QUẬN CAM, California (NV) – Ít có hãng xe nào lại tung ra tại cùng một thị trường hai mẫu xe tương đồng từ tên gọi cho đến thuộc tính như Mazda CX-5 và CX-50. Chúng đều thuộc phân khúc SUV cỡ nhỏ với tình hình cạnh tranh mạnh mẽ. Ông Tom Donnelly, Giám đốc điều hành của Mazda khu vực Bắc Mỹ, dự đoán rằng tổng doanh số kết hợp của hai mẫu CX-5 và CX-50 sẽ đạt mức 250,000 chiếc trong năm 2026, chiếm một tỷ trọng đáng kể trong tổng doanh số của Mazda tại Mỹ. Mazda CX-5 được sản xuất tại Hiroshima, Nhật Bản; trong khi Mazda CX-50 dành cho thị trường Bắc Mỹ được lắp ráp tại nhà máy Mazda Toyota Manufacturing Huntsville, Alabama. Trang mạng xe hơi www.edmunds.com có làm một so sánh giữa “hai mẫu xe anh em” này.
Mazda CX-5 và CX-50 không chỉ có chung cách đặt tên; chúng có kích thước tương tự, sử dụng chung nhiều cơ phận. Mẫu CX-5 phiên bản năm 2026 được cập nhật nhiều tính năng mới, mang lại lợi thế về mặt công nghệ và không gian dành cho hành khách so với CX-50. Cả hai mẫu xe Mazda này đều có giá khởi điểm quanh mức $30,000. Nếu phải lựa chọn một trong hai, chuyên gia Edmunds sẽ ưu tiên chọn một mẫu xe hơn hẳn.
2026 Mazda CX-5 Vs. CX-50. (Hình tạo bởi ChatGPT)
Mazda CX-5: Điểm đánh giá của Edmunds: 6.5/10
“Mới hơn” không phải lúc nào cũng đồng nghĩa với “Tốt hơn”. Phiên bản CX-5 2026 đã khắc phục được nhiều vấn đề của thế hệ tiền nhiệm. Không gian rộng rãi hơn dành cho hành khách ghế sau cũng như khoang hành lý. Hệ thống công nghệ thông tin giải trí được cải thiện đáng kể. Màn hình 12.9 inch được trang bị tiêu chuẩn; có tùy chọn nâng cấp lên màn hình lớn 15.6 inch. Ngoài ra, nhờ được tích hợp bộ ứng dụng Google Built-In, các tiện ích Google Maps và Google Assistant sẵn sàng đồng hành cùng người lái trên mọi chặng đường.
Mặc dù hệ thống công nghệ CX-5 được nâng cấp, nhưng nó vẫn chưa thực sự hoàn hảo. Đôi khi hệ thống vẫn gặp tình trạng giật, đáp ứng chậm các thao tác nhập liệu, đặc biệt là khi sử dụng các ứng dụng. Thêm nữa, CX-5 hiện chuyển hết các điều khiển vào giao diện màn hình, bao gồm cả hệ thống điều hòa không khí. Đây là điều mà nhiều người lái xe cảm thấy bất tiện.
Điều đáng nói nhất là chiếc CX-5 đã đánh mất đi cảm giác lái đầy hứng khởi vốn có. Hệ thống treo của CX-5 mềm hơn, nhờ đó mang lại cảm giác êm ái hơn khi vận hành. Thế nhưng, sự thay đổi này lại vô tình làm giảm đi phần nào khả năng điều khiển linh hoạt từng được yêu thích ở những phiên bản trước đây. Việc không còn tùy chọn động cơ tăng áp cũng là một thất vọng khác.
Mazda CX-50: Điểm đánh giá của Edmunds: 6.8/10
2026 CX-50 có sự nhanh nhẹn đáng ngạc nhiên, cùng khả năng điều khiển tay lái gây ấn tượng tốt. Hệ thống lái của xe khiến người lái có thêm niềm vui cho những chuyến đi lại hàng ngày. Cả hai mẫu xe CX-5 và CX-50 được Edmunds thử nghiệm đều có chung động cơ 4 máy dung tích 2.5 lít. Cả hai đều mang lại cảm giác hơi thiếu hụt sức mạnh, đều mất tới 9 giây để tăng tốc 0-60 dặm/giờ. Tuy nhiên CX-50 có nhiều tùy chọn động cơ khác nhau, bao gồm động cơ tăng áp đầy thú vị, và một hệ thống hybrid.
Edmunds đặc biệt yêu thích cách sắp đặt các nút điều khiển trên CX-50, với việc sử dụng các núm xoay và nút bấm vật lý cho hầu hết mọi chức năng, bao gồm cả toàn bộ hệ thống điều hòa không khí. Mazda đã làm rất tốt các nút điều khiển, mang lại cảm giác bấm rất “thật” và êm ái.
Tóm lại, mặc dù chiếc CX-5 có nhiều cải về tính tiện dụng và sự thoải mái, nhưng sự cải thiện này phải đổi bằng việc đánh mất đi cảm giác lái đầy hứng khởi. Chính điều này đã giúp chiếc CX-50 giành chiến thắng chung cuộc. CX-50 giữ vững vị thế là một lựa chọn đáng chú ý trong phân khúc cạnh tranh SUV cỡ nhỏ. (HD)
ORANGE COUNTY, California (NV) – Khi đưa nhà ra rao bán, rất khó đoán trước phản ứng của thị trường. Việc nâng cấp thiết bị, cải tạo hay chọn đúng địa ốc viên có thể giúp tăng cơ hội giao dịch, nhưng yếu tố quyết định sau cùng vẫn là tìm được người mua phù hợp.
Tính thẩm mỹ giúp thu hút người xem, nhưng thứ thật sự quyết định giao dịch lại nằm ở “khung xương” của căn nhà. Những chi tiết kết cấu như dầm trần lộ, mái chắc chắn hay tường gạch kiểu cổ thường tạo ấn tượng mạnh. Ngay cả sơ đồ mặt bằng cũng có thể trở thành lợi thế khi niêm yết.
Hai bạn trẻ trước khu nhà mới xây để bán. (Hình minh họa: Storyblocks.com)
Nếu đang chuẩn bị bán nhà, hoặc muốn hiểu rõ hơn vị trí căn nhà của mình trong thị trường hiện do người mua chi phối, dữ liệu mới từ Zillow cung cấp một góc nhìn cụ thể. Theo chia sẻ với House Beautiful, một số kiểu bố cục giúp nhà bán nhanh hơn, thậm chí trong vài trường hợp còn đạt giá cao hơn.
Nhà lệch tầng kiểu cổ (retro split-level)
Theo phân tích của Zillow, đây là kiểu bán nhanh nhất, dù giá thường thuộc nhóm thấp hơn. Trung bình, nhà lệch tầng bán nhanh hơn khoảng 0.2 ngày so với các bố cục hiện đại. Phổ biến từ thập niên 1950, kiểu nhà này mang nét cổ điển và rút ngắn thời gian từ lúc niêm yết đến khi hoàn tất giao dịch.
Bà Amanda Pendleton cho biết nhóm người mua loại nhà này khá đặc thù, nên giá có thể thấp hơn đôi chút. Bù lại, tốc độ giao dịch nhanh cho thấy người mua thường có nhu cầu rõ ràng và quyết định nhanh. Với người bán, nếu định giá và tiếp thị hợp lý, phần chênh lệch giá có thể được bù lại bằng việc bán nhanh hơn.
Mặt bằng mở hiện đại (modern open floor plan)
Đây là kiểu bố cục phổ biến trong xây dựng hiện nay. Không gian ít tường ngăn, ưu tiên sự liền mạch và linh hoạt, đổi lại mức độ riêng tư thấp hơn. Những căn nhà kiểu này thường bán cao hơn khoảng 0.6%, nhưng thời gian nằm trên thị trường dài hơn khoảng 1.3 ngày.
Theo Pendleton, người mua thường gắn mặt bằng mở với lối sống hiện đại nên sẵn sàng trả giá cao hơn. Không gian linh hoạt giúp dễ thích nghi với nhu cầu sinh hoạt. Tuy nhiên, việc thời gian bán kéo dài hơn cho thấy người mua có xu hướng chờ đúng căn phù hợp, thay vì quyết định nhanh.
Mặt bằng chia phòng truyền thống (closed floor plan)
Sau một thời gian kém được ưa chuộng, kiểu bố cục chia phòng đang dần quay lại. Dữ liệu của Zillow cho thấy nhà kiểu này bán nhanh gần tương đương nhà lệch tầng, nhưng giá nhỉnh hơn khoảng 0.01%.
Khác với mặt bằng mở, bố cục này mang lại sự riêng tư rõ ràng và cho phép phân chia chức năng từng không gian cụ thể. Pendleton nhận định kiểu nhà này đang âm thầm thu hút trở lại, nhất là với những người cần phòng làm việc riêng hoặc không gian yên tĩnh.
Dữ liệu cho thấy nhà dạng này vẫn bán nhanh, đồng thời người bán vẫn có thể đạt mức giá cao hơn đôi chút. Nói cách khác, đây là kiểu bố cục đã tìm lại đúng nhóm người mua của mình. (Ng.Tr) [T.C.]
Trong chuyến công du Bắc Kinh trung tuần Tháng Năm, hình ảnh Tổng Thống Trump ngồi co ro với hai tay khép vào đầu gối trong cuộc họp báo với Chủ Tịch Tập Cận Bình cho thấy tổng thống Mỹ thất thế như thế nào. Điều đó chưa đáng thất vọng bằng việc ông Trump chuẩn bị cho phép Trung Quốc đầu tư $1 ngàn tỷ vào Mỹ, trong đó có cả việc mua đất.
Người dân đi dạo tại khu Chinatown ở Houston, Texas hồi Tháng Hai, 2023. Texas đang cân nhắc việc cấm công dân Trung Quốc mua bất động sản vì lý do an ninh quốc gia. (Hình minh họa: Mark Felix/AFP via Getty Images)
“Xả cảng” cho Trung Quốc mua đất?
Cựu Dân Biểu Marjorie Taylor Greene nói rằng việc ông Trump mở rộng cửa cho Trung Quốc vào Mỹ đầu tư là “quá sốc.” Trên The New York Times, nhà bình luận cực hữu Oren Cass (không phải “cánh tả thổ tả”) nhận định:
“Một khoản vốn đầu tư khổng lồ lên tới hàng ngàn tỷ đô có nghĩa là nó vượt xa tổng mức đầu tư trực tiếp vào Mỹ từ bất kỳ quốc gia nào kể từ thời điểm bản Tuyên Ngôn Độc Lập ra đời. Ngay cả khi chỉ nhận được một phần nhỏ trong khoản đó, nó cũng đủ sức phá tan những gì còn sót lại trong các lớp phòng vệ kinh tế chúng ta; làm suy yếu an ninh quốc gia cũng như khả năng chống chịu của chuỗi cung ứng; trao vào tay đảng Cộng Sản Trung Quốc một công cụ đầy quyền lực để thao túng thị trường chúng ta; làm xói mòn nền tảng lý luận cơ bản trong chính chương trình nghị sự thương mại của tổng thống; và làm tê liệt những nỗ lực chúng ta trong việc tái thiết nền công nghiệp nội địa.”
Trong khi đó, ông Trump luôn thể hiện là người “chống Tàu.” MAGA tin tuyệt đối điều này. Trong các chiến dịch tranh cử, ông Trump nhấn mạnh các nước, trong đó có Trung Quốc, chỉ chực chờ cơ hội bòn rút Mỹ, thế giới đang lừa gạt Mỹ và “Trung Quốc chính là kẻ vi phạm nghiêm trọng nhất.”
Chủ trương bài Trung đã giúp ông Trump đắc cử hai lần. Khi trở lại Tòa Bạch Ốc lần hai, ông bổ nhiệm loạt nhân vật được đánh giá là “diều hâu” với chủ trương chơi sát ván Trung Quốc. Cố tình tạo ra cảm giác rằng di sản lớn nhất để lại chắc chắn là chuyện đánh gục Trung Quốc, ông Trump mở màn chiến dịch đánh Bắc Kinh bằng thuế quan. Cùng với đó là việc thắt chặt đầu tư Trung Quốc vào Mỹ, đặc biệt việc mua đất.
Giữa năm 2025, Bộ Nông Nghiệp Hoa Kỳ (USDA) loan bố Mỹ cấm bán đất nông nghiệp cho Trung Quốc. Chính sách này áp dụng toàn quốc. Khi được hỏi liệu chính phủ Mỹ có tìm cách thu hồi những mảnh đất hiện thuộc sở hữu giới đầu tư Trung Quốc hay không, USDA nói rằng họ đang xem xét “mọi phương án khả thi” và một sắc lệnh hành pháp từ Tòa Bạch Ốc sẽ được ban hành “rất sớm.”
Cần nhắc lại, Tháng Chín, 2024, tại một sự kiện nông nghiệp ở Smithton (Pennsylvania), ông Trump nói, Mỹ cần phải chặn đứng việc Trung Quốc mua đất nông nghiệp. Tháng Hai, 2025, ngay khi nhậm chức, ông ký bản ghi nhớ an ninh quốc gia yêu cầu rà soát các khoản đầu tư của Trung Quốc cũng như một số đối thủ ngoại quốc trong một số lĩnh vực nhất định, trong đó có nông nghiệp và đất đai.
Tháng Bảy, 2025, USDA công bố “Kế Hoạch Hành Động Vì An Ninh Nông Nghiệp Quốc Gia,” với mục tiêu hạn chế việc mua đất đai của công dân Trung Quốc và một số đối thủ ngoại quốc; đồng thời phối hợp với Quốc Hội và các tiểu bang thúc đẩy việc thiết lập các giới hạn về mặt pháp lý cũng như lập ra những hàng rào quy định.
Tỷ lệ đất nông nghiệp do các giới đầu tư Trung Quốc nắm giữ trên tổng diện tích đất nông nghiệp của Mỹ chiếm vỏn vẹn 0.0003%, và con số này giảm mạnh những năm gần đây. Theo dữ liệu USDA, giới đầu tư Trung Quốc hiện sở hữu từ 265,000 đến 380,000 mẫu Anh (các nguồn không có con số thống nhất); trong đó, phần lớn thuộc về công ty Smithfield Foods. Năm 2013, Smithfield Foods bị tập đoàn Trung Quốc WH Group thu tóm. Theo USDA, các tiểu bang có diện tích đất do Trung Quốc nắm giữ lớn nhất gồm Texas (123,708 mẫu Anh), North Carolina (44,263), Missouri (42,905), Florida (12,555) và Virginia (4,654).
Việc hạn chế hay cấm người ngoại quốc mua đất ở Mỹ luôn là vấn đề chính trị với sự quan tâm lưỡng đảng. Trong thực tế, đã có tiền lệ thu hồi đất nông nghiệp liên quan Trung Quốc. Tháng Mười, 2023, Arkansas yêu cầu Syngenta – nhà sản xuất hạt giống thuộc sở hữu Trung Quốc – phải bán 160 mẫu Anh đất nông nghiệp tại Mỹ. Lý do được viện dẫn là an ninh quốc gia. Syngenta cuối cùng phải bán khu đất và bị phạt $280,000 tội không công bố quyền sở hữu. Tháng Năm, 2025, thống đốc Arkansas, bà Sarah Huckabee Sanders (Cộng Hòa), nói: “Tôi vô cùng tự hào việc Arkansas trở thành tiểu bang đầu tiên trong cả nước trục xuất một công ty thuộc sở hữu Trung Quốc ra khỏi đất nông nghiệp… Chúng tôi buộc họ phải trả giá…”
Vấn đề người Trung Quốc sở hữu đất ở Mỹ luôn được hâm nóng trong nghị trường. Tháng Ba, 2025, Đạo Luật Đất Nông Nghiệp – được Dân Biểu Kristen McDonald Rivet (Dân Chủ, Michigan) và Dân Biểu Randy Feenstra (Cộng Hòa, Iowa) đề xuất – mang nội dung rằng cần phải xem lại quy trình cấp liên bang đối với các thương vụ đất đai quy mô lớn có sự tham gia của các thực thể nước ngoài, đồng thời thiết lập cơ sở dữ liệu công khai về diện tích đất nông nghiệp thuộc sở hữu nước ngoài.
Ở cấp tiểu bang, năm 2023, Florida ban lệnh cấm công dân Trung Quốc mua đất tại các khu vực lân cận cơ sở hạ tầng trọng yếu và căn cứ quân sự. Cũng trong năm đó, các nhà lập pháp tại Montana thông qua dự luật cấm bán đất gần cơ sở quân sự cho “các thế lực thù địch nước ngoài.”
Việc rà soát các thương vụ thâu tóm đất nông nghiệp từ giới đầu tư Trung Quốc tăng đột biến kể từ sau một thỏa thuận đất đai gây tranh cãi tại North Dakota. Năm 2022, Tập Đoàn Fufeng thuộc sở hữu Trung Quốc mua 370 mẫu Anh đất để xây dựng một cơ sở xay bắp, nằm cách căn cứ không quân Grand Forks khoảng 12 dặm. Giới chức địa phương chặn đứng dự án trên. Điều này gây nên sự chú ý những lỗ hổng trong các quy định của CFIUS (Committee on Foreign Investment in the United States – Ủy Ban Đầu Tư Nước Ngoài tại Mỹ), cơ quan cho phép các doanh nghiệp có dính dáng Trung Quốc được quyền mua đất gần các cơ sở quân sự, miễn khu đất đó không được xếp vào loại “địa điểm nhạy cảm.”
Quốc Hội có thể cản được Trump?
Việc Trung Quốc mua đất ở Mỹ bây giờ càng nóng hơn với chuyến công du Bắc Kinh của ông Trump. Xum xoe và nhún nhường, ông Trump không còn dáng vẻ dữ dằn của một nguyên thủ chuyên bắt nạt thế giới. Trước ông Tập Cận Bình, ông Trump trông yếu đuối một cách khác thường, mà rõ nhất của chuyến công du là thái độ nhân nhượng trước kẻ đắc thắng.
Những gì nhượng bộ cụ thể chưa được tiết lộ, nhưng khi trả lời người dẫn chương trình Sean Hannity của Fox News từ Bắc Kinh, ông Trump cho biết vấn đề quyền sở hữu đất đai của Trung Quốc tại Mỹ là chuyện về thị trường và cứ để thị trường quyết định. Theo cách nói này, có vẻ yếu tố an ninh quốc gia đối với nước Mỹ có thể bị dẹp qua một bên. Ông Trump nói thêm, vấn đề Trung Quốc mua đất ở Mỹ thật ra là lỗi của các chính quyền tiền nhiệm, nhất là thời Barack Obama.
Với nhiều nghị viên Quốc Hội, họ đã lường trước khả năng ông Trump nhân nhượng Bắc Kinh. Trước chuyến bay của ông Trump sang Trung Quốc, một nhóm nghị viên lưỡng đảng đã đệ trình một dự luật mới, nhằm “bịt lại” những gì mà họ mô tả là “những kẽ hở nguy hiểm” cho phép các đối thủ ngoại quốc, đặc biệt Trung Quốc, mua lại đất nông nghiệp và bất động sản Mỹ nằm gần các căn cứ quân sự.
Dân Biểu John Moolenaar (Cộng Hòa, Michigan), chủ tịch Ủy Ban Đặc Biệt Về Trung Quốc và là người chủ trì việc đệ trình dự luật nói trên, nói, “An ninh lương thực chính là an ninh quốc gia, và chúng ta không thể cho phép các đối thủ ngoại quốc như Trung Quốc thâu tóm đất nông nghiệp Mỹ nằm gần những địa điểm quân sự và cơ sở hạ tầng trọng yếu nhạy cảm nhất của chúng ta.”
Không chỉ đất đai, chính quyền Trump có thể đang giúp “Trung Quốc vĩ đại trở lại” khi cho phép họ xây dựng “nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa” ngay trong lòng nước Mỹ.
Trong cuộc phỏng vấn CNBC ngày 14 Tháng Năm, ông Scott Bessent, bộ trưởng Tài Chính “giải thích” rằng Mỹ và Trung Quốc đang nỗ lực lập ra một hội đồng đầu tư để xác định lĩnh vực nào mà Trung Quốc được đầu tư vào Mỹ. Một số nhân vật MAGA, với thái độ bất bình và thất vọng, lập luận rằng cách “giải thích” của ông Scott Bessent chỉ là một cách nói. Thực chất là chính quyền Trump đang giúp Trung Quốc lách luật Mỹ khi đầu tư vào Mỹ, sao cho Trung Quốc không bị vướng vào rừng luật liên quan đầu tư nước ngoài mà CFIUS ban hành. [dt]
LONDON, Anh (NV) – David Beckham, cầu thủ bóng đá nổi tiếng của Anh ngày nào hiện đứng thứ nhì trong danh sách tỉ phú giàu nhất trong giới thể thao Anh, theo Sunday Time ngày 16 Tháng Năm.
Theo công bố mới nhất, Beckham cùng vợ Victoria sở hữu khối tài sản ước tính khoảng 1,185 tỷ bảng Anh (khoảng $1.58 tỷ) trở thành vận động viên thể thao đầu tiên của Anh đạt mốc tỉ phú.
Ông chủ đồng sở hữu đội bóng Inter Miami, David Beckham (phải) và ngôi sao Lionel Messi cùng vui mừng với chiếc cúp vô địch MLS. (Hình: Chandan Khanna/AFP via Getty Images)
Mức độ giàu của Beckham hiện đứng thứ hai trong nhóm những nhân vật giàu nhất liên quan đến thể thao tại Anh, chỉ đứng sau “ông trùm đua xe F1,” Bernie Ecclestone có giá trị tài sản là 2 tỷ bảng Anh (khoảng $2.66 tỷ).
David Beckham khi còn là cầu thủ được nhắc đến như “ông vua sút phạt” của bóng đá thế giới và là cầu thủ bóng đá thời trang nhất. Rời sân cỏ với tư cách cầu thủ, David Beckham tạo nên những “đế chế” riêng trong lĩnh vực đầu tư vào bóng đá, rất thành công với hoạt động của câu lạc bộ LA Galaxy và sau này là đồng sở hữu đội Inter Miami đang thi đấu giải nhà nghề Mỹ MLS.
Tài sản khổng lồ của Beckham đến từ thương hiệu cá nhân, bản quyền hình ảnh, thời trang, quảng cáo và đặc biệt là thương vụ sở hữu câu lạc bộ Inter Miami.
Khi Beckham bỏ ra $25 triệu để mua quyền thành lập câu lạc bộ Inter Miami hơn một thập niên trước, nhiều người nghĩ đó chỉ là “cuộc chơi của người nổi tiếng.” Nhưng sau khi thành công với thương vụ đưa Lionel Messi gia nhập đội bóng thi đấu MLS thì giá trị câu lạc bộ tăng vọt. Đấy được xem là “công trình” biến “ông vua sút phạt” David Beckham ngày nào thành một trong những cựu cầu thủ có khoản đầu tư thành công nhất lịch sử thể thao.
Beckham là ví dụ điển hình cho một xu hướng mới của thể thao hiện đại: Siêu sao không chỉ kiếm tiền bằng thành tích, mà còn bằng khả năng biến tên tuổi thành một đế chế kinh doanh.
Nhiều cầu thủ tên tuổi sau khi thi đấu thường chuyển sang vai trò huấn luyện viên hoặc bình luận viên, nhưng David Beckham là số ít cầu thủ khi giải nghệ chọn vai trò nhà hoạt động bóng đá với tư cách đồng sở hữu câu lạc bộ.
Không nằm trong danh sách những tỉ phú thể thao Anh nhưng nổi bật nhất trong số ít vận động viên trở thành tỉ phú sau nghiệp cầu thủ là siêu sao bóng rổ người Mỹ, Michael Jordan.
Biểu tượng của Chicago Bulls ngày nào giờ là “cỗ máy kiếm” tiền vĩ đại nhất lịch sử thể thao thế giới. Jordan từng kiếm được khoảng $94 triệu tiền lương trong cả sự nghiệp NBA, nhưng tài sản hiện tại lại lên tới hàng tỷ đôla, nhờ kinh doanh trong chính lĩnh vực thể thao trong đó có thương hiệu giày mang tên anh.
Trong top 10 người giàu nhất của giới thể thao Anh, tay đua xe F1 Lewis Hamilton xếp thứ năm trong danh sách với 435 triệu bảng Anh (khoảng $587.5 triệu) và đứng thứ 10 là tiền đạo đội trưởng đội tuyển Anh, Harry Kane đang thi đấu cho câu lạc bộ Bayern Munich, cùng cựu tay vợt Andy Murray. Cả hai đều sở hữu khối tài sản 110 triệu bảng Anh (khoảng $146.6 triệu). (Anh Khoa) [dt]
GARDEN GROVE, California (NV) – Đông đảo cư dân trong cộng đồng có mặt tại trung học Bolsa Grande High School vào chiều Thứ Sáu, 15 Tháng Năm, để tham dự sự kiện Học Khu Garden Grove kỷ niệm 60 năm thành lập.
Các đại diện của Học Khu Garden Grove nhận bằng tưởng lục của Dân Biểu Liên Bang Lou Corea. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)
Lễ kỷ niệm được tổ chức trong sân vận động của trung học Bolsa Grande High School, điểm son văn hóa của các cộng đồng được Học Khu Garden Grove phục vụ trong sáu thập niên qua.
Từ đường Westminster, rất đông người lái xe vào trung học Bolsa Grande High School khiến bãi đậu xe chật kín, nên nhiều người phải đậu sang công viên Garden Grove Park, cho thấy cộng đồng rất coi trọng Học Khu Garden Grove.
Đứng ngay lối vào sân vận động Bolsa Stadium của trung học Bolsa Grande High School có nhiều cổ động viên hân hoan chào đón cộng đồng đến chung vui trong ngày kỷ niệm 60 năm của học khu. Bên trong sân vận động có nhiều gian hàng giải trí của các trung học thuộc học khu, có nhà nhún với chướng ngại vật cho nhiều gia đình có em nhỏ đến vui chơi. Rất nhiều xe hơi cổ được trưng bày bên ngoài, cùng một số xe bán thức ăn phục vụ người đến tham dự.
Có mặt tại lễ kỷ niệm là nhiều phụ huynh gốc Việt cùng con cái là học sinh của các trường ở Garden Grove. Ai cũng vui mừng vì Học Khu Garden Grove đã đào tạo nhiều học sinh ưu tú, thành tài và phục vụ cho cộng đồng.
Đông đảo cư dân trong cộng đồng đến tham dự sự kiện. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)
Ông Lê Thanh Chí, cư dân Garden Grove, cho biết: “Hai cháu nhà tôi đều học trường của Học Khu Garden Grove. Cháu lớn thì học ở Santiago High School, còn cháu nhỏ thì học ở Alamitos Intermediate. Tôi thấy học khu có những chương trình giảng dạy rất tốt, mỗi lúc càng phát triển và có thêm nhiều giáo trình đầy sáng tạo. Tôi không bao giờ nghĩ là trường học sẽ dạy song ngữ tiếng Việt với tiếng Anh như những năm gần đây. Tôi từng nghe mấy phụ huynh khác và con cái họ nói tiếng Việt chỉ là lớp ngoại ngữ trong trường thôi, nhưng bây giờ lại có chương trình dạy Việt Ngữ kết hợp với Anh Ngữ. Như vậy là chúng ta có thể thấy cộng đồng ngày càng có tiếng nói trong giáo dục, và tôi nghĩ Học Khu Garden Grove góp phần lớn cho sự thành công đó.”
Một phụ huynh khác là bà Chi Nguyễn, cư dân Garden Grove, có con gái là học sinh của Học Khu Garden Grove từ tiểu học cho đến trung học. Bà nói với nhật báo Người Việt: “Học Khu Garden Grove là một học khu xuất sắc, đào tạo ra rất nhiều học sinh tài giỏi, sau đó thành đạt trong nhiều lãnh vực, và một điều tự hào là năm nào cũng có nhiều thủ khoa với á khoa là con em của cộng đồng Việt Nam chúng ta. Không chỉ về học vấn, họ còn giúp các em thành công về âm nhạc, hội họa và thể thao.”
Như bà Chi nói, Học Khu Garden Grove năm nào cũng có nhiều thủ khoa và á khoa gốc Việt, và chỉ riêng trong niên khóa 2024-2025 có tới 20 thủ khoa và á khoa là người Mỹ gốc Việt.
Đông người ghé qua các gian hàng giải trí. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)
Ngoài ra, học khu còn đạt được nhiều thành tích khác như có chín trường trung học đệ nhất và đệ nhị cấp được đánh giá là trường xuất sắc của California vào năm 2026, là thành tích tạo nên lịch sử cho Học Khu Garden Grove. Đó là sự công nhận của tiểu bang dành cho những trường học có thành tựu xuất sắc trong việc giáo dục, đào tạo học sinh để các em có nhiều cơ hội và thành công trên đường đời.
Mới đây, Học khu Garden Grove còn đoạt giải Cộng Đồng Tốt Nhất để Giáo Dục Âm Nhạc tám năm liên tiếp vào năm 2026. Orange County chỉ có tám học khu và tiểu bang California chỉ có 38 học khu nhận được giải thưởng này.
Một nhóm học sinh của trung học Bolsa Grande High School chia sẻ suy nghĩ: “Gia đình của chúng em có mấy thế hệ là học sinh của Học Khu Garden Grove, nên dĩ nhiên chúng em cũng tiếp tục học ở đây. Học khu, và đặc biệt là trường Bolsa Grande, đã giảng dạy rất tốt trong mấy năm qua nên các cô chú trong cộng đồng đều hài lòng, và gia đình cũng rất vui vì thấy chúng em được giáo dục đàng hoàng. Vì vậy, chúng em rất mừng khi thấy Học Khu Garden Grove đến nay đã được 60 tuổi và chắc chắn sẽ tiếp tục thành công.”
Không chỉ phụ huynh và học sinh mà một số nhà điều hành của học khu cùng các giáo viên cũng rất xúc động, vui mừng trong ngày kỷ niệm 60 năm thành lập học khu.
Ông Walter Muneton, thành viên Hội Đồng Giáo Dục của học khu Garden Grove cho biết, ông rất vui vì được phục vụ Khu Vực 3 của học khu và thấy được sự hiện diện của nhiều cựu học sinh, nhiều gia đình, nhiều nhân viên học khu, nhiều hiệu trưởng và nhiều học sinh đến từ nhiều trường. Ông cho biết mình từng là học sinh của trung học Santiago High School, và nói các con của ông trong tương lai cũng sẽ vào trung học đó.
Ông Muneton chia sẻ niềm vui khi được đến những sự kiện như hôm nay để giao lưu với cộng đồng. Ông cũng tỏ ý khen ngợi các phụ huynh của Học Khu Garden Grove vì đã chịu khó đưa rước, chăm sóc con cái mỗi ngày.
Ông Bob Harden, chủ tịch Hội Đồng Giáo Dục Học Khu Garden Grove cũng không kém vui mừng vì học khu đạt được rất nhiều thành tích từ học vấn đến hội họa và thể thao, cũng như có nhiều nhân viên đoạt giải thưởng vì nỗ lực của họ.
Một học sinh và nhân vật biểu tưởng của trung học Santiago High School vui cười. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)
Cũng có mặt tại lễ kỷ niệm 60 năm Học Khu Garden Grove là Luật Sư Nguyễn Quốc Lân, phó chủ tịch Hội Đồng Giáo Dục, cho biết học khu có 68 trường sau khi được thống nhất lại một hệ thống vào năm 1965, và ông rất vui mừng khi thấy nơi này ngày càng phát triển, ngày càng lớn mạnh từ khi ông đến Hoa Kỳ vào năm 1980.
Về những đóng góp của người Việt Nam cho học khu, Luật Sư Lân nói: “Người Việt Nam quan tâm về nhiều vấn đề giáo dục, nhiều thế hệ người Việt đến đây và mang theo văn hóa truyền thống của dân tộc Việt. Điều đó đẩy mạnh, nhấn mạnh chuyện giáo dục cho học khu. Cộng đồng này cũng có nhiều sinh hoạt về văn hóa, về giáo dục, cũng có nhiều trung tâm Việt Ngữ và hướng đạo. Tất cả những điều đó hỗ trợ mục tiêu giáo dục cho các em Việt Nam. Điều này cũng tạo ra sự khác biệt của Học Khu Garden Grove với những nơi có đông người Việt khác.”
Một giáo viên đã đóng góp nhiều thập niên cho Học Khu Garden Grove là ông Trần Chi Phước, dạy các lớp Anh Ngữ ESL cho trung học Bolsa Grande High School từ năm 1976 cho đến năm 2008. Ông chia sẻ mình đến Hoa Kỳ du học trước năm 1975, nhưng vì mất nước vào năm 1975 nên ông ở lại Hoa Kỳ rồi dạy học ở trường Bolsa Grande vào năm 1976.
Tuy nhiên, ông không dạy đúng ngành mình theo học là hóa học, mà dạy các lớp Anh Ngữ cho đồng hương.
“Thật sự tôi học hóa học, định đi làm kỹ sư hóa học vì nhiều tiền hơn, nhưng người ta cần tôi dạy ESL. Tôi dạy chừng hai, ba năm sau thì trường mới có thêm giáo sư Việt Nam,” ông Phước chia sẻ.
Ông còn nói học trò của mình cũng trở thành nhà giáo nên rất hãnh diện vì điều đó. Ông cũng rất vui mừng vì học khu ngày càng có nhiều giáo viên gốc Việt.
Cũng như ông Lân, ông Phước còn nói về cộng đồng Việt Nam đã góp phần thay đổi học khu như thế nào: “Một khác biệt giữa người Mỹ hay người Mễ với Việt Nam mình là suy nghĩ về giáo dục. Cha mẹ luôn muốn con cái đi học, thành kỹ sư hay giáo sư chứ không phải cứ 18 tuổi là dọn ra ngoài, hay đi làm như người Mỹ. Người Việt Nam không có vậy, học trung học xong thì vào đại học. Tôi phải cám ơn thế hệ cha mẹ vì trọng học vấn. Không phải tôi khoe dân tộc mình, nhưng sự thật vậy đó.”
Tiết mục nhảy múa của các nhân vật biểu tượng của trường học. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)
Lễ kỷ niệm 60 thành lập Học Khu Garden Grove có phần trình diễn của học sinh đến từ nhiều trường học thuộc cả ba cấp của học khu, như màn nhảy múa của các nhân vật biểu tượng của từng trường, có ban nhạc diễn hành, dàn nhạc jazz, nhạc kịch và nhiều tiết vục văn nghệ tổ điểm văn hóa cùng tài năng của học sinh, thể hiện sự phát triển và thành công trong ba mục tiêu là “khả năng học vấn, kỹ năng cá nhân và thành công trong cuộc sống.”
Thị Trưởng Chí Charlie Nguyễn của Westminster, một cựu học sinh trung học Bolsa Grande High School và tốt nghiệp năm 1983, chia sẻ suy nghĩ về lễ kỷ niệm 60 năm Học Khu Garden Grove: “Tôi cảm thấy như tôi đang sống lại tuổi trẻ khi nhìn những các bạn trẻ, mà tôi cũng có cơ hội sinh hoạt với các bạn trẻ rất nhiều năm. Mỗi lần sinh hoạt với giới trẻ, tôi đều nhìn thấy cái sự hoạt bát của các em, khiến tôi cảm thấy mình trẻ ra. Hôm nay trở lại đây, tôi lại như được tiếp thêm năng lượng, tràn đầy sức sống khi xem các bạn trẻ trình diễn nhiều tiết mục vui tươi. Sự tham dự đông đảo của các phụ huynh cũng khiến tôi xúc động nhớ lại, vì mình cũng là học sinh ở trường trung học này.”
Về sự phát triển của học khu, đặc biệt là học sinh gốc Việt, ông cho hay: “Năm nay chúng ta trở lại đây với một tinh thần mới khác hơn. Bởi vì chúng ta đã trưởng thành hơn và các em học sinh trường của Bosa Grande cũng như là các trường học thuộc Học Khu Garden Grove đã đạt được thành tích cao. Chúng ta hãnh diện là người Việt Nam, các em Việt Nam của chúng ta theo hệ thống giáo dục truyền thống là đặt trọng tâm vào văn hóa giáo dục. Các em biết theo lời cha mẹ, học giỏi, rất giỏi, và chúng ta hãnh diện về điều đó.”
Ban nhạc diễn hành của trung học Santiago High School. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)
Lịch sử của Học Khu Garden Grove
Học Khu Garden Grove có tên gọi chính thức là Học Khu Thống Nhất Garden Grove, và các trường học từng được xây dựng tại nông trại để đáp ứng với nhu cầu nông nghiệp trước năm 1875.
Vào năm 1878, thành phố Garden Grove có hai học khu được thành lập là Học Khu Tiểu Học Garden Grove và Học Khu Tiểu Học Alamitos.
Đến năm 1921, Học Khu Trung Học Garden Grove được thành lập. Ba học khu này được thống nhất vào năm 1965, và được gọi là Học Khu Thống Nhất Garden Grove, lúc đó có 42 trường K-12 và 914 giáo viên.
Vào Tháng Mười Hai, 1965, văn phòng của Học Khu Garden Grove trên đường Stanford, thuộc thành phố Garden Grove được thành lập.
Dàn nhạc của trung học Pacifica High School. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)
Đến thập niên 1980, cộng đồng Việt Nam tị nạn bắt đầu phát triển thương mại trên đại lộ Bolsa, biến khu vực đó thành Little Saigon. Từ đó, Học Khu Garden Grove trở thành trung tâm giáo dục về ngôn ngữ và giúp nhiều gia đình hòa nhập vào hệ thống giáo dục Mỹ.
Học Khu Garden Grove có tổng cộng 68 trường thuộc từ cấp tiểu học cho đến trung học đệ nhị cấp (K-12). Không chỉ vậy, học khu còn có thêm một số trung tâm giáo dục đặc biệt, phục vụ cho tổng cộng 60,000 học sinh.
Học Khu Garden Grove bao gồm một phần hoặc toàn bộ các thành phố Garden Grove, Santa Ana, Westminster, Fountain Valley, Stanton, Cypress, và Anaheim.
Các thành phố trong học khu ít nhiều thuộc vùng Little Saigon, nơi có cộng đồng người Việt lớn nhất hải ngoại, nên Học Khu Garden Grove là một phần quan trọng của Little Saigon, có khoảng 30% học sinh là người gốc Việt, còn là trung tâm giáo dục ngôn ngữ, văn hóa và hỗ trợ học vấn cho nhiều thế hệ người Mỹ gốc Việt.
Trải qua sáu thập niên, Học Khu Garden Grove không ngừng phát triển, đạt được rất nhiều thành tích và được đánh giá là một trong những học khu hàng đầu California. [dt]
PHOENIX, Arizona (NV) – Chính quyền Tổng Thống Donald Trump đang chuẩn bị một kế hoạch 10 năm nhằm áp đặt các đợt cắt giảm nước dọc Colorado River, sau nhiều tháng thúc ép bảy tiểu bang miền Tây tự đạt thỏa thuận nhưng không thành. Kế hoạch này có thể ảnh hưởng trực tiếp đến các tiểu bang California, Arizona, Nevada và nhiều khu vực ở khu vực Tây Nam nước Mỹ, nơi sông Colorado là nguồn nước sống còn cho hàng chục triệu người và hàng triệu acre đất nông nghiệp.
Theo Los Angeles Times, loan tin hôm Thứ Sáu, 15 Tháng Năm, tin tức về kế hoạch sơ bộ của chính phủ liên bang xuất hiện trong một cuộc họp tại Phoenix hôm Thứ Tư.
Vạch nước trắng ở bờ cho thấy tình trạng sông Colorado cạn dần. (Hình: Justin Sullivan/Getty Images)
Ông Tom Buschatzke, giám đốc cơ quan quản trị nguồn nước tiểu bang Arizona, nói giới chức liên bang thông báo giới chức tiểu bang rằng họ đang lên kế hoạch một “khuôn khổ” 10 năm, trong đó có các quy định cụ thể buộc các tiểu bang phải cắt giảm lượng nước sử dụng. Các mức cắt giảm này sẽ được đánh giá lại mỗi hai năm, thay vì khóa chặt trong nhiều thập niên.
Sông Colorado là một trong những nguồn nước quan trọng nhất ở miền Tây Hoa Kỳ, cung cấp nước cho khoảng 35 triệu người và 5 triệu mẫu đất nông nghiệp, từ rặng Rocky Mountains đến miền bắc Mexico. Con sông này cũng là nguồn nước lớn cho miền Nam California và phần lớn các tiểu bang vùng Tây Nam. Tuy nhiên, hai hồ chứa lớn nhất của hệ thống, Lake Mead và Lake Powell, đang cạn kiệt nghiêm trọng. Lake Mead, hồ chứa lớn nhất nước Mỹ, hiện chỉ còn khoảng 30% dung tích và Lake Powell, hồ chứa lớn thứ hai nằm ở biên giới Utah-Arizona, chỉ còn 24% dung tích.
Tình hình càng thêm nghiêm trọng vì mùa đông vừa qua vô cùng ấm và khô. Lượng tuyết ở Rocky Mountains thấp đến mức dòng chảy về Lake Powell trong mùa xuân và mùa hè này được dự báo chỉ bằng 13% mức trung bình, thấp nhất từng được ghi nhận. Lượng tuyết ít đồng nghĩa với ít nước chảy về các hồ chứa, trong lúc nhu cầu nước của dân cư, nông nghiệp và đô thị vẫn rất lớn.
Cho đến nay, California, Arizona và Nevada đề nghị tự nguyện dùng ít hơn khoảng 1.6 triệu acre-foot nước mỗi năm trong hai năm tới. Đề nghị này nhằm giúp cải thiện mực nước thấp tại Lake Mead và điều hành việc chia sẻ nước trong các năm 2027 và 2028. Nhưng ông Buschatzke nói kế hoạch của chính quyền liên bang cho phép cắt giảm bắt buộc lên tới 3 triệu acre-foot mỗi năm tại ba tiểu bang hạ lưu này, tương đương tới 40% tổng hạn ngạch nước của họ. Con số đó gần bằng toàn bộ lượng nước sử dụng của 19 triệu người dân khắp miền Nam California trong năm ngoái.
Ông Buschatzke gọi khả năng cắt giảm bắt buộc lớn như vậy là một viễn cảnh đáng lo ngại đối với Arizona. Tuy nhiên, ông JB Hamby, trưởng đoàn thương lượng của California, lại hoan nghênh hướng can thiệp của liên bang. Ông nói đây là “một cách tiếp cận thông minh,” vì vừa cho phép lập kế hoạch dài hạn, vừa có thể thích ứng thường xuyên với tình hình thủy văn biến động. Theo ông, cách này tốt hơn việc đặt ra các quy định dài hạn dựa trên giả định rồi bị khóa vào đó trong nhiều thập niên.
Bế tắc hiện nay bắt nguồn từ bất đồng giữa ba tiểu bang hạ lưu, California, Arizona và Nevada, với bốn tiểu bang thượng lưu gồm Colorado, Wyoming, Utah và New Mexico. Các tiểu bang thượng lưu đã kêu gọi có một nhà trung gian hòa giải để phá thế bế tắc.
Vấn đề cốt lõi là Colorado River từ lâu bị phân chia quá mức. Thỏa thuận Colorado River Compact năm 1922 hứa cấp nhiều nước hơn khả năng thực tế của con sông. Trong nhiều thập niên, lượng nước bị lấy ra quá nhiều đến mức con sông hiếm khi chảy ra biển. Vùng đồng bằng tại Mexico, từng là một ốc đảo lớn với đầm lầy và rừng cây, nay phần lớn khô cạn. Từ năm 2000, biến đổi khí hậu làm tình trạng khô hạn ở rặng Rocky Mountains nghiêm trọng hơn, khiến con sông tiếp tục thu hẹp.
Nông nghiệp là lĩnh vực sử dụng nhiều nước nhất, chiếm khoảng ba phần tư lượng nước lấy từ Colorado River, phần lớn để trồng các loại cỏ khô làm thức ăn cho gia súc. Trong ba năm qua, các tiểu bang đã dựa vào cắt giảm tự nguyện và tiền liên bang trả cho nông dân đồng ý để ruộng khô một phần trong năm. Nhưng tình trạng khẩn cấp hiện nay cho thấy các biện pháp tự nguyện có thể không còn đủ.
Bureau of Reclamation, cơ quan liên bang thuộc Bộ Nội Vụ, chịu trách nhiệm quản lý tài nguyên nước và phát triển các cơ sở hạ tầng thủy lợi, thủy điện, cho biết đã xác định các yếu tố sơ bộ của một phương án ưu tiên và bắt đầu tham vấn với các tiểu bang, các bộ tộc và Mexico.
Cơ quan này dự kiến công bố quyết định vào mùa hè. Nếu kế hoạch được áp dụng, đây sẽ là bước can thiệp mạnh của liên bang vào một trong những cuộc khủng hoảng nước nghiêm trọng nhất của miền Tây Hoa Kỳ. (MPL)
HÀ TĨNH, Việt Nam (NV) – Ông Bùi Xuân Cường, 36 tuổi, ở xã Kỳ Hoa, tỉnh Hà Tĩnh, bị công an triệu tập vì phát “livestream” chửi bới, dọa đánh mẹ ruột trong lúc say rượu.
Theo báo VnExpress ngày 16 Tháng Năm, trong sự việc xảy ra vào đêm hôm trước, ông Cường dùng trang cá nhân phát “livestream” cảnh mình chửi bới, xúc phạm mẹ.
Ông Bùi Xuân Cường tại đồn công an. (Hình: Công An Hà Tĩnh).
Trong đoạn clip, người đàn ông dùng những lời lẽ thô tục, đe dọa “tính sổ” đấng sinh thành, khiến nhiều người bất bình.
Sau khi phát “livestream,” ông Cường rời khỏi nhà.
Khi bị Công An Xã Kỳ Hoa triệu tập lên đồn, ông ta khai rằng do trước đó mình uống nhiều rượu nên “không kiểm soát được hành vi.”
Kết quả kiểm tra nhanh cho thấy ông Cường âm tính với ma túy.
Nhiều khả năng ông ta sẽ bị xử phạt vi phạm hành chính.
Nhà chức trách đánh giá vụ việc chưa gây hậu quả hình sự, nhưng “tạo dư luận xấu, gây bất bình trên mạng” và “làm ảnh hưởng đến an ninh trật tự địa phương.”
Công an cũng khuyến cáo người dân không chia sẻ đoạn video clip nêu trên để “tránh tác động tiêu cực đến môi trường mạng và gia đình người trong cuộc.”
Trước vụ này, cứ vài tuần, các báo ở Việt Nam lại đưa tin một vụ án mạng do “nghịch tử” gây ra.
Theo tờ Tuổi Trẻ và báo VietNamNet hôm 4 Tháng Năm, nghi can ĐĐD, 29 tuổi, ở phường Đồng Hới, tỉnh Quảng Trị, bị bắt với cáo buộc đâm chết mẹ ruột, và đâm trọng thương người.
Theo bản tin, vụ án mạng xảy ra vào lúc gần nửa đêm 3 Tháng Năm tại một căn nhà ở thôn Đức Môn, phường Đồng Hới.
Công an lập hồ sơ để xử phạt hành chính ông Bùi Xuân Cường. (Hình: Công An Hà Tĩnh).
Nam nghi can gây gổ với cha mẹ, rồi bất ngờ rút dao đâm liên tiếp hai nạn nhân.
Hậu quả khiến người mẹ, 55 tuổi, thiệt mạng ngay tại nhà.
Người cha, 62 tuổi, bị đâm trọng thương nhưng may mắn kịp chạy ra khỏi nhà nên thoát chết và được hàng xóm đưa đi cấp cứu tại bệnh viện.
Nghi can D. lập tức bị bắt giữ.
Một số dấu hiệu ban đầu tại hiện trường cho thấy khả năng nghi can chơi ma túy trước khi ra tay tàn độc với cha mẹ ruột của mình. (N.H.K) [dt]
LITTLE SAIGON, California (NV) – Ông Vũ Đình Trung theo lệnh gọi động viên của chánh phủ VNCH, nhập ngũ ngày 23 Tháng Mười Hai, 1969, thuộc khóa 1/70 Sĩ Quan Trừ Bị Thủ Đức, tại Quân Trường Bộ Binh Thủ Đức.
Cựu SVSQ Vũ Đình Trung, Hội trưởng Hội Cựu SVSQ Trừ Bị Thủ Đức Nam California. (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)
Ông mãn khóa vào ngày 29 Tháng Tám, 1970, với 1,385 sĩ quan tốt nghiệp. Các khóa sinh của Khóa 1/70, ngoài được đào luyện để bổ sung các tân sĩ quan cho các đơn vị tác chiến, và kỹ thuật trên khắp miền Nam Việt Nam, còn có khoảng 200 sĩ quan được về Quân Chủng Hải Quân và 150 sĩ quan được chuyển sang Quân Chủng Không Quân của Quân Lực VNCH.
Sau khi ra đơn vị, đến cuối tháng Tư, 1975, có trên nửa sĩ quan xuất thân từ Khóa 1/70 hy sinh trên khắp chiến trường tại bốn vùng chiến thuật ở miền Nam Việt Nam.
Nhật báo Người Việt có dịp gặp gỡ ông Vũ Đình Trung tại Little Saigon. Ông kể lại cuộc đời binh nghiệp của mình, từ khi nhập ngũ cho đến cuối Tháng Tư, 1975.
Nhớ ngôi trường mẹ Thủ Đức trong thời chinh chiến, ông Trung chia sẻ về sự hình thành của Quân Trường Bộ Binh Thủ Đức. Trong những thời gian hoạt động từ 1951-1975, quân trường này đã đào tạo hơn 80,000 sĩ quan, trong đó khoảng 4,000 sĩ quan đặc biệt.
Lịch sử hình thành Quân Trường Bộ Binh Thủ Đức
Do sắc lệnh của Quốc Trưởng Bảo Đại ký ngày 15 Tháng Bảy, 1951, nhằm kêu gọi tổng động viên, các thanh niên tuổi từ 18 đến 28 đều phải nhập ngũ, theo tiêu chuẩn: Những người có bằng cấp từ cao đẳng tiểu học trở lên sẽ được nhập học khóa Sĩ Quan Trừ Bị.
Vũ Đình Trung (đứng giữa) và gia đình các cựu SVSQ Trừ Bị Thủ Đức. (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)
Theo tài liệu Quân Sử VNCH, lúc bấy giờ, Chính Phủ Quốc Gia Việt Nam xây dựng hai vị trí để thành lập Quân Trường Sĩ Quan Trừ Bị. Tại miền Bắc Việt, trường được thành lập ở Nam Định có danh xưng Trường Sĩ Quan Trừ Bị Nam Định. Tại miền Nam, trường được thành lập tại Thủ Đức có danh xưng là Trường Sĩ Quan Trừ Bị Thủ Đức, và ngôi trường này được xây dựng trên đồi Tăng Nhơn Phú, xã Linh Xuân Thôn, Quận Thủ Đức, thuộc Tỉnh Gia Định thời đó.
Trường Sĩ Quan Trừ Bị Nam Định và Thủ Đức đồng loạt tuyển chọn Sinh Viên Sĩ Quan (SVSQ), và cùng khai giảng khóa học đầu tiên vào ngày 1 Tháng Mười, 1951. Khóa 1 Trừ Bị Nam Định có danh xưng là Khóa Lê Lợi, và Khóa 1 Trừ Bị Thủ Đức có danh xưng là Khóa Lê Văn Duyệt.
Năm 1952, trường Nam Định miền Bắc giải tán
Đến năm 1952, trường Nam Định miền Bắc được lệnh giải tán, và sáp nhập vào với trường Thủ Đức. Rồi cũng từ thời điểm này, các tân khóa sinh nhập ngũ đều vào học tại Quân Trường Sĩ Quan Trừ Bị Thủ Đức. Khóa 2 Sĩ Quan Trừ Bị Thủ Đức được khai giảng vào ngày 15 Tháng Mười, 1952, với danh xưng là Khóa Phụng Sự.
Từ khóa 1 đến khóa 5, các tân sĩ quan tốt nghiệp với cấp bậc thiếu uý. Trong trường hợp thi tốt nghiệp, các SVSQ nào với số điểm thấp hơn quy định, thì khi ra trường mang cấp bậc chuẩn úy, và nếu số điểm thi tuyển của SVSQ nào thấp hơn nữa, thì khi ra trường, họ chỉ được mang cấp bậc trung sĩ là cấp của hạ sĩ quan.
Các tân sĩ quan thiếu úy, sau hai năm phục vụ cho đơn vị, đương nhiên được thăng cấp trung úy. Còn các tân sĩ quan khi mới ra trường cấp bậc chuẩn úy, sau khi phục vụ cho đơn vị được 18 tháng, thì sẽ đương nhiên được thăng cấp thiếu úy.
Đến năm 1957, từ khóa 6 đến những khóa kế tiếp, các khóa sinh tốt nghiệp chỉ được mang cấp bậc chuẩn úy. Đồng thời các sĩ quan tốt nghiệp kể từ đây sẽ không được áp dụng tiêu chuẩn lên cấp tướng sau đó. Vì thế, các tân sĩ quan kể từ Khóa 6 Trừ Bị Thủ Đức chỉ mang cấp bậc cao nhất là đại tá mà thôi. Ngoại trừ trường hợp được xét chuyển qua ngạch hiện dịch, các sĩ quan này sẽ được hưởng quy chế lên tướng. Ngoài ra, các quân nhân xuất thân từ trường Thiếu Sinh Quân và bốn khóa sĩ quan hiện dịch đặc biệt, thụ huấn ở Trường Hạ Sĩ Quan Đồng Đế trong khoảng thời gian từ 1959 -1963 cũng được hưởng quy chế này.
Đổi tên sau Hiệp Định Genève
Đầu Tháng Hai, 1955, trường gián đoạn tuyển sinh và đào tạo sĩ quan trừ bị, do ảnh hưởng của Hiệp Định Genève ký ngày 20 Tháng Bảy, 1954 trong điều khoản giảm trừ quân bị. Cho đến cuối Tháng Hai, 1957, trường tái hoạt động và được cải danh thành Liên Trường Võ Khoa Thủ Đức.
Liên Trường Võ Khoa Thủ Đức, bao gồm các trường chuyên môn: Trường Bộ Binh, Trường Thiết Giáp, Trường Pháo Binh, Trường Thể Dục Quân, Trường Quân Cụ, Trường Truyền Tin, Trường Quân Chính, và Trường Thông Vận Binh (Trường Quân Xa).
Hội Cựu SVSQ Trừ Bị Thủ Đức Nam California diễn hành Tết Nguyên Đán tại Little Saigon. (Hình: Vũ Đình Trung cung cấp)
Đến Tháng Mười, 1961, các trường chuyên môn được tách ra khỏi Liên Trường Võ khoa Thủ Đức, ngoại trừ các Trường Bộ Binh, Thiết Giáp và Thể Dục Quân Sự.
Năm 1962, phù hiệu của Liên Trường Võ khoa Thủ Đức gồm ngọn lửa hồng bao quanh thanh kiếm bạc trong nền xanh, và được ghi thêm phương châm “Cư An-Tư Nguy.” Có nghĩa là muốn sống yên ổn thì phải nghĩ đến lúc hiểm nguy, và cũng có nghĩa là “Muốn hòa bình phải chuẩn bị chiến tranh,” do sáng kiến của Đại Tá Phan Đình Thứ (tự Lam Sơn), đương nhiệm chỉ huy trưởng Liên Trường Võ Khoa Thủ Đức.
Ngày 1 Tháng Tám, 1963, trường lấy lại danh hiệu cũ lúc ban đầu là Trường Sĩ Quan Trừ Bị Thủ Đức.
Kể từ năm 1964, trường lãnh thêm nhiệm vụ đào tạo các cán bộ đại đội trưởng và tiểu đoàn trưởng. Khi mãn khóa, các tân sĩ quan trúng tuyển sẽ được trường cấp văn bằng đại đội trưởng, hoặc bộ binh cao cấp. Trong thời điểm này, các thí sinh muốn trúng tuyển vào nhập khóa học Sĩ Quan Trừ Bị Thủ Đức phải có văn bằng Tú Tài 1 trở lên, hoặc chứng chỉ tương đương.
Cải danh là Trường Bộ Binh Thủ Đức
Ngày 1 Tháng Bảy, 1964, trường được cải danh là Trường Bộ Binh Thủ Đức. Đến khi cuộc chiến bùng phát mạnh, vì nhu cầu chiến trường cần thêm nhiều sĩ quan, nên chương trình huấn luyện được tăng là mỗi năm có hai khóa huấn luyện. Vì thế, kể từ năm 1968 trở đi thì mỗi khóa được gọi là “Khóa 1/68” và “Khóa 2/68” cũng như “Khóa 1/69,” “Khóa 2/69,” “Khóa 1/70,” “Khóa 2/70”…
Trong khuôn viên trường có đài tưởng niệm, gọi là “Trung Nghĩa Đài” với hàng chữ “Tổ Quốc Ghi Ơn,” nhằm ghi ơn những chàng trai thế hệ, đã xếp bút nghiên theo việc kiếm cung, và có một số đã hy sinh mang sống của mình để phục vụ cho tổ quốc, cũng để khẳng định rằng, họ là những người con yêu của tổ quốc và dân tộc Việt Nam.
Kể từ năm 1968, trong chương trình đào tạo các sĩ quan của Trường Bộ Binh Thủ Đức, vì số lượng tân SVSQ quá nhiều, nên Quân Lực VNCH trưng dụng thêm Trường Hạ Sĩ Quan Đồng Đế, Nha Trang, nhằm đào luyện cho một số tân SVSQ của Trường Bộ Binh Thủ Đức.
Cuối năm 1973, Trường Bộ Binh Thủ Đức được lệnh di chuyển về Huấn Khu Long Thành. Đến giữa Tháng Tư, 1975, trường lại di chuyển về ngôi trường cũ tại Thủ Đức, cho đến khi tàn cuộc chiến tại miền Nam Việt Nam.
Trường Bộ Binh Thủ Đức giải thể vào năm 1975, khi miền Nam bị thất thủ. Trong những thời gian hoạt động từ 1951-1975, trường đào tạo hơn 80,000 sĩ quan, trong đó khoảng 4,000 sĩ quan đặc biệt.
Tân Chuẩn Úy Vũ Đình Trung và ngành Quân Cụ Quân Lực VNCH
Nói về cuộc đời binh nghiệp của mình, ông Vũ Đình Trung kể: “Sau khi mãn khóa, tôi được tuyển chọn theo học khóa Sĩ Quan Căn Bản của ngành Quân Cụ. Khi xong khóa học này, tôi được lệnh về phục vụ Tiểu Đoàn 7 Tiếp Vận, thuộc Sư Đoàn 7 Bộ Binh, đóng quân tại căn cứ Đồng Tâm, Mỹ Tho.”
Ngành Quân Cụ Quân Lực VNCH chính thức được thành lập từ Tháng Tám, 1954 trong Quân Đội Quốc Gia Việt Nam.
Hội Ái Hữu Cựu SVSQ Trừ Bị Thủ Đức Nam California kỷ niệm 49 năm ngày thành lập trường Bộ Binh Thủ Đức 2024 tại Little Saigon. (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)
Ngành Quân Cụ VNCH được hình thành qua ba giai đoạn: Giai đoạn 1 (1955-1960): Sau Hiệp Định Genève 1954, Quân Đội Pháp rời khỏi Việt Nam. Giai đoạn 2 (1961-1973): Do sự tăng trưởng của Quân Lực VNCH, ngành Quân Cụ được phát triển mạnh từ tổ chức đến nhân lực. Giai đoạn 3 (1973-Tháng Tư, 1975): Cục Quân Cụ được sự cải tổ tiếp vận toàn diện, với mục đích điều phối và kết hợp các ngành Tiếp Vận, bao gồm các Nha Quân Cụ, Công Binh, Quân Y, Truyền tin, Quân Nhu…
Tính đến Tháng Tư, 1975, ngành này qua hai lần đổi danh xưng của quân đội. Đó là Quân Đội Việt Nam Cộng Hòa (1955) và Quân Lực Việt Nam Cộng hòa (1965).
Ông Trung cho biết thêm: “Quân Cụ là một đơn vị chuyên ngành của Quân Lực VNCH, dưới sự điều hành của Tổng Cục Tiếp Vận, trực thuộc Bộ Tổng Tham Mưu. Ngành Quân Cụ có nhiệm vụ phân phối khí cụ các loại như quân xa, chiến xa, quân dụng, trọng pháo, đạn dược… cho các đơn vị trong quân đội tùy theo nhu cầu. Đồng thời có trách nhiệm sửa chữa và đại tu tất cả phương tiện nêu trên. Ngành Quân Cụ đồng hành và giữ vai trò yểm trợ quân đội suốt thời gian tồn tại của Quân Lực VNCH.” [dt]
NGHỆ AN, Việt Nam (NV) – Bị cáo Lê Văn Ngoan, 47 tuổi, ở xã Tiền Phong, huyện huyện Quế Phong cũ, tỉnh Nghệ An, lãnh 14 năm tù vì cáo buộc đánh chết vợ sau nhiều lần khuyên can bà này bỏ rượu bất thành.
Báo VnExpress hôm 16 Tháng Năm dẫn cáo trạng vụ án cho hay, vợ chồng bị cáo Ngoan kết hôn hàng chục năm trước.
Bị cáo Lê Văn Ngoan tại phiên tòa. (Hình: VnExpress).
Người vợ được ghi nhận thường xuyên uống rượu tại nhà người thân, hàng xóm.
Khi đi làm công nhân ở Vinh, bị cáo nhiều lần gọi điện khuyên can vợ nhưng không được.
Trong sự việc xảy ra vào chiều 1 Tháng Giêng, được nghỉ Tết Dương Lịch, bị cáo Ngoan về nhà, thấy vợ đang nằm trên giường nên bảo bà này đi nấu cơm.
Khi vợ đang ở trong bếp, do bất bình chuyện bà này thường xuyên uống rượu và không bắt máy các cuộc gọi của chồng, bị cáo Ngoan lấy thanh gỗ dài thường dùng khuấy cám heo, đánh vào đầu khiến nạn nhân loạng choạng.
Bị tấn công, người vợ cố bỏ chạy ra ngoài, trượt ngã xuống khe nước cạnh nhà.
Nam bị cáo kéo vợ vào nhà, tắm rửa rồi dìu bà ta vào phòng ngủ.
Khoảng 1 giờ sáng hôm sau, nghe tiếng động, bị cáo Ngoan vào kiểm tra, thấy vợ không thể tự đứng dậy nhưng không đưa đi cấp cứu, chỉ đắp chăn rồi ra ngoài.
Đến hơn 7 giờ sáng, ông Ngoan phát giác vợ đã chết, nên gọi điện báo người thân và sau đó ra công an đầu thú.
Kết quả giảo nghiệm tử thi xác định nạn nhân chết do phù não.
Tại phiên tòa, bị cáo Ngoan thừa nhận hành vi đánh chết vợ và bày tỏ sự ăn năn, hối lỗi.
Ông ta khai rằng do vợ mình thường xuyên uống rượu, bỏ bê gia đình, trong khi bản thân đi làm xa nên lo lắng, nhiều lần gọi điện khuyên can không được dẫn đến bất bình, mất kiểm soát.
Vụ án mạng xảy ra tại xã Tiền Phong, huyện huyện Quế Phong cũ, tỉnh Nghệ An. (Hình: Nghệ An).
Bản án nêu trên được tuyên sau khi Hội Đồng Xét Xử phiên tòa nhận định hành vi của bị cáo Ngoan “rất nghiêm trọng, cần tuyên bản án nghiêm khắc để răn đe.”
Nam bị cáo được hưởng tình tiết giảm nhẹ do thành khẩn khai báo, ăn năn hối lỗi, được đại diện gia đình vợ làm đơn xin giảm nhẹ hình phạt. (N.H.K) [dt]
ĐẮK LẮK, Việt Nam (NV) – Chủ một tiệm vàng ở xã Ea Kar, tỉnh Đắk Lắk, cho biết thiệt hại cả tỷ đồng ($37,943) do hai tủ kiếng bị gió thổi bay ra đường, khiến nhiều món nữ trang bị cuốn trôi theo dòng nước trong cơn mưa giông hôm 15 Tháng Năm.
Theo tạp chí Tri Thức (ZNews) hôm 16 Tháng Năm, cơn mưa giông bất ngờ xảy ra tại xã Ea Kar, tỉnh Đắk Lắk khiến nhiều căn nhà bị tốc mái, cây gãy đổ hàng loạt và các tuyến đường bị ngập sâu.
Tủ kiếng tiệm vàng ở xã Ea Kar, tỉnh Đắk Lắk bị nước cuốn trôi ra đường. (Hình: Chụp qua màn hình).
Hàng loạt video clip do người dân địa phương ghi lại cho thấy cảnh tượng hỗn loạn khi mưa lớn kèm sấm sét, gió giật mạnh quét qua khu vực này.
Một tiệm vàng trên đường Nguyễn Tất Thành, xã Ea Kar, bị gió cuốn bay hai tủ kiếng chứa trang sức ra ngoài đường.
Những khay nữ trang vàng, bạc trôi theo dòng nước giữa cơn mưa to.
Ông Thanh Long, chủ tiệm vàng, cho biết mọi chuyện diễn ra quá nhanh khiến gia đình ông không kịp đóng cửa.
“Gió thổi mạnh khủng khiếp, hai cái tủ kiếng bị hất tung ra ngoài đường rồi nước cuốn đi luôn. Lúc đầu chỉ mưa lất phất thôi, rồi tự nhiên mưa ào xuống, sấm sét đánh liên tục. Tôi chưa kịp kéo cửa thì gió ập tới, cuốn luôn hai tủ kiếng ra ngoài, rơi xuống đường bể hết,” ông Long nói.
Lúc đó, nhiều trang sức như nhẫn, lắc (vòng đeo tay), bông tai vàng của tiệm bị nước cuốn trôi.
Do gió mạnh, vật dụng bay tứ tung nên những người trong tiệm không dám liều mạng lao ra đường để nhặt tài sản.
Nhiều căn nhà bị tốc mái, cây đổ trong cơn mưa giông hôm 15 Tháng Năm tại tỉnh Đắk Lắk. (Hình: Thanh Niên).
Ông Long cho biết thêm: “Khi gió, mưa bắt đầu ngớt, tôi mới chạy ra tìm lại nhưng chỉ nhặt lại được một ít. Nước chảy xiết quá nên nhiều vàng bạc bị cuốn mất.”
Người đàn ông ước tính thiệt hại của tiệm vàng sau cơn mưa giông có thể lên tới 1 tỷ đồng.
Giới chức xã Ea Kar xác nhận cơn mưa giông xảy ra vào chiều 15 Tháng Năm khiến 24 căn nhà bị hư hại, trong đó 12 căn bị tốc mái, hàng chục trang trại chăn nuôi bị ảnh hưởng, nhưng không có thiệt hại nhân mạng. (N.H.K) [dt]
BẮC KINH, Trung Quốc (NV) – Bộ Thương Mại Trung Quốc vào hôm Thứ Bảy, 16 Tháng Năm, cho biết các thỏa thuận về thuế quan, nông nghiệp và phi cơ đồng ý trong chuyến thăm tuần này của Tổng Thống Donald Trump mới chỉ mang tính chất “sơ khởi,” theo Reuters.
Tổng Thống Trump rời Bắc Kinh vào hôm Thứ Sáu sau hai ngày hội đàm với Chủ Tịch Tập Cận Bình, một chuyến đi mang đậm tính nghi thức.
Tổng Thống Donald Trump và Chủ Tịch Tập Cận Bình tại Trung Nam Hải, Bắc Kinh. (HÌnh: Evan Vucci / Pool/ AFP via Getty Images)
Trong một tuyên bố trên trang web, Bộ Thương Mại Trung Quốc cho biết hai bên đã đồng ý thành lập một ban đầu tư và một ban thương mại để đàm phán về việc giảm thuế mang tính chất “có đi có lại” cụ thể cho từng sản phẩm, cũng như cắt giảm rộng hơn đối với các loại hàng hóa không được chỉ định bao gồm cả các sản phẩm nông nghiệp.
“Phía Mỹ sẽ tích cực đẩy mạnh việc giải quyết các mối e ngại lâu nay của Trung Quốc liên quan đến việc tự động giữ lại các sản phẩm sữa và các sản phẩm thủy sản, xuất khẩu cây cảnh trong môi trường nuôi cấy sang Hoa Kỳ, và công nhận tỉnh Sơn Đông là vùng không có bệnh cúm gia cầm,” bộ này cho biết và thêm rằng “phía Trung Quốc cũng sẽ tích cực thúc đẩy việc giải quyết các mối quan ngại của Hoa Kỳ liên quan đến việc đăng ký các cơ sở thịt bò và xuất khẩu thịt gia cầm từ một số tiểu bang của Mỹ sang Trung Quốc.”
Cũng về vấn đề nông nghiệp, Bắc Kinh cho biết cả hai bên nỗ lực giải quyết các rào cản phi thuế quan và các việc tiếp cận thị trường. Bộ Thương Mại Trung Quốc không xác định danh tính các công ty hoặc cung cấp thông tin chi tiết về khối lượng, giá trị hay mốc thời gian.
Tuyên bố hôm Thứ Bảy đánh dấu công khai đầu tiên của Trung Quốc về kết quả của các cuộc đàm phán thương mại được tổ chức tuần này tại Bắc Kinh và Seoul, và diễn ra trong bối cảnh có những câu hỏi về việc chuyến thăm cấp nhà nước đầu tiên của ông Trump tới Trung Quốc sau gần một thập niên đã mang lại những gì.
Ông Trump nói rằng Trung Quốc đồng ý mua 200 chiếc phi cơ của hãng Boeing (BA.N), nhưng các nhà phân tích đặt câu hỏi về việc thiếu một mốc thời gian cụ thể. Bộ Thương Mại Trung Quốc xác nhận các thỏa thuận về “việc Trung Quốc mua phi cơ của Hoa Kỳ và những bảo đảm của Hoa Kỳ về việc cung cấp động cơ và phụ tùng phi cơ cho Trung Quốc,” nhưng không giải thích gì thêm.
Cơ quan này cho biết các cuộc thảo luận về các chi tiết vẫn đang tiếp tục và các thỏa thuận sẽ được “hoàn tất càng sớm càng tốt.” (MPL) [dt]
ORANGE COUNTY, California (NV) – Khi nói đến khoản tiền trả trước khi vay mua nhà, người mua nhà lần đầu thường có rất nhiều thắc mắc. Mất bao lâu mới tiết kiệm đủ tiền trả trước? Cần trả trước bao nhiêu?
Có thật sự bắt buộc phải trả trước 20% khi mua nhà hay không?
Một gia đình vừa mua được nhà. Họ đang chuyển đến căn hộ mới. (Hình minh họa: Storyblocks.com)
Theo The Street, trong số những câu hỏi trên, câu cuối cùng luôn khiến nhiều người đặc biệt quan tâm. Không ít người tin rằng muốn mua nhà thì phải có sẵn 20% tiền trả trước. Tuy nhiên, điều đó không đúng. Thậm chí trong nhiều trường hợp, đây còn chưa hẳn là lựa chọn có lợi.
Các chuyên gia của Berkshire Hathaway HomeServices, một công ty dịch vụ địa ốc thuộc tập đoàn Berkshire Hathaway, cũng đồng tình với nhận định này.
“Ý nghĩ rằng phải trả trước 20% mới mua được nhà là một trong những hiểu lầm lớn nhất trong quá trình mua nhà,” Berkshire Hathaway nêu trong một bài phân tích gần đây. “Nhiều dữ liệu đã bác bỏ quan niệm đó.”
Theo dữ liệu của Hiệp Hội Môi Giới Địa Ốc Quốc Gia (National Association of Realtors – NAR), mức trả trước phổ biến của người mua nhà lần đầu hiện chỉ khoảng 10%, tức bằng một nửa so với mức mà nhiều người nghĩ họ cần phải tiết kiệm.
Quan niệm sai về mức trả trước 20%
“Trừ khi công ty cho vay yêu cầu cụ thể, phần lớn người mua không cần phải trả trước 20%,” Berkshire Hathaway cho biết. “Hiện có nhiều chương trình vay được thiết kế để giúp người mua giảm đáng kể chi phí ban đầu.”
Với khoản vay tiêu chuẩn thông thường, loại khoản vay mà nhiều người xem là hình thức vay mua nhà phổ biến nhất, công ty cho vay có thể chấp nhận mức trả trước chỉ từ 3%, đặc biệt đối với người mua nhà lần đầu.
Khoản vay FHA, được Cơ Quan Quản Lý Nhà Ở Liên Bang (Federal Housing Administration – FHA) bảo lãnh, thường là lựa chọn phù hợp cho người mua nhà lần đầu. Loại vay này có yêu cầu dễ hơn về điểm tín dụng và tỷ lệ nợ trên thu nhập so với khoản vay tiêu chuẩn thông thường, đồng thời chỉ yêu cầu trả trước 3.5%.
Khoản vay VA, được Bộ Cựu Binh Hoa Kỳ (U.S. Department of Veterans Affairs – VA) bảo lãnh, không yêu cầu tiền trả trước. Chương trình vay này dành cho quân nhân tại ngũ đủ điều kiện, cựu binh, thành viên Vệ Binh Quốc Gia, lực lượng dự bị và thân nhân của họ.
Ngoài ra, người mua cũng có thể đủ điều kiện vay USDA với mức trả trước 0%, được Bộ Nông Nghiệp Hoa Kỳ (United States Department of Agriculture – USDA) bảo lãnh. Chương trình này dành cho người mua nhà tại một số khu vực nông thôn được chọn và có thu nhập dưới mức quy định.
Mức trả trước 20% thường chỉ áp dụng với một số loại khoản vay nhất định. Chẳng hạn, nhiều công ty cho vay yêu cầu mức trả trước cao hơn đối với khoản vay jumbo, tức loại khoản vay vượt giới hạn của khoản vay tiêu chuẩn thông thường. Điều này thường xảy ra tại các thị trường nhà ở đắt đỏ, nơi người mua cần vay số tiền lớn để mua nhà.
Dù vậy, không phải công ty cho vay nào cũng yêu cầu mức trả trước 20% đối với khoản vay jumbo. Một số nơi có thể chỉ yêu cầu 10% hoặc 15%. Tuy nhiên, nhìn chung, khoản vay jumbo vẫn thường đòi hỏi mức trả trước cao hơn các loại vay khác
Trả trước dưới 20% và bảo hiểm PMI
Người mua không nhất thiết phải trả trước 20% để đủ điều kiện vay mua nhà. Tuy nhiên, nếu mức trả trước dưới 20%, người mua thường sẽ phải đóng bảo hiểm vay mua nhà tư nhân, gọi tắt là PMI (Private Mortgage Insurance).
Một số người cho rằng điều này đồng nghĩa việc họ thật sự vẫn cần có đủ 20% tiền trả trước, vì nếu không sẽ phải mất thêm tiền đóng PMI. Tuy nhiên, PMI không hẳn là lý do để trì hoãn việc mua nhà quá lâu.
Bảo hiểm nhà ở giúp chủ nhà giảm thiệt hại trước những rủi ro như trộm cắp hoặc thiên tai. Trong khi đó, PMI là khoản bảo hiểm nhằm bảo vệ công ty cho vay trong trường hợp người vay không thể thanh toán tiền vay hàng tháng.
Các công ty cho vay thường yêu cầu PMI đối với người trả trước dưới 20%, vì mức trả trước càng thấp thì rủi ro của khoản vay càng cao.
Chi phí PMI thay đổi tùy từng trường hợp, nhưng Freddie Mac, một công ty được chính phủ Mỹ bảo trợ chuyên về thị trường vay mua nhà, ước tính người Mỹ thường phải trả từ $30 đến $70 mỗi tháng cho mỗi $100,000 vay mua nhà. Điều đó có nghĩa nếu vay $500,000, người mua có thể phải trả thêm khoảng $150 đến $350 mỗi tháng cho PMI.
Chờ đủ 20% có thể khiến người mua mất cơ hội
Trên thực tế, việc chờ nhiều năm để tiết kiệm đủ 20% tiền trả trước có thể khiến người mua bỏ lỡ cơ hội tích lũy tài sản từ giá trị căn nhà.
Trả trước nhiều hơn sẽ giúp tránh phải đóng PMI, tăng vốn chủ sở hữu ngay từ đầu và giảm khoản thanh toán vay mua nhà hàng tháng. Tuy nhiên, xét trên toàn bộ bài toán tài chính, mức trả trước 20% hiếm khi là lựa chọn giúp người mua tiết kiệm tiền nhiều nhất.
Giá nhà có thể thay đổi tùy từng năm và từng thị trường địa phương, nhưng nhìn chung vẫn có xu hướng tăng. Theo dữ liệu Tháng Ba năm 2026 của Redfin, một công ty chuyên theo dõi thị trường địa ốc Mỹ, giá nhà tăng 1.1% so với cùng kỳ năm trước, sau khi đã tăng 2.5% trong Tháng Ba năm 2025 và tăng 5.2% trong năm 2024.
Một báo cáo của Hiệp Hội Bảo Hiểm Vay Mua Nhà (U.S. Mortgage Insurers – USMI) cho thấy, dựa trên mức thu nhập trung vị (median) và giá bán nhà năm 2024, một hộ gia đình Mỹ trung bình sẽ mất khoảng 26 năm để tiết kiệm đủ 20% tiền trả trước cùng chi phí hoàn tất giao dịch.
Trong khoảng thời gian đó, người mua có thể bỏ lỡ nhiều năm tích lũy vốn chủ sở hữu khi giá nhà tiếp tục tăng.
Tin tích cực là PMI không phải khoản chi kéo dài vĩnh viễn. Với các khoản vay tiêu chuẩn thông thường, Cục Bảo Vệ Tài Chính Người Tiêu Dùng (Consumer Financial Protection Bureau – CFPB) cho biết người mua có thể yêu cầu công ty cho vay hủy PMI khi vốn chủ sở hữu trong căn nhà đạt 20%. Nếu yêu cầu không được chấp thuận, công ty cho vay vẫn có nghĩa vụ pháp lý phải tự động hủy PMI khi mức vốn chủ sở hữu đạt 22%. (Ng.Tr) [kn]
CEBU, Philippines (NV) – Một đoạn video clip trên mạng xã hội cho thấy ông Lê Minh Hưng, thủ tướng Việt Nam, cúi nhìn tờ giấy nhưng vẫn đọc tiếng Anh ngắc ngứ tại Hội Nghị ASEAN tại thành phố Cebu, Philippines, hồi tuần trước.
Trong đoạn clip nhận được nhiều lượt thả “haha” hôm 16 Tháng Năm, ông Hưng giống như một học sinh tiểu học khi đọc từng chữ rời rạc trong câu: “… Asia needs to accelerate the, the ratification and framwork to protect our people.”
Ông Lê Minh Hưng, thủ tướng Việt Nam, cắm mặt vào giấy nhưng vẫn đọc tiếng Anh ngắc ngứ. (Hình: Chụp qua màn hình).
Đoạn clip nêu trên từng được phát trong bản tin thời sự của đài Truyền Hình Việt Nam (VTV), nhưng chèn phiên dịch tiếng Việt nên khán giả không được biết ông Hưng đọc tiếng Anh thế nào.
Facebooker Lam Long chia sẻ đoạn clip nêu trên kèm câu hỏi: “Giáo sư này học ở mô? Chắc ở Tokyo.”
Bên dưới đoạn clip, hàng trăm ý kiến bàn tán rôm rả về trình độ tiếng Anh “đáng ngại” của ông Hưng.
Facebooker Trần Quốc Thịnh bình luận: “Báo chí khen hết lời. Giờ mới được nghe thủ tướng nói tiếng Anh.”
Facebooker Thanh Dinh nhận xét: “Thủ tướng làm mất thể diện quốc gia. Phát biểu bằng tiếng Anh mà như tập đọc thế này thì nên phát biểu bằng tiếng Việt cho đỡ xấu hổ!”
Theo Wikipedia, ông Lê Minh Hưng tốt nghiệp cử nhân tiếng Pháp tại trường Đại Học Ngoại Ngữ, Đại Học Quốc Gia Hà Nội.
Sau đó, ông tham dự khóa học về kinh tế thị trường và phân tích tài chính của Quỹ Tiền tệ Quốc Tế (IMF) tại trường Đại Học Kinh Tế Tài Chính Thượng Hải, Trung Quốc, hồi năm 1996.
Tiếp đó, ông theo học chuyên ngành thạc sĩ kinh tế tại trường Đại Học Tổng hợp Saitama, Nhật bản.
Đến năm 1997, ông nhận bằng thạc sĩ chính sách công.
Ông Lê Minh Hưng (giữa) có chuyến công du ngoại quốc đầu tiên là tham dự Hội Nghị ASEAN tại thành phố Cebu, Philippines. (Hình: Chính Phủ).
Tuy vậy, sau khi xem clip trên, cũng có một số ý kiến khen ông Lê Minh Hưng “can đảm” hơn những người tiền nhiệm – Phạm Minh Chính, Nguyễn Xuân Phúc vì dám phát biểu bằng tiếng Anh tại một hội nghị quốc tế.
Hồi trung tuần Tháng Mười Hai năm ngoái, ông Phạm Minh Chính từng gây cười khi chúc Tết bằng tiếng Anh với câu “Merry Christmas and Happy New Year” tại cuộc họp với các doanh nhân ngoại quốc ở Việt Nam.
Trong đoạn clip được lan truyền vào thời điểm đó, ông Chính được nhìn thấy nói từng từ với vẻ ngọng nghịu và sau đó bẽn lẽn tự vỗ tay khen chính mình. (N.H.K) [dt]
TALLAHASSEE, Florida(NV) – Bản đồ bầu cử Quốc Hội mới của Florida, có thể giúp đảng Cộng Hòa giành thêm nhiều ghế trong cuộc bầu cử giữa kỳ, phải đối mặt thử thách pháp lý đầu tiên tại tòa hôm Thứ Sáu, 15 Tháng Năm, khi các nhóm đại diện cử tri cáo buộc bản đồ này vi phạm lệnh cấm vẽ khu vực bầu cử thiên vị đảng phái trong hiến pháp tiểu bang, theo AP.
Các luật sư đại diện cử tri yêu cầu một tòa án tiểu bang chặn không cho dùng bản đồ mới trong kỳ bầu cử giữa kỳ, đồng thời khôi phục bản đồ từng được dùng trong các cuộc bầu cử trước. Nếu tòa chấp thuận, quyết định này có thể gây trở ngại lớn cho nỗ lực của Tổng Thống Donald Trump nhằm giữ thế đa số mong manh của đảng Cộng Hòa tại Hạ Viện. Hiện chưa được biết khi nào tòa sẽ ra phán quyết.
Ông Ron DeSantis, thống đốc Florida. (Hình: Joe Raedle/Getty Images)
Bản đồ mới của Florida là một phần trong cuộc chiến tái phân chia địa hạt bầu cử đang lan rộng trên toàn quốc. Cuộc chiến này khởi sự từ năm ngoái, sau khi ông Trump kêu gọi các nhà lập pháp Cộng Hòa tại Texas vẽ lại bản đồ quốc hội của tiểu bang. Hôm Thứ Sáu, Tối Cao Pháp Viện Texas từ chối việc tuyên bố rằng các nhà lập pháp Dân Chủ bỏ trống chức vụ khi họ rời khỏi tiểu bang trong thời gian ngắn nhằm ngăn một cuộc bỏ phiếu về tái phân chia địa hạt.
Tại Florida, quốc hội tiểu bang do phe Cộng Hòa kiểm soát thông qua bản đồ Hạ Viện mới ngày 29 Tháng Tư, cùng ngày Tối Cao Pháp Viện Mỹ làm suy yếu các bảo vệ của Đạo Luật Quyền Bầu Cử liên bang đối với cử tri thiểu số khi bác một địa hạt liên bang đa số người Mỹ gốc Châu Phi tại Louisiana. Kể từ đó, nhiều tiểu bang bảo thủ miền Nam thực hiện các hành động nhằm loại bỏ hoặc làm suy yếu các địa hạt thiểu số từng giúp bầu cho phía đảng Dân Chủ.
Các khu vực bầu cử quốc hội thường được vẽ lại mỗi 10 năm, sau tổng điều tra dân số, để cân bằng lại dân số giữa các địa hạt. Nhưng sau khi Trump thúc đẩy việc vẽ lại bản đồ giữa thập niên, đảng Cộng Hòa tin rằng họ có thể giành thêm tới 15 ghế từ các bản đồ mới tại Texas, Missouri, North Carolina, Ohio, Florida, Tennessee và Alabama. Trong khi đó, phía Dân Chủ nghĩ có thể giành thêm sáu ghế từ bản đồ mới tại California và Utah.
Riêng tại Florida, Cộng Hòa hiện đã nắm 20 trong tổng số 28 ghế Hạ Viện Liên Bang của tiểu bang. Bản đồ mới, được Thống Đốc Cộng Hòa Ron DeSantis ký thành luật sau một kỳ họp đặc biệt kéo dài chỉ hai ngày, có thể giúp GOP tăng cơ hội giành thêm bốn ghế trong Tháng Mười Một.
Tranh chấp pháp lý tập trung vào Tu Chính Án Fair Districts, được cử tri Florida thông qua năm 2010. Tu chính án này cấm việc vẽ địa hạt Hạ Viện Liên Bang với ý định tạo lợi thế hoặc bất lợi cho một đảng chính trị hoặc một dân cử đương nhiệm. Tu chính án này cũng cấm làm suy giảm khả năng của các nhóm thiểu số chủng tộc hoặc ngôn ngữ trong việc bầu đại diện mà họ lựa chọn, đồng thời yêu cầu các địa hạt phải gọn, liền lạc, và khi khả thi, tôn trọng ranh giới chính trị cũng như địa lý hiện hữu.
Tối Cao Pháp Viện Mỹ năm 2019 từng phán quyết rằng tòa liên bang không có thẩm quyền quyết định khi nào việc vẽ địa hạt thiên vị đảng phái đi quá xa. Tuy nhiên, tòa cũng nói các cáo buộc về gerrymandering đảng phái vẫn có thể được giải quyết tại tòa tiểu bang dựa trên hiến pháp và luật riêng của từng tiểu bang. Vì vậy, vụ kiện tại Florida trở thành một thử thách quan trọng về việc liệu các rào chắn do cử tri tiểu bang đặt ra có còn đủ sức ngăn đa số lập pháp thao túng bản đồ bầu cử hay không.
Các đơn kiện nộp thay mặt cử tri yêu cầu tòa ban lệnh tạm thời chặn bản đồ mới, với lập luận rằng bản đồ vi phạm Tu Chính Án Fair Districts. Luật sư Chris Shenton, đại diện Common Cause và các nhóm khác phản đối bản đồ, cho biết dữ liệu phơi bày các địa hạt Dân Chủ bị nhắm vào để tái cấu trúc. Theo ông Shenton, dưới bản đồ mới, 82% cử tri trong các địa hạt do Dân Biểu Cộng Hòa đại diện vẫn ở nguyên địa hạt cũ, trong khi chỉ 41% cử tri trong các địa hạt do Dân Biểu Dân Chủ đại diện được giữ lại trong địa hạt cũ.
“Điều đó cho thấy các địa hạt Dân Chủ đang bị nhắm vào để tái cấu trúc. Và vì sao? Để tạo lợi thế cho Cộng Hòa và gây bất lợi cho Dân Chủ. Điều đó là vi hiến,” Luật Sư Shenton nói.
Phía tiểu bang phản bác rằng chưa có bằng chứng chứng minh ý định thiên vị đảng phái và việc ban lệnh tạm thời chặn bản đồ mới trước một phiên xử đầy đủ là không phù hợp. Các luật sư đại diện nhà lập pháp và giới chức hành pháp Florida cũng đưa ra lập luận rộng hơn là nếu phần bảo vệ thiểu số chủng tộc trong Tu Chính Án Fair Districts bị xem là vi phạm Hiến Pháp Mỹ sau phán quyết mới của Tối Cao Pháp Viện, thì toàn bộ tu chính án năm 2010 có thể vô hiệu, bao gồm cả điều khoản cấm gerrymandering đảng phái.(MPL)
SÀI GÒN, Việt Nam (NV) – Chủ một loạt sân khấu ca nhạc đông khán giả ở Sài Gòn, Đà Lạt, Quảng Ninh… bị Bộ Công An Việt Nam khởi tố cùng lúc với cáo buộc “xâm phạm quyền tác giả.”
Theo báo VnExpress hôm 16 Tháng Năm, danh sách các bị can bao gồm ca sĩ Quang Lập (tên thật là Diệp Văn Lập, chủ trung tâm Giọng Ca Để Đời), Võ Hoàng Việt và Nguyễn Trung Trường Huy (đồng sở hữu sân khấu Mây Sài Gòn và Mây Đà Lạt), Võ Văn Nam (giám đốc, chủ sân khấu Lululola), Nguyễn Minh Đức (chủ sân khấu Đồi Mặt Trời), Ngô Thanh Tùng (chủ sân khấu Thông Zeo).
Ca sĩ Quang Lập, tên thật là Diệp Văn Lập, chủ trung tâm Giọng Ca Để Đời. (Hình: Bộ Công An Việt Nam).
Ngoài ra, một bị can khác là Nguyễn Hải Bình (tổng giám đốc công ty BH Media, kiêm phó chủ tịch Hiệp Hội Sáng Tạo và Bản Quyền Tác Giả Việt Nam). Doanh nghiệp này chuyên tổ chức show và gây tranh cãi khi báo cáo bản quyền nhiều ca khúc trong đó có dân ca, trên nền tảng YouTube.
Liên quan vụ này, theo báo Dân Trí, hồi năm 2024, bị can Diệp Văn Lập từng bị nhạc sĩ Viên Nghiệp khởi kiện, yêu cầu hủy hai hợp đồng chuyển nhượng quyền tác giả ca khúc.
Tuy vậy, thời điểm đó, tòa án không chấp nhận yêu cầu khởi kiện do nguyên đơn “không chứng minh được quyền sở hữu ca khúc.”
Ngoài cáo buộc xâm phạm bản quyền, ông Diệp Văn Lập còn dính bê bối trong vụ chiếm đoạt một căn nhà của vợ chồng bà Nguyễn Thị Nguyệt ở phường Bình Trị Đồng, quận Bình Tân cũ, Sài Gòn, với chiêu cầm nhà cấn trừ nợ vay hồi năm 2014. Vụ việc khiến chồng bà Nguyệt tự sát vì uất ức.
Sau nhiều năm kiện tụng dai dẳng, bà Nguyệt được nhận lại căn nhà hôm 15 Tháng Năm.
Bị can Võ Hoàng Việt (trái) và Nguyễn Trung Trường Huy, đồng sở hữu sân khấu Mây Sài Gòn và Mây Đà Lạt. (Hình: Bộ Công An Việt Nam).
Hồi năm ngoái, đại diện trung tâm Bảo Vệ Quyền Tác Giả Âm Nhạc Việt Nam (VCPMC) lên tiếng tố giác chủ hai sân khấu Mây Lang Thang và Lululola không trả tiền tác quyền cho các nhạc sĩ đã ủy quyền cho trung tâm, trong khoảng 500 show diễn, dù các nơi này bán vé lên đến 1 triệu đồng ($38). (N.H.K) [dt]
WASHINGTON, DC (NV) – Chính quyền Tổng Thống Donald Trump đang mở đường cho thuốc lá điện tử có hương vị được bán rộng rãi hơn, gây phản ứng bất mãn giới cử tri bảo thủ trong phong trào Make America Healthy Again (MAHA) và câu hỏi được đặt ra là liệu chính sách y tế của Toà Bạch Ốc đang dựa trên khoa học hay chịu áp lực từ kỹ nghệ thuốc lá điện tử.
Cơ Quan Quản Trị Thực Phẩm và Dược Phẩm (FDA) Hoa Kỳ trong tháng này mở một lối đi mới cho các công ty thuốc lá bán thuốc lá điện tử có hương vị, đồng thời lần đầu chuẩn thuận vape hương trái cây, theo NBC News loan tin hôm Thứ Bảy, 16 Tháng Năm.
(Hình minh hoạ: Tolga Akmen/AFP via Getty Images)
Quyết định này khiến ông Richard Danker, phát ngôn viên cao cấp của Bộ Y Tế, từ chức hôm Thứ Tư. Chính sách mới cũng góp phần dẫn đến việc Giám Đốc Marty Makary của FDA bị loại khỏi chức vụ sau khi ông phản đối việc chuẩn thuận các sản phẩm này.
Trong thư từ chức, ông Danker viết rằng thuốc lá điện tử có hương vị “sẽ hấp dẫn trẻ em và khiến các em phơi nhiễm với nghiện nicotine, tổn thương phổi, và nguy cơ ung thư cao hơn.” Lời cảnh báo này phản ánh lo lắng lâu nay của giới y tế công cộng rằng các hương vị như xoài, việt quất, kẹo hoặc trái cây có thể làm thuốc lá điện tử trở nên hấp dẫn hơn đối với thiếu niên, kể cả những em chưa từng hút thuốc lá truyền thống.
MAHA là phong trào y tế-xã hội gắn với Bộ Trưởng Robert Kennedy Jr, tập trung vào việc giảm hóa chất độc hại, cải thiện sức khỏe trẻ em, chống ảnh hưởng của các nhóm quyền lợi đặc biệt và đặt câu hỏi về nhiều chính sách y tế hiện hành. Nhiều người trong phong trào này ủng hộ Bộ Trưởng Kennedy Jr vì tin rằng ông chống lại kỹ nghệ dược phẩm, kỹ nghệ thực phẩm và ảnh hưởng doanh nghiệp trong chính sách y tế.
Thuốc lá điện tử, hay vape, không đốt lá thuốc như thuốc lá truyền thống. Thiết bị này làm nóng một chất lỏng thường gồm nicotine, hương liệu và các chất phụ gia, tạo thành hơi để người dùng hít vào. Người ủng hộ vape nói sản phẩm này có thể giúp người hút thuốc trưởng thành bỏ thuốc lá truyền thống. Chính quyền Trump cũng dùng lập luận đó để biện minh cho chính sách mới, nói việc cho phép thuốc lá điện tử có hương vị là một cách giúp người lớn cai thuốc.
Nhưng các chuyên gia y tế công cộng nói lợi ích này chưa đủ chắc chắn, trong khi rủi ro đối với giới trẻ rất rõ. International Pediatric Association, một liên minh các hội nhi khoa, nói năm ngoái rằng thuốc lá điện tử chưa chứng minh được hiệu quả đáng kể trong việc giúp người hút thuốc bỏ thuốc. Ông Stanton Glantz, giáo sư về hưu ở đại học University of California, San Francisco, người nghiên cứu lâu năm về tác động sức khỏe của thuốc lá điện tử, nói giả định rằng thuốc lá điện tử đang giảm tác hại là “hoàn toàn sai.” Ông mô tả vape chỉ “ít nguy hiểm hơn 10% hoặc 20%” so với hút thuốc, và so sánh mức khác biệt này với việc nhảy khỏi một tòa nhà từ tầng 40 thay vì tầng 50.
Theo NBC News, hơi từ thuốc lá điện tử được liên hệ với bệnh phổi, bệnh tim và ung thư. Nicotine trong các sản phẩm này là chất gây nghiện. Các chuyên gia y tế công cộng cũng phản bác các tuyên bố rằng nicotine liều thấp có thể cải thiện sự tập trung hoặc làm chậm suy giảm nhận thức. Họ nói rằng các lợi ích tiềm năng chưa được chứng minh đầy đủ, trong khi nguy cơ nghiện và vấn đề tim mạch đã được biết rõ.
Vì vậy, quyết định mở đường cho thuốc lá điện tử có hương vị tạo ra một vết nứt trong chính liên minh MAHA. Một số người không chỉ lo về nguy cơ sức khỏe mà còn cho rằng kỹ nghệ thuốc lá đang có ảnh hưởng trực tiếp lên FDA và Tòa Bạch Ốc. Ông Alex Clark, một podcaster về sức khỏe và lành mạnh thuộc tổ chức Turning Point USA, nói việc chính quyền ủng hộ thuốc lá điện tử có hương vị là “đổ thêm dầu vào lửa,” vì khiến các bà mẹ MAHA càng lo rằng các nhóm quyền lợi đặc biệt đang khuynh đảo Tòa Bạch Ốc.
Một điểm gây tranh cãi lớn là cách chính sách này được thúc đẩy. Theo NBC News, lãnh đạo kỹ nghệ thuốc lá dường như đã có tiếng nói trực tiếp với Tổng Thống Trump trước khi chính quyền thay đổi chính sách. Trong một bữa trưa tại Jupiter, Florida, trong tháng này, các giám đốc và lobbyist kỹ nghệ thuốc lá nói với ông Trump rằng họ bực bội vì các rào cản ngăn việc bán vape có hương vị.
Sau đó, theo một nguồn tin biết rõ vấn đề, Trump tức giận gọi cho các giới chức y tế hàng đầu trong chính quyền, trong đó có ông Kennedy, để bày tỏ sự không hài lòng vì việc bán vape có hương vị bị chặn. Không lâu sau, FDA ban hành chính sách cho phép một số công ty đã nộp đơn xin chuẩn thuận sản phẩm vape có hương vị, nhưng chưa được chấp thuận, bắt đầu bán cho người trưởng thành mà không bị phạt.
Tuy nhiên, chính sách này là một sự đảo chiều đáng chú ý. Năm 2019, trong nhiệm kỳ đầu của ông Trump, FDA từng nói sẽ cấm thuốc lá điện tử có hương vị, và tổng thống hứa sẽ có “các quy định và nguyên tắc mạnh mẽ.” Đến kỳ tranh cử 2024, ông đổi giọng, hứa sẽ “cứu vape,” nói rằng vape có thể giúp người dân bỏ thuốc và giúp doanh nghiệp nhỏ.
Ông Kush Desai, phát ngôn viên Tòa Bạch Ốc, nói Tổng Thống Trump liên tục cam kết mở rộng quyền tiếp cận vape vì có “nhiều bằng chứng gần đây” cho thấy các sản phẩm này có lợi cho người Mỹ đang cố bỏ hút thuốc. Ông nói yếu tố duy nhất định hướng chính sách y tế của chính quyền liên bang là “Tiêu Chuẩn Vàng Khoa Học.” (MPL) [dt]
Hội nghị Trump–Tập: Hứa lớn, kết quả ít? Trump cảnh báo Đài Loan chớ tuyên bố độc lập
Chuyến công du Trung Quốc của Tổng thống Trump để gặp chủ tịch Tập Cận bình kết thúc hôm 5/15 với nhiều lời hứa lớn nhưng kết quả thực tế khá mỏng.
Vào cuối hội nghị hôm 5/15, Trump tỏ ra do dự trong việc phê chuẩn bán vũ khí cho Đài Loan, và phát đi cảnh báo trên Fox News rằng Đài Loan không nên chính thức tuyên bố độc lập khỏi Trung Quốc.
MOSCOW, Nga (NV) – Ông Vladimir Putin, tổng thống Nga, sẽ sang Trung Quốc vào tuần tới để hội đàm với Chủ Tịch Tập Cận Bình, chỉ vài ngày sau chuyến thăm của Tổng Thống Donald Trump tới Bắc Kinh, Điện Kremlin cho biết vào Thứ Bảy, 16 Tháng Năm, nhật báo New York Times loan tin.
Điện Kremlin cho biết ông Putin theo dõi chặt chẽ chuyến công du của ông Trump và đang mong đợi được thảo luận về các vấn đề lớn với ông Tập trong chuyến thăm kéo dài hai ngày, vốn sẽ bắt đầu vào Thứ Ba tới.
Tổng Thống Vladimir Putin tại Điện Kremlin ngày 9 Tháng Năm. (Hình: Ramil Sitdikov / Pool / AFP via Getty Images)
Giới chức Nga nói về việc ông Putin thăm Trung Quốc từ nhiều ngày qua, nhưng các thời điểm cụ thể không được công bố cho đến Thứ Bảy. Phía Trung Quốc cũng xác nhận về chuyến đi này. Điện Kremlin cho biết vào Thứ Bảy rằng hai nhà lãnh đạo sẽ thảo luận về các vấn đề song phương, chia sẻ suy nghĩ về “các vấn đề quốc tế và khu vực chính,” đồng thời ký kết một số văn kiện.
Ông Dmitri S. Peskov, phát ngôn viên của Điện Kremlin, nói với các phóng viên vào Thứ Sáu rằng chuyến đi mang lại cho Moscow “một cơ hội tốt để chia sẻ quan điểm về các mối liên hệ mà phía Trung Quốc có với người Mỹ.”
Sự quan tâm đặc biệt này phản ánh nỗi lo sợ sâu kín của Moscow về một thỏa thuận ngầm hoặc một sự xoay trục tiềm tàng giữa Washington và Bắc Kinh.
Trước khi lên đường, ông Putin bày tỏ hy vọng sẽ “không có các biện pháp trừng phạt bất hợp pháp hoặc căng thẳng kinh tế leo thang” giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc. Dù chuyến đi của ông Trump đã kết thúc vào Thứ Sáu mà không có thông báo hay thỏa thuận đột phá nào được công bố, sự bất an của ông Putin vẫn buộc ông phải trực tiếp đến gặp nhà lãnh đạo Trung Quốc để dò xét tình hình.
Mối quan hệ mang danh nghĩa “đối tác bình đẳng” giữa Moscow và Bắc Kinh từ lâu bị nghiêng về Trung Quốc và cuộc chiến tại Ukraine càng lúc càng đẩy Điện Kremlin vào thế yếu. Hiện tại Nga có một mối quan hệ kinh tế không cân xứng với Trung Quốc. Trung Quốc cung cấp hơn một phần ba lượng hàng nhập khẩu của Nga và mua hơn một phần tư lượng hàng xuất khẩu của nước này, nhưng Nga chỉ chiếm khoảng 4% thương mại quốc tế của Trung Quốc, một tỷ trọng còn nhỏ hơn cả của Việt Nam.
Bất chấp việc Bắc Kinh luôn cố gắng duy trì ít nhất là một vẻ bề ngoài bình đẳng để giữ thể diện cho đồng minh, bản chất thực dụng của Trung Quốc thể hiện rõ nhất qua các điều khoản mặc cả về năng lượng. Nga đang vô cùng khát khao và liên tục thúc ép Trung Quốc ký kết thỏa thuận xây dựng đường ống dẫn khí đốt mới đi qua Mông Cổ để kết nối các mỏ khai thác ở Siberia với vùng nội địa Trung Quốc. Tuy nhiên, Bắc Kinh do dự suốt nhiều năm qua vì lo ngại sẽ bị phụ thuộc quá mức vào một nhà cung cấp duy nhất.
Dù cuộc chiến tại Iran đang làm rạn nứt chuỗi cung ứng dầu mỏ và khí đốt toàn cầu, làm tăng giá trị chiến lược của Nga như một nguồn cung năng lượng an toàn, ông Tập Cận Bình vẫn nắm đằng chuôi trong các cuộc đàm phán.
Vào Ngày Chiến Thắng 9 Tháng Năm, ông Putin cố tỏ ra lạc quan khi tuyên bố hai nước đang “rất gần với thỏa thuận về một bước tiến ý nghĩa trong hợp tác dầu khí” và kỳ vọng đạt được thỏa thuận này trong chuyến thăm. Sự vội vã này cho thấy Moscow đang ở thế hạ phong và cần các cam kết kinh tế từ Bắc Kinh hơn bao giờ hết.
Cục diện địa chính trị toàn cầu vừa chứng kiến một sự dịch chuyển mang tính biểu tượng sâu sắc khi Bắc Kinh chính thức trở thành tâm điểm của vòng xoáy quyền lực thế giới. Chỉ trong vòng chưa đầy một tuần, hai “ông lớn” của thế giới là Mỹ và Nga đều phải lần lượt tìm đường đến Bắc Kinh để tìm kiếm các giải pháp cho các vấn đề chiến lược của mình.
Tổng Thống Trump đến để thương thảo về các vấn đề thương mại nhằm giải tỏa áp lực kinh tế trong nước, trong khi Tổng Thống Putin đến để dò xét đối thủ và thúc đẩy các thỏa thuận năng lượng nhằm duy trì vị thế quốc gia.
Việc cả hai nhà lãnh đạo của hai siêu cường đối địch lớn nhất thế giới lần lượt tìm đến Bắc Kinh trong vòng vài ngày được đánh giá là minh chứng rõ nét nhất cho thấy một trật tự toàn cầu mới đang được định hình lại, nơi ông Tập Cận Bình ngồi ở vị trí trung tâm để khai thác tối đa sự suy yếu và phụ thuộc của các bên để củng cố quyền lực tối cao của Trung Quốc trên bàn cờ địa chính trị toàn cầu. (MPL) [dt]
Luật di trú Hoa Kỳ là loại luật rất phức tạp, do đó, theo yêu cầu của đa số bạn đọc cần am tường và thấu hiểu về luật này, tòa soạn nhật báo Người Việt mời luật sư Darren Nguyen Ngoc Chuong của Tổ Hợp Luật Sư Nguyễn & Lưu, www.NguyenLuu.com, phụ trách mục “Tìm Hiểu Luật Di Trú,” đăng hàng tuần trên Người Việt. Luật sư Darren Nguyen Ngoc Chuong là người Việt Nam đầu tiên và duy nhất tại Orange County, California được Luật Sư Đoàn Tiểu Bang California công nhận chuyên môn về ngành Luật Di Trú Hoa Kỳ. Hiện nay California có trên 195,000 luật sư nhưng chỉ có 236 luật sư có bằng chuyên môn về Luật Di Trú, trong số đó có luật sư Darren Nguyen Ngoc Chuong. Luật sư Darren Nguyen Ngoc Chuong đã từng làm việc cho Sở Di Trú Hoa Kỳ (INS). Luật sư Darren Nguyen Ngoc Chuong có nhiều kinh nghiệm trong việc thiết lập hồ sơ và bổ túc các tài liệu cần thiết để được Sở Di Trú chấp thuận.
Darren Nguyen Ngoc Chuong, Esq.
Thường trú nhân có tiền án bạo hành gia đình, dù xảy ra đã lâu và được hưởng án treo vẫn có thể bị đưa ra tòa di trú và bị trục xuất. (Hình minh họa: Patrik Velich/Unsplash)
Nhiều người cho rằng chỉ những người ở Hoa Kỳ bất hợp pháp mới bị đưa ra tòa di trú. Tuy nhiên, trên thực tế, ngay cả thường trú nhân có thẻ xanh cũng có thể bị đưa vào thủ tục trục xuất nếu phạm một số vi phạm hình sự theo luật di trú Hoa Kỳ.
Khi bị đưa ra tòa di trú, thủ tục thường chỉ tập trung vào vấn đề liệu đương sự có bị trục xuất hay không. Những hồ sơ này thường kéo dài nhiều năm và đương sự thường phải tốn nhiều chi phí thuê luật sư đại diện. Trong phần lớn trường hợp, đương sự phải đích thân tham dự các phiên điều trần theo lịch hẹn của tòa. Chỉ trong một số trường hợp đặc biệt, chẳng hạn như bệnh nặng hoặc có tang gia, tòa mới có thể miễn sự hiện diện của đương sự.
Một trường hợp khá phổ biến là đương sự nộp đơn xin nhập quốc tịch Hoa Kỳ nhưng hồ sơ bị từ chối vì tiền án hình sự. Trong một số trường hợp, khi xét hồ sơ quốc tịch, Sở Di Trú (USCIS) phát hiện đương sự có thể thuộc diện bị trục xuất theo điều luật 237 của Luật Di Trú. Khi đó, USCIS có thể chuyển hồ sơ sang tòa di trú để tiến hành thủ tục trục xuất.
Ví dụ, có trường hợp thường trú nhân có tiền án bạo hành gia đình (domestic violence), chỉ bị giam vài ngày và hưởng án treo. Dù sự việc xảy ra đã lâu, người đó vẫn có thể bị đưa ra tòa di trú vì luật di trú xem một số tội bạo hành gia đình là căn cứ trục xuất. Khi đương sự đang trong thủ tục trục xuất, hồ sơ xin nhập quốc tịch thường sẽ bị từ chối.
Một trường hợp khác liên quan đến những tội được gọi là Crime Involving Moral Turpitude (CIMT), tạm hiểu là những tội liên quan đến hành vi thiếu đạo đức hoặc gian dối. Nếu thường trú nhân phạm một tội CIMT trong vòng 5 năm sau khi được cấp thẻ xanh, và tội đó có mức án tối đa có thể bị phạt từ một năm tù trở lên, người đó có thể bị đưa vào thủ tục trục xuất. Điều quan trọng là luật nhìn vào mức án tối đa mà điều luật cho phép, chứ không chỉ mức án thực tế mà đương sự bị tuyên.
Ngoài ra, có những trường hợp đương sự bị hai tiền án trộm cắp vặt (petty theft). Dù mức án rất nhẹ hoặc chỉ bị án treo, nhiều tội trộm cắp vẫn được xem là CIMT theo luật di trú. Vì vậy, hai tiền án dạng này cũng có thể dẫn đến thủ tục trục xuất.
Nhiều người nghĩ rằng nếu hồ sơ hình sự đã được xóa án tích (expungement) thì sẽ không còn ảnh hưởng đến tình trạng di trú. Tuy nhiên, điều này không phải lúc nào cũng đúng. Trong nhiều trường hợp, dù tòa hình sự đã cho xóa án tích hoặc giảm án, luật di trú vẫn có thể xem đó là một “conviction” cho mục đích di trú. Vì vậy, một người có thể nghĩ rằng hồ sơ hình sự của mình đã được giải quyết xong nhưng vẫn gặp vấn đề nghiêm trọng với USCIS hoặc tòa di trú.
Ngoài các tiền án hình sự, có những trường hợp thường trú nhân gặp rắc rối vì khai thông tin không chính xác với USCIS hoặc với viên chức di trú. Ví dụ, một số người khai rằng mình là công dân Hoa Kỳ để xin việc làm hoặc ghi danh đi bầu cử. Những hành động này có thể dẫn đến hậu quả di trú rất nghiêm trọng và trong một số trường hợp có thể khiến đương sự không còn cơ hội xin bất kỳ sự miễn trừ nào.
Một vấn đề khác mà nhiều người không để ý là việc đi ra ngoài Hoa Kỳ khi có tiền án. Có những trường hợp thường trú nhân sống ở Hoa Kỳ nhiều năm, nhưng sau khi đi du lịch ngoại quốc và trở về phi trường Hoa Kỳ, họ bị Cơ Quan Di Trú giữ lại để đưa vào thủ tục trục xuất vì tiền án cũ. Nhiều người rất bất ngờ vì trước đó họ vẫn sử dụng thẻ xanh bình thường trong nhiều năm mà không gặp vấn đề gì.
Luật di trú còn quy định rằng những người bị kết án các tội được xem là aggravated felony sẽ đối mặt với hậu quả di trú rất nghiêm trọng. Những tội này có thể bao gồm giết người, hiếp dâm, buôn bán ma túy, buôn lậu vũ khí, một số tội hành hung nghiêm trọng, gian lận số tiền lớn, hoặc một số tội có bản án từ một năm tù trở lên. Người bị kết án aggravated felony thường rất khó xin miễn trục xuất và trong đa số trường hợp sẽ không đủ điều kiện nhập quốc tịch Hoa Kỳ.
Trong một số trường hợp, đương sự vẫn có thể xin những hình thức miễn trừ hoặc bảo vệ trước tòa di trú. Tuy nhiên, điều này tùy thuộc vào loại tiền án, thời gian xảy ra vụ án, thời gian cư trú tại Hoa Kỳ, quan hệ gia đình, và nhiều yếu tố khác. Không phải ai có tiền án cũng chắc chắn sẽ bị trục xuất, nhưng cũng không nên chủ quan nghĩ rằng án nhẹ thì sẽ không ảnh hưởng đến hồ sơ di trú.
Luật di trú liên quan đến tiền án hình sự rất phức tạp vì hậu quả di trú không phải lúc nào cũng giống với hậu quả hình sự. Có những trường hợp mức án hình sự tương đối nhẹ nhưng hậu quả di trú lại rất nghiêm trọng. Vì vậy, trước khi nộp đơn xin nhập quốc tịch hoặc trước khi nhận tội trong bất kỳ vụ án hình sự nào, quý vị nên tham khảo ý kiến của luật sư di trú để hiểu rõ những ảnh hưởng có thể xảy ra đối với tình trạng di trú của mình.
Bảng thông tin chiếu khán cho Tháng Sáu, 2026
Ưu tiên 1 – priority date là ngày 1 Tháng Chín năm 2017, tức là Ưu Tiên được dành cho những người con trên 21 tuổi chưa có gia đình của công dân Hoa Kỳ.
Ưu tiên 2A – priority date là ngày 1 Tháng Giêng năm 2025, tức là Ưu Tiên được dành cho Vợ, Chồng, hoặc Con độc thân dưới 21 tuổi của thường trú nhân.
Ưu tiên 2B – priority date là ngày 22 Tháng Chín năm 2017, tức là Ưu Tiên được dành cho Con độc thân trên 21 tuổi của thường trú nhân.
Ưu tiên 3 – priority date là ngày 15 Tháng Hai năm 2012, tức là Ưu Tiên được dành cho Con đã có gia đình của công dân Hoa Kỳ.
Ưu tiên 4 – priority date là ngày 8 Tháng Mười Một năm 2008, tức là Ưu Tiên được dành cho Anh, Chị hoặc Em của công dân Hoa Kỳ.
Quí vị có thể tự theo dõi bản thông tin chiếu khán cho hàng tháng tại website của Tổ Hợp Luật Sư NGUYEN & LUU, LLP tại: https://www.nguyenluu.com
MỌI THẮC MẮC XIN LIÊN LẠC: Luật Sư DARREN NGUYỄN NGỌC CHƯƠNG hoặc Luật Sư LƯU TRỌNG CẨM THƯƠNG của Tổ Hợp Luật Sư NGUYỄN & LƯU, LLP địa chỉ số 1120 Roosevelt, Irvine, CA 92620. Website www.NguyenLuu.com. Điện thoại (949) 878-9888.
DUBLIN, California (NV) – Hội Đồng Giám Sát Alameda County, California, vừa đồng ý chi trả số tiền bồi thường kỷ lục trị giá $36 triệu cho thân nhân của một cặp vợ chồng gốc Việt bị sát hại tại thành phố Dublin. Quyết định này chấm dứt vụ kiện dân sự chấn động liên quan đến các sai phạm nghiêm trọng và hành vi che giấu trong nội bộ cơ quan công lực địa phương.
Theo hồ sơ vụ án, nguyên do dẫn đến khoản bồi thường khổng lồ này bắt nguồn từ thảm kịch xảy ra vào rạng sáng ngày 7 Tháng Chín, năm 2022. Hung thủ Devin Williams Jr., khi đó là một cảnh sát đang trong ca trực, đột nhập vào ngôi nhà của gia đình họ Trần ở Dublin, California. Tại đây, hung thủ Williams dùng khẩu súng công vụ bắn chết bà Maria Trần, 42 tuổi, một y tá, cùng chồng là ông Benison Trần, 57 tuổi.
Hung thủ Devin Williams Jr. bị tuyên án từ 50 năm tù đến chung thân. (Hình: Sở Cảnh Sát Alameda County)
Vụ án mạng kinh hoàng này diễn ra ngay trước mặt những người thân trong gia đình, gồm đứa con trai Brandon Trần (lúc đó mới 14 tuổi), người mẹ Kim Anh Lê, em trai Dalton Trần và người họ hàng Thi Lê.
Đáng chú ý, đơn kiện do Luật Sư Chris Dolan, luật sư dân quyền đại diện cho gia đình nạn nhân đệ trình, phơi bày những tình tiết đen tối về cách các cảnh sát viên đồng nghiệp bao che cho hành vi của cựu cảnh sát viên Williams trước khi thảm kịch xảy ra.
Vào ngày 8 Tháng Tám, năm 2022, một tháng trước vụ thảm sát, hung thủ đến nhà riêng của gia đình họ Trần, liên tục bấm chuông cửa quấy rối sau khi bà Maria chủ động chấm dứt mối quan hệ tình cảm trước đó với anh ta. Bà Maria gọi 911 và đến đồn cảnh sát Dublin cầu cứu để xin một lệnh bảo vệ khẩn cấp.
Tuy nhiên, thay vì lập biên bản lưu trữ, các cảnh sát viên trực ca thuyết phục bà Maria không nộp đơn xin lệnh bảo vệ. Nghiêm trọng hơn, họ đã làm giả hệ thống báo cáo CAD của cuộc gọi 911, ghi nhận đó là một cuộc gọi “vô căn cứ” và “không xác định được nghi phạm” nhằm xóa dấu vết cho đồng nghiệp.
Đoạn video bằng chứng được luật sư thu thập sau đó còn cho thấy các cảnh sát viên ra ám hiệu với nhau “Go Blue,” một mật mã trong ngành để đồng loạt tắt camera gắn trên thân người nhằm che dấu sự thật.
Sai phạm mang tính hệ thống tiếp tục bị lột trần qua cuộc điều tra độc quyền của đài truyền hình KTVU, tiết lộ rằng cựu cảnh sát Devin Williams Jr. từng bị đánh giá nhận kết quả “D. Không phù hợp” (D. Not Suited) trong kỳ kiểm tra tâm lý bắt buộc khi nộp đơn tuyển dụng vào năm 2021, đặc biệt ở danh mục “kiểm soát xung động.” Thế nhưng, do tình trạng thiếu hụt nhân sự, ban lãnh đạo Sở Cảnh Sát Alameda County dưới thời Cựu Cảnh Sát Trưởng Greg Ahern vẫn lách quy định để tuyển dụng và giao vũ khí cho một cá nhân không đủ năng lực hành vi.
Sau đó, vụ bê bối này buộc chính quyền phải tiến hành một cuộc kiểm tra toàn diện, dẫn đến việc đình chỉ công tác khẩn cấp đối với 47 cảnh sát viên khác có kết quả kiểm tra tâm lý “không đạt” nhưng vẫn được nhận vào làm việc từ năm 2016 đến 2022.
Về số tiền bồi thường, khoản ngân sách chi trả $36 triệu được phân chia cho các nhân chứng còn sống trực tiếp chứng kiến thảm kịch, gồm người con trai Brandon Trần (hiện đã 18 tuổi), cùng mẹ, em trai và họ hàng của bà Maria Trần.
Đây là số tiền bồi thường lớn nhất trong lịch sử Alameda County và là mức bồi thường cao nhất cho một vụ nổ súng liên quan đến cảnh sát viên trong lịch sử tiểu bang California. Chính quyền quận cho biết nguồn tài chính để bồi thường được lấy từ quỹ chung của quận và quỹ chia sẻ rủi ro bảo hiểm, đồng thời phân trần rằng việc phê duyệt hòa giải là nhằm tiết kiệm chi phí công thay vì theo đuổi vụ kiện tụng kéo dài.
Khi xét đến vấn đề trách nhiệm pháp lý, Alameda County khẳng định thỏa thuận chi trả này hoàn toàn không đi kèm với bất kỳ sự thừa nhận sai phạm hoặc trách nhiệm pháp lý nào từ phía chính quyền quận. Bà Yesenia Sanchez, cảnh sát trưởng đương nhiệm, người không nắm quyền vào thời điểm xảy ra vụ án, cũng chỉ đưa ra lời chia buồn và tuyên bố đã cải tổ quy trình tuyển dụng chứ không trực tiếp phản hồi về các cáo buộc bao che.
Ngược lại, Luật Sư Chris Dolan khẳng định trách nhiệm hoàn toàn thuộc về cấu trúc quản trị của Sở Cảnh Sát Alameda County. Ông Dolan tuyên bố: “Họ đã bao che để bảo vệ một người trong nội bộ và sự che giấu đó đã phải trả giá bằng mạng sống của ông Benison Trần và bà Maria Trần. Nếu họ lập báo cáo đúng quy định, khẩu súng của hung thủ Williams đã bị tịch thu, đương sự đã bị tước thẻ công vụ và thảm kịch này hoàn toàn được ngăn chặn.”
Hung thủ Devin Williams Jr. bị tuyên án từ 50 năm tù đến chung thân vào Tháng Mười năm 2024. (MPL) [dt]
