BẾN TRE, Việt Nam (NV) – Nước trên các sông lớn lẫn trong vườn bị nhiễm mặn, buộc nhiều nông dân Bến Tre phải canh con nước ngọt để bơm vào cứu hàng trăm hécta sầu riêng.
Ông Trần Văn Thu, 62 tuổi, xã Tiên Long, huyện Châu Thành, tỉnh Bến Tre, có vườn sầu riêng rộng 6 hécta, bao quanh là sông Ba Lai và Hàm Luông, đo độ mặn dưới mương nước sắp cạn nổi đầy váng phèn, thấy báo chỉ số 0.34 phần ngàn, khiến ông Thu lo hàng sầu riêng nguy cơ héo lá, quả rụng do đây là giống cây nhạy cảm, chỉ chịu được nước độ mặn từ 0.2 phần ngàn trở xuống.
Một tháng trước, đang là cao điểm hạn mặn, ông Thu cùng nhiều nhà vườn chủ động bơm nước ngọt tưới cây. Tuy nhiên, lượng nước dưới mương chỉ đủ dùng khoảng nửa tháng.
“Mỗi ngày trên sông chỉ khoảng một tiếng nước có độ mặn thấp, tôi phải liên tục canh để bơm vào tưới cây,” ông Thu nói.
Cách đó khoảng 1 km, ông Trần Minh Quang, 61 tuổi, ở xã Tiên Long cùng hai con bắc thang trèo lên những cây sầu riêng 17 năm tuổi mới ra trái to bằng nắm tay. Vừa chằng chống để các nhánh không bị gãy đổ, ông Quang tranh thủ hái bỏ trái nhỏ, chỉ giữ lại trái đạt phẩm chất để cây đỡ mất sức do thiếu nước tưới. Dù chủ động dự trữ, song nguồn nước hạn chế nên một số cây sầu riêng trong vườn thiếu sức sống, lá bị cháy.
Tình trạng nước nhiễm mặn cũng xảy ra tại thủ phủ cây giống sầu riêng ở huyện Chợ Lách, làm nhiều nhà vườn lo lắng.
Ông Võ Văn Nam, chi cục trưởng Trồng Trọt và Bảo Vệ Thực Vật Bến Tre, cho biết tỉnh có khoảng 2,700 hécta sầu riêng. Nhiễm mặn gây thiệt hại nhiều nhất với các nơi có diện tích lớn trồng sầu riêng dọc sông Hàm Luông, Ba Lai.
Trong khi đó, 1 kg sầu riêng Musang King (tách vỏ) trồng ở Việt Nam có giá 1.5-1.8 triệu đồng ($63.8 tới $76.6), tăng 10% so cùng kỳ 2022, đắt hơn hàng nhập vài trăm ngàn đồng.
Sầu riêng Musang King của Malaysia được đánh giá là “sầu riêng ngon nhất thế giới,” đã được người dân khu vực Tây Nguyên, đồng bằng sông Cửu Long trồng thử nghiệm và cho trái ba năm nay. Chúng đang được bán ở nhiều cửa hàng trái cây ở Sài Gòn, Cần Thơ, Hà Nội…
Ghi nhận của VNExpress cho thấy dù giá đắt đỏ nhưng loại này luôn trong tình trạng “cháy hàng,” nhiều người muốn mua phải chờ hai tuần đến một tháng.
Chị Oanh, người sành ăn sầu riêng ở Sài Gòn, cho biết cơm của chúng thơm, có độ béo dẻo.
“Tôi phải đặt cọc trước một tháng mới nhận được hàng,” chị Oanh cho biết.
Giải thích giá sầu riêng Musang King trồng tại Việt Nam đắt đỏ, ông Đặng Mạnh Khương, đầu mối bỏ sỉ ở Cần Thơ, cho biết do hàng trái vụ nên chỉ lác đác vài nhà vườn trồng sớm cho thu hoạch, số lượng hạn chế.
“Tôi chuyên nhập hàng rụng, bao tiêu hết các vườn nhưng chỉ thu mua được vài chục trái một ngày, cá biệt có lúc nhiều nhất là 2-3 tạ,” ông Khương nói.
Ngoài nguồn cung khan hiếm, theo các thương lái, loại Musang King trồng tại Việt Nam là hàng tươi, có chi phí vận chuyển cao hơn, bảo quản khó hơn hàng cấp đông (loại nhập) nên giá đắt hơn.
Ba năm trước, hạn mặn kéo dài hơn sáu tháng, nhiều tỉnh miền Tây phải công bố tình huống “hạn mặn khẩn cấp.” Khoảng 43,000 hécta lúa bị thiệt hại, 80,000 gia đình thiếu nước sinh hoạt. Chính phủ đã chi 530 tỷ đồng ($22.5 triệu) cho tám tỉnh ứng phó.
Riêng tại Bến Tre, hạn mặn khiến gần 5,000 hécta lúa chết héo, hơn 10,000 hécta cây ăn quả và 1,000 ao nuôi tôm thiệt hại. (Tr.N) [qd]
