RIVERSIDE, California (NV) – Chánh án liên bang cáo buộc chính quyền Tổng Thống Donald Trump “khủng bố” người nhập cư và vi phạm luật pháp khi cố trục xuất hàng triệu người đang sống ở Mỹ bất hợp pháp, theo AP hôm Thứ Năm, 19 Tháng Hai.
Nêu ra vụ hai công dân Mỹ, bà Renee Good và ông Alex Pretti, bị đặc vụ di trú bắn chết ở Minnesota hồi Tháng Giêng, bà Sunshine Sykes, chánh án liên bang ở Riverside, California, nhấn mạnh Tòa Bạch Ốc còn “mở rộng gây bạo lực đối với công dân của chính mình.”
Cư dân quay phim đặc vụ ICE ở Minneapolis, Minnesota, hôm 5 Tháng Hai. (Hình: Stephen Maturen/Getty Images)
“Không thể xem riêng lẻ những mối đe dọa do nhánh hành pháp gây ra,” bà Sykes, chánh án do cựu Tổng Thống Joe Biden bổ nhiệm, cho hay trong phán quyết đầy gay gắt cuối hôm Thứ Tư.
Bà Sykes lưu ý chính quyền Tổng Thống Trump vi phạm phán quyết bà đưa ra hồi Tháng Mười Hai, theo đó, không cho nhiều người nhập cư bị bắt có cơ hội được thả ra là bất hợp pháp. Bà ra lệnh Bộ Nội An (DHS) thông báo cho những người đó biết họ có quyền nộp tiền thế chân tại ngoại và cho họ dùng điện thoại gọi luật sư trong vòng một tiếng sau khi bị bắt.
Bà cũng bác bỏ phán quyết mà tòa di trú đưa ra Tháng Chín năm ngoái và được chính quyền ông Trump viện dẫn để tiếp tục chính sách giam giữ bắt buộc.
Hôm Thứ Năm, Tòa Bạch Ốc chuyển thư của AP yêu cầu nhận xét về phán quyết này qua DHS. DHS ra tuyên bố cho hay Tối Cao Pháp Viện từng “liên tục gạt bỏ” tòa cấp dưới về vấn đề giam giữ bắt buộc.
“ICE (Cảnh Sát Di Trú) có luật pháp và sự thật đứng về phía họ, và họ tuân thủ tất cả phán quyết của tòa tới khi tòa cấp cao nhất nước này bác bỏ những phán quyết đó,” DHS cho biết.
Thời những chính quyền trước, nhìn chung, người không có hồ sơ phạm tội có quyền xin nộp tiền thế chân tại ngoại trong lúc trường hợp của họ đi qua hệ thống tòa di trú, trừ khi họ bị chặn ở biên giới. Chính quyền Tổng Thống Trump hủy bỏ cách làm đó.
Vì không còn được xin nộp tiền thế chân tại ngoại, hàng ngàn người nhập cư nộp đơn lên tòa liên bang xin được thả ra. Từ khi ông Trump nhậm chức nhiệm kỳ thứ nhì hồi Tháng Giêng năm ngoái tới nay, tòa liên bang nhận được hơn 20,000 đơn như vậy, theo hồ sơ được AP phân tích.
Các chánh án chấp thuận nhiều đơn trong số đó, nhưng rồi họ thấy chính quyền Tổng Thống Trump vi phạm lệnh thả những người đó.
Trong phán quyết hôm Thứ Tư, bà Sykes cho hay không cho người nhập cư cơ hội được xét xử đúng thủ tục sẽ “làm hại gia đình họ, cộng đồng, và kết cấu của chính đất nước này.”
Bà cũng chỉ trích việc chính quyền Tổng Thống Trump tuyên bố chiến dịch bố ráp người nhập cư của họ là nhằm loại bỏ những tội phạm xấu xa nhất. Bà lưu ý phần lớn người bị bắt không phải là tội phạm như vậy.
“Thời gian qua, người Mỹ rất lo ngại về những việc làm bất hợp pháp, vô cớ của nhánh hành pháp,” bà Sykes viết. “Ngoài việc khủng bố người không phải công dân Mỹ, nhánh hành pháp còn mở rộng gây bạo lực đối với chính công dân của mình, sát hại hai công dân Mỹ – bà Renee Good và ông Alex Pretti ở Minnesota.” (Th.Long) [kn]
SACRAMENTO, California (NV) – Ba tiểu bang gồm California, Colorado và Washington kiện chính quyền Tổng Thống Donald Trump nhằm buộc phải chi trả những khoản tiền trợ cấp đã được Quốc Hội chuẩn thuận cho các dự án năng lượng sạch, văn phòng bộ trưởng Tư Pháp California loan báo hôm Thứ Tư, 18 Tháng Hai, theo Reuters.
Chính quyền Tổng Thống Trump hủy bỏ một số khoản tiền trợ cấp đã được Quốc Hội chuẩn thuận theo những đạo luật liên quan tới môi trường, như Đạo Luật Giảm Lạm Phát. Điều này phản ảnh chính quyền ông Trump cố gắng ngăn chặn hỗ trợ nguồn điện gió, mặt trời và năng lượng sạch khác trong lúc ưu tiên gia tăng sản xuất dầu mỏ.
Trang trại năng lượng gió Altamont Pass ở Livermore, California. (Hình minh họa: Justin Sullivan/Getty Images)
Thời gian qua, nhiều tiểu bang, gồm California, gây trở ngại cho một loạt chính sách của chính quyền Tổng Thống Trump bằng cách nộp hàng chục đơn kiện.
Hôm Thứ Ba, ông Rob Bonta, bộ trưởng Tư Pháp California, cho Reuters biết kế hoạch kiện chính quyền Tổng Thống Trump về những điều thay đổi trong chính sách chích ngừa và kế hoạch kiện chính quyền vì đã hủy một kết luận của Cơ Quan Bảo Vệ Môi Trường (EPA) vốn rất quan trọng cho luật lệ liên quan tới tình trạng biến đổi khí hậu.
Đơn kiện nêu trên nhằm phản đối việc California bị mất $1.2 tỷ tiền liên bang trợ cấp cho Liên Minh Hệ Thống Năng Lượng Hydrogen Sạch Có Thể Tái Tạo (ARCHES), theo ông Bonta. Dự án này có mục đích thay nhiên liệu hóa thạch bằng hydrogen cho công ty cung cấp năng lượng, xe công cộng, xe vận tải và cảng.
Cơ quan liên bang phải thi hành luật pháp, người đại diện California tuyên bố.
“Đơn giản như chuyện Quốc Hội nắm quyền chi tiêu, không phải nhánh hành pháp, mà Quốc Hội đã chuẩn thuận tiền trợ cấp này,” ông Bonta cho hay hôm Thứ Ba. (Th.Long) [kn]
ORANGE COUNTY, California (NV) – Thêm một nữ công tố viên mới thắng kiện mấy triệu đô la trong vụ kiện Chánh Biện Lý Todd Spitzer của Orange County trả đũa sau khi bà báo cáo bị quấy rối tình dục.
Theo báo mạng Voice of OC hôm Thứ Ba, 17 Tháng Hai, Biện Lý Cuộc Orange County (OCDA) phải bồi thường cho hai phụ nữ khác từng làm việc cho cơ quan này tổng cộng $1.3 triệu vì họ từng tố cáo bị ông Spitzer trả đũa.
Chánh Biện Lý Todd Spitzer. (Hình: Julie Leopo/Voice of OC)
Không chỉ vậy, hệ thống công lý Orange County còn phải đối mặt với bốn vụ kiện quấy rối trong chỗ làm, và có thể sẽ được đưa ra trước công chúng trong năm nay.
Nữ công tố viên mới thắng kiện là bà Bethel Cope-Vega. Bồi thẩm đoàn đưa ra quyết định hôm Thứ Ba, bồi thường cho bà $3.5 triệu. Những luật sư đại diện cho bà Cope-Vega đang chỉ trích Hội Đồng Giám Sát Orange County (HĐGS) vì không bảo vệ phụ nữ làm việc cho OCDA.
Bà là nữ công tố viên thứ hai của Orange County trình bày điều đó trước công chúng, theo sau những tố cáo của công tố viên Tracy Miller. Vào Tháng Sáu năm ngoái, bà Miller được bồi thường $3 triệu sau khi bồi thẩm đoàn phát hiện ông Spitzer trả đũa bà vì bà giúp đỡ nhiều phụ nữ khác báo cáo bị quấy rối tình dục.
Trong đơn kiện, các luật sư của bà Cope-Vega viết: “Việc HĐGS không hành động đưa ra một thông điệp cho nguyên đơn và nhiều nhân viên của quận hạt, cùng nhiều cư dân Orange County là sự quấy rối, kỳ thị, và trả đũa được chấp nhận khi có liên quan đến những người có thế lực chính trị.”
Trong một thông cáo do phát ngôn viên của mình đưa ra, ông Spitzer cho rằng sai lầm trong vụ kiện hoàn toàn nằm trong tay của cố vấn pháp lý quận hạt. Ông còn cho biết OCDA “luôn hỗ trợ nạn nhân của quấy rối tình dục và quyền lợi kiện với việc họ được bồi thường.”
Phát ngôn viên Kimberly Edds của OCDA cho hay phán quyết “nói về sự quấy rối của một cựu phụ tá chánh biện lý, và cũng lên án hành động của cố vấn pháp lý.”
“Ông ấy thuê một điều tra viên bên ngoài, và người đó đe dọa đuổi việc nhân viên nếu họ không chịu hợp tác điều tra, còn hứa sẽ cho họ ẩn danh. Sau đó, cố vấn pháp lý công khai phỉ báng nạn nhân bằng cách gọi hồ sơ bảo mật là một hồ sơ công cộng, không bảo vệ danh tánh của họ rồi đưa hồ sơ đó cho truyền thông. Chúng tôi hoàn toàn không ngạc nhiên vì phán quyết và số tiền bồi thường vì cố vấn pháp lý đã phản bội niềm tin của những phụ nữ trong vụ kiện,” bà Edds viết.
Những luật sư đại diện cho bà Cope-Vega còn chỉ trích Orange County vì đưa ra báo cáo về những lời tố cáo ông Gary LoGalbo trong năm 2021 mà không hề che giấu bất cứ thông tin nhạy cảm nào. Ông LoGalbo là phụ tá chánh biện lý bị tám phụ nữ trong OCDA tố cáo quấy rối tình dục. Ông là một trong những nhân viên cấp cao nhất của OCDA và còn là phù rể chính trong đám cưới của ông Spitzer.
Ông Spitzer cho biết ông không phải là người quyết định đưa ra báo cáo không che giấu thông tin nhạy cảm, mà là ông Leon Page, cố vấn pháp lý Orange County. Ông Page không trả lời câu hỏi về vụ kiện này.
Tuy vậy, trong đơn kiện, bà Cope-Vega nêu tên ông Spitzer và những nhân viên cấp cao khác là nhưng người đứng sau những hành vi trả đũa bà.
“Sau những tố cáo liên quan đến ông LoGalbo từ những phụ nữ trong OCDA, ông Spitzer và một số người đàn ông khác trong ban lãnh đạo OCDA làm ngơ nguyên đơn và một số nạn nhân khác,” luật sư của bà Cope-Vega viết.
Họ cho biết thêm là ông Spitzer còn tố cáo các nạn nhân của ông LoGalbo là “không trung thực” và muốn trừng phạt một người. Ông Spitzer bị tố đưa ra những đòn trừng phạt và khinh thường nỗ lực của những nhân viên hợp tác trong cuộc điều tra.
Theo họ, ông từng nói: “Quý vị nhớ mang theo những thông tin về tôi có thể được đưa vào báo cáo.”
Lời nói đó từng xuất hiện trong báo cáo được sử dụng trong vụ kiện của bà Miller, và bà từng thắng kiện thêm $1.54 triệu tiền luật sư phí.
Sau khi thắng kiện, bà Miller nói tại một cuộc họp báo: “Cư dân cần được đối xử đàng hoàng hơn là cách HĐGS bỏ ra hàng triệu đô la để bảo vệ chánh biện lý thối nát này. Các lãnh đạo quận hạt phải bắt ông ta chịu trách nhiệm.”
Bà Cope-Vega là công tố viên mới thắng kiện Orange County, và bà từng được Hiệp Hội Công Tố Viên California bình chọn là công tố viên xuất sắc nhất năm 2025.
Ông Spitzer còn khen ngợi bà trên mạng xã hội X (Twitter) trong một thông điệp đăng hồi Tháng Ba năm ngoái: “Là công tố viên duy nhất của quận hạt phụ trách truy tố bạo hành trẻ em, bà Cope-Vega là một nhà hoạt động không hề sợ hãi, tìm công lý và bảo vệ trẻ em bằng lòng thương và không ngừng nghỉ trong việc đưa những người làm hại các em ra trước công lý. Việc làm của bà tại các phiên tòa cứu được không biết bao nhiêu trẻ em khỏi những kẻ bạo hành.”
Khi nhắc đến những vụ quấy rối tình dục trong OCDA, một người luôn có tên trong những vụ kiện là ông Gary LoGalbo. Luật sư của bà Cope-Vega cho biết ông từng nói là mơ về bà và còn thấy bà trần truồng trong giấc mơ.
Cũng theo các luật sư, mỗi khi bà đóng cửa văn phòng, ông đều mở cửa bước vào, và còn nói hy vọng bước vào khi bà đang cởi quần áo. Đến khuya, ông gọi điện thoại cho bà Cope-Vega, hỏi bà đang mặc gì và bà đang ở đâu trong nhà.
Một cuộc điều tra nhân sự xảy ra và những phụ nữ được ủng hộ khi họ tố cáo ông LoGalbo, nhưng sau đó có nhiều vụ kiện cho biết ông Spitzer và những nhân viên thân cận trả đũa họ.
Tuy ông Spitzer không được nêu đích danh là bị cáo trong vụ kiện của bà Cope-Vega, nhưng bồi thẩm đoàn cho biết Orange County không bảo vệ được phụ nữ trong OCDA. Các lãnh đạo quận hạt đã làm việc riêng với ông Spitzer về những vụ kiện, còn sa thải ban nhân sự của OCDA và để cho văn phòng của quận hạt phụ trách nhân sự, nhưng hiện nay vẫn chưa có thảo luận gì trước công chúng về cách hành xử của ông.
Vụ kiện của bà Miller và bà Cope-Vega là hai vụ kiện ông Spitzer đầu tiên được bồi thẩm đoàn xem xét, nhưng một số vụ kiện khác được giải quyết ngoài tòa án.
Các giám sát viên từng bồi thường $2 triệu cho ông Damon Tucker, một cựu điều tra viên từng tố cáo ông Spitzer sa thải mình sau khi bắt đầu điều tra vị chánh biện lý, và trong đơn kiện cho rằng ông Spitzer có thể có liên quan đến các tội như rửa tiền và hối lộ.
Luật sư của ông Tucker từng đòi bồi thường $1.2 triệu. Ban đầu, HĐGS ban đầu không chịu, nhưng cuối cùng bồi thường $2 triệu cho ông chỉ vài ngày trước khi ra tòa.
Tổng cộng, trong hai năm vừa qua, Orange County đã bỏ ra hơn $11 triệu để bảo vệ cách hành xử của ông Spitzer. (TL) [đ.d.]
SEOUL, Nam Hàn (NV) – Ông Yoon Suk Yeol, cựu tổng thống Nam Hàn, bị kết án tù chung thân hôm Thứ Năm, 19 Tháng Hai, vì chủ mưu nổi loạn trong vụ ban bố thiết quân luật cách đây hơn một năm, theo BBC.
Ông Yoon âm mưu lật đổ Hiến Pháp bằng cách điều quân đội tới phong tỏa Quốc Hội Nam Hàn và ra lệnh bắt giữ một loạt chính khách hồi Tháng Mười Hai, 2024, tòa án ở Seoul phán quyết. Những việc ông làm phá hoại căn bản nền dân chủ Nam Hàn và xứng đáng bị trừng trị nghiêm khắc, Chánh Án Ji Gwi Yeon tuyên bố tại tòa.
Người biểu tình cầm bảng có hình ông Yoon Suk Yeol và chữ “án tử hình” gần tòa Seoul Central District Court ở Seoul, Nam Hàn, hôm Thứ Năm, 19 Tháng Hai. (Hình: Jung Yeon Je/AFP via Getty Images)
Trước đó, phía công tố đề nghị tử hình ông Yoon.
Mặc dù chỉ kéo dài vài tiếng, lệnh thiết quân luật của ông Yoon làm Nam Hàn bị chia rẽ hơn bao giờ hết, và tình trạng chia rẽ sâu sắc đó thể hiện rõ tại phiên tòa kết án hôm Thứ Năm.
Nhiều tiếng trước khi phiên tòa bắt đầu, đông đảo ủng hộ viên của ông Yoon tụ tập bên ngoài tòa án, cầm biểu ngữ ghi “Ông Yoon, lần nữa.” Nhiều người bật khóc sau khi tòa tuyên án.
Trong khi đó, người phản đối ông Yoon cũng có mặt, kêu gọi tử hình ông.
Bản thân ông Yoon không bày tỏ cảm xúc gì lúc bị kết án. Luật sư của ông nghi bản án này không dựa trên bằng chứng và cáo buộc chánh án làm theo “kịch bản soạn sẵn.”
Chỉ cần một trong hai bên kháng án, vụ này sẽ được đưa lên Tối Cao Pháp Viện Nam Hàn, nghĩa là có thể mất nhiều tháng bản án này mới chính thức.
Ngày 3 Tháng Mười Hai, 2024, ông Yoon gây chấn động cả Nam Hàn khi ban bố thiết quân luật trên truyền hình trực tiếp.
Ông cho hay mục đích là bảo vệ Nam Hàn khỏi lực lượng “chống nhà nước” có cảm tình với Bắc Hàn. Nhưng chẳng bao lâu sau, càng lúc càng rõ ông ban bố thiết quân luật do những chuyện rắc rối trong nước: Phe đối lập nắm thế đa số ở Quốc Hội biến ông thành “tổng thống vịt què” (sắp mãn nhiệm, quyền lực giảm), trong khi phu nhân của ông, bà Kim Keon Hee, bị cáo buộc tham nhũng.
Chỉ sau vài tiếng, ông rút lại lệnh thiết quân luật, sau khi các nhà lập pháp xông vào Quốc Hội để hủy lệnh này. Suốt mấy tháng sau, Nam Hàn chìm vào rối loạn chính trị, ông Yoon bị truất phế và bị truy tố cùng với hàng loạt giới chức hàng đầu của ông.
Ông Lee Sang Min, cựu bộ trưởng Nội Vụ; ông Roh Sang Won, cựu chỉ huy tình báo; và ông Cho Ji Ho, cựu cảnh sát trưởng Cảnh Sát Quốc Gia Nam Hàn, nằm trong số những giới chức khác bị bỏ tù vì điều mà các chánh án gọi là “nổi loạn từ trên nóc.” (Th.Long) [kn]
WASHINGTON, DC (NV) – Tổng Thống Donald Trump hôm Thứ Năm, 19 Tháng Hai, tỏ ý sẽ quyết định tấn công Iran hay không trong vòng 10 ngày tới, theo CNN.
“Có thể chúng tôi phải đưa chuyện này đi thêm bước nữa, hoặc có thể không. Có thể chúng tôi sẽ đạt thỏa thuận,” ông Trump tuyên bố tại cuộc họp lần đầu của Hội Đồng Hòa Bình do ông thành lập ở Washington, DC. “Có lẽ trong 10 ngày tới, quý vị sẽ biết, nhưng cuộc họp hôm nay là bằng chứng rằng có sự lãnh đạo kiên quyết, chẳng có việc gì không làm được.”
Chiến hạm Mỹ chạy trên biển Ả Rập hôm 6 Tháng Hai. (Hình: Mass Communication Specialist 1st Class Jesse Monford/U.S. Navy via Getty Images)
Những giới chức này cho hay việc thảo luận đang diễn ra và liên tục thay đổi, vì Tòa Bạch Ốc đang cân nhắc rủi ro giữa việc tấn công với hậu quả chính trị và quân sự nếu không tấn công.
Hôm Thứ Năm, Tổng Thống Trump một lần nữa kêu gọi Iran đạt thỏa thuận. Ông đe dọa nếu không, “sẽ có chuyện xấu.”
“Bây giờ là lúc Iran phải cùng chúng tôi đi con đường sẽ hoàn tất những gì chúng tôi đang làm. Và nếu họ tham gia với chúng tôi thì tốt. Nếu họ không tham gia với chúng tôi thì cũng tốt, nhưng con đường đó sẽ rất khác. Họ không được quyền tiếp tục đe dọa sự ổn định của toàn bộ khu vực đó, và họ phải đạt thỏa thuận,” ông Trump nói. “Nếu điều đó không xảy ra, sẽ có chuyện xấu.” (Th.Long) [kn]
LONDON, Anh (NV) – Ông Andrew Mountbatten-Windsor, cựu Hoàng Tử Andrew, bị cảnh sát bắt giữ hôm Thứ Năm, 19 Tháng Hai, vì tội “lạm dụng chức vụ” liên quan tới ông Jeffrey Epstein, tội phạm tình dục người Mỹ đã qua đời, theo CBS News và NPR.
Tối cùng ngày, ông Mountbatten-Windsor được thả ra và tiếp tục bị điều tra.
Ông Andrew Mountbatten-Windsor, lúc còn làm Hoàng Tử Andrew của Anh. (Hình: Toby Melville-WPA Pool/Getty Images)
Ông Mountbatten-Windsor bị bắt đúng ngày sinh nhật 66 tuổi và sau khoảng hai tuần một tổ chức chống Hoàng Gia Anh kêu gọi điều tra tài liệu cho thấy ông chia sẻ tin mật của chính phủ với ông Epstein lúc đang làm đặc sứ thương mại Anh.
Sáng Thứ Năm, Cảnh Sát Thames Valley xác nhận họ bắt giữ “một ông độ tuổi sáu mươi, cư dân Norfolk, vì nghi lạm dụng chức vụ,” và cho hay họ đang khám xét hai căn nhà ở Berkshire và Norfolk.
Người ta thấy sáu chiếc xe cảnh sát tại Wood Farm, nơi ông Mountbatten-Windsor sinh sống trong khu đất Sandringham của Vua Charles, và sau đó tại Royal Lodge, dinh thự cũ của ông trong khu đất Windsor, theo Reuters. Ở Anh, tội lạm dụng chức vụ có thể lánh án tù chung thân.
Vua Charles III, anh của ông Mountbatten-Windsor, ra tuyên bố cho biết ông “hết sức lo ngại” về thông tin này và khẳng định “luật pháp phải được thi hành.” Vua Charles tuyên bố Hoàng Gia Anh sẽ “tiếp tục làm tròn bổn phận phục vụ của chúng tôi.”
Ông Keir Starmer, thủ tướng Anh, cũng nói giống như Vua Charles. Trả lời phỏng vấn của BBC, ông Starmer nhấn mạnh, “không ai được đứng trên luật pháp.” Trước đó, Cung Điện Buckingham cam kết hợp tác với cảnh sát nếu được cảnh sát hỏi về ông Mountbatten-Windsor.
Ông Mountbatten-Windsor bị bắt giữa lúc ngày càng bị chú ý về mối quan hệ với ông Epstein. Tháng Mười năm ngoái, ông bị Vua Charles tước hết danh hiệu Hoàng Gia sau khi một phụ nữ người Mỹ, bà Virginia Giuffre, tố cáo bị ông Epstein đưa tới London để quan hệ tình dục với ông Mountbatten-Windsor năm 2001, năm bà 17 tuổi.
Bà Giuffre cho biết bà bị ép buộc quan hệ tình dục với ông Mountbatten-Windsor thêm hai lần nữa từ năm 2001 tới 2002 – một lần ở New York và một lần trên hòn đảo riêng của ông Epstein ở vùng Caribbean. Bà Giuffre tự tử hồi Tháng Tư năm ngoái, năm bà 41 tuổi, gia đình bà cho hay.
Tới nay, ông Mountbatten-Windsor vẫn phủ nhận mọi hành vi sai trái.
Theo hồ sơ Epstein được Bộ Tư Pháp Mỹ công bố hôm 30 Tháng Giêng, ông Mountbatten-Windsor có lẽ chuyển những bản phúc trình mật về những lần ông thăm Singapore, Hồng Kông và Việt Nam, bao gồm chi tiết đầu tư, cho ông Epstein năm 2010.
Trong lần liên lạc khác bằng email, ông gửi cho ông Epstein bản phúc trình mật về cơ hội đầu tư ở miền Nam Afghanistan, để nhờ ông Epstein “nhận xét, đánh giá hoặc cho ý kiến.” (Th.Long) [kn]
LISBON, Bồ Đào Nha (NV) – Lượt đi loạt trận play-off Champions League nổi cộm nhất lại là những gây hấn, tranh cãi và tố cáo nhau trong trận Benfica-Real Madrid sau bàn thắng duy nhất của Vinicius và động tác ăn mừng phản cảm, theo Daily Mail ngày 19 Tháng Hai.
Những hiềm khích từ cuộc đối đầu giữa Benfica và Real Madrid từ vòng đấu phân hạng khiến cái nóng ở sân Da Luz, sân nhà của Benfica được nung thêm bởi từng tình huống, từng hành động của các cầu thủ hai đội.
Vinicius, ghi bàn thắng duy nhất của trận đấu và là tâm điểm của sự việc nổi bật nhất lượt đi play-off Champions League xuất phát từ kiểu ăn mừng bàn thắng phản cảm. (Hình: Angel Martinez/Getty Images)
Phút 50, khi Vinicius lập siêu phẩm bằng cú cứa lòng đưa quả bóng lượn vào góc cao của Benfica làm chết lặng những cổ động viên đội chủ nhà Benfica. Tuy nhiên các cổ động viên Benfica không tức vì bàn thua mà tức bởi cách ăn mừng bàn thắng rất phản cảm của Vinicius.
Ghi bàn xong chạy đến cột cờ góc, Vinicius nhảy múa ăn mừng theo kiểu chọc tức tất cả những người Bồ Đào Nha có mặt trên sân. Anh nhảy nhót, dùng phần thân dưới hảy lên đám đông với nụ cười thỏa mãn.
Không chỉ là cơn mưa vật lạ ném xuống mà sau đó còn là những chỉ trích từ khán giả lẫn cầu thủ Benfica. Điều mà phía Real Madrid tố rằng Vinicius bị lời lẽ phân biệt chủng tộc trong khi phía chủ nhà thì đưa ra bằng chứng đó là sự vu khống…
Phía câu lạc bộ Benfica sau đó còn đưa ra bằng chứng từ video cho thấy với khoảng cách từ chỗ các cầu thủ Real Madrid cho rằng cầu thủ của mình nhận lời lẽ phân biệt chủng tộc thì không thể nghe được vì rất xa huống hồ là khẳng định như bị hét bên tai.
Vụ việc kéo đến tận thời điểm Benfica chuẩn bị giao bóng sau bàn thua và Vinicius tranh luận với cầu thủ Gianluca Prestianni của đội chủ nhà rồi tiếp đến là Vinicius chạy đến méc trọng tài Francois Letexier. Trận đấu phải tạm dừng 10 phút để trọng tài xử lý vụ việc nhưng hậu trận đấu vẫn là những tố cáo qua lại và thù hằn được viết cả lên mạng xã hội.
Vinicius viết trên Instagram: “Những kẻ phân biệt chủng tộc là lũ hèn nhát. Họ phải che miệng để thể hiện sự yếu đuối.”
Huấn luyện viên Alvaro Arbeloa của Real Madrid thì khẳng định Real Madrid sẵn sàng rời sân nếu Vinicius không tiếp tục thi đấu vì lời lẽ phân biệt chủng tộc.
Cứ thế cầu thủ và huấn luyện viên hai bên cứ công kích nhau qua nhiều kênh, nhiều phương tiện thông tin và cả những cựu cầu thủ, những bình luận viên cùng tham gia vào.
Vinicius (7) tố cáo Prestianni (áo đỏ) che miệng dùng lời lẽ phân biệt chủng tộc và tranh cãi giữa hai đội cùng các huấn luyện viên từ đây cứ kéo dài không dứt. (Hình: Patricia De Melo Mmoreira/AFP via Getty Images)
Hậu vệ người Anh khoác áo Real Madrid, Arnold gọi sự việc là “nỗi ô nhục của bóng đá,” trong khi đồng đội người Pháp, Tchouameni thì thẳng thừng: “Vinicius bị đối thủ gọi là ‘con khỉ,’ chúng tôi còn nghe nhiều lời lẽ rất tệ nhưng không ai mang máy ghi âm khi đá bóng cả.”
Thậm chí là Liên Đoàn Bóng Đá Brazil cũng ra thông cáo ủng hộ cầu thủ người Brazil, Vinicius qua thông điệp: “Phân biệt chủng tộc là tội ác và không thể tồn tại trong bóng đá hay bất kỳ đâu.”
Sự việc rõ ràng đã đi quá xa một trận bóng giữa hai đối thủ kình địch và nhiều va đập với nhau.
Nhà cầm quân của Benfica vốn từng là huấn luyện viên trước đây của Real Madrid, ông Mourinho lên tiếng: “Vinicius nói một điều, Prestianni thì nói điều khác. Tôi không ủng hộ Prestianni 100%, nhưng tôi cũng không thể khẳng định những gì Vinicius tố cáo là sự thật. Với tôi qua sự việc trên chỉ đưa ra lời khuyên đến Vinicius là nên ăn mừng bàn thắng theo cách khác thay vì khiêu khích 60,000 khán giả trên sân.” (Yến Nhi) [kn]
KINSHASA, Congo (NV) – Trận quyền anh giữa Mike Tyson với Floyd Mayweather được xác định sẽ diễn ra vào ngày 25 Tháng Tư tại Congo được “định giá” là trận đấu thương mại của hai huyền thoại có tổng số tuổi là 108. Theo Ring Magazine ngày 17 Tháng Hai.
Giới quyền anh thắc mắc vì sao không phải là sàn đấu Las Vegas sôi động quen thuộc hay ở đất nước Saudi Arabia của các đại gia dầu mỏ mà lại đưa đến Kinshasa, Congo?
Theo giải thích của những nhà tổ chức thì võ đài tại Kinshasa, Congo, từng đi vào lịch sử quyền anh khi đăng cai trận “Rumble in the Jungle” năm 1974 giữa huyền thoại Muhammad Ali và George Foreman. Một trong những trận đấu mang tính biểu tượng của làng quyền anh thế giới. Vì thế tổ chức cho hai huyền thoại tại một sàn đấu huyền thoại sẽ vang xa khi tái hiện hào quang quá khứ.
Võ sĩ huyền thoại, đến Tháng Sáu này bước sang tuổi 60, Mike Tyson cho biết: “Đây là trận đấu mà cả thế giới lẫn tôi đều không nghĩ sẽ xảy ra. Quyền anh đang thực sự bước vào kỷ nguyên khó lường, và màn so tài này cũng thế.”
Floyd Mayweather lại dùng hai từ “di sản” để nhắc đến trận đấu tại võ đài từng được xem là di sản của quyền anh thế giới: “Tôi đã thi đấu 30 năm và suốt thời gian đấy chưa có đối thủ nào làm hoen ố di sản của mình. Nay tôi muốn thượng đài ở một sàn đấu cùng một trận đấu mang tính biểu tượng.”
Tên tuổi của hai huyền thoại trong làng quyền anh sẽ thượng đài vào Tháng Tư này quá lớn dù cả hai võ sĩ đã giải nghệ từ lâu. Tuy nhiên những nhà tổ chức lại “đánh” vào yếu tố “di sản” cùng tiếng vang của hai cựu võ sĩ có sức hút lớn với người hâm mộ.
Tuy nhiên, những người tôn trọng yếu tố chuyên môn và thích một võ đài quyền anh thực thụ thay cho kiểu các trận trình diễn để nhận về những số tiền khổng lồ lại phản ứng mạnh.
Cựu vô địch UFC, Daniel Cormier chỉ trích: “Trận đấu trên của hai võ sĩ huyền thoại chắc chắn sẽ giúp họ kiếm được khoản tiền khổng lồ. Tuy nhiên, với tổng số tuổi của cả hai lên đến 108 tuổi thì bản chất đấu thật của quyền anh lại chuyển sang đấu trình diễn. Câu hỏi lớn nhất của tôi là làm sao để các võ sĩ đã giải nghệ này ‘giải thích’ bằng hành động với công chúng? Nó sẽ không phải là một trận đấu thực sự mà chỉ là một trận trình diễn.”
Nhưng những nhà tổ chức lại cứ đề cập đến tiếng vang và thành tích của các võ sĩ đã đi vào lịch sử. Cụ thể là cái tên Mayweather được xem là hiện thân cho sự hoàn hảo trong kỷ nguyên quyền anh hiện đại. Võ sĩ “độc cô cầu bại” người Mỹ sở hữu thành tích chuyên nghiệp 50-0 với 27 trận thắng knock-out ở các hạng đấu.
Hay Mike Tyson vẫn đang giữ kỷ lục là võ sĩ quyền anh hạng nặng trẻ nhất lịch sử vô địch thế giới với đai WBC khi 20 tuổi.
Mike Tyson tuy sắp sang tuổi 60 nhưng vẫn là “cỗ máy kiếm tiền.” Còn Mayweather đã chính thức rút khỏi quyền anh đỉnh cao từ năm 2017 nhưng lại là “ông hoàng phòng vé” khi liên tục xuất hiện trong các trận trình diễn mang tính thương mại.
Nói như những người chống đối những trận trình diễn dành cho các võ sĩ lão tướng thì: “Tiền có thể mua được tất cả, kể cả đưa những ‘ông già huyền thoại’ lên sàn đấu giải trí.” (Yến Nhi) [kn]
WASHINGTON, DC (NV) – Bà Muriel Bowser, thị trưởng Washington, DC, hôm Thứ Tư, 18 Tháng Hai, ban bố tình trạng khẩn cấp và kêu gọi Tổng Thống Donald Trump đưa nhân lực và phương tiện liên bang tới giúp thành phố này giải quyết vụ 250 triệu gallon nước cống tràn xuống sông Potomac do ống cống bị bể, theo AP.
“Ưu tiên số một của chúng tôi là DC, và chúng tôi sẽ sử dụng tất cả nhân lực và phương tiện, địa phương, liên bang, hoặc thứ gì khác, để hỗ trợ công việc của DC và những gì tốt nhất cho cư dân DC,” bà Lindsey Appiah, phó thị trưởng DC, cho hay trong buổi họp báo qua điện thoại về quyết định của bà Bowser.
Nước cống chảy xuống kênh C&O gần Cabin John, Maryland, hôm 18 Tháng Hai. (Hình: Andrew Caballero-Reynolds/AFP via Getty Images)
Thông qua việc ban bố tình trạng khẩn cấp cho DC, bà Bowser kêu gọi Tổng Thống Trump ban bố tình trạng khẩn cấp của tổng thống. Bà Bowser muốn chính quyền liên bang hoàn số tiền mà DC và Sở Thủy Cục DC đang chi ra để sửa ống cống.
Bà Bowser ban bố tình trạng khẩn cấp địa phương sau hai ngày Tổng Thống Trump liên tục chỉ trích cách giải quyết vụ nước cống tràn này. Hầu hết lời chỉ trích của ông Trump nhắm vào ông Wes Moore (Dân Chủ), thống đốc Maryland.
“Thảm họa sinh thái lớn đang diễn ra dưới sông Potomac do giới lãnh đạo Dân Chủ địa phương quản trị quá tệ, đặc biệt là ông Wes Moore, thống đốc Maryland,” ông Trump viết trên mạng xã hội Truth Social.
Ống cống này rộng 72 inch, tên là Potomac Interceptor, bị bể hôm 19 Tháng Giêng, làm 250 triệu gallon nước cống chưa xử lý tràn xuống sông Potomac ngay phía Bắc DC trong năm ngày đầu.
Từ đó tới nay, Sở Thủy Cục DC phối hợp với cơ quan khác, như EPA, giải quyết vụ rò rỉ này và theo dõi tác động cho hệ sinh thái dưới sông Potomac. Hiện tại, họ hầu như kiểm soát được vụ rò rỉ này nhưng có thể mất nhiều tháng mới sửa xong ống cống. (Th.Long) [kn]
WASHINGTON, DC (NV) – Chỉ có 23% người Mỹ tin cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ cuối năm nay sẽ không bị “gian lận,” theo kết quả thăm dò mới, Yahoo News đưa tin hôm Thứ Tư, 18 Tháng Hai.
Trong 77% còn lại, 33% tin cuộc bầu cử Tháng Mười Một sẽ bị gian lận, còn 44% nói họ không chắc như thế nào, theo kết quả thăm dò 1,704 người Mỹ trưởng thành được Yahoo/YouGov thực hiện từ ngày 9 tới 12 Tháng Hai.
Cư dân New York bỏ phiếu bầu thị trưởng ở Manhattan, thành phố New York, hôm 4 Tháng Mười Một, 2025. (Hình minh họa: Spencer Platt/Getty Images)
Kết quả thăm dò này là lời nhắc nhở đầy ấn tượng rằng những lời vu cáo bầu cử bị gian lận lan tràn của Tổng Thống Donald Trump – cũng như việc mới đây, ông đề nghị “quốc hữu hóa cuộc bầu cử này” ở 15 tiểu bang – làm người Mỹ mất niềm tin vào tiến trình dân chủ như thế nào.
“Đảng Cộng Hòa nên nói, “Chúng ta muốn giành quyền kiểm soát,” ông Trump cho hay trong cuộc phỏng vấn hôm 2 Tháng Hai với ông Dan Bongino, cựu phó giám đốc Cơ Quan Điều Tra Liên Bang (FBI) của ông. “Chúng ta nên giành quyền kiểm soát bầu cử ở ít nhất 15 nơi. Đảng Cộng Hòa nên quốc hữu hóa cuộc bầu cử này.”
“Chính phủ liên bang nên can thiệp,” ông Trump đề nghị tại Tòa Bạch Ốc hôm sau, bất chấp Hiến Pháp Mỹ nói rõ tổ chức bầu cử thượng nghị sĩ và dân biểu vào lúc nào, ở đâu và như thế nào là quyền của tiểu bang.
Theo kết quả thăm dò của Yahoo/YouGov, cứ 10 người Mỹ thì gần sáu người (59%) không đồng ý với Tổng Thống Trump rằng đảng Cộng Hòa nên “giành quyền kiểm soát cuộc bầu cử này” ở 15 tiểu bang nhằm “quốc hữu hóa” cuộc bầu cử sắp tới.
Chỉ 19% nói họ ủng hộ lời đề nghị của ông Trump. (Th.Long) [kn]
WASHINGTON, DC (NV) – Tổng Thống Donald Trump tổ chức họp Hội Đồng Hòa Bình lần đầu tiên ở Washington, DC, sáng Thứ Năm, 19 Tháng Hai, theo đài NPR.
Tổng Thống Trump thành lập tổ chức này để giám sát kế hoạch ngưng bắn của ông ở Gaza. Hôm Thứ Năm, ông loan báo các quốc gia thành viên hứa đóng góp $7 tỷ tái thiết Gaza. Ông cũng cho hay Mỹ sẽ đóng góp $10 tỷ cho tổ chức này.
Người đại diện các quốc gia thành viên dự cuộc họp Hội Đồng Hòa Bình ở Washington, DC, hôm Thứ Năm, 19 Tháng Hai. (Hình: White House)
Người đại diện của hơn 40 quốc gia tập trung tại Viện Hòa Bình Mỹ – tòa nhà nay mang tên Tổng Thống Trump. Trong phần phát biểu khai mạc, ông Trump khen Ngoại Trưởng Marco Rubio giành quyền kiểm soát tòa nhà này.
Hội Đồng Hòa Bình được Tổng Thống Trump chính thức thành lập hồi Tháng Giêng và do chính ông làm chủ tịch.
Phòng họp hôm Thứ Năm đầy nguyên thủ quốc gia và nhà ngoại giao hàng đầu của các nước, như Argentina, Hungary, Ấn Độ, Pakistan và Việt Nam.
Trong khi đó, Pháp và Anh, hai đồng minh của Mỹ không tham gia tổ chức này vì lo ngại Nga cũng tham gia, cử quan sát viên tới dự cuộc họp.
Israel và các quốc gia Ả Rập cũng là thành viên hội đồng này và cũng cử người đại diện tới dự cuộc họp. Palestine không tham gia tổ chức này.
“Đây là hội đồng uy tín nhất được thành lập từ trước tới nay. Quý vị biết đó, tôi từng thấy vài hội đồng công ty lớn. Tôi từng thấy vài hội đồng công ty lớn, chấm hết. Họ rất nhỏ bé so với hội đồng này,” ông Trump tuyên bố với cử tọa.
Một số quốc gia lo sợ Tổng Thống Trump sử dụng hội đồng này để làm suy yếu Liên Hiệp Quốc. Hôm Thứ Tư, Hội Đồng Bảo An Liên Hiệp Quốc phải dời cuộc họp Gaza lên sớm hơn để nhà ngoại giao một số quốc gia có thể dự cả hai cuộc họp.
Hội Đồng Hòa Bình nhóm họp lần đầu tiên giữa lúc thỏa thuận ngưng bắn giữa Israel với Hamas ở Gaza do Tổng Thống Trump làm trung gian hiện vẫn dễ đổ vỡ.
Giới chức y tế Palestine loan báo từ khi thỏa thuận ngưng bắn bắt đầu hồi Tháng Mười năm ngoái tới nay, 600 người ở Gaza thiệt mạng trong những cuộc tấn công của Israel, và bước kế tiếp cho thỏa thuận này vẫn không rõ ràng.
Hôm Thứ Năm, Tổng Thống Trump thừa nhận những cuộc tấn công đó nhưng khẳng định cuộc chiến coi như đã chấm dứt. (Th.Long) [kn]
ANAHEIM, California (NV) – Mưa bão làm cây đổ trúng một cặp vợ chồng cư dân Las Vegas, Nevada, đến chơi ở công viên giải trí Disneyland, Anaheim, tối Thứ Ba, 17 Tháng Hai, theo đài KTLA 5 hôm Thứ Tư, 18 Tháng Hai.
Cây bị đổ vào khoảng 11 giờ 40 phút tối nằm trong khu sân ngoài trời của nhà hàng Plaza Inn.
Cây đổ ở khu sân ngồi ngoài trời của nhà hàng Plaza Inn tại Disneyland. (Hình: LeWanda Joseph)
Do trời mưa nên lúc đó không có du khách nào ngồi ở khu vực này.
“Tôi và chồng tôi là hai người bị trúng,” bà LeWanda Joseph viết trên nhóm Facebook Disneyland Magic Keyholders. “Cây đổ trực tiếp lên người chúng tôi. Chúng tôi vừa ngồi xuống bàn để chụp hình thì cây gãy và đổ xuống.”
Bà LeWanda Joseph và chồng là ông Mark được nhân viên y tế Disneyland sơ cứu các vết trầy xước nhẹ rồi cho về, theo giới chức công viên.
Vợ chồng bà LeWanda Joseph đến Disneyland dự đêm cuối của sự kiện “Sweethearts’ Nite,” chương trình ban đêm theo chủ đề Lễ Tình Nhân.
Nhiều đội ứng cứu, gồm cả Sở Cứu Hỏa Disney, có mặt và làm việc suốt đêm để dọn dẹp cây đổ, Disneyland cho biết.
Bà LeWanda, người đến Disneyland nhiều lần mỗi năm, nói với đài KTLA 5 rằng sự việc này sẽ không khiến bà ngại quay lại. Bà dự tính trở lại Disneyland vào Tháng Sáu.
Do các cơn bão vẫn tiếp diễn, tình trạng cây đổ xảy ra khá phổ biến trong khu vực vào sáng Thứ Tư. Video của đài KTLA 5 cho thấy hàng chục cây bị gió quật ngã từ Thung Lũng San Fernando Valley đến Orange County.
Riêng một khu phố tại Fullerton có tới năm cây bị gãy.
Nam California vẫn chưa hoàn toàn thoát bão, một đợt thời tiết xấu khác được dự báo sẽ tiến vào khu vực trong ngày Thứ Năm, 19 Tháng Hai. (T.Nhiên) [đ.d.]
SAN JUAN CAPISTRANO, California (NV) – Một người đàn ông 62 tuổi bị truy tố tội giết người vì đâm chết người vợ đang sống ly thân, sau khi tin rằng bà này hẹn hò với một người đàn ông khác trong dịp Lễ Tình Nhân, theo thông cáo báo chí của Văn Phòng Biện Lý Cuộc Orange County hôm Thứ Năm, 19 Tháng Hai.
Vào khoảng 6 giờ 30 sáng Thứ Bảy, 14 Tháng Hai, một phụ nữ gọi cho Sở Cảnh Sát Orange County báo rằng anh rể của bà gọi điện thoại cho biết ông dùng dao giết vợ tại căn nhà của họ ở dãy 26000 đường Laurelwood, San Juan Capistrano.
Ông Stephen Demora đâm chết vợ ở San Juan Capistrano ngay ngày Lễ Tình Nhân. (Hình minh họa: Facebook Orange County Sheriff’s Department, CA)
Khi cảnh sát viên đến nơi, họ thấy một người đàn ông, sau đó được xác định là ông Stephen Anthony Demora, cư dân San Juan Capistrano, đang bước ra khỏi nhà với máu dính trên mặt và trên người.
Trong garage, cảnh sát phát hiện người vợ chung sống 30 năm của ông, bà Debora Demora, 59 tuổi, cư dân San Juan Capistrano, nằm trên vũng máu trên sàn nhà do bị đâm chết.
Hai người sống ly thân 10 năm qua nhưng vẫn tiếp tục ở chung nhà.
Ông Stephen Demora được đưa đến một bệnh viện địa phương để điều trị các vết thương do ông tự gây ra.
Ông bị truy tố một tội danh giết người cấp đại hình cùng tình tiết tăng nặng do trực tiếp sử dụng hung khí là dao.
Nếu bị kết án với toàn bộ cáo buộc, ông có thể bị tối đa từ 26 năm tù đến chung thân.
Hiện ông Demora đang bị giam tại nhà tù Orange County với mức tiền tại ngoại được ấn định là $1 triệu. Ông dự kiến ra tòa lần đầu tại Harbor Justice Center ở Newport Beach vào ngày 26 Tháng Ba, tại phòng H2.
San Juan Capistrano là thành phố cách Little Saigon, nơi có đông người Việt sinh sống nhất hải ngoại, khoảng 30 phút lái xe về phía Nam. (T.Nhiên) [đ.d.]
Tờ Foreign Affairs gọi Chủ Tịch Tập Cận Bình của Trung Quốc là “kẻ hủy diệt” khi ông thanh trừng hàng loạt tướng lĩnh cấp cao. Và tờ Wall Street Journal ngày 14 Tháng Hai tiếp tục phân tích đề tài này.
Chủ Tịch Tập Cận Bình tại Bắc Kinh, Trung Quốc. (Hình minh họa: Lintao Zhang/Getty Images)
Đao kiếm bất cận nhân tình
Cuộc thanh trừng tướng Trương Hựu Hiệp ngày 24 Tháng Giêng – người được xem là tổng tư lệnh trong thực tế của quân đội Trung Quốc – là sự kiện đậm chất kịch tích trong chính trường Bắc Kinh. Quyết định của nhà lãnh đạo Trung Quốc Tập Cận Bình loại Trương khỏi cơ quan quyền lực cao nhất của quân đội, Quân Ủy Trung Ương (CMC), cho thấy vụ việc không thuần túy là chống tham nhũng.
Hai ông Tập và Trương quen biết nhau từ nhiều thập niên. Cha của ông Tập và cha của ông Trương từng là đồng đội trong cuộc nội chiến khốc liệt của Trung Quốc. Từ lâu, ông Trương được coi là đồng minh thân cận nhất của ông Tập trong thượng tầng chỉ huy quân đội. Gần đây nhất, vào năm 2022, sau hàng loạt cuộc thanh trừng các lãnh đạo cấp cao khác, ông Tập không chỉ để ông Trương tiếp tục tại vị dù quá tuổi nghỉ hưu, mà còn thăng ông lên vị trí cao nhất dành cho một sĩ quan quân đội.
Việc ông Trương bị hất văng một cách hoàn toàn bất ngờ là bằng chứng cho thấy hàng ngũ tướng tá cấp cao ngày càng bị ông Tập nghi ngờ. Các bài xã luận trên báo chí chính thống cáo buộc ông Trương Hựu Hiệp làm suy yếu quyền uy của Tập, tiếp tay cho tham nhũng và gây tổn hại đến nỗ lực nâng cao năng lực tác chiến của quân đội Trung Quốc.
Sự sụp đổ của tướng Trương có quy mô và ý nghĩa hoàn toàn khác với hàng chục tướng lĩnh khác bị hạ bệ trong chiến dịch “chém giết” không khoan nhượng của ông Tập nhằm vào những gì ông coi là tham nhũng và bất trung trong ba năm qua. Sự kiện ông Trương khiến ngay cả những chuyên gia lâu năm, vốn tin rằng họ đã “đọc vị” đầy đủ nhà lãnh đạo quyền lực và cứng rắn nhất Trung Quốc trong nhiều thế hệ, cũng phải kinh ngạc. Cựu cố vấn an ninh quốc gia Jake Sullivan nhận định, “có thể nói đây là một sự kiện mang tính địa chấn.”
Động cơ thực sự khiến “Tập ‘chém’ Trương” có lẽ không bao giờ được làm rõ. Một số nhà phân tích cho rằng hai người có thể bất đồng về đường lối chính sách, trong khi những người khác suy đoán Tập muốn loại bỏ một mối đe dọa tiềm tàng. Một số người thậm chí phân tích ngôn ngữ cơ thể khi chỉ ra những đoạn video cho thấy ông Trương quay lưng khi ông Tập đi ngang qua sau một kỳ họp lập pháp năm 2025, từ đó suy đoán mối quan hệ giữa hai người đã rạn nứt.
Có người kiên nhẫn nghiên cứu những văn bản Đảng khô khan để tìm những thay đổi tinh vi trong giọng điệu và từ vựng. Người khác theo dõi sự hiện diện của các quan chức tại các sự kiện chính trị, phân tích cách sắp xếp chỗ ngồi hoặc những lần vắng mặt không được giải thích…
Có điều rõ ràng rằng việc công khai gạt ông Trương là cách ông Tập phô bày một đặc điểm cốt lõi trong phong cách chính trị của ông, rằng không ai an toàn, kể cả những người có quan hệ cá nhân sâu sắc với ông. Như tờ PLA Daily, cơ quan ngôn luận chính thức của quân đội, viết ngay sau khi ông Trương bị loại bỏ: chiến dịch của Tập “không có vùng cấm.”
Câu hỏi lớn nhất đối với giới quan sát là vì sao ông Tập ra tay với ông Trương vào lúc này? Theo cách giải thích chính thức, PLA Daily viết rằng Trương bị loại vì gây ra “những vấn đề chính trị và tham nhũng đe dọa sự lãnh đạo tuyệt đối của Đảng đối với quân đội và làm lung lay nền tảng cầm quyền.”
Tuy nhiên, trong bối cảnh tham nhũng mang tính hệ thống trong PLA, nhiều nhà quan sát xem đây chỉ là cái cớ hơn là nguyên nhân thực sự. Điều này càng đáng chú ý khi Trương từng đứng đầu Cơ Quan Phát Triển Trang Thiết Bị Quân Sự (“Trung ương quân ủy trang bị phát triển bộ” – cơ quan phụ trách mua sắm vũ khí – một ổ tham nhũng tai tiếng từ lâu.
Vậy mà ông Trương không hề hấn gì. Nói cách khác, việc ông Trương không bị thanh trừng sớm hơn được coi là dấu hiệu cho thấy ông Tập đặc biệt tin tưởng ông.
Thời điểm “bứng” ông Trương càng trở nên khó hiểu khi xét rằng ông Tập hoàn toàn có thể chờ thêm một năm để ông Trương nghỉ hưu. Ông Trương đã 75 tuổi, vượt xa “tuổi nghỉ hưu bất thành văn” là 68, và đại hội đảng tiếp theo – dự kiến diễn ra sau khoảng 18 tháng – đang đến gần. Bất luận thế nào, cuộc thanh trừng ông Trương được xem là cao trào của một vở kịch kéo dài hơn một thập niên. Đó là thời gian ông Tập áp đặt quyền kiểm soát và uốn nắn PLA một cách tuyệt đối. Việc loại ông Trương không chỉ là bước cuối trong chiến dịch chống tham nhũng ở thượng tầng quân đội mà còn là hành động “dọn sạch” gần như toàn bộ một thế hệ tướng lĩnh.
Trong bảy thành viên của Quân Ủy Trung Ương khi ông Tập bắt đầu nhiệm kỳ thứ ba năm 2023, giờ đây chỉ còn lại một sĩ quan mặc quân phục và một dân sự (đó không ai khác hơn là… Tập). Trong 81 sĩ quan được ông Tập thăng hàm thượng tướng, ít nhất 17 người – tức hơn một phần năm – đã bị khai trừ khỏi Đảng, cách chức hoặc bị điều tra kỷ luật kể từ mùa hè 2023.
Kể từ giữa năm 2023, ít nhất 60 sĩ quan cao cấp và lãnh đạo ngành công nghiệp quốc phòng bị điều tra, bị cách chức hoặc đột ngột thay thế. Danh sách này gồm các tướng lĩnh chủ chốt của lục quân, không quân, hải quân, lực lượng hỏa tiễn và cảnh sát vũ trang, cũng như các chiến khu trọng yếu, trong đó có chiến khu phụ trách Đài Loan. Các cuộc điều tra vẫn tiếp diễn. Tháng Mười Hai, 2025, quân đội còn phát thông báo kêu gọi tố giác các vi phạm liên quan mua sắm trong không quân, với hạn chót là cuối Tháng Sáu, 2026.
Việc ông Tập quyết định “dọn sạch” gần như toàn bộ thượng tầng chỉ huy PLA cho thấy tính bất ổn đối với một thể chế vốn được coi là trụ cột bảo đảm sự cầm quyền của Đảng Cộng Sản. Các cuộc thanh trừng cũng mâu thuẫn với những tuyên bố đầy khí thế của Bắc Kinh về một quân đội đang trỗi dậy, đặc biệt trong bối cảnh PLA hướng tới cột mốc 100 năm thành lập vào năm 2027 – một dấu mốc trong “Giấc Mơ Trung Hoa” về phục hưng dân tộc của chủ tịch Trung Quốc.
Khi ông Tập lên nắm quyền năm 2012, Đảng và quân đội chìm sâu trong tham nhũng đến mức bị xem là mối đe dọa hiện hữu. Bắc Kinh thừa nhận nhiều sĩ quan mua bán quân hàm, rút ruột ngân sách mua sắm vũ khí, hoặc cho thuê trái phép đất quân đội để làm dự án bất động sản. Một chiêu trục lợi phổ biến là buôn bán biển số xe quân đội để người sử dụng có thể vượt trạm thu phí hay thoát cảnh sát giao thông… Ông Tập còn đối mặt với một hệ thống chỉ huy lỗi thời, dễ bị thao túng và không phù hợp với chiến tranh hiện đại. Khi ấy, quân đội được điều hành bởi bốn tổng cục lớn và bảy đại quân khu, mỗi nơi hoạt động như một “lãnh địa” riêng.
Không lơ là trong tham vọng “luộc” Đài Loan
Ông Tập phá bỏ cấu trúc này, tập trung quyền chỉ huy vào tay mình nhằm khắc phục tình trạng thiếu điều phối giữa các quân chủng. Ông tuyên bố cắt 300,000 quân để tinh giản bộ máy. Để phá vỡ các mạng lưới bảo trợ, ông thanh trừng hai cựu phó chủ tịch Quân Ủy Trung Ương và nhiều tướng lĩnh khác, đồng thời đưa những người thân tín – trong đó có ông Trương Hựu Hiệp – vào thực thi kế hoạch hiện đại hóa.
Tuy nhiên, khi ngân sách quốc phòng tăng vọt, cơ hội tham nhũng mới lại nảy sinh. Dưới thời Tập, chi tiêu quốc phòng tăng hơn gấp đôi, lên 1,780 tỷ nhân dân tệ (khoảng $257 tỷ) vào năm 2025, so với khoảng 670 tỷ nhân dân tệ năm 2012. Nhiều tướng lĩnh và lãnh đạo ngành quốc phòng bị “cho về vườn” trong hai năm rưỡi qua đều từng làm việc ở những lĩnh vực hưởng lợi lớn từ dòng tiền này, đặc biệt là phát triển vũ khí.
Việc ông Tập dám “đại tu” bộ chỉ huy quân đội vào thời điểm này cũng cho thấy dường như ông tương đối yên tâm với thế giới bên ngoài, đặc biệt cục diện hai bờ eo biển Đài Loan. Chính quyền Donald Trump tỏ ra không mặn mà trong việc bảo vệ Đài Loan, trong khi tình hình chính trị tại Đài Bắc đang dịch chuyển theo hướng có lợi cho Bắc Kinh. Sự ủng hộ dành cho Tổng Thống Lại Thanh Đức và đảng Dân Tiến suy giảm, trong khi Quốc Dân Đảng lại kêu gọi hòa giải hơn với Trung Quốc.
Theo phân tích của Jonathan A. Czin (cựu viên chức Hội Đồng An Ninh Quốc Gia Hoa Kỳ từ 2021-2023) và John Culver (cựu viên chức CIA có thâm niên 35 năm), việc ông Tập sẵn sàng “cắt thịt” ngay trong mạng lưới thân tín không cho thấy ông lơ là, mà trái lại, phản ánh mức độ nghiêm túc trong việc chuẩn bị cho kịch bản “luộc” Đài Loan. Ông đang tận dụng khoảng lặng hiện tại để chuẩn bị.
Ngày 10 Tháng Hai, trong diễn văn chúc Tết gửi quân đội, ông Tập nói rằng năm vừa qua là một năm “bất thường nhưng phi thường,” trong đó quân đội “trải qua quá trình tôi luyện mang tính cách mạng trong cuộc đấu tranh chống tham nhũng.” Đây là lần đầu tiên kể từ năm 2022 ông đề cập vấn đề tham nhũng trong bài chúc Tết dành cho quân đội. Ở thời điểm này, ai bị “chém” nữa hoặc nhân vật quân sự hoặc dân sự nào được đưa vào Quân Ủy Trung Ương trong thời gian tới vẫn là một ẩn số, nhưng có lẽ người đó có thể được coi là ứng viên kế nhiệm ông Tập. [dt]
NINH BÌNH, Việt Nam (NV) – Nghi can Hoàng Duy Cường, 40 tuổi, ở xã Ý Yên, tỉnh Ninh Bình, bị bắt giữ với cáo buộc trộm 300 triệu đồng ($11,551) vào sáng Mùng Một Tết Bính Ngọ 2026, tức hôm 17 Tháng Hai.
Theo trang tin VOV của đài Tiếng Nói Việt Nam hôm 19 Tháng Hai, bà ĐTTH ở phường Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình, báo công an về vụ trộm xảy ra tại tư gia. Kẻ gian được ghi nhận lợi dụng thời điểm gia đình bà H. sơ hở, không khóa cổng, nên lẻn vào chỗ đậu xe hơi trong sân.
Nghi can Hoàng Duy Cường bị bắt cùng tang vật là số tiền ăn trộm được. (Hình: Công An Ninh Bình)
Do cửa xe không khóa, nghi can mở cửa, lấy đi một túi xách bên trong có 300 triệu đồng tiền mặt rồi nhanh chóng rời khỏi hiện trường.
Nhà chức trách địa phương sau đó đưa nghi can Hoàng Duy Cường vào tầm ngắm. Khi bị đưa về đồn, nghi can Cường khai nhận hành vi trộm cắp.
Khám xét nơi ở của nam nghi can, công an tịch thu chiếc túi xách cùng 86 triệu đồng ($3,311). Khoản tiền còn lại đã bị ông ta tiêu xài. Nghi can bị quy tội “trộm cắp tài sản.”
Các vụ trộm cắp tài sản diễn ra liên tiếp tại Việt Nam trong những ngày trước và sau Mùng Một Tết. Tuy vậy, không phải vụ nào khổ chủ cũng báo công an, nhất là khi tài sản bị mất không phải là tiền bạc hoặc đồ vật có giá trị cao.
Theo báo Người Lao Động, bà Lê Phương Quyên, ở phường Bạc Liêu, tỉnh Cà Mau, cho biết gia đình bà bị mất trộm chậu mai vàng vào rạng sáng hôm 15 Tháng Hai, tức 28 Tháng Chạp.
Vụ trộm xảy ra tại phường Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình. (Hình: Dân Trí)
Chậu mai được vợ chồng bà mua tại chợ hoa với giá 1 triệu đồng ($38) rồi đặt trên vỉa hè trước cửa nhà để chuẩn bị trưng trong những ngày Tết. Hình ảnh do camera an ninh ghi lại cho thấy, vào lúc gần 2 giờ sáng hôm 15 Tháng Hai, có hai nam thanh niên chở nhau trên xe gắn máy xuất hiện trước nhà bà Quyên.
Hai thanh niên đội nón trắng, mặc áo khoác màu xanh và màu xám. Sau khi chạy chậm để quan sát, phát giác chậu mai để phía trước cửa, hai thanh niên chạy qua một đoạn rồi quay đầu xe. Nam thanh niên ngồi phía sau nhanh chóng nhảy xuống, bê chậu mai đặt lên xe, sau đó cả hai lập tức rời khỏi hiện trường.
Bà Quyên cho biết mình rất bất bình vì hành vi táo tợn của kẻ trộm. (N.H.K) [dt]
WASHINGTON, DC (NV) – Ông Tô Lâm, tổng bí thư đảng CSVN, được báo The Guardian của Anh liệt kê là một trong các nhà độc tài, lãnh đạo chế độ đàn áp và chuyên chế, đến Washington, DC, dự cuộc họp Hội Đồng Hòa Bình do Tổng Thống Trump chủ trì hôm 19 Tháng Hai.
Theo bản tin cùng ngày của báo The Guardian, các cường quốc toàn cầu, bao gồm cả các đồng minh truyền thống của Washington, lo ngại rằng tổ chức do Mỹ dẫn đầu này là một nỗ lực nhằm né tránh Liên Hiệp Quốc dân chủ hơn và thay thế nó bằng một câu lạc bộ thành viên đóng phí hoạt động theo ý muốn của một người duy nhất là ông Trump.
Ông Tô Lâm (bìa trái), tổng bí thư đảng CSVN, dự một lễ ký kết bản ghi nhớ giao thương Việt-Mỹ. (Hình: TTXVN)
Điều rõ ràng là nhiều quốc gia thành viên sáng lập Hội Đồng Hòa Bình là các chế độ quân sự hoặc độc tài, trong khi những quốc gia khác tham gia chỉ để làm hài lòng Trump nhằm đổi lại sự ưu đãi về thuế quan đối ứng.
Trong danh sách lãnh đạo dự cuộc họp đầu tiên của Hội Đồng Hòa Bình có ba đại diện thuộc khối ASEAN là Tô Lâm, Hun Manet (thủ tướng Cambodia) và Prabowo Subianto (tổng thống Indonesia).
Đề cập về sự góp mặt của ông Tô Lâm, báo The Guardian mô tả: “Việt Nam là quốc gia độc đảng. Năm ngoái, ấn bản báo in của tạp chí Economist, với hình ảnh Tô Lâm trên trang bìa, đã bị cấm phát hành tại Việt Nam. Đây là một phần trong chuỗi dài các hành động kiểm duyệt truyền thông của nhà cầm quyền.”
Tổ chức Freedom House bình luận: “Tự do ngôn luận, tự do tôn giáo và hoạt động xã hội dân sự bị hạn chế nghiêm ngặt tại Việt Nam. Chính quyền ngày càng siết chặt việc người dân sử dụng mạng xã hội và Internet để hạn chế họ bày tỏ bất đồng chính kiến, cũng như chia sẻ thông tin không bị kiểm duyệt.”
Trong chuyến đi họp tại Washington, DC, ông Tô Lâm dẫn theo ba “đệ tử ruột,” từng theo sát ông này trong mọi sự kiện, gồm Lương Tam Quang (bộ trưởng Công An Việt Nam), Tô Ân Xô (trợ lý tổng bí thư) và Nguyễn Duy Ngọc (bí thư Thành Ủy Hà Nội).
Theo thông cáo do Bộ Ngoại Giao Việt Nam phát đi, chuyến công tác tại Mỹ của ông Tô Lâm “thể hiện sự ủng hộ đối với những nỗ lực hòa bình nói chung và sáng kiến tái thiết Dải Gaza nói riêng, góp phần làm sâu sắc thêm hợp tác Việt-Mỹ trong xử lý các vấn đề khu vực và toàn cầu, phù hợp với tinh thần của Đối Tác Chiến Lược Toàn Diện.” (N.H.K) [dt]
QUẢNG TRỊ, Việt Nam (NV) – Nhà chức trách xác nhận vụ chìm đò chở bảy người trong một gia đình trên sông Gianh, tỉnh Quảng Bình trước đây, nay thuộc Quảng Trị, khiến hai người thiệt mạng, hai mất tích, chỉ có ba người được cứu.
Theo báo Tuổi Trẻ và Dân Trí hôm 19 Tháng Hai, trong vụ việc xảy ra vào sáng cùng ngày, chiếc đò chở gia đình ông NVT, 68 tuổi, ở xã Tuyên Bình, tỉnh Quảng Trị, gồm ba người lớn và bốn đứa cháu, trên đường đi chúc Tết họ hàng.
Người dân tìm kiếm các nạn nhân trên sông Gianh. (Hình: Dân Trí)
Khi thấy chiếc đò chìm, người dân địa phương tham gia cứu hộ, đưa được bốn người lên bờ, gồm một phụ nữ và ba đứa nhỏ.
Một bé gái 3 tuổi trong số này được đưa đi cấp cứu trong tình trạng nguy kịch và thiệt mạng sau đó. Vợ ông T. là bà CTN chết trước khi được vớt lên bờ. Ông T. và đứa cháu gái 14 tuổi được ghi nhận mất tích.
Ông Cao Hữu Tình, một nhân chứng ở địa phương cho biết cùng hai con trai lái đò ngược sông Gianh đi thăm người thân thì phát giác người bên kia sông giơ tay cầu cứu.
Hiện trường vụ chìm đò. (Hình: Dân Trí)
Nghi có người chết đuối, ông tăng ga chạy khoảng 1 cây số tới hiện trường. Hai đứa con trai ông nhảy xuống nước cứu được ba người.
Ông Tình cho biết khu vực xảy ra vụ chìm đó có hoạt động hút cát, nước sâu. Dù hai đứa con ông lặn tìm nhưng không thấy hai nạn nhân mất tích.
Trong một vụ tai nạn khác trên sông Gianh, hồi cuối Tháng Chín năm ngoái, báo Tuổi Trẻ đưa tin, hai tàu cá bị chìm do bão Bualoi khiến chín thuyền viên thiệt mạng, bốn người khác bơi được vào bờ.
Khúc sông nơi xảy ra vụ chìm đò. (Hình: VietNamNet)
Vào lúc gần nửa đêm 28 Tháng Chín, hai tàu cá cùng 13 thuyền viên đang neo đậu trên sông, sát cầu Gianh, thì bất ngờ bị đứt dây neo do cơn bão nêu trên.
Nhiều giờ sau, một trong hai chiếc tàu được nhìn thấy dạt vào bờ biển xã Bắc Trạch trong tình trạng lật úp.
Liên quan vụ này, trang tin VTV của đài Truyền Hình Việt Nam cho biết, các thuyền viên lên tàu cá thử máy khi cơn bão Bualoi được cho là đang giảm cấp.
Trước khi cơn bão đổ bộ, hai chiếc tàu cá vừa được sửa chữa. (N.H.K) [dt]
QUẬN CAM, California (NV) – Đối với chủ nhân những chiếc xe điện, việc giữ cho bình điện có thời gian sử dụng lâu hơn là một quan tâm hàng đầu. Có một qui tắc thường được nhắc đến đối với EV đó là quy tắc 80%, liên quan đến mức sạc bình điện tối ưu.
Theo trang mạng xe hơi www.jalopnik.com, việc không sạc đầy bình điện là hoàn toàn hợp lý. Thứ nhất, việc liên tục sạc bình 100% không tốt cho độ bền, có thể làm giảm thời gian sử dụng nhanh hơn. Thứ hai, tốc độ sạc có xu hướng chậm lại khi bình đạt 80%. Hầu hết các xe điện có thể sạc nhanh DC đến 80% trong khoảng 20 phút. Thí dụ, một chiếc Hyundai Ioniq 5 động cơ kép mất 18 phút để sạc bình có dung lượng 77.4 kWh từ 10% lên 80% bằng bộ sạc 350 kW, nhưng sẽ mất thêm 30 phút để sạc từ 80% lên 100%. Người lái sẽ sạc nhanh, tối ưu thời gian sạc bình với qui tắc 80%.
Quy tắc 80% giúp kéo dài thời gian sử dụng bình điện EV. (Hình minh họa: HD/Người Việt)
Quy tắc này vẫn áp dụng cho những mẫu xe điện hiện đại, tuy có khác nhau chút ít tùy thuộc vào loại bình sử dụng. EV hiện đại sử dụng các loại bình LFP (Lithium Iron Phosphate), NMC (Nickel Manganese Cobalt) hoặc NCA (Nickel Cobalt Aluminum). Việc biết xe đang dùng loại bình nào là quan trọng, vì không phải tất cả các loại hóa chất bình đều phản ứng giống nhau với việc sạc đầy. Ví dụ, với bình LFP nên giới hạn mức sạc khi nhiệt độ môi trường cao. Xe điện sử dụng LFP (như xe Ford) có thể tiếp tục sạc đến 100% trong điều kiện thời tiết mát mẻ, ôn hòa. Nhưng khi nhiệt độ tăng lên, giữ ở mức 80% sẽ tốt hơn về lâu dài.
Một nghiên cứu năm 2023 của Frontiers về sự lão hóa theo thời gian của pin lithium cho thấy rằng dung lượng và công suất có thể giảm với tốc độ gấp đôi khi nhiệt độ vượt quá 113 độ F và mức sạc trên 90%. Vì vậy, nên giữ bình LFP ở mức 80% trong thời tiết nóng. Tuy nhiên, việc thỉnh thoảng sạc đầy 100% cũng không gây hại nhiều. Điều gây hại hơn là sạc nhanh liên tục bằng bộ sạc cấp 3.
Quy tắc 80% áp dụng nhiều hơn cho bình NMC gốc niken (như Hyundai Ioniq 5) và bình NCA (như Tesla Model S). Bình gốc niken có thể bị suy giảm nhanh hơn 30% khi giữ ở trạng thái sạc đầy. Giữ mức sạc ở mức 80% hoặc 90% — đặc biệt là ở những vùng khí hậu ấm — sẽ tốt hơn cho các loại bình NMC hoặc NCA.
Các chuyên gia nhắc lại rằng việc thỉnh thoảng sạc đầy 100% bình điện không phải là điều cấm kỵ. Đối với EV sử dụng bình LFP, chỉ nên sạc bình đầy 100% một lần mỗi tuần. Bình NMC và NCA hoạt động tốt nhất khi được giữ ở mức sạc 90%. Tuy nhiên, việc sạc đầy 100% mỗi tháng hoặc hai tháng một lần cũng không có hại, giúp cân bằng các tế bào pin chính xác hơn và hiệu chỉnh hệ thống quản lý bình (BMS).
Tóm lại, quy tắc 80% vẫn áp dụng được cho các xe điện hiện đại. Tuân thủ quy tắc này sẽ giúp giảm thời gian sạc, sạc hiệu quả hơn và giảm sự xuống cấp của bình. (HD)
