AUGUSTA, Maine (NV) – Nhân viên ICE bắn chết một ông gốc Colombia tại tiểu bang Maine hôm Thứ Hai, từng bị người thân cáo buộc có nhiều năm hành xử bạo lực, đe dọa phụ nữ trong gia đình và gặp các vấn đề tâm thần nghiêm trọng, theo cuộc điều tra của AP công bố hôm Thứ Sáu, 17 Tháng Bảy.

AP xác định người nổ súng tên là David Brouillette, 37 tuổi, một cựu quân nhân từng phục vụ tại Afghanistan, người bắn chết ông Johan Sebastian Duran Guerrero, khi người này đang ngồi trong xe gần nhà tại thành phố Biddeford.

Bộ Nội An tuyên bố chiếc xe của nạn nhân “tìm cách rời khỏi hiện trường” và một nhân viên nổ súng vì lo ngại cho an toàn công cộng, nhưng công khai tên nhân viên ICE liên quan đến vụ việc trên.

Ông Brouillette không trả lời yêu cầu bình luận của AP, nhưng ba người thân, gồm vợ cũ và con gái, cho biết đương sự nói với họ rằng mình hành động để tự vệ vì nạn nhân tìm cách lái xe tông vào mình.

Vụ nổ súng xảy ra trong lúc chính quyền Tổng Thống Donald Trump tăng mạnh hoạt động bắt giữ và trục xuất di dân. Theo AP, ít nhất 10 người đã chết trong những cuộc đối đầu với nhân viên di trú kể từ khi ông Trump trở lại Tòa Bạch Ốc và mở rộng chiến dịch đàn áp di trú.

Cuộc điều tra của AP đặt ra câu hỏi về mức độ thẩm tra lý lịch của Bộ Nội An trong lúc cơ quan này tuyển thêm nhiều nhân viên phục vụ chiến dịch di trú.

Bà Ashley Brouillette, người vợ đầu của ông Brouillette, nói bà kết hôn với ông năm 2007 nhưng ly dị hai năm sau vì ông trở nên bạo lực, bắt đầu từ khi bà mang thai. Bà cáo buộc ông từng tạt nước sôi vào bà khi bà đang bế con. Mẹ của bà cũng kể lại sự việc này.

Ông Brouillette dường như không có tiền án tại Maine. Tuy nhiên, hàng trăm trang hồ sơ tòa gia đình ghi nhận nhiều cáo buộc bạo hành thể xác và tinh thần từ người vợ thứ hai, người không được AP nêu tên vì lo sợ bị trả đũa.

Trong các đơn xin lệnh bảo vệ tạm thời, người vợ này cáo buộc chồng cũ theo dõi, quấy rối bà và hành hung con gái. Bà nói ông từng vật cô con gái tuổi thiếu niên xuống đất, đổ mì spaghetti lên tóc và kéo cô quanh nhà trong lúc cô khóc. Một thẩm phán từng ban hành lệnh bảo vệ tạm thời năm 2021. Còn ông Brouillette khi đó nói vợ cũ vu khống mình.

Madison Brouillette, con gái lớn, cho biết từng chứng kiến cha mình mất kiểm soát. Cô kể một lần nghe cha kể việc ông ngồi trên một gốc cây với khẩu súng chĩa vào đầu.

Một người thân khác nói đương sự được chẩn đoán mắc chứng rối loạn lưỡng cực nghiêm trọng và rối loạn thiếu chú ý từ nhỏ, từng hai lần tìm cách tự tử lúc 12 tuổi và nhiều lần phải vào bệnh viện. Bà Ashley Brouillette xác nhận chẩn đoán này. 

Theo hồ sơ quân sự, ông Brouillette gia nhập Vệ Binh Quốc Gia Maine năm 2007, sau đó vào Lục Quân năm 2010 với nhiệm vụ thu thập tình báo con người. Đương sự phục vụ tại Afghanistan từ Tháng Năm, 2012, đến Tháng Hai, 2013, rồi rời quân đội với cấp bậc trung sĩ cuối năm 2015.

Sau quân ngũ, ông Brouillette làm nhiều công việc, gồm tại một nhà tù tiểu bang, Bộ Y Tế và Dịch Vụ Nhân Sinh Maine và một cơ sở y tế của Bộ Cựu Chiến Binh. Đương sự cũng học cứu hỏa nhưng bị một thanh thép đập vào đầu trong lúc huấn luyện, dẫn đến chấn động não, suy giảm trí nhớ, chóng mặt và các vấn đề nhận thức, theo hồ sơ kiện tụng.

Cuối năm 2025, gần thời điểm ông gia nhập ICE, bà Ashley Brouillette nói chồng cũ để lại một tin nhắn thoại dài ba phút, trong đó nhục mạ bà và nói những phụ nữ trong gia đình bà đáng bị cắt cổ. AP đã nghe tin nhắn này.

Sau vụ nổ súng, đương sự gọi cho vợ cũ và đề nghị bà nói với mọi người rằng ông là người tốt, đồng thời đừng nhắc đến những cáo buộc bạo hành. 

ICE từ chối xác nhận danh tính Brouillette, nói cơ quan không tham gia vào những nỗ lực công khai thông tin cá nhân của nhân viên. Phát ngôn viên ICE chỉ nói nhân viên liên quan có gần một thập niên kinh nghiệm công lực liên bang và được huấn luyện về sử dụng vũ lực. 

Tòa Bạch Ốc không trả lời trực tiếp và chuyển mọi câu hỏi sang ICE.

Những tiết lộ mới không tự động xác định vụ nổ súng là bất hợp pháp, tuy nhiên làm gia tăng yêu cầu phải điều tra độc lập cả hành động nổ súng lẫn quy trình tuyển dụng, đánh giá tâm lý và cấp súng cho nhân viên ICE. (MPL) [dt]

WASHINGTON, DC (NV) – Khói dày đặc và nồng nặc từ các đám cháy rừng tại Canada và miền bắc Minnesota hôm Thứ Năm, 16 Tháng Bảy, bao phủ một khu vực rộng lớn của Mỹ, từ vùng Great Lakes đến miền Đông, khiến bầu trời tối lại, tầm nhìn suy giảm và phẩm chất không khí tại nhiều thành phố rơi vào mức nguy hiểm, theo AP.

Giới chức y tế tại nhiều nơi khuyến cáo người dân ở trong nhà hoặc đeo khẩu trang khi ra ngoài. Tại một số khu vực, mức ô nhiễm được xếp loại “không lành mạnh” đến “nguy hiểm,” có nghĩa không khí có thể ảnh hưởng đến tất cả mọi người, chứ không chỉ trẻ em, người cao tuổi hoặc người mắc bệnh tim phổi.

Ông Steven Freitag, chuyên gia khí tượng của Cơ Quan Thời Tiết Quốc Gia tại Detroit, cho biết một vùng áp suất cao kéo dài giữ khói sát mặt đất. Phẩm chất không khí tại Detroit có lúc thuộc nhóm tệ nhất trong số các thành phố lớn trên thế giới, trong khi tầm nhìn ở một số nơi giảm xuống còn khoảng nửa dặm.

Toàn bộ Michigan và phần lớn Minnesota được đặt dưới cảnh báo không khí nguy hiểm. Tại khu vực Chicago, phẩm chất không khí dao động từ “rất không lành mạnh” đến “nguy hiểm.” Người dân mô tả không khí có mùi khét, còn bầu trời tại St. Paul chuyển sang màu vàng bất thường.

Các chuyên gia cảnh báo những hạt cực nhỏ trong khói cháy rừng có thể đi sâu vào phổi, xâm nhập máu và gây ra các vấn đề về tim, phổi cùng nhiều bệnh mãn tính khác. Một nghiên cứu công bố trong năm nay ước tính việc tiếp xúc lâu dài với các hạt nhỏ từ khói cháy rừng góp phần gây trung bình khoảng 24,100 ca tử vong mỗi năm tại 48 tiểu bang lục địa của Mỹ.

Tại New York City, khói tạo thành một lớp mù màu cam vàng, che khuất một phần đường chân trời Manhattan. Thành phố mở các trung tâm tránh nóng, chuyển nhiều sinh hoạt tại trường học và công viên vào trong nhà, đồng thời phân phát hàng chục ngàn khẩu trang tại các trạm giao thông và địa điểm công cộng.

Philadelphia khuyến cáo người dân tránh hoạt động thể lực nặng, ở trong nhà hoặc đeo khẩu trang N95 hay KN95 khi ra ngoài. “Hôm nay không phải ngày để bắt đầu chương trình luyện chạy marathon,” Ủy Viên Y Tế Công Cộng Palak Raval-Nelson nói.

Tình trạng có thể kéo dài nhiều tuần hoặc nhiều tháng vì khói sẽ tiếp tục quay trở lại theo hướng gió cho đến khi các đám cháy được dập tắt. Giới chức Minnesota cho biết một số đám cháy có thể tiếp tục cháy đến mùa thu hoặc cho đến khi tuyết phủ.

Giới chức đóng cửa khu vực hoang dã Boundary Waters dọc biên giới Mỹ – Canada, nơi ước tính có từ 6,000 đến 10,000 người sinh sống. Đến Thứ Tư, nhân viên cứu nạn cho biết đã liên lạc được với khoảng 90% số người. Không Quân Hoàng Gia Canada cũng di tản thành công 11 thiếu niên Minnesota và bốn nhân viên khỏi một công viên tại Ontario. (MPL) [dt]

WASHINGTON, DC (NV) – Tòa Bạch Ốc và các đồng minh quảng bá bài diễn văn vào thời điểm giờ vàng của Tổng Thống Donald Trump hôm Thứ Năm như một chương trình truyền hình không thể bỏ qua, ám chỉ rằng tổng thống sẽ công bố bằng chứng mới về gian lận và can thiệp bầu cử.

Thế nhưng, trong bài diễn văn kéo dài 26 phút từ Phòng East Room, ông Trump phần lớn chỉ nhắc lại những cáo buộc cũ vốn bị bác bỏ rộng rãi từ lâu. Tổng Thống Trump nói hệ thống bầu cử Mỹ có nhiều “điểm yếu,” nhưng không đưa ra bằng chứng cho thấy những điểm yếu đó thực sự bị khai thác, nhật báo Washington Post nhận định hôm Thứ Sáu, 17 Tháng Bảy.

Hàng trăm trang tài liệu liên quan được Tòa Bạch Ốc công bố tối Thứ Năm cũng không chứng minh được cáo buộc bao quát của ông Trump rằng các cuộc bầu cử tại Mỹ “thiếu công bằng và chính xác một cách thảm họa.”

Nhiều cáo buộc cũ không bằng chứng hoặc bị bác bỏ từ trước

Phần lớn bài diễn văn tập trung vào những báo cáo tình báo mà ông Trump nói bị che giấu khỏi công chúng trong nhiệm kỳ đầu. Tuy nhiên, nhiều kết luận trong số đó vốn được công bố từ trước.

Tổng thống cáo buộc một số thành viên trong cộng đồng tình báo Mỹ và những người mà ông gọi là “nhà nước ngầm” tìm cách che giấu bằng chứng cho thấy Trung Quốc can thiệp vào các cuộc bầu cử Mỹ.

Tuy nhiên, hàng trăm trang tài liệu được ông đưa ra hôm Thứ Năm phần lớn chỉ mô tả những thông tin tình báo đã xuất hiện trong hồ sơ công khai, bao gồm việc Bắc Kinh từng xem xét những phương cách gây ảnh hưởng đến chính trị Mỹ theo hướng có lợi cho nước này.

Một báo cáo của Hội Đồng Tình Báo Quốc Gia công bố vào Tháng Ba, 2021, kết luận Trung Quốc không tìm cách tác động đến kết quả cuộc bầu cử năm 2020. Bản đánh giá này được thực hiện dưới quyền ông John Ratcliffe, khi đó là giám đốc Tình Báo Quốc Gia trong chính quyền ông Trump nhiệm kỳ đầu và hiện là giám đốc CIA.

Báo cáo cũng kết luận rằng, ít nhất từ năm 2008, Trung Quốc tiến hành hoạt động thu thập thông tin về cử tri Mỹ, dư luận, các chính đảng, ứng cử viên và những giới chức cao cấp trong chính phủ. Mục tiêu có thể là sử dụng những dữ liệu này để dự đoán kết quả bầu cử.

Tuy nhiên, dữ liệu cử tri Mỹ mà Trung Quốc có được không phải là thông tin mật. Các hồ sơ cử tri thường xuyên được những chuyên gia tư vấn chính trị mua lại và không thể bị sử dụng để thay đổi kết quả bỏ phiếu.

Hai cựu giới chức cao cấp Mỹ cho biết không có bằng chứng cho thấy Bắc Kinh xâm nhập hệ thống của Mỹ.

Tổng Thống Trump còn tuyên bố Bộ Nội An xác định 278,000 người không có quốc tịch nhưng vẫn ghi danh bỏ phiếu trong các cuộc bầu cử liên bang. Tuy nhiên, ông không đưa ra bằng chứng để chứng minh con số này.

Các giới chức cũng không cung cấp chi tiết về phương pháp điều tra được sử dụng để xác định những cử tri đó. Không có bằng chứng cho thấy tình trạng người không có quốc tịch bỏ phiếu từng xảy ra trên quy mô rộng hoặc làm thay đổi kết quả một cuộc bầu cử.

Trung Tâm Chính Sách Lưỡng Đảng cho biết trong nhiều trường hợp, những người bị đưa vào danh sách nghi vấn thực ra là công dân Mỹ nhưng bị xác định sai vì dữ kiện lỗi thời hoặc sai sót hành chánh.

Những cáo buộc của Trump có thể gây căng thẳng ngoại giao với Trung Quốc

Việc tổng thống tập trung cáo buộc Beijing có thể khiến Trung Quốc tức giận, đồng thời làm suy yếu nỗ lực gần đây của Trump nhằm thể hiện mối quan hệ nồng ấm với Chủ Tịch Tập Cận Bình và hạ nhiệt cuộc chiến thương mại giữa hai nước.

Hội Đồng Tình Báo Quốc Gia từng kết luận Trung Quốc quyết định không can thiệp vào cuộc bầu cử năm 2020 vì không muốn bị phát hiện.

Trước bài diễn văn của Trump hôm Thứ Năm, toà đại sứ Trung Quốc tại Washington bác bỏ mọi cáo buộc cho rằng nước này tìm cách tác động đến các cuộc bầu cử Mỹ.

“Trung Quốc chưa bao giờ và sẽ không bao giờ can thiệp vào các cuộc bầu cử tổng thống Mỹ,” phát ngôn viên Liu Chang tuyên bố.

Trump đe dọa các công ty truyền thông không phát bài diễn văn

Những bài diễn văn giờ vàng như Thông Điệp Liên Bang thường được các hệ thống truyền hình lớn phát trực tiếp và thu hút hàng chục triệu khán giả. Tuy nhiên, một số đài, bao gồm ABC và NBC, từ chối ngắt chương trình thường lệ để phát trực tiếp bài diễn văn của Trump.

Các hệ thống truyền hình không giải thích công khai quyết định của họ. Tuy nhiên, các đài thường không muốn dành thời lượng phát sóng cho những mục đích mang tính chính trị công khai.

Quyết định này khiến Trump nổi giận. Ông cáo buộc các đài là “một phần của âm mưu.”

“Họ muốn tiếp tục sự gian lận này, không biết vì lý do gì,” ông Trump nói, đồng thời tuyên bố ABC và NBC nên bị thu hồi giấy phép phát sóng do chính phủ cấp. “Họ muốn tiếp tục. Họ muốn bảo vệ phe cánh tả cực đoan.”

Tổng Thống Trump nhiều lần đề nghị trả đũa các công ty truyền thông có nội dung khiến ông không hài lòng. Chủ Tịch Ủy Ban Truyền Thông Liên Bang Brendan Carr, người được ông Trump bổ nhiệm, cũng đã thực hiện những hành động chưa từng có nhằm thúc đẩy quan điểm của ông chủ Toà Bạch Ốc.

Fox News phát trực tiếp bài diễn văn. Còn CBS ngắt chương trình thường lệ để thực hiện một bản tin đặc biệt, phát một phần bài nói chuyện và giải thích về lịch sử những tuyên bố sai sự thật của Trump.

Bài diễn văn khó giúp Đạo Luật SAVE America tiến xa hơn

Những cáo buộc của ông Trump đề cập đến nhiều luận điểm trọng tâm trong nỗ lực thúc đẩy Đạo Luật SAVE America. Dự luật này sẽ yêu cầu người Mỹ chứng minh quốc tịch khi ghi danh bỏ phiếu và trình giấy căn cước có hình khi đi bầu.

Tổng thống kết thúc bài diễn văn bằng lời kêu gọi Quốc Hội hành động. Tuy nhiên, dự luật vẫn bị đình trệ khi chỉ còn bốn tháng trước cuộc bầu cử có thể giúp đảng Dân Chủ giành quyền kiểm soát một hoặc cả hai viện Quốc Hội.

Đảng Cộng Hòa chỉ nắm đa số sít sao tại Thượng Viện và cần một số phiếu của đảng Dân Chủ để vượt qua thủ tục tranh luận kéo dài nhằm ngăn dự luật được biểu quyết.

Sau bài diễn văn hôm Thứ Năm, các thành viên Đảng Dân Chủ cho biết họ sẽ không thay đổi lập trường. Họ cảnh báo dự luật có thể tước bỏ quyền bỏ phiếu của nhiều công dân Mỹ.

“Đối với Đạo Luật SAVE, các tòa án đã bác bỏ, Quốc Hội đã bác bỏ, ngay cả một số thành viên trong chính đảng của ông cũng bác bỏ. Hãy bỏ đi,” Thượng Nghị Sĩ Chuck Schumer (Dân Chủ – New York), lãnh tụ đối lập Thượng Viện, tuyên bố. “Đạo Luật SAVE sẽ không đi đến đâu cả. Chấm hết.”

Mặc dù bài diễn văn có thể không giúp Trump đạt được mục tiêu lập pháp, các thành viên Đảng Dân Chủ dự đoán nó có thể gieo rắc thêm nghi ngờ và chia rẽ trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ, giữa lúc ông Trump đang đối diện với sự suy giảm nhiệt tình trong khối cử tri Cộng Hòa.

“Tối nay có vẻ là lễ khai mạc chính thức cho chiến dịch của Tổng Thống Trump nhằm can thiệp vào cuộc bầu cử Tháng Mười Một,” Thượng Nghị Sĩ Sheldon Whitehouse (Dân Chủ – Rhode Island) viết trên X. (MPL)

WASHINGTON – Bộ Nội An Mỹ (DHS) tuyên bố chính phủ liên bang sẽ khôi phục quy định siết chặt việc cấp thẻ xanh, cho phép từ chối quyền thường trú nhân đối với những người nhập cư sử dụng các chương trình phúc lợi công cộng như phiếu thực phẩm (food stamp) và bảo hiểm y tế cho người nghèo Medicaid, Reuters loan tin hôm Thứ Năm, 16 Tháng Bảy.

Theo thông báo chính thức từ DHS, sự thay đổi chính sách này bắt đầu có hiệu lực từ ngày 18 Tháng Chín. Đây được xem là một phần trong chiến dịch siết chặt di trú của chính quyền Tổng Thống Donald Trump, với lập trường cho rằng những người nộp đơn xin thẻ xanh không được phép trở thành “gánh nặng công cộng” (public charges) phụ thuộc vào trợ cấp chính phủ.

Quy định này vốn được ban hành lần đầu vào năm 2019 trong nhiệm kỳ đầu tiên của ông Trump, quy định bất kỳ ai nhận phúc lợi của chính phủ trong hơn 12 tháng tính gộp trong bất kỳ khoảng thời gian 3 năm nào, đều bị xem là gánh nặng công cộng. Đến năm 2022, chính quyền Tổng Thống Joe Biden bãi bỏ định nghĩa rộng này nhằm thu hẹp các căn cứ từ chối thẻ xanh. Việc tái lập quy định cũ vào năm 2026 đánh dấu một bước đảo ngược chính sách lớn.

Trên mạng xã hội X, Sở Di Trú (USCIS) nhấn mạnh rằng quy định mới làm rõ mục tiêu cốt lõi: “Người ngoại quốc tại Mỹ phải tự lực cánh sinh và không phụ thuộc vào các phúc lợi chính phủ được tài trợ bởi tiền thuế của người dân.”

Quyết định khôi phục này ngay lập tức tạo ra những nghi vấn lớn về “vùng xám” pháp lý, nơi quyền lợi hợp pháp của những đứa trẻ là công dân Mỹ bị xung đột trực tiếp với tình trạng di trú của cha mẹ.

– Trường hợp di dân bất hợp pháp: Về mặt luật pháp liên bang, người nhập cư không có giấy tờ hoàn toàn không đủ điều kiện để nhận các khoản trợ cấp xã hội (như phiếu thực phẩm hay tiền mặt). Họ chỉ có thể tiếp cận y tế cấp cứu khẩn cấp khi bị đe doạ tính mạng. Tuy nhiên, nếu họ sinh con tại Mỹ, đứa trẻ ra đời nghiễm nhiên trở thành công dân Mỹ theo Hiến Pháp và hoàn toàn đủ điều kiện nhận trợ cấp y tế, dinh dưỡng.

– Trường hợp di dân hợp pháp (Đoàn tụ gia đình & Tị nạn): Đối với diện tị nạn (asylees/refugees), luật pháp Mỹ có điều khoản miễn trừ đặc biệt; họ không bị áp dụng quy định “Gánh nặng công cộng” khi điều chỉnh trạng thái cư trú. Ngược lại, đối với diện bảo lãnh đoàn tụ gia đình, người bảo lãnh phải ký cam kết bảo trợ tài chính (Affidavit of Support). Nếu gia đình này sinh con tại Mỹ và xin phúc lợi cho con, về mặt lý thuyết thuần túy, phúc lợi của đứa trẻ (là công dân) không bị tính vào hồ sơ của cha mẹ.

Hệ quả nguy hiểm nhất không nằm ở câu chữ của luật mà nằm ở sự mập mờ trong cơ chế thực thi của chính quyền Trump qua quy chế “Đánh giá tổng thể hoàn cảnh” (Totality of Circumstances).

Quy định mới trao quyền tùy nghi quá lớn cho các nhân viên di trú để suy đoán xem một gia đình có nguy cơ phụ thuộc vào trợ cấp trong tương lai hay không dựa trên thu nhập, số lượng người phụ thuộc và sức khỏe. Sự mập mờ này tạo ra một “hiệu ứng lạnh nhạt” (chilling effect).

Hàng triệu cha mẹ di dân, bao gồm cả những người cư trú hợp pháp lẫn bất hợp pháp, vì lo sợ rủi ro bị từ chối thẻ xanh đã chủ động rút con cái mình (vốn là những công dân Mỹ hợp pháp) ra khỏi các chương trình khám chữa bệnh và hỗ trợ dinh dưỡng cơ bản. 

Giới chỉ trích cáo buộc chính quyền đang cố tình khai thác tâm lý sợ hãi và sự mập mờ này như một công cụ vô hình nhằm loại bỏ những người nhập cư có thu nhập thấp, khiến những đứa trẻ là công dân Mỹ vô tình trở thành những người phải chịu hậu quả nặng nề nhất. (MPL) [dt]