộ hơn năm nay. Đó là niềm vui. Còn thành tựu thì đôi khi nó còn là thiên mệnh,” cô Trần Thu Liễu bày tỏ quan điểm của một cô dâu Việt xứ Đài như thế. [đ.d.]
WASHINGTON, DC (NV) – Bưu Điện Hoa Kỳ (USPS) sẽ áp dụng một số thay đổi mới trong năm 2026, bao gồm điều chỉnh quy trình đóng dấu bưu điện (postmark). Những thay đổi này có thể khiến người gửi các giấy tờ cần đúng hạn – như hồ sơ thuế hoặc trả hóa đơn – đối mặt với phí trễ hạn và các khoản phạt, theo USA TODAY hôm Thứ Ba, Tháng Mười Hai, 2025.
Trong nhiều thập niên, dấu bưu điện – dấu chính thức cho biết thư được USPS tiếp nhận ở đâu và khi nào – được pháp luật công nhận như bằng chứng cho thấy người gửi thư kịp thời hạn, ví dụ gửi lá phiếu bầu trước hoặc trong ngày bầu cử.
USPS điều chỉnh quy trình đóng dấu bưu điện trong năm mới, có thể ảnh hưởng đến việc trả hóa đơn của người gửi thư. (Hình minh họa: Trà Nhiên/Người Việt)
Trước đây, dấu bưu điện của USPS thể hiện ngày thư được bỏ vào thùng thư hoặc nộp tại quầy bưu điện. Tuy nhiên, theo quy định mới, USPS làm rõ rằng dấu bưu điện sẽ phản ánh ngày phong bì được giải quyết lần đầu qua máy phân loại tự động của USPS, có thể sau vài ngày kể từ lúc người gửi bỏ thư – không còn là ngày gửi thư thực tế.
Những thay đổi này nằm trong sáng kiến “Delivering for America” của USPS, bao gồm việc hợp nhất các trung tâm giải quyết thư và hiện đại hóa hạ tầng, nhằm thích ứng với bối cảnh lượng thư giấy giảm trong khi số bưu kiện tăng lên.
Quy định mới về dấu bưu điện ảnh hưởng thư gửi như thế nào?
Trong thời gian dài, nhiều người Mỹ vẫn cho rằng thư sẽ được đóng dấu ngay trong ngày họ gửi và có thể chưa chuẩn bị cho việc phải tính thêm vài ngày chờ giải quyết.
Các khoản nộp thuế, quyên góp từ thiện, hồ sơ pháp lý, tiền thuê nhà, và các hóa đơn hoặc vật phẩm khác phụ thuộc vào ngày đóng dấu để xác định hạn chót đều có thể bị ảnh hưởng. Dấu bưu điện trễ hơn có thể làm cho trễ hạn trả lệ phí nào đó, bị phạt tiền, hoặc bị xem là quá hạn.
Nhiều tiểu bang cũng chấp nhận lá phiếu bầu được đóng dấu trước hoặc trong ngày bầu cử.
Vì vậy, các loại thư cần đúng hạn nên được gửi trước hạn vài ngày. Người dân cũng có thể vào bưu điện địa phương yêu cầu đóng dấu tay (manual postmark) ngay trong ngày, hoặc sử dụng thư bảo đảm (certified mail).
Phí bưu kiện cũng tăng giá trong năm 2026. (Hình: Trà Nhiên/Người Việt)
Khi nào cước phí vận chuyển của USPS tăng và tăng bao nhiêu?
Trong khi giá tem Thư Hạng Nhất (First-Class Mail) hiện ở mức 78 cent chưa bị tăng vào thời điểm này, thì phí vận chuyển đối với “Priority Mail,” “Priority Mail Express,” “USPS Ground Advantage,” và “Parcel Select” dự kiến sẽ bị tăng trong năm mới.
Đợt tăng giá dự kiến có hiệu lực từ ngày 18 Tháng Giêng. Mức giá phụ thuộc vào trọng lượng bưu kiện và khoảng cách vận chuyển.
-Priority Mail: Từ $10.45/bưu kiện và $11.90 cho phong bì đồng giá (flat-rate), dự kiến tăng 6.6%.
-Priority Mail Express: Từ $32.50/bưu kiện và $33.40 cho phong bì đồng giá, dự kiến tăng 5.1%.
-USPS Ground Advantage: Từ $7.20, dự kiến tăng 7.8%.
-Parcel Select: Dự kiến tăng 6%.
Mức tem Thư Hạng Nhất tiêu chuẩn là 78 cent cho ounce đầu tiên và tăng thêm 29 cent cho mỗi ounce kế tiếp. Mức giá này áp dụng từ Tháng Bảy, 2025, và không dự kiến tăng vào Tháng Giêng, lần điều chỉnh tiếp theo có thể rơi vào giữa năm 2026.
Thúc đẩy hiện đại hóa
USPS cũng sẽ đẩy mạnh hiện đại hóa bưu điện trong năm mới.
USPS thông báo sẽ khai triển thiết kế lại sảnh bưu điện, ưu tiên công nghệ tại các điểm bán lẻ toàn quốc. Theo các giới chức, điều này sẽ giúp việc gửi và nhận thư nhanh hơn, dễ dàng hơn và tiện lợi hơn cho khách hàng.
USPS thông báo sẽ khai triển thiết kế lại sảnh bưu điện với công nghệ mới. (Hình minh họa: Trà Nhiên/Người Việt)
“Hiện đại hóa không gian bán lẻ là cách chúng tôi đáp ứng nhu cầu của khách hàng ngày nay,” bà Tracy Raymond, giám đốc điều hành bán lẻ USPS, cho biết trong thông cáo. “Mọi người mong đợi tốc độ, sự rõ ràng, và tiện ích dựa trên công nghệ – và các sảnh mới của chúng tôi mang lại điều đó, đồng thời vẫn duy trì dịch vụ trực tiếp đáng tin cậy là đặc trưng của Bưu Điện.”
Các sảnh bưu điện nâng cấp sẽ có tủ thông minh 24/7, “kiosk” cải tiến tự phục vụ, ứng dụng “Rapid Drop” trên điện thoại, màn hình thông tin kỹ thuật số, và bố cục tinh gọn.
Ngoài ra, USPS còn mở rộng các dịch vụ hành chính như sổ thông hành, lăn tay, và xác thực danh tính. (T.Nhiên) [đ.d.]
SACRAMENTO, California (NV) – Ở California, tài xế có thể gây tai nạn chết người mà không bị trừ điểm bằng lái. Đó là hệ quả của một đạo luật cải cách hình sự được thông qua năm 2020, cho phép chánh án, về cơ bản, xóa một vụ án tiểu hình khỏi hồ sơ, như thể vụ việc chưa từng tồn tại, theo báo mạng Calmatters hôm 17 Tháng Mười Hai.
Đạo luật này nhằm bảo vệ những người bị cáo buộc tội “mức độ thấp” khỏi kỳ thị, do có tiền án – điều có thể hạn chế cơ hội tìm việc làm và nhà ở.
Bà Allison Lyman (bìa phải), có con trai bị xe hơi tông chết, tại buổi thắp nến ở Sacramento tưởng niệm nạn nhân bị tai nạn giao thông, hồi Tháng Mười Một, 2025 (Hình: Fred Greaves/CalMatters)
Nhưng một cuộc điều tra của CalMatters phát hiện ra hệ quả ngoài ý muốn: Chương trình chuyển hướng (diversion program) đối với án tiểu hình mới này cho phép một số tài xế bị truy tố ngộ sát xóa vụ án để không xuất hiện trên hồ sơ lái xe của họ.
Điều này có nghĩa là tài xế có thể chịu hình phạt nặng hơn vì tội chạy quá tốc độ so với việc tông chết người.
Bà Allison Lyman lần đầu nghe nói về chương trình chuyển hướng tiểu hình từ một công tố viên của Sacramento County. Tháng Tư vừa qua, anh Connor Lopez, con trai 23 tuổi của bà, đang chạy xe gắn máy ở Elk Grove thì bị một chiếc xe hơi đối diện rẽ trái và đụng trúng.
Anh Lopez, một giáo viên dạy dương cầm, chết ngay trên đường. Văn phòng công tố quận hạt truy tố tài xế, bà Harjit Kaur, tội ngộ sát ở mức tiểu hình – cho rằng việc bà không nhường đường cho xe ngược chiều nên gây ra tai nạn chết người, theo hồ sơ tòa án.
Sau đó, công tố viên nói với bà Lyman rằng bà cần chuẩn bị tinh thần vì vụ án có thể bị xóa khỏi hồ sơ của bà Harjit Kaur và niêm phong, nếu bà Kaur xin chuyển hướng và được chánh án chấp thuận.
“Tôi đă 43 tuổi và sẽ phải sống quãng đời còn lại mà không còn con trai. Nhưng với bà ấy [Harjit Kaur] thì sẽ không có hồ sơ gì cả sao?” bà Lyman nói.
Đó là một phần trong sự phẫn nộ và thất vọng lớn hơn của bà Lyman đối với cách mà hệ thống đang đối xử với cái chết của con trai bà. Bà kể rằng khi nói chuyện với cảnh sát, họ liên tục gọi sự việc là “mức độ thấp.”
Chương trình chuyển hướng tồn tại hàng thập niên trên toàn quốc. Về cơ bản, chánh án tạm dừng vụ án và yêu cầu bị can đáp ứng một số điều kiện trong một thời gian nhất định – chẳng hạn đi cai nghiện hay làm công ích. Nếu hoàn thành, vụ án sẽ bị hủy.
Một số chương trình tập trung vào nhóm bị can cụ thể như cựu quân nhân hoặc người có vấn đề sức khỏe tâm thần. Trước đây, công tố viên thường phải đồng ý mới được chuyển hướng.
Nhưng luật năm 2020 cho phép chánh án ở California ra lệnh chuyển hướng cho hầu hết án tiểu hình, với rất ít – nếu có – yêu cầu bắt buộc đối với bị can, kể cả khi công tố viên phản đối. Năm năm sau, hồ sơ tòa án cho thấy luật sư bào chữa thường xuyên xin chuyển hướng không chỉ cho tội như trộm vặt hay tàng trữ ma túy, mà cả sự việc có người tử vong.
Bà Rochelle Beardsley, phụ tá phó chánh biện lý Sacramento County, nói điều đó chẳng khác nào nói với gia đình nạn nhân rằng mạng sống người thân của họ không có giá trị.
“Như vậy là bất công với những người chịu tổn thất quá lớn,” bà nói.
CalMatters xác định khoảng 30 tài xế tránh được án kết tội ngộ sát nhờ luật chuyển hướng tiểu hình. Con số thực tế có thể cao hơn nhiều vì sự việc thường bị niêm phong và xóa khỏi cơ sở dữ liệu tra cứu tại tòa án của quận hạt.
CalMatters phát hiện trường hợp được chấp thuận chuyển hướng bằng cách đến trực tiếp tòa án khắp tiểu bang. Có vụ hồ sơ chưa bị niêm phong vì bị can chưa hoàn tất điều kiện chuyển hướng và vụ án vẫn hiệu lực, có vụ đã hoàn tất nhưng hồ sơ vẫn còn hiển thị trong cơ sở dữ liệu tòa án.
Ngộ sát do xe cộ có thể bị truy tố tiểu hình hoặc trọng tội, tùy hoàn cảnh. Công tố viên thường truy tố tiểu hình nếu tài xế không say rượu và không lái xe cực kỳ nguy hiểm như chạy quá tốc độ.
Người dân tham dự buổi thắp nến ở Sacramento tưởng niệm nạn nhân bị thiệt mạng vì tai nạn giao thông, hồi Tháng Mười Một, 2025. (Hình: Fred Greaves/CalMatters)
Tại tòa, công tố viên và gia đình nạn nhân thường đưa ra những lời kêu gọi đầy cảm thông để phản đối việc “thả” tài xế. Đôi khi chánh án lắng nghe và bác bỏ chuyển hướng. Nếu không, hậu quả thực tế rất rõ, bị can sẽ giữ được hồ sơ lái xe sạch. Bởi vì, chuyển hướng không được xem là kết án, và chỉ những vi phạm có kết án mới được ghi trên hồ sơ của Nha Lộ Vận (DMV).
Luật này không chỉ giúp bị can thoát trách nhiệm hình sự, mà còn giúp họ tránh nhiều loại hình phạt của DMV. Thông thường, ngộ sát bị trừ 2 điểm trong hồ sơ lái xe và có thể tăng phí bảo hiểm, học lại luật giao thông, thậm chí treo bằng nếu tích lũy thêm điểm trừ từ lỗi như lái quá tốc độ hay vượt đèn đỏ.
Trong số khoảng 30 tài xế được chấp thuận chuyển hướng mà Calmatters xác định được, không hồ sơ lái xe nào cho thấy vụ ngộ sát. (Một số hồ sơ có ghi nhận tài xế liên quan đến va chạm, nhưng dữ liệu DMV được cung cấp không cho biết ai có lỗi hay mức độ nghiêm trọng). Phần lớn, họ vẫn có bằng lái hợp lệ.
Gần một phần ba số đó bị phạt giao thông hoặc dính va chạm khác sau tai nạn chết người, theo hồ sơ DMV. Trong số này, có một thanh niên ở Los Angeles ngủ gật khi lái xe và tông chết một người đi xe đạp. Tài xế này bị phạt vượt đèn đỏ chỉ vài tháng sau khi chánh án chấp thuận chuyển hướng, và bị phạt chạy quá tốc độ mùa Hè vừa qua – ngay sau khi vụ án bị hủy.
Ở Alameda County, một tài xế gây tai nạn năm 2022 làm thiệt mạng hành khách của mình, bị phạt chạy quá tốc độ, chỉ hai tháng trước khi được chấp thuận chuyển hướng.
Ở Butte County, một tài xế gây tai nạn chết người năm 2020 nhận hai giấy phạt giao thông năm 2024 ngay trước khi được chuyển hướng, rồi lại bị phạt chạy quá tốc độ.
Chánh Án Daniel Lowenthal của Tòa Thượng Thẩm California ở Los Angeles là người góp phần soạn thảo luật năm 2020. Ông nói ông “rất ủng hộ chuyển hướng” vì thấy nó hoạt động hiệu quả và có thể phù hợp trong một số vụ ngộ sát do xe cộ gây ra.”
Tuy nhiên, ông cho rằng tiểu bang nên bảo đảm việc chuyển hướng vẫn được ghi trong hồ sơ DMV của tài xế.
Bà Kaur – người bị truy tố qua cái chết của anh Connor Lopez – ra hầu tòa để nghe đọc cáo trạng tại Tòa Thượng Thẩm California ở Sacramento County. Vì là án tiểu hình, bà không cần phải có mặt. Sau phiên tòa ngắn, Luật Sư Hendrick Crowell, đại diện bà Kaur, từ chối bình luận.
Ở giai đoạn sơ khởi này, chưa có dấu hiệu cho thấy luật sư của bà Kaur sẽ xin chuyển hướng. Dù vậy, bà Allison Lyman gặp các nhà lập pháp và hy vọng họ loại bỏ điều khoản này.
Hiện tại, mỗi Thứ Tư, bà Lynman cùng mẹ và chị gái – đôi khi có cả con gái – đến nơi con trai bà qua đời. Họ đứng bên lề đường, cầm bảng có hình anh Lopez, kêu gọi tài xế lái xe an toàn.
“Nếu có một hậu quả nào đó, có lẽ – có lẽ – mọi người sẽ suy nghĩ về trách nhiệm của mình khi ngồi sau tay lái,” bà Lyman nói. (T.Nhiên) [đ.d.]
