Tiểu thuyết diễm tình, “romance novel,” là loại tiểu thuyết tình cảm bình dân, thuộc loại sách bán chạy nhất trên thị trường sách vở Hoa Kỳ hiện nay.
Theo thống kê do Hội Nhà Văn Diễm Tình Hoa Kỳ (Romance Writers of America – RWA) công bố, thì hằng năm, có khoảng 9,000 tiểu thuyết diễm tình được xuất bản, cung cấp cho một số lượng độc giả kỷ lục: 75 triệu.
Với số lượng tác phẩm và độc giả lớn lao như thế, chẳng lạ gì khi số các nhà văn viết tiểu thuyết diễm tình càng ngày càng tăng. Có nhà văn, thất bại trong việc viết tiểu thuyết văn chương cao cấp, bỏ mộng, quay sang viết tiểu thuyết diễm tình. Cũng không ít người đã bỏ nghề, kể cả loại nghề đắt giá là bác sĩ, để trở thành nhà văn diễm tình.
Chẳng hạn như Julia Quinn, theo học y khoa tại trường Đại Học Yale. Đang học nửa chừng, bà quyết định bỏ trường để viết về những vị bá tước, những quận công hơn là mổ những xác chết. Hiện nay, bà làm ra nhiều tiền hơn ông chồng bác sĩ của bà.
Hội Nhà Văn Diễm Tình Hoa Kỳ được thành lập vào năm 1980 tại Houston, Texas, quy tụ hơn 2,000 nhà văn thuộc loại này và khoảng chừng hơn 8,000 hội viên khác bao gồm những chuyên viên ngành kỹ nghệ xuất bản, biên tập viên, và rất nhiều người có mộng trở thành nhà văn, tham gia để học nghề. Đó là một cộng đồng nghề nghiệp phát triển và thịnh vượng với doanh số hàng năm tăng đều.
Năm rồi (2016), doanh số bán ra đạt con số hơn $1 tỷ, chiếm 34% thị trường sách, truyện hư cấu. Nhiều nhà văn diễm tình nổi tiếng, kiếm cả triệu đô la mỗi năm; và những tác giả ăn khách làm ra cả mấy triệu đô la mỗi năm.
Đại hội thường niên của hội, tổ chức mỗi năm ở một tiểu bang, thường kéo dài nhiều ngày với một chương trình sinh hoạt phong phú và đa dạng với cả ngàn tham dự viên đến từ khắp đất nước. Ngoài những nhà văn diễm tình, các tham dự viên bao gồm những kẻ tập tễnh viết văn, các nhà xuất bản, các biên tập viên, ủng hộ viên và độc giả.
Ðại hội chấm dứt với một buổi lễ trao giải thưởng cho các tác giả và tác phẩm diễm tình xuất sắc nhất trong năm trước đó. Đó là giải Rita – đặt theo tên vị chủ tịch đầu tiên là Rita Clay Estrada – một loại Oscar của tiểu thuyết diễm tình Hoa Kỳ. Giải gồm 12 thể loại khác nhau, đứng đầu là giải “Tiểu Thuyết Hay Nhất” (Best First Book) sau đó là các giải dành cho Tiểu Thuyết Dài, Tiểu Thuyết Trung Bình, Tiểu Thuyết Ngắn, Tiểu Thuyết Lịch Sử, Tiểu Thuyết Kinh Dị…
Bận rộn nhất trong đại hội là các cuộc thảo luận. Hàng chục đề tài được mang ra phân tích, bàn cãi và rút tỉa kinh nghiệm. Có năm, như năm 2003, đại hội kéo dài đến bốn ngày với khoảng chừng… 175 đề tài.
Các đề tài khá đa dạng, từ những vấn đề thuần túy kinh doanh như kỹ nghệ xuất bản, quảng cáo tiểu thuyết diễm tình cho đến kỹ thuật viết như cách viết bản thảo, nghiên cứu về khung cảnh, tốc độ, phát triển cốt truyện, cấu tạo nhân vật, đặc biệt nhất là thảo luận về kỹ thuật “love connection” – nòng cốt của loại tiểu thuyết diễm tình – nghĩa là cách xây dựng thứ tình yêu say đắm giữa nhân vật nam và nhân vật nữ với nhiều éo le, ngang trái nhưng để rồi cuối cùng cũng đi đến một đoạn kết “có hậu” (happy ending).
Ðề tài nghe rất “chuyên môn” chẳng khác gì các cuộc hội thảo văn chương “cao cấp” khác. Chẳng hạn như “Love, Life, Sex and the Alpha Male” (Tình Yêu, Cuộc Đời và Nhân Vật Nam), “Mentioning the Unmentionable: The Surprising World of Victorian Sexuality” (Trình Bày Cái Không Thể Trình Bày: Thế Giới Đáng Kinh Ngạc của Tình Dục Thời Victoria)…
Hội nghị, ngoài mục đích thương mại, là một nỗ lực chứng minh rằng viết tiểu thuyết diễm tình cũng đòi hỏi nhà văn có trình độ chuyên nghiệp và do đó, cũng đáng kính trọng như những nhà văn “trí thức” khác, không phải như nhiều người thường dè bĩu, chế giễu và châm chọc.
Đại hội thường niên của hội năm nay, lần thứ 36, được tổ chức tại Florida vào ngày 29 Tháng Bảy, quy tụ hơn 1,000 nhà văn và hàng ngàn ủng hộ viên. Giải “Truyện Hay Nhất” (Best First Book) năm nay vào tay bà Cherym Et Chison với “Once and For All: An American Valor Novel.”
Về các đề tài, lần này, đại hội tập trung vào việc thảo luận các phương cách sáng tác, giúp cho các nhà văn mới vào nghề cách tạo nên các hoàn cảnh éo le, gay cấn và phương pháp giải quyết chúng cho hợp lý. Diễn giả chính là Shirley Jump, một cựu thông tín viên nhật báo, hiện đã có tác phẩm diễm tình thứ 68 được xuất bản. Một diễn giả khác là Karen Rose, đã xuất bản tác phẩm thứ 20 và hai lần đoạt giải Rita.
Người ta gọi thế giới của tiểu thuyết diễm tình Hoa Kỳ là thế giới của phụ nữ. Theo thống kê của hội, 90% những nhà văn tiểu thuyết diễm tình là phụ nữ và 80% độc giả cũng là phụ nữ, trong số đó, 75% là da trắng, kế đó là phụ nữ da đen và phụ nữ gốc Tây Ban Nha. Người ta hy vọng con số những độc giả da màu sẽ tăng vào những năm sắp đến nhờ vào kế hoạch tiếp thị quy mô nhắm vào thị trường còn trống vắng này của những công ty bán sách như “Kensington Books.”
Để viết một tiểu thuyết diễm tình có giá trị và bán được, một bản thảo đòi hỏi phải có hai tiêu chuẩn: thứ nhất, cốt truyện chính phải là một chuyện tình và thứ hai, phải “có hậu” (happy ending).
Hiện nay, đề tài ăn khách nhất là truyện diễm tình kinh dị, hồi hộp với những nhân vật yêu đương đắm đuối và chạy đua với thời gian, giải quyết những vụ tội phạm hay trốn thoát một vụ mưu sát chẳng hạn.
Theo Stephanie Lynch, một nhà văn ăn khách hiện nay, “điểm then chốt để viết một tiểu thuyết diễm tình vĩ đại không phải nằm trong những cảnh ái ân trên giường ngủ nhưng mà ở những nhân vật. Ta phải có những nhân vật mà ta muốn làm bạn. Nếu bạn tạo những nhân vật nữ y như là một người đàn bà khô khan, thiếu cá tính, chẳng ai muốn đến với nàng. Nếu bạn viết nhân vật nam như một con chó hoang trên đường phố, cũng chẳng ai muốn đến.”
Nhưng tiểu thuyết diễm tình được ưa chuộng trước hết nằm ở nhân vật nữ. Thường thì những nhân vật nữ là những cô, những bà yếu đuối, nhu nhược và dĩ nhiên là… đẹp. Họ hay khóc, lãng mạn, rất dễ lâm nguy và lúc nào cũng đợi chờ “chàng” đến cứu.
Tuy nhiên, mới đây, Suzanne Brockman, đưa vào một loại nhân vật nữ mới. Họ cũng đẹp, cũng lãng mạn, cũng yêu đương say đắm nhưng… “không phải lúc nào cũng nhu nhược, chỉ biết ngồi chờ người đến cứu khi lâm nguy,” theo bà. Họ biết tự mình xoay xở để thoát hiểm.
Hiện bà là một trong những cây bút rất ăn khách. Với tiếng tăm như thế, khi được hỏi là có khi nào bà định viết một tác phẩm có chất lượng văn chương “cao cấp” hơn không, Suzanne thẳng thắn cho biết: “Tôi không hề có ý định viết loại tiểu thuyết Hoa Kỳ vĩ đại. Tôi muốn viết loại tác phẩm có thể đóng thành phim. Tôi muốn viết loại sách mà người ta có thể đọc trên bãi biển.”
Hai nhà văn diễm tình được ưa chuộng nhất hiện nay là Nora Roberts và Judith McNaught. Nora (sinh năm 1950) là tác giả của hơn 213 cuốn. Tính đến năm 2011, truyện của bà nằm trong danh sách “bestsellers” của nhật báo The New York Times đến… 861 tuần lễ, trong đó, nằm hàng đầu trong 176 tuần liên tiếp. Còn Judith McNaught (sinh năm 1944), viết hàng chục cuốn, bán gần $40 triệu.
Ðọc xong mẩu tin này, chắc không hiếm người nhớ đến bà Tùng Long, Dương Hà hay Lê Văn Trương. Riêng người viết thì nhớ đến những truyện như “Ngựa Đã Thuần Rồi, Mời Ngài Lên,” “Bàn Tay Máu,” “Kỹ Nữ Gò Ôn Khâu,” “Bên Dòng Sông Trẹm,” “Người Đao Phủ Thành Đại La,” “Trường Đời”… và những Dương Hà, Ngọc Linh, Ngọc Sơn, Bà Tùng Long, Lan Phương, hay Lê Văn Trương… những người đã từng dẫn dắt tuổi thiếu niên tôi đi vào những giấc mơ diễm tình ướt át ngày nào. (Trần Doãn Nho)
Tham khảo:
-Report from Romancelandia: The 35th Annual Romance Writers of America Conference.
-Wikipedia.
-Romance writers connect with fans this weekend in Orlando, www.fox13news.com/news/local-news/romance-writers-connect-with-fans-this-weekend-in-orlando
