Thổ Nhĩ Kỳ đề nghị NATO sắp xếp lại mối quan hệ với Trump

ANKARA, Thổ Nhĩ Kỳ (NV) – Thổ Nhĩ Kỳ hôm Thứ Hai, 13 Tháng Tư, đề nghị đồng minh trong NATO dùng hội nghị thượng đỉnh sắp tới để sắp xếp lại mối quan hệ với ông Donald Trump, tổng thống Mỹ, và chuẩn bị cho trường hợp có thể Mỹ giảm tham gia vào liên minh này, theo Reuters.

Ông Hakan Fidan, ngoại trưởng Thổ Nhĩ Kỳ, cho hay nước này tin rằng Tổng Thống Trump sẽ dự hội nghị thượng đỉnh NATO ở Ankara vào ngày 7 và 8 Tháng Bảy do “ông tôn trọng” ông Tayyip Erdogan, tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ. Tuy nhiên, ông Fidan lưu ý, nếu không, ông Trump không muốn dự.

Ông Hakan Fidan, ngoại trưởng Thổ Nhĩ Kỳ. (Hình: Adem Altan/AFP via Getty Images)

Nhiều năm nay, ông Trump thường chỉ trích NATO, và tuần trước, ông đe dọa rút Mỹ ra khỏi liên minh này sau khi các thành viên Châu Âu trong NATO từ chối gửi tàu tới giúp mở lại eo biển Hormuz đang bị Iran phong tỏa. Lời đe dọa của ông Trump càng làm trầm trọng sự xích mích trong nội bộ NATO liên quan tới việc ông tính giành quyền kiểm soát lãnh thổ Greenland của Đan Mạch.

Ông Fidan nói với thông tấn xã nhà nước Anadolu của Thổ Nhĩ Kỳ rằng NATO từ lâu coi lời chỉ trích của Tổng Thống Trump chỉ là phóng đại, nhưng nay, liên minh này đang chuẩn bị cho trường hợp có thể Mỹ sẽ giảm tham gia, đồng thời đang gia tăng năng lực tự vệ.

“Các quốc gia trong NATO cần biến Hội Nghị Thượng Đỉnh Ankara này thành cơ hội đặt mối quan hệ với Mỹ trên nền tảng có hệ thống,” ông cho hay.

“Nếu Mỹ rút ra khỏi vài lĩnh vực của NATO, cần có kế hoạch và chương trình để giảm dần sao cho không ai bị hở sườn,” ông thêm.

Tuần trước, ông Mark Rutte, tổng thư ký NATO, cho hay ông hiểu nỗi thất vọng của ông Trump đối với NATO, nhưng khẳng định “phần lớn quốc gia Châu Âu” hỗ trợ Mỹ “rất nhiều” trong cuộc chiến Iran.

Tuần trước, một giới chức cấp cao Tòa Bạch Ốc cho Reuters biết, vì bực tức NATO, ông Trump cũng từng tính rút bớt lính Mỹ ra khỏi Châu Âu. (Th.Long) [dt]

Cựu giám đốc CIA tỏ ý ủng hộ truất phế Trump bằng Tu Chính Án Số 25

WASHINGTON, DC (NV) – Ông John Brennan, cựu giám đốc Cơ Quan Tình Báo Trung Ương (CIA), tỏ ý ủng hộ truất phế Tổng Thống Donald Trump bằng Tu Chính Án Số 25, cho rằng tu chính án này được soạn “để nhắm tới” ông Trump, theo The Hill hôm Chủ Nhật, 12 Tháng Tư.

Ông Brennan đưa ra ý kiến này trong bối cảnh hàng chục nhà lập pháp Dân Chủ kêu gọi truất phế Tổng Thống Trump sau khi ông liên tục đe dọa Iran một cách căng thẳng.

Ông John Brennan, cựu giám đốc CIA, năm 2017. (Hình: Drew Angerer/Getty Images)

“Tôi nghĩ Tu Chính Án Số 25 được soạn để nhắm tới ông Donald Trump, vì để cho người như vậy tiếp tục làm tổng tư lệnh và kiểm soát năng lực vô cùng lớn của quân đội Mỹ, bao gồm năng lực vũ khí nguyên tử, mà dường như ông nói bóng gió khi ông tuyên bố sẽ loại bỏ cả một nền văn minh… chúng ta đang ở trong thời kỳ rất, rất đáng lo,” ông Brennan nói kênh truyền hình MS NOW hôm Thứ Bảy qua.

Ông Brennan làm giám đốc CIA từ năm 2013 tới 2017 thời Tổng Thống Barack Obama, sau hơn 30 năm giữ nhiều chức vụ về tình báo và an ninh quốc gia, bao gồm chức cố vấn chính chống khủng bố của ông Obama.

Tới nay, hơn 70 nhà lập pháp Dân Chủ kêu gọi truất phế Tổng Thống Trump vì vụ đe dọa Iran. Không lâu trước khi công bố thỏa thuận ngưng bắn hai tuần với Iran hôm Thứ Ba tuần trước, ông Trump cảnh cáo “cả một nền văn minh sẽ chết đêm nay.” Nhiều giới chức Dân Chủ phản đối lời cảnh cáo đó, vì cho rằng ông Trump đe dọa diệt chủng.

Hôm Chủ Nhật, Tổng Thống Trump bênh vực cho lời đe dọa nêu trên. Ông nói với đài Fox News ông thấy “ổn với điều đó” và khẳng định câu nói ấy khiến Iran bước vào bàn đàm phán.

Cùng ngày, Tổng Thống Trump loan báo quân đội Mỹ sẽ phong tỏa eo biển Hormuz sau khi Mỹ và Iran không đạt được thỏa thuận nào trong cuộc đàm phán ở Pakistan hôm Thứ Bảy.

Sau đó, quân đội Mỹ xác nhận sẽ chặn tàu bè ra vào cảng Iran từ 10 giờ sáng Thứ Hai, giờ miền Đông (7 giờ sáng, giờ California). (Th.Long) [dt]

Hàng ngàn gia đình ở Nghệ An mệt mỏi chờ nhận tiền hỗ trợ lũ lụt

NGHỆ AN, Việt Nam (NV) – Hàng ngàn gia đình ở tỉnh Nghệ An vẫn chưa nhận được tiền hỗ trợ thiệt hại do các đợt thiên tai xảy ra trong năm 2025, dù nhu cầu khôi phục sản xuất và ổn định đời sống đang rất cấp thiết gần 10 tháng qua.

Nói với báo Tiền Phong hôm 13 Tháng Tư, lãnh đạo Phòng Quản Lý Kỹ Thuật và Khoa Học Công Nghệ thuộc Sở Nông Nghiệp và Môi Trường Tỉnh Nghệ An, thừa nhận và cho biết “đang đốc thúc các xã, phường hoàn thiện hồ sơ trình phê duyệt hỗ trợ thiệt hại.”

Năm 2025, các đợt mưa bão, lũ lụt khiến tỉnh Nghệ An thiệt hại nặng nề. (Hình: Ngọc Tú/Tiền Phong)

Theo thống kê, trong năm 2025, tỉnh Nghệ An chịu ảnh hưởng của nhiều đợt bão, lũ, lốc xoáy, trong đó các cơn bão lớn như Wipha, Kajiki, và Bualoi đã gây thiệt hại nặng nề, làm 12 người thiệt mạng, 31 người bị thương, 705 ngôi nhà bị sập, hơn 106,000 nhà tốc mái, hư hỏng. Tổng thiệt hại kinh tế hơn 8,900 tỷ đồng ($337.8 triệu).

Không chỉ nhà cửa, hàng chục ngàn gia đình còn mất trắng lúa, hoa màu và vật nuôi. Do vậy, việc hỗ trợ kinh phí kịp thời được xem là yếu tố quan trọng để người dân sớm khôi phục sản xuất, nhưng đến nay nhiều hộ vẫn phải chờ đợi.

Lý giải về sự việc trên, Sở Nông Nghiệp và Môi Trường Tỉnh Nghệ An cho rằng đã triển khai chính sách hỗ trợ theo quy định của chính phủ về “khôi phục sản xuất nông nghiệp sau thiên tai.” Đến nay, cơ quan này đã trình phê duyệt ba đợt hỗ trợ với 94 hồ sơ từ các xã, phường, tổng kinh phí hơn 487 tỷ đồng ($18.84 triệu), đồng thời đang hoàn thiện hồ sơ đợt bốn với dự kiến hơn 800 tỷ đồng ($30.3 triệu).

Hiện hàng ngàn gia đình ở Nghệ An vẫn chưa được nhận tiền hỗ trợ từ các đợt thiên tai. (Hình: Ngọc Tú/Tiền Phong)

Tuy nhiên, tiến độ bị chậm do một số địa phương chưa hoàn tất hồ sơ gửi về Sở Nông Nghiệp, khiến việc triển khai hỗ trợ chưa thể thực hiện. Dù sở đã có nhiều văn bản yêu cầu phải xong hồ sơ trước ngày 30 Tháng Ba vừa qua, nhưng nhiều nơi vẫn chưa gửi lên.
“Đơn vị đã tiếp nhận hơn 20 bộ hồ sơ tổng hợp thiệt hại từ các xã, phường, nhưng vẫn còn địa phương chưa hoàn thiện. Sắp tới chúng tôi tiếp tục đôn đốc để bảo đảm quyền lợi cho người dân,” một lãnh đạo Sở Nông Nghiệp cho biết.

Nhà chức trách cho hay, việc hỗ trợ kinh phí tùy mức độ thiệt hại, tại một số xã miền núi đã giải ngân, mỗi gia đình nhận từ 2 triệu đồng ($76) trở lên. Đợt hỗ trợ thứ tư này, ước tính liên quan đến hàng chục ngàn gia đình. (Tr.N) [dt]

Trump nói không có ý tự ví mình là Chúa Jesus mà chỉ là bác sĩ

play-rounded-fill
Trump nói không có ý tự ví mình là Chúa Jesus mà chỉ là bác sĩ
Tổng Thống Trump đổ lỗi cho truyền thông xuyên tạc tấm ảnh AI ông post lên mạng xã hội Truth Social, nói không có ý ví mình như Chúa Jesus, mà chỉ là bác sĩ chữa bệnh

4 người thiệt mạng, Việt Nam cảnh báo bùng phát dịch não mô cầu

HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Bộ Y Tế Việt Nam cảnh báo, dịch não mô cầu đang lây truyền mạnh khắp các tỉnh, thành trong tình trạng ngày càng gia tăng.

Bệnh não mô cầu là một bệnh nhiễm khuẩn cấp tính, do vi khuẩn não mô cầu Neisseria Meningitidis lây truyền chủ yếu qua tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết mũi, hầu, họng của người bệnh hoặc người lành mang vi trùng.

Bệnh nhân mắc bệnh do não mô cầu được cách ly, điều trị tại bệnh viện Bệnh Nhiệt Đới TP.HCM. (Hình: Tuổi Trẻ)

Loan báo với truyền thông hôm 13 Tháng Tư, Bộ Y Tế cho biết từ đầu năm đến nay, Việt Nam đã có 24 trường hợp mắc bệnh do não mô cầu, trong đó bốn người thiệt mạng. Số ca mắc bệnh tăng gần 50% so với cùng kỳ năm 2025, dù chưa xuất hiện ổ dịch tập trung.

Báo Người Lao Động dẫn tin cho biết, trong 24 ca ghi nhận, các trường hợp mắc bệnh nằm rải rác trong cộng đồng. Điều này cho thấy, nguy cơ dịch bệnh tiếp tục xuất hiện, ảnh hưởng sức khỏe người dân, đặc biệt là trẻ em.

Chẳng hạn, mới nhất là vụ ba người ở Cà Mau bị viêm não mô cầu, trong đó một người chết, buộc ngành y tế địa phương phải khoanh vùng và khử trùng ổ dịch.

Trước đó, một bé gái 11 tuổi ở Phú Quốc bị sốt, đau đầu, nổi ban, tím tái, khó thở…Sau đó được xác định do bị não mô cầu type B, phải vào bệnh viện cấp cứu nhưng đã không qua khỏi.

Bệnh não mô cầu có xu hướng gia tăng ở Việt Nam trong thời gian gần đây. (Hình: N.Dung/Người Lao Động)

Hiện, giới chức y tế Việt Nam chưa lý giải nguyên nhân vì sao ca não mô cầu năm nay lại tăng cao so với cùng kỳ năm ngoái. Bộ Y Tế chỉ đưa ra khuyến cáo, khi có các dấu hiệu nghi ngờ mắc bệnh như sốt cao, đau đầu, buồn nôn, cổ cứng, xuất huyết dưới da và tụt huyết áp…, người dân cần đến ngay cơ sở y tế gần nhất để khám và điều trị kịp thời. Việc phát hiện sớm và điều trị kịp thời sẽ hạn chế biến chứng nặng và tử vong do bệnh.

Để chủ động phòng, chống bệnh do não mô cầu, cơ quan y tế khuyên người dân cần giữ vệ sinh cá nhân, thường xuyên rửa tay bằng xà phòng và nước sạch; súc miệng và họng bằng các dung dịch sát khuẩn mũi họng; lau sạch bề mặt, dụng cụ tiếp xúc hằng ngày (tay nắm cửa, mặt bàn, đồ chơi…) bằng xà bông hoặc chất tẩy rửa thông thường; đeo khẩu trang tại nơi công cộng và khi đi xe công cộng; biết ai mắc bệnh thì hạn chế tiếp xúc; ăn uống đủ chất, rèn luyện thân thể để nâng cao sức đề kháng. (Tr.N) [dt]

Trump: Iran ‘rất muốn đạt thỏa thuận’

WASHINGTON, DC (NV) – Tổng Thống Donald Trump hôm Thứ Hai, 13 Tháng Tư, cho hay chính quyền ông nhận được cuộc điện thoại “từ bên kia” vào sáng cùng ngày, ý nói Iran, và cho biết “họ rất muốn đạt thỏa thuận,” theo CNN.

Tổng Thống Trump loan báo tin này với phóng viên tại Tòa Bạch Ốc sau chưa đầy ba tiếng quân đội Mỹ phong tỏa cảng biển của Iran và sau khi Washington và Tehran không đạt được thỏa thuận nào trong cuộc đàm phán ở Pakistan cuối tuần qua.

Cư dân đọc báo về có hình biếm họa về Tổng Thống Donald Trump và cuộc chiến Iran tại quầy bán báo ở Tehran, Iran, hôm Thứ Hai, 13 Tháng Tư. (Hình: Atta Kenare/AFP via Getty Images)

Tổng Thống Trump khẳng định vấn đề bế tắc chính trong cuộc đàm phán với Iran “là nguyên tử,” cho biết thêm “Iran sẽ không có vũ khí nguyên tử.”

“Chúng tôi đồng ý rất nhiều thứ, nhưng họ không đồng ý chuyện đó, và tôi nghĩ họ sẽ đồng ý. Tôi hầu như chắc chắn chuyện đó. Thực ra, tôi chắc chắn. Nếu họ không đồng ý, sẽ không có thỏa thuận nào. Sẽ không bao giờ có thỏa thuận,” ông Trump nói.

Tổng Thống Trump lưu ý nếu hai bên không đạt được thỏa thuận chấm dứt chiến tranh từ nay tới lúc kết thúc lệnh ngưng bắn hai tuần, “sẽ không dễ chịu cho họ đâu.”

Phóng viên hỏi Tổng Thống Trump rằng ông vẫn giữ lời đe dọa “cả một nền văn minh sẽ chết” nếu lệnh ngưng bắn kết thúc mà hai bên vẫn không đạt được thỏa thuận hay không.

“Tôi không muốn nói về chuyện đó, nhưng sẽ không dễ chịu cho họ đâu,” ông Trump đáp.

Hôm 7 Tháng Tư, chưa tới hai tiếng trước khi thời hạn chót mà ông đưa ra để Iran đạt thỏa thuận, Tổng Thống Trump công bố lệnh ngưng bắn hai tuần. Tuy nhiên, hôm Thứ Bảy, cuộc đàm phán ở Pakistan đổ vỡ, Phó Tổng Thống JD Vance cho hay Iran không cam kết từ bỏ chương trình nguyên tử.

Trước khi hai bên ngưng bắn, Tổng Thống Trump cũng đe dọa phá hủy nhà máy điện Iran và tuyên bố đạt được thỏa thuận hay không “chẳng có gì khác đối với tôi.”

Cũng trong buổi nói chuyện với phóng viên tại Tòa Bạch Ốc hôm Thứ Hai, Tổng Thống Trump cho hay một việc ưu tiên khác của Mỹ là lấy lượng uranium đã làm giàu mà Iran vẫn đang giữ.

“Chúng tôi sẽ lấy đống bụi đó lại. Chúng tôi sẽ lấy lại. Một là chúng tôi sẽ nhận lại từ họ, hai là chúng tôi sẽ lấy.”

Tổng Thống Trump cho biết ông chưa nói chuyện với ông Tập Cận Bình, chủ tịch Trung Quốc, nhưng ông Tập muốn cuộc chiến Iran chấm dứt.

Tuần trước, CNN đưa tin tình báo Mỹ tỏ ý cho hay Trung Quốc đang chuẩn bị chuyển vũ khí cho Iran.

Theo lịch, Tổng Thống Trump sẽ thăm Trung Quốc đầu Tháng Năm. (Th.Long) [dt]

Nghệ An: Bể hụi hơn $750,000, hàng ngàn người điêu đứng

NGHỆ AN, Việt Nam (NV) – Hàng ngàn người ở xã Tân Kỳ, tỉnh Nghệ An, vét hết tài sản, vay mượn ngân hàng để tham gia hụi lãi cao, nhưng chủ hụi bất ngờ tuyên bố dừng hoạt động.

Theo ghi nhận của báo Công An Nhân Dân hôm 13 Tháng Tư, hơn một tháng qua, nhiều người liên tục tìm đến nhà bà Hoàng Thị Quyên, 36 tuổi, ở xã Tân Kỳ, để đòi lại tiền góp, nhưng không thể gặp mặt được chủ hụi.

Nhiều người dân ở xã Tân Kỳ tập trung trước nhà chủ hụi để đòi tiền. (Hình: Hùng Lê/VnExpress)

Trên các nhóm chat, bà Quyên thông báo dừng toàn bộ các dây hụi với lý do “nhiều thành viên không còn khả năng đóng tiền, khiến dòng tiền đứt gãy.”

Bà Nguyễn Thị Hậu, 54 tuổi, cho biết bà tham gia các dây hụi khoảng một năm trước khi được người quen giới thiệu.

Ban đầu, bà Hậu thấy cô chủ hụi có cuộc sống khá giả, thường xuyên đăng hình làm từ thiện nên góp vài trăm triệu đồng. Khi thấy lãi trả đều đặn nên tin tưởng tiếp tục tham gia nhiều dây hụi với số tiền lớn hơn.

“Một dây hụi có 6-8 người, mỗi kỳ góp hàng chục triệu đồng, ai nhận đầu gần như không có lãi, trong khi người nhận sau cùng được hưởng mức chênh lệch cao,” bà Hậu nói.

Theo bà Hậu, các dây hụi được tổ chức chủ yếu qua các nhóm chat trên mạng xã hội, mỗi nhóm có hàng trăm người tham gia. Mỗi ngày, chủ hụi liên tục mở dây mới, thông báo số người, mức góp và thời gian kéo dài từ vài ngày đến nửa tháng. Ai ghi danh sẽ được đưa vào nhóm riêng để theo dõi và chuyển tiền theo từng kỳ.

Tin vào mức lợi nhuận hấp dẫn, bà Hậu tham gia 16 dây hụi với số tiền đã góp gần 1.8 tỷ đồng ($68,328).

Đầu Tháng Ba vừa qua, khi đóng tiền qua nhiều kỳ và sắp đến lượt nhận thì chủ hụi bất ngờ thông báo dừng hụi, toàn bộ số tiền bị “treo” lại. Bà Hậu như “ngồi trên đống lửa,” đối mặt với số nợ lớn khi đa số khoản góp hụi là đi vay mượn.

Tương tự, bà Lê Thị Tâm, 40 tuổi, ở xã Tân Kỳ, cũng dùng 1 tỷ đồng ($37,960) tiền tiết kiệm góp vào 14 dây hụi với tính toán nhận lãi cao hơn nhiều so với gửi ngân hàng. Nhưng khi chưa kịp nhận tiền thì các dây hụi đồng loạt dừng khiến gia đình bà lâm vào cảnh khó khăn, vợ chồng lục đục.

Thông báo về việc tạm dừng hoạt động nhóm Messenger của chủ hụi. (Hình: VnExpress)

“Trong các nhóm hụi thường xuất hiện nhiều tài khoản lạ không rõ lai lịch, họ góp mặt ở hầu hết dây hụi và được xếp nhận tiền ở những lượt đầu, trong khi không có bằng chứng chuyển tiền như những người khác,” bà Tâm nhớ lại.

Ông Lê Viết Quý, phó chủ tịch xã Tân Kỳ, cho biết qua thống kê bước đầu, đến nay có khoảng 1,500 lượt người tham gia các dây hụi của bà Quyên. Họ góp nhiều mức, từ vài triệu đến hàng trăm triệu đồng mỗi tháng. Hiện số tiền giao dịch ước tính 20 tỷ đồng ($759,200), nhưng thực tế có thể lớn hơn vì nhiều nạn nhân chưa trình báo.

“Người tham gia góp hụi không chỉ dân xã Tân Kỳ mà còn đến từ nhiều địa bàn khác, một số người ở ngoại quốc cũng gửi tiền về tham gia,” ông Quý nói thêm.

Hiện Công An Tỉnh Nghệ An đã tiếp nhận đơn thư tố cáo liên quan việc vỡ hụi và đang cho thu thập tài liệu để giải quyết theo quy định. (Tr.N) [dt]

Trump: ‘Chẳng có gì phải xin lỗi’ Đức Giáo Hoàng Leo XIV

WASHINGTON, DC (NV) – Tổng Thống Donald Trump hôm Thứ Hai, 13 Tháng Tư, lại chỉ trích Đức Giáo Hoàng Leo XIV vì vị lãnh đạo Vatican có quan điểm chống cuộc chiến Iran, theo CNN.

Trong buổi họp báo bất ngờ tại Tòa Bạch Ốc, phóng viên hỏi Tổng Thống Trump có xin lỗi Đức Giáo Hoàng Leo XIV sau khi ông lên án ngài vào tối Chủ Nhật hay không.

Tổng Thống Donald Trump phát biểu với báo giới bên ngoài Oval Office tại Tòa Bạch Ốc ở Washington, DC, hôm Thứ Hai, 13 Tháng Tư. (Hình: Brendan Smialowski/AFP via Getty Images)

“Không, tôi không xin lỗi, vì những lời Đức Giáo Hoàng Leo nói là sai. Ngài chống lại những gì tôi đang làm với Iran, mà chúng ta không thể để Iran có vũ khí nguyên tử,” ông Trump trả lời.

Tổng Thống Trump thêm: “Chẳng có gì phải xin lỗi. Ngài sai rồi. Ngài không thích những gì chúng tôi đang làm với Iran, nhưng Iran… muốn là quốc gia có vũ khí nguyên tử, để họ có thể hủy diệt thế giới. Sẽ không có chuyện đó.”

Tổng Thống Trump cho rằng Đức Giáo Hoàng Leo XIV sẽ “không hài lòng với kết quả sau cùng” nếu Iran có được vũ khí nguyên tử. “Hàng trăm triệu người sẽ chết. Chuyện đó sẽ không xảy ra,” ông nói.

Tổng Thống Trump cũng cáo buộc Đức Giáo Hoàng Leo XIV “rất yếu ớt đối với tội ác và những thứ khác.”

Trước đó cùng ngày, trên chuyến bay đi Algeria, Đức Giáo Hoàng Leo XIV tuyên bố “tôi không sợ chính quyền ông Trump.”

Đức Giáo Hoàng Leo XIV, vị giáo hoàng người Mỹ đầu tiên trong lịch sử Vatican, ngày càng chỉ trích cuộc chiến của Mỹ và Israel với Iran. Tuần trước, Đức Giáo Hoàng Leo XIV cho hay những lời đe dọa của Tổng Thống Trump đối với Iran “thực sự không thể chấp nhận,” đặc biệt sau khi ông Trump cảnh cáo “cả một nền văn minh sẽ chết đêm nay.” (Th.Long) [dt]

Sài Gòn: Ăn thức ăn nhiễm khuẩn Salmonella, hơn 200 học sinh bị ngộ độc

SÀI GÒN, Việt Nam (NV) – Sau khi ăn bữa xế, nhiều học sinh ở trường tiểu học Bình Quới Tây, phường Bình Quới, Sài Gòn, phải đến bệnh viện cấp cứu vì bị “rối loạn tiêu hóa.”

Hôm 13 Tháng Tư, báo Tuổi Trẻ dẫn lời ông Tăng Chí Thượng, giám đốc Sở Y Tế TP.HCM, cho biết sau gần một tuần gửi các mẫu bệnh phẩm cho Đơn Vị Nghiên Cứu Lâm Sàng Đại Học Oxford của Mỹ (Oxford University Clinical Research Unit) thực hiện, kết quả xét nghiệm cho thấy tác nhân gây ra vụ ngộ độc cho học sinh trường tiểu học Bình Quới Tây là vi khuẩn Salmonella.

Một trong số 202 học sinh trường tiểu học Bình Quới Tây, phường Bình Quới, Sài Gòn, điều trị tại bệnh viện. (Hình: Pháp Luật TP.HCM)

Qua thống kê của ngành y tế, có 202 học sinh của trường tiểu học Bình Quới Tây bị ngộ độc thực phẩm.

Theo phúc trình điều tra, các học sinh xuất hiện triệu chứng ngộ độc thực phẩm từ tối 7 Tháng Tư, và liên tiếp nhập viện những ngày sau đó, khi ăn khẩu phần ăn được chế biến trực tiếp tại cơ sở của công ty Thương Mại Dịch Vụ Sản Xuất Vận Chuyển Hữu Phước ở đường Xô Viết Tĩnh, phường Thạnh Mỹ Tây, chở đến trường.

Tổng cộng có 740 em dùng bữa cơm trưa và bữa ăn xế gồm bánh flan, gà kho gừng, canh bắp cải nấu thịt, dưa leo xào, cơm trắng và mận tráng miệng.

Chỉ một, hai ngày sau khi dùng bữa, đã có 148 ca nhập viện theo dõi điều trị ngoại trú và 43 ca được điều trị nội trú tại các bệnh viện trong khu vực.

Nói với báo đài, bà Diệp Thị Ngọc Tiên, hiệu trưởng trường tiểu học Bình Quới Tây, cho biết hiện có 799 em đi học, trên tổng số 906 em, nghĩa là còn 107 em đang phải nghỉ học.

Em NP, học sinh Lớp Bốn, cho biết em cũng bị đau bụng vào tuần trước, phải nghỉ học mấy ngày để vào bệnh viện kiểm tra sức khỏe và được truyền nước biển, nay đã khỏe nên đi học trở lại.Nói về sự việc, ban đầu bà Tiên cho rằng học sinh “chưa ăn uống gì tại trường, chưa ăn bán trú” khi có triệu chứng ngộ độc. Do vậy, nhiều thông tin nói học sinh bị ngộ độc sau khi ăn bán trú tại trường là “không chính xác.”

Trường tiểu học Bình Quới Tây, nơi xảy ra vụ ngộ độc thực phẩm tập thể. (Hình: Minh Tâm/Lao Động)

“Khi được hỏi về việc ăn sáng trước khi đến trường, học sinh cho biết đã ăn nhiều loại thực phẩm khác nhau như: bánh mì, sushi, cơm cuộn, gà rán…,” bà Tiên biện minh.

Tuy nhiên, cũng theo bà Tiên, từ hôm 9 Tháng Tư, nhà trường đã tạm dừng bữa ăn bán trú để “vệ sinh và khử khuẩn toàn bộ khuôn viên trường.” Việc tổ chức bán trú lại sẽ được thực hiện khi có kết luận chính thức từ cơ quan hữu trách.

Salmonella là tác nhân phổ biến gây nhiễm khuẩn tiêu hóa, thường khởi phát sau 16-48 giờ với các triệu chứng như tiêu chảy, đau bụng, sốt, buồn nôn và mệt mỏi.

Vi khuẩn thường tồn tại trong đường tiêu hóa động vật, lây sang người qua thực phẩm nhiễm khuẩn như trứng, thịt gia cầm chưa nấu chín, sữa chưa tiệt trùng, rau sống hoặc do nhiễm chéo trong chế biến. Trong đó, trứng và sản phẩm từ trứng là nguồn lây quan trọng, bởi vi khuẩn có thể xâm nhập vào bên trong quả trứng ngay từ buồng trứng của gà mái trước khi hình thành vỏ trứng. (Tr.N) [dt]

CSVN sắp trao thêm quyền cho công an xử phạt giao thông ‘tăng lên 15 lần’

HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Bộ Công An Việt Nam đang “lấy ý kiến góp ý” dự thảo “Nghị Định 168” về xử phạt vi phạm trật tự an toàn giao thông đường bộ, với nhiều đề nghị gia tăng quyền lực, tiền phạt.

Truyền thông Việt Nam cho hay, cán bộ công an đang thi hành công vụ có quyền xử phạt đến 7.5 triệu đồng ($284), gấp 15 lần mức phạt hiện nay, và còn có quyền tịch thu tang vật, xe vi phạm trị giá không quá 15 triệu đồng ($569).

Người vi phạm giao thông có thể bị phạt cao hơn gấp 15 lần mức phạt cũ. (Hình minh họa: Quỳnh Trần/VnExpress)

Theo dự thảo, thủ trưởng đơn vị cảnh sát cơ động cấp đại đội có quyền phạt tiền đến 15 triệu đồng ($569) gấp 10 lần hiện nay, đồng thời có quyền tịch thu tang vật, xe cộ vi phạm trị giá không quá 30 triệu đồng ($1,138).

Còn với các chức danh ở cấp cơ sở như trưởng đồn công an, trạm trưởng, đội trưởng, mức phạt tối đa được đề nghị xử tăng lên 22.5 triệu đồng ($854), thay cho mức 2.5 triệu đồng ($95) như hiện nay, tức cao hơn gấp 15 lần.

Riêng trưởng công an cấp xã là nhóm có thay đổi lớn nhất, khi thẩm quyền xử phạt tiền tối đa được đề xuất nâng từ 2.5 triệu đồng lên 37.5 triệu đồng ($1,423), tức gấp 15 lần.

Trong khi đó, chủ tịch ủy ban xã cũng được đề nghị tăng thẩm quyền xử phạt lên 37.5 triệu đồng, thay vì mức hiện hành là 5 triệu đồng ($189). Đồng thời có quyền tước quyền sử dụng giấy phép, chứng chỉ hành nghề có thời hạn hoặc đình chỉ hoạt động có thời hạn, tịch thu tang vật, xe vi phạm có giá trị không quá 45 triệu đồng ($1,708).

Ngoài ra, trong tờ trình gửi chính phủ, Bộ Công An cũng đề nghị sửa đổi, bổ sung phân định thẩm quyền cho cảnh sát giao thông về xử phạt các hành vi vi phạm liên quan đến sát hạch giấy phép lái xe.

Giải thích lý do tại sao phải thay đổi “Nghị Định 168,” cơ quan soạn thảo cho biết do tình hình trật tự, an toàn giao thông đường bộ “vẫn còn phức tạp” sau hơn một năm triển khai.
Tuy loan báo “lấy ý kiến góp ý” của người dân, nhưng Bộ Công An ra luôn hạn định dự thảo có hiệu lực từ 1 Tháng Bảy tới, bất chấp người dân có đồng tình hay không.

Cảnh sát giao thông xử phạt xe gắn máy ở Sài Gòn. (Hình minh họa: Trần Thanh/Dân Trí)

“Nghị Định 168” vốn gây tranh cãi từ khi có hiệu lực từ Tháng Giêng, 2025 vì mức xử phạt cao hơn mức lương trung bình của nhiều người dân Việt Nam.

Ông Nguyễn Thông, cựu biên tập viên tờ Thanh Niên, bình luận trên trang cá nhân: “Lại nhớ Vương Đình Huệ, hồi còn đương chủ tịch Quốc Hội, y khẳng định ‘tiền, vàng trong dân còn nhiều lắm,’ ý muốn nói dân ta rất giàu chứ không nghèo, tiềm năng chưa khai thác hết, đừng lo không có tiền để… móc. Suốt ngày ngó túi dân, kinh bỏ mẹ.”

Phản ảnh trên trên báo VnExpress, nhiều độc giả cho rằng ở những khu vực thành phố lớn giao thông vô cùng đông đúc, nhưng biển báo giao thông lại khó quan sát khiến người đi đường rơi vào “mê hồn trận.” Do vậy, trước khi cơ quan hữu trách xử phạt nên vẽ lại vạch kẻ đường, biển báo rõ ràng, ngắn gọn dễ hiểu nhất có thể.

“Sai thì phạt thôi. Nhưng mà nên rõ ràng minh bạch. Như vậy người dân sẽ tâm phục khẩu phục,” độc giả “kehennhat” bày tỏ. (Tr.N) [dt]

Cãi nhau vì chuyện tình cảm, bà Sài Gòn đâm chết bạn trai

SÀI GÒN, Việt Nam (NV) – Trong lúc nhậu xảy ra mâu thuẫn với bạn trai, một bà ở phường Thạnh Mỹ Tây, Sài Gòn, âm thầm chạy xe về nhà mang dao quay lại đâm chết bạn trai khi ông này nằm nghỉ.

Theo báo VnExpress, hôm 12 Tháng Tư, Công an TP.HCM đã bắt giữ nghi can Ninh Tuyết Anh, 44 tuổi, ở phường Thạnh Mỹ Tây, để điều tra về tội “giết người.”

Hiện trường vụ án mạng. (Hình: VnExpress)

Nạn nhân là ông VHTL, 49 tuổi, ở phường Rạch Ông, Sài Gòn, bạn trai của nghi can.
Bản tin cho hay, trưa 9 Tháng Tư, nghi can Tuyết Anh cùng ông L. và hai người bạn nhậu trước chung cư Nguyễn Ngọc Phương, phường Thạnh Mỹ Tây. Trong lúc uống rượu, giữa hai người xảy ra cự cãi nhưng được mọi người can ngăn.

Ấm ức trong lòng, nghi can Tuyết Anh âm thầm chạy xe gắn máy về nhà, lấy một con dao rồi quay trở lại tìm bạn trai để giải quyết mâu thuẫn.

Khi thấy ông L. đang nằm ở khu vực bờ kè gần đó, nghi can Tuyết Anh lao tới đâm nhiều nhát khiến ông L. chết tại chỗ.

Gây án xong, nữ nghi can rời khỏi hiện trường. Người dân phát hiện sự việc, báo công an.

Nhận tin báo, lực lượng công an đến phong tỏa khám nghiệm hiện trường, lấy lời khai các nhân chứng, xem lại camera an ninh và truy bắt nghi can Tuyết Anh.

Tại cơ quan công an, nghi can Tuyết Anh khai nguyên nhân xuất phát từ mâu thuẫn tình cảm với người tình.

Bày tỏ về sự việc trên báo Thanh Niên, độc giả “khainguyen 091757” ngao ngán: “Một xã hội nhìn đâu cũng ăn nhậu, già trẻ bé lớn đều nhậu. Vui đâu không thấy chỉ thấy đâm, chém, tai nạn giao thông, và bệnh tật. Rượu chè làm tê liệt thần kinh, nát gan, thì làm gì có sáng suốt biết phải trái. Tôi tự hỏi, vì sao người Việt thích nhậu nhẹt đến thế dù nó rất nguy hiểm cho sức khỏe? Mỗi năm, ngân sách Việt Nam phải tốn bao nhiêu cho hậu quả mà các cuộc nhậu nhẹt gây ra.”

“Tuổi này rồi mà còn không kiềm chế cảm xúc được sao?” độc giả “chuongregister” ngạc nhiên. (Tr.N) [dt]

Từ ‘Đức Giáo Hoàng AI’ đến ‘Chúa Giêsu AI’ của Trump

WASHINGTON, DC (NV) – Ngay sau khi đăng bài viết dài tấn công và chỉ trích trực tiếp Đức Giáo Hoàng Leo XIV, Tổng Thống Donald Trump đăng tấm hình do trí tuệ nhân tạo (AI) làm ra, mô tả ông trong dáng vẻ giống Chúa Giêsu.

Đây không phải là lần đầu tiên tổng thống Mỹ dùng AI để tạo ra những hình ảnh gắn bản thân của ông vào những vị trí tôn nghiêm của tôn giáo.

Tổng Thống Donald Trump trả lời báo giới tại căn cứ Joint Base Andrews, Maryland, lập lại những lời tấn công Đức Giáo Hoàng Leo XIV. (Hình: Tasos Katopodis/Getty Images)

Ngày 2 Tháng Năm, 2025, khoảng 11 giờ tối (giờ miền Đông Hoa Kỳ), nền tảng X chính thức của Tòa Bạch Ốc đăng lại một nội dung trên Truth Social Donald Trump. Đó là một tấm hình do AI làm ra, trong đó, ông Trump mặc phẩm phục truyền thống của Đức Giáo Hoàng, đeo thánh giá, vẻ mặt nghiêm nghị, một ngón tay trỏ đưa lên.

Ngày 8 Tháng Năm, 2025, các hồng y Vatican bầu Hồng Y Robert Prevost làm tân giáo hoàng, tức là Đức Giáo Hoàng Leo XIV hiện nay.

Trước đó vài ngày, phóng viên hỏi ông Trump rằng ông có muốn thấy ai trở thành Đức Giáo Hoàng kế nhiệm cố Giáo Hoàng Francis. Ông có ngay một câu trả lời: “Tôi muốn được làm Giáo Hoàng,” ông nói với các phóng viên tại Tòa Bạch Ốc. “Đó sẽ là lựa chọn số một của tôi.” Nhật báo The New York Times khi đó gọi câu trả lời của ông Trump là “câu nói đùa.”

Phó Tổng Thống JD Vance sau đó lên tiếng bênh vực Tổng Thống Donald Trump và cũng coi đó chỉ là một trò đùa, theo báo mạng Politico.

Gần một năm sau, Tổng Thống Trump tự cho mình lên một vị trí cao hơn, đó là hình ảnh của Chúa Giêsu.

Tổng Thống Trump đăng tấm hình do AI tạo ra trên Truth Social vào tối Chủ Nhật, 12 Tháng Tư. (Hình: Truth Social Donald Trump)

Vào tối Chủ Nhật, 12 Tháng Tư, ngay sau khi chỉ trích Đức Giáo Hoàng Leo XIV là người “YẾU KÉM đối với tội ác, rất tệ trong chính sách ngoại giao” và “chiều lòng phe cánh tả cực đoan,” ông Trump đăng thêm bức hình do AI tạo ra, khắc họa ông mang dáng dấp như một “Chúa Giêsu.”

Hình ảnh này cho thấy ông Trump đang mặc bộ áo choàng màu trắng và đỏ. Đôi tay của tổng thống phát ra những luồng ánh sáng rực rỡ, và bàn tay phải của ông đang chạm vào trán một người đàn ông nằm trên giường, mặc áo của bệnh nhân trong bệnh viện.

Theo NYT, hình ảnh này gợi nhớ đến các tác phẩm nghệ thuật tôn giáo khắc họa cảnh Chúa Giêsu chữa lành cho người bệnh.

Trong tấm hình AI này, đứng chung quanh ông “Trump Giêsu” là những nhân vật bao gồm người mặc đồng phục y tế với ống nghe đeo ở cổ, một phụ nữ đang cầu nguyện và một người đàn ông mặc quân phục. Phông nền của bức hình bao gồm tượng Nữ Thần Tự Do, một tòa nhà trông giống đài tưởng niệm Lincoln Memorial, các chiến đấu cơ, đại bàng, pháo hoa, và một lá cờ Mỹ đang tung bay.

Làm sóng phản đối từ phe bảo thủ

Với hành động mới nhất này, Tổng Thống Trump đang phải đối mặt với làn sóng phản ứng dữ dội từ một nhóm những người ủng hộ thuộc phe bảo thủ.

Những người này mạnh mẽ chỉ trích hành động của ông Trump là “báng bổ niềm tin tôn giáo” và kêu gọi tổng thống gỡ bỏ bài viết này.

“Tại sao ư? Nghiêm túc mà nói, tôi không thể hiểu nổi tại sao ông ấy lại đăng tải điều này. Phải chăng ông ấy đang muốn châm ngòi những phản ứng? Liệu ông ấy thực sự có suy nghĩ như vậy không?” nhà hoạt động chính trị bảo thủ Riley Gaines viết trên nền tảng X vào sáng sớm Thứ Hai.

“Dù thế nào đi nữa, có hai điều chắc chắn là đúng,” người này viết. “1) một chút khiêm nhường sẽ thực sự có lợi cho ông ấy; 2) không ai được phép chế nhạo Chúa.”

Đây là tấm hình AI đăng trên nền tảng Truth Social của Tổng Thống Donald Trump ngày 2 Tháng Năm, 2025, vài ngày trước khi Vatican bầu Đức Giáo Hoàng mới. (Hình: Truth Social Donald Trump)

Cựu Dân Biểu Marjorie Taylor Greene (Cộng Hòa-Georgia) viết trên nền tảng X rằng bà đang “cầu nguyện để phản đối” bài đăng của ông Trump.

“Đúng vào dịp Lễ Phục Sinh, Tổng Thống Trump đã công kích giáo hoàng, vì giáo hoàng hoàn toàn có lý khi phản đối cuộc chiến mà ông Trump phát động tại Iran, và sau đó, ông ấy lại đăng tải bức hình tự họa này, cứ như thể ông ấy đang muốn thế chỗ Chúa Giêsu vậy,” bà viết. “Tôi hoàn toàn lên án hành động này và đang cầu nguyện để phản đối nó!!!”

Tổng Giám Mục Paul Coakley, người đứng đầu Tổng Giáo Phận Oklahoma City và là chủ tịch Hội Đồng Giám Mục Công Giáo Hoa Kỳ lên tiếng trên X: “Tôi cảm thấy rất đau lòng khi tổng thống lại chọn viết những lời lẽ đầy miệt thị như vậy về Đức Thánh Cha. Đức Giáo Hoàng Leo không phải là người thù địch của ông ấy. Đức Giáo Hoàng cũng không phải là một chính trị gia. Ngài là đại diện của Đức Kitô, đấng lên tiếng dựa trên chân lý của Phúc Âm và vì sự chăm sóc các linh hồn.”

Dân Biểu Don Bacon (Cộng Hòa-Nebraska) nhận định trên X: “Đối với tôi, đó là một bài đăng phô trương và ấu trĩ.”

“Tối qua, tôi đã thấy rất nhiều thành viên đảng Cộng Hòa bình luận về bài đăng đó. Một số người cho rằng ông ấy chỉ đang ‘trêu chọc’ (troll) thôi, trong khi những người khác lại nhận định rằng đó là hành động chống lại Thiên Chúa Giáo. Khi bạn gây chia rẽ ngay trong chính nội bộ đảng của mình, đó chẳng khác nào hành động tự hủy hoại bản thân,” Dân Biểu Bacon viết.

“Điều đó thật không phù hợp và đáng xấu hổ. Nó mang tính xúc phạm,” ông Ari Fleischer, cộng tác viên của Fox News và cựu phát ngôn viên Tòa Bạch Ốc dưới thời Tổng Thống George W. Bush viết trên X.

Tổng Thống Masoud Pezeshkian của Iran lên án nội dung đăng tải của tổng thống Mỹ, qua một lời nhắn đến Đức Giáo Hoàng Leo XIV trên X: “Đức Giáo Hoàng Leo XIV kính mến, thay mặt cho quốc gia Iran vĩ đại, tôi lên án sự xúc phạm nhắm vào ngài. Đồng thời tuyên bố rằng hành vi xúc phạm Chúa Giêsu, nhà tiên tri của hòa bình và tình huynh đệ, là điều không thể chấp nhận đối với bất kỳ thần dân tự do nào. Kính chúc ngài những hưởng vinh quang từ Allah.”

Sáng Thứ Hai, 13 Tháng Tư, Đức Giáo Hoàng Leo XIV trả lời các phóng viên rằng ngài “không sợ hãi chính quyền Trump” sau khi Tổng Thống Trump đăng những lời tấn công trực tiếp vào ngài trên mạng xã hội Truth Social.

Vào chiều Thứ Hai, hình ảnh “Trump Giêsu” bị lấy ra khỏi Truth Social Donald Trump và cả danh khoản X của Tòa Bạch Ốc, theo nhiều cơ quan truyền thông cho biết.

Theo báo mạng The Hill, khi được phóng viên hỏi về chuyện này bên ngoài Tòa Bạch Ốc, Tổng Thống Trump nói: “Tôi có đăng tấm hình đó lên, và tôi nghĩ đó là hình ảnh tôi là bác sĩ, và có liên quan đến Hồng Thập Tự, trong vai trò một nhân viên Hồng Thập Tự, tổ chức mà tôi ủng hộ.”

Và ông nói thêm: “Chỉ có truyền thông giả có thể nghĩ khác đi. Tôi có vừa nghe chuyện này, và tôi nói làm sao họ có thể nghĩ như vậy? Nó đúng ra là hình ảnh tôi trong vai trò một bác sĩ, làm cho người ta tốt hơn, và tôi luôn làm cho người ta tốt hơn.” (K.L) [đ.d.]

Tòa bác bỏ đơn kiện $10 tỷ của Trump với báo Wall Street Journal

MIAMI, Florida (NV) – Tòa liên bang hôm Thứ Hai, 13 Tháng Tư, bác bỏ đơn kiện của Tổng Thống Donald Trump đối với báo Wall Street Journal (WSJ), trong đó ông đòi tờ báo này bồi thường $10 tỷ vì tội phỉ báng sau khi WSJ đăng lá thư chúc mừng sinh nhật ông Jeffrey Epstein với nội dung dâm dục bị cho là do ông Trump gửi, theo Politico.

Ông Darrin Gayles, chánh án liên bang ở Florida, kết luận Tổng Thống Trump không chứng minh được WSJ có “ác ý thực sự” khi đăng lá thư đó.

Người đi ngang tòa nhà News Corporation ở Manhattan, trong đó có văn phòng Wall Street Journal và Dow Jones Co., ở thành phố New York hôm 22 Tháng Bảy, 2025. (Hình minh họa: Spencer Platt/Getty Images)

Ông Gayles nhấn mạnh WSJ cố gắng rất nhiều để xác nhận lá thư đó là thật, bất chấp Tổng Thống Trump nói là giả mạo. Vị chánh án cũng lưu ý bài báo của WSJ có bao gồm lời phủ nhận của ông Trump và cho thấy tờ báo này có cố gắng liên lạc với Tòa Bạch Ốc, FBI và Bộ Tư Pháp để yêu cầu đưa ra ý kiến.

Sau đó, lá thư nêu trên được gia đình ông Epstein nộp chung với hồ sơ khác cho nhóm nhà lập pháp Quốc Hội đang điều tra đường dây mua bán tình dục của ông. Lá thư đó mang chữ ký của người tên Trump, được gửi cho ông Epstein nhân dịp sinh nhật 50 tuổi hồi năm 2003, có hình vẽ phác họa phụ nữ khỏa thân, và kèm lời chúc: “Cầu mong mỗi ngày là một bí mật tuyệt vời nữa.” Ông Epstein bị kết tội tình dục và chết trong tù ở New York năm 2019 khi đang chờ xét xử.

Tới nay, Tổng Thống Trump vẫn phủ nhận ông là người viết lá thư đó.

Đơn kiện của Tổng Thống Trump nêu tên bị đơn là Dow Jones – công ty làm chủ WSJ, ông Rupert Murdoch – cựu chủ tịch News Corp., ông Robert Thomson – tổng giám đốc News Corp., cùng với hai ký giả Khadeeja Safdar và Joe Palazzolo.

Chánh Án Gayles cho luật sư của Tổng Thống Trump hai tuần để viết lại đơn kiện bao gồm thêm bằng chứng WSJ có “ác ý thực sự.” Phát ngôn viên đội ngũ pháp lý của ông Trump tuyên bố họ sẽ làm theo lời ông Gayles, CNN đưa tin.

WSJ chưa trả lời thư của Politico yêu cầu cho biết ý kiến về quyết định của Chánh Án Gayles. (Th.Long) [dt]

Thử nghiệm bán xe bằng nhân viên AI tại các đại lý

QUẬN CAM, California (NV) – Ngày nay, AI đang làm một cuộc cách mạng về nhân sự trong nhiều ngành công nghiệp, dịch vụ, trong đó có ngành xe hơi. Trang mạng xe hơi www.thedrive.com đưa tin theo tờ Automotive News cho biết một công ty Đại Hàn đang chào bán những máy tích hợp AI, được thiết kế để thay thế các nhân viên bán xe tại các đại lý. Ngành công nghiệp xe hơi Mỹ đang tỏ ra “hoài nghi” trước xu hướng này. Nhưng liệu người mua xe có thực sự muốn phải đối mặt với những nhân viên bán xe theo kiểu “cá mập” thay vì làm việc với một chiếc máy tính?

Trong tương lai, các đại lý bán xe có thể dùng AI thay cho nhân viên bán xe (Hình minh họa: HD/Người Việt)

Epikar—một công ty Đại Hàn chuyên phát triển các giải pháp quản lý kỹ thuật số cho các đại lý xe hơi —đã đặt tên cho phát minh AI mới của mình là Pikar Genie. Khách hàng mua xe có thể trò chuyện với thiết bị này, đặt các câu hỏi về sản phẩm. Về cơ bản, nó có thể thực hiện mọi công việc của một nhân viên bán xe thông thường, ngoại trừ việc quyết định bán sau cùng và ký kết giấy tờ.

Renault, BMW và Volvo hiện đã bắt đầu sử dụng một số máy AI của Epikar tại các đại lý ở Hàn Quốc. Tuy nhiên, sản phẩm AI này hiện vẫn đang ở giai đoạn sơ khai. Hiện tại, Epikar đang lên kế hoạch mở rộng thị trường sang Mỹ, và bắt đầu thử nghiệm sản phẩm của mình tại ít nhất một đại lý. Nhưng ông Fleming Ford, một chuyên gia tư vấn cho các đại lý xe hơi, cho rằng các đại lý tại Mỹ vẫn chưa sẵn sàng cho mô hình đại lý được tự động hóa hoàn toàn. Theo ông, showroom là nơi người mua tin tưởng sẽ được hỗ trợ để lựa chọn cho mình chiếc xe phù hợp nhất.

Nhưng tác giả của bài viết lại không có được lòng tin ấy tại các đại lý bán xe. Anh cho biết số lần đến đại lý mua xe chỉ đếm trên đầu ngón tay, nhưng chưa bao giờ cảm thấy tin cậy những nhân viên bán hàng vốn chỉ lo chạy đua theo doanh số và tiền hoa hồng. Trên thực tế, nói chuyện với họ giống như đang nói chuyện với một robot hơn là với một con người bằng xương bằng thịt! Nhân viên bán xe ra thường chỉ đơn thuần làm theo một kịch bản soạn sẵn, nhằm bán được những chiếc xe nằm trong bãi xe quá lâu.

Anh kể lại trường hợp giúp ông nội của mình mua một chiếc Nissan Frontier mới, nên cùng nhau đến một đại lý Nissan và trình bày rõ những yêu cầu. Người nhân viên bán hàng vui vẻ gật gù, rồi gõ lạch cạch trên máy tính, sau đó in ra một bảng thông số kỹ thuật và một bản chào giá cho một chiếc PRO-4X phiên bản cao cấp nhất, không giống như yêu cầu của khách hàng. Thế là anh và ông nội đành bỏ đi.

Vài ngày sau, anh tìm được đúng chiếc xe mong muốn tại một đại lý khác. Nhưng anh đã phải đọc mã số hàng tồn kho trên trang web của đại lý đó cho người nhân viên bán hàng để giúp người này tìm ra chiếc xe trong bãi.

Các đại lý xe hơi vốn nổi tiếng là những kẻ bảo thủ, thường hay chống lại sự thay đổi. Do đó, tiến trình “AI hóa” hoạt động bán xe có thể sẽ tốn khá nhiều thời gian, chủ yếu là vì những thủ tục giấy tờ phức tạp liên quan đến vay tiền, bảo hiểm, giấy chứng nhận quyền sở hữu, đăng bạ xe… Thế nhưng, một khi công nghệ AI này đã họat động ổn định, rất có thể các chủ đại lý sẽ hào hứng với đội ngũ nhân viên bán hàng là robot. Đó là những nhân viên không bao giờ cần nghỉ giải lao để hút thuốc, có thể truy cập toàn bộ thông tin trên Internet ngay tức thì. Và quan trọng nhất là robot chẳng bao giờ đòi tiền hoa hồng! (HD)

Sau khi tấn công Đức Giáo Hoàng Leo, Trump tự xem mình là chúa Jesus

Sau khi tấn công Đức Giáo Hoàng Leo, Trump tự xem mình là chúa Jesus

play-rounded-fill

Đức Giáo Hoàng Leo XIV: ‘Tôi không sợ hãi chính quyền Trump’

VATICAN CITY (NV) – Đức Giáo Hoàng Leo XIV hôm Thứ Hai, 13 Tháng Tư, trả lời các phóng viên rằng ngài “không sợ hãi chính quyền Trump” sau khi Tổng Thống Trump đăng những lời tấn công trực tiếp vào ngài trên mạng xã hội Truth Social.

Vị chủ chăn Giáo Hội Công Giáo người Mỹ đầu tiên phát biểu khi ngài trên chuyến bay dài hai tiếng đến Algiers, Algeria, bắt đầu chuyến công du 11 ngày tới một số quốc gia Châu Phi, theo nhật báo The New York Times.

Đức Giáo Hoàng Leo XIV trả lời phóng viên trên chuyến bay đến Algiers, Algeria, ngày Thứ Hai, 13 Tháng Tư. (Hình: Alberto Pizzoli/Pool/AFP via Getty Images)

Đức Giáo Hoàng Leo XIV nói: “Tôi không hề sợ hãi, cả chính quyền Trump lẫn việc mạnh dạn lên tiếng về thông điệp của Phúc Âm. Và tôi tin rằng đó là điều mà tôi được kêu gọi để làm ở đây.”

“Chúng tôi không phải là chính trị gia. Chúng tôi không tìm cách làm chính sách ngoại giao, như ông ấy nói, với cái nhìn xa hơn là có thể ông ấy hiểu như vậy,” ngài nói thêm. “Nhưng tôi tin rằng thông điệp của Phúc Âm, ‘phúc thay cho những người xây dựng hòa bình,’ là thông điệp mà thế giới cần nghe hôm nay.”

Khi phóng viên trực tiếp hỏi ngài về bình luận của ông Trump trên Truth Social, Đức Giáo Hoàng Leo nói: “Thật trớ trêu – chính cái tên của trang mạng này. Không cần nói thêm gì nữa.”

Sau đó, vẫn theo NYT, Tổng Thống Masoud Pezeshkian của Iran “nhảy vào” cuộc tranh cãi, tuyên bố trên mạng xã hội rằng: “Thay mặt đất nước vĩ đại Iran, tôi lên án sự xúc phạm đến ngài.”

Cũng trên chuyến bay hôm Thứ Hai, Đức Giáo Hoàng cho biết ngài sẽ tiếp tục công khai phản đối chiến tranh, đồng thời làm nhẹ đi những nhận định cho rằng ngài đang vướng vào một cuộc tranh luận trực tiếp với ông Trump.

“Những điều tôi nói không nhằm mục đích công kích bất kỳ ai,” Đức Giáo Hoàng phát biểu trước các phóng viên, theo NYT.

Ngài nói thêm: “Tôi không xem vai trò của mình mang tính chính trị, hay bản thân là một chính trị gia. Tôi không muốn sa vào tranh luận với ông ấy. Tôi không nghĩ rằng thông điệp của Phúc Âm lại được dùng để lạm dụng theo cách mà một số người đang làm.”

“Tôi sẽ tiếp tục mạnh mẽ lên tiếng phản đối chiến tranh, với mong muốn thúc đẩy hòa bình, đẩy mạnh đối thoại và các mối quan hệ đa phương giữa các quốc gia nhằm tìm kiếm những giải pháp công bằng cho các vấn đề. Ngày nay, có quá nhiều người trên thế giới đang phải chịu đựng đau khổ. Quá nhiều người vô tội đang bị sát hại. Và tôi nghĩ rằng cần phải có ai đó đứng lên và khẳng định rằng vẫn còn một con đường tốt đẹp hơn,” ngài tiếp.

Những bình luận chừng mực nhưng rất rõ ràng của Đức Giáo Hoàng Leo XIV được đưa ra sau bài đăng dài của tổng thống trên Truth Social đêm Chủ Nhật. Ngoài việc công kích trực tiếp Đức Giáo Hoàng, ông Trump còn cáo buộc ngài là người “YẾU KÉM đối với tội ác, rất tệ trong chính sách ngoại giao” và “chiều lòng phe cánh tả cực đoan.”

Thậm chí, trong bài tấn công Đức Giáo Hoàng, Tổng Thống Trump tấn công vào cả nghi thức chọn người đứng đầu giáo hội của Tòa Thánh Vatican.

“Leo nên cảm thấy biết ơn, bởi vì như mọi người đều biết, sự xuất hiện của ông ấy là một điều bất ngờ đến mức gây sửng sốt. Tên ông không hề nằm trong bất kỳ danh sách ứng viên giáo hoàng nào, và việc giáo hội đưa ông vào vị trí đó chỉ đơn thuần là vì ông là người Mỹ. Họ cho rằng đó sẽ là cách tốt nhất để làm việc với Tổng Thống Donald J. Trump. Nếu tôi không ở Tòa Bạch Ốc, thì Leo cũng sẽ chẳng thể có mặt tại Vatican,” ông Trump viết trên Truth Social. (K.L) [đ.d.]

Trump ‘dập’ Đức Giáo Hoàng Leo XIV sau khi ngài lên án cuộc chiến Iran

WASHINGTON, DC (NV) – Tổng Thống Donald Trump bắt đầu tấn công Đức Giáo Hoàng Leo XIV trên mạng xã hội hôm Chủ Nhật, 12 Tháng Tư, nói rằng vị chủ chăn Giáo Hội Công Giáo người Mỹ đầu tiên nên “ngừng ủng hộ thành phần cấp tiến cực đoan.”

Đây là một sự tấn công không bình thường đối với một lãnh đạo cao nhất của Giáo Hội Công Giáo, làm trầm trọng hơn nữa quan hệ căng thẳng giữa Washington và Vatican liên quan đến cuộc chiến Iran.

Đức Giáo Hoàng Leo XIV phát biểu tại buổi cầu nguyện cho hòa bình tổ chức ờ quảng trường Saint Peter, Vatican, hôm Thứ Bảy, 11 Tháng Tư. (Hình: Antonio Masiello/Getty Images)

“Đức Giáo Hoàng Leo YẾU KÉM đối với tội ác, và rất tệ trong chính sách ngoại giao,” vị tổng thống Mỹ viết trên mạng xã hội Truth Social.

Ông Trump cũng viết rằng “Tôi không muốn một Đức Giáo Hoàng nghĩ rằng Iran có một vũ khí nguyên tử là không sao.”

Một lúc sau, theo AP, nói chuyện với báo giới sau khi máy bay Air Force One vừa bay từ Florida về và đáp xuống căn cứ Joint Base Andrews ở Maryland, ông Trump lập lại những gì ông viết: “Tôi không thích một Đức Giáo Hoàng nghĩ rằng Iran có một vũ khí nguyên tử là không sao.”

“Ngài là một người rất cấp tiến,” ông Trump nói về Đức Giáo Hoàng, trước khi nói thêm: “Tôi không phải là người ủng hộ Đức Giáo Hoàng Leo.”

Những gì Tổng Thống Trump viết trên Truth Social xảy ra sau khi Đức Giáo Hoàng Leo XIV hồi cuối tuần đưa ra những lời lên án đối với việc “mượn danh Chúa” để kích động cuộc chiến của Mỹ và Israel đối với Iran và đòi hỏi các lãnh đạo chính trị phải chấm dứt và phải thương thuyết đạt một giải pháp hòa bình.

Đức Giáo Hoàng chủ trì một buổi cầu nguyện cho hòa bình tổ chức tại quảng trường Saint Peter ở Vatican hôm Thứ Bảy, cùng ngày Hoa Kỳ và Iran thương thuyết trực tiếp tại Pakistan trong lúc có một cuộc ngừng bắn mong manh kéo dài hai tuần.

Vị giáo hoàng sinh ra ở Mỹ không nêu tên Hoa Kỳ trong lời cầu nguyện của ngài. Tuy nhiên, lời nói và thông điệp của ngài có vẻ nhắm vào tổng thống Hoa Kỳ, người tự hào với sức mạnh quân sự siêu việt của Mỹ và cho rằng chiến tranh là xứng đáng hiểu theo nghĩa tôn giáo.

Tổng Thống Donald Trump “dập” Đức Giáo Hoàng Leo XIV trên Truth Social. (Hình: Truth Social Donald Trump)

Đức Giáo Hoàng Leo XIV sẽ có chuyến thăm Châu Phi kéo dài 11 ngày bắt đầu từ Thứ Hai, 13 Tháng Tư.

Washington và Vatican bắt đầu căng thẳng ra sao?

Một bài viết đăng trên tờ The New Republic ngày 8 Tháng Tư cho biết mối quan hệ giữa Hoa Kỳ và Vatican không còn tốt đẹp kể từ Tháng Giêng, khi các nhân viên cao cấp của Bộ Quốc Phòng Hoa Kỳ gửi một thông điệp đầy gay gắt tới một giới chức tòa thánh.

Chuyện xảy ra sau bài diễn văn của Đức Giáo Hoàng Leo XIV về Tình Hình Thế Giới. Vị lãnh đạo của Vatican công khai bày tỏ sự tiếc nuối trước việc sử dụng vũ lực ngày càng gia tăng để giải quyết các tranh chấp quốc tế.

“Chiến tranh đang trở lại thành trào lưu, và sự hăng hái đối với chiến tranh đang lan rộng,” Đức Giáo Hoàng Leo XIV phát biểu trước các nhà ngoại giao.

Sau bài phát biểu đó, vào ngày 22 Tháng Giêng, Hồng Y Christophe Pierre, sứ thần Tòa Thánh Vatican ở Washington DC lúc đó, được mời tới một cuộc họp tại Ngũ Giác Đài, gặp ông Elbridge Colby, phụ tá Bộ Trưởng Quốc Phòng Hoa Kỳ phụ trách chính sách.

Nhật báo The Washington Post dẫn lời một giới chức Vatican nói rằng “cuộc gặp của Hồng Y Pierre tại Ngũ Giác Đài là ‘bất thường.’”

Những người của Vatican biết về cuộc gặp này chia sẻ với báo The Free Press với điều kiện ẩn danh. Họ mô tả đó như là một bài giáo huấn đầy gay gắt. Ông Elbridge Colby cảnh báo Hồng Y Pierre rằng Hoa Kỳ sở hữu sức mạnh quân sự đủ để “làm bất cứ điều gì mình muốn trên thế giới.” Đồng thời, ông tuyên bố Giáo Hội Công Giáo “tốt hơn hết là nên đứng về phía Hoa Kỳ.”

Sau đó, một giới chức Mỹ trong cuộc họp đưa ra lời đe dọa về “Thời Kỳ Giáo Hoàng Avignon,” ám chỉ một giai đoạn vào thế kỷ 14, khi Vua Philip IV của Pháp sử dụng vũ lực để chiếm quyền kiểm soát Vatican, phế truất Đức Giáo Hoàng Boniface VIII, và buộc nhiều vị giáo hoàng kế nhiệm phải cư trú tại Avignon thay vì Rome.

Tuy nhiên, một phát ngôn viên Tòa Bạch Ốc bác bỏ bản tin của Free Press trong một tuyên bố gửi tới nhà báo Barbara Starr của CNN, và khẳng định: “Cuộc gặp giữa các giới chức Ngũ Giác Đài và Vatican là một cuộc thảo luận đầy tôn trọng và hợp lý.”

Cuộc gặp diễn trong bối cảnh Vatican ngày càng bày tỏ sự quan ngại sâu sắc trước các hành động quân sự của chính quyền Hoa Kỳ. Trước đó, ông Trump từng đe dọa chiếm đoạt Greenland của Đan Mạch, một đồng minh NATO, phát động các cuộc tấn công tên lửa nhằm vào những con tàu bị cáo buộc buôn lậu ma túy, cũng như bắt giữ Tổng Thống Nicolas Maduro của Venezuela, nhân vật mà Vatican từng nỗ lực đàm phán để tạo lối thoát ngoại giao.

Một phát ngôn viên của Ngũ Giác Đài hôm Thứ Năm, 9 Tháng Tư, khẳng định rằng cuộc gặp diễn ra trong không khí “đầy sự tôn trọng.”

Phát ngôn viên này, trả lời nhật báo The Financial Times trong điều kiện ẩn danh, xác nhận cuộc gặp gỡ giữa Vatican và chính quyền Hoa Kỳ trong một tuyên bố gửi tới Religion News Service, nhưng gọi bản tin của Free Press là “hết sức phóng đại và xuyên tạc.”

Người này khẳng định Ngũ Giác Đài “luôn dành sự trân trọng cao nhất và hoan nghênh việc tiếp tục đối thoại với Vatican,” mặc dù không đi sâu vào chi tiết các cuộc thảo luận. (Đ.D.)

Viet Book Fest 2026, nơi trang sách kết nối bản sắc người Việt hải ngoại 

Trà Nhiên/Người Việt

SANTA ANA, California (NV) – Hội Chợ Sách “Viet Book Fest 2026” do Hội Văn Học Nghệ Thuật Việt Mỹ (Vietnamese American Arts and Letters Association – VAALA) tổ chức nhằm tôn vinh văn chương và văn hóa của người Việt tại hải ngoại, diễn ra hôm Chủ Nhật, 12 Tháng Tư, tại viện bảo tàng Bowers Museum, Santa Ana.

Các diễn giả trong hội luận thứ nhất, từ trái, nhà văn Đặng Thơ Thơ, MC ThụyVy, Giáo Sư Trần Chấn Trí, và nhà văn Đinh Từ Bích Thúy (trên màn hình Zoom phía sau). (Hình: Trà Nhiên/Người Việt)

Đây là lần thứ năm VAALA tổ chức Viet Book Fest, mang đến một ngày sôi động, quy tụ chuỗi hội luận đa dạng xoay quanh văn chương, dịch thuật, sách dành cho giới trẻ, văn hóa ẩm thực và cả audiobook (sách nói), mở ra nhiều góc nhìn mới mẻ về đời sống chữ nghĩa trong cộng đồng người Việt.

Sự kiện cũng là dịp để độc giả trực tiếp gặp gỡ, trò chuyện với nhiều tác giả khắp nơi, lắng nghe những câu chuyện sáng tác và hành trình cá nhân phía sau mỗi cuốn sách.

Không chỉ dừng lại ở không gian sách, Viet Book Fest còn mang đậm màu sắc lễ hội với các tiết mục văn nghệ do thanh thiếu niên trình diễn, các buổi hội thảo hướng dẫn sáng tác thơ, cùng nhiều hoạt động tương tác dành cho thiếu nhi như nghe kể chuyện, vẽ tranh và làm thủ công dưới sự hướng dẫn của các thiện nguyện viên thuộc VAALA.

Cô Lê Đình Ysa, giám đốc điều hành VAALA, chia sẻ về hành trình của Viet Book Fest, cho biết chương trình khởi đầu trong hoàn cảnh đặc biệt khi đại dịch COVID-19 vừa bùng phát.

“Ngay năm đầu tiên, khi vừa ngồi xuống lên kế hoạch thì đại dịch ập tới, nên mọi thứ buộc phải chuyển sang hình thức trực tuyến,” cô Ysa kể. “Lúc đó, chúng tôi nhận ra đối tượng cần chú trọng nhất chính là các em thiếu nhi.”

Sau giai đoạn trực tuyến, chương trình dần chuyển sang tổ chức trực tiếp tại thư viện Santa Ana Public Library, rồi sau đó là viện bảo tàng Bowers Museum.

“Chúng tôi nhận thấy giới trẻ quan tâm không chỉ đến sách mà còn đến văn hóa nói chung,” cô Ysa cho hay. “Văn hóa có thể được tìm hiểu qua sách, nhưng cũng qua âm nhạc, nghệ thuật, như hôm nay có các em trong nhóm múa 3Âm tham gia.”

Đáng chú ý, từ năm ngoái, chương trình bắt đầu bổ sung các hoạt động đọc truyện dành cho thiếu nhi. Từ đó, Viet Book Fest dần trở thành một không gian sinh hoạt gia đình.

“Thay vì chỉ là các buổi hội luận văn chương, Viet Book Fest giờ đây là nơi cả gia đình có thể cùng tham gia,” cô Ysa nói. “Các em nhỏ có thể nghe kể chuyện, làm thủ công, còn phụ huynh, ông bà có thể tham dự các buổi hội luận, lắng nghe diễn giả chia sẻ về viết lách và xuất bản.”

Theo cô Ysa, thách thức lớn nhất trong năm nay là vấn đề tài chính.

“Chúng tôi rất may mắn khi vẫn có sự đồng hành của cộng đồng. Hy vọng trong những năm tới, Viet Book Fest sẽ tiếp tục phát triển nếu nhận được thêm sự ủng hộ của mọi người,” cô tâm sự.

Khách tham dự tại gian hàng bán sách của Viet Book Fest 2026. (Hình: Trà Nhiên/Người Việt)

Viet Book Fest, diễn đàn tự sự của người Việt hải ngoại 

Buổi hội luận đầu tiên có tựa đề “Mở tương lai: Đối thoại về dịch thuật văn chương,” nói về thử thách của việc chuyển ngữ, liên quan đến các tác phẩm tiếng Việt đã và sẽ được dịch sang tiếng Anh trong những năm gần đây, nhằm thúc đẩy sự hiểu biết sâu rộng hơn trong dòng chính về truyền thống văn học Việt Nam hải ngoại.

Diễn giả là nhà văn Đinh Từ Bích Thúy (chủ biên, tác giả và dịch giả góp mặt trong tuyển tập “Beyond Borders,” Da Màu, 2024), Giáo Sư Trần Chấn Trí (dịch giả “Trong Vườn Mắt Em,” tuyển tập 21 truyện ngắn từ những quốc gia nói tiếng Tây Ban Nha, Nhân Ảnh Publishing, 2022), nhà văn Đặng Thơ Thơ (đồng sáng lập viên/chủ biên tạp chí văn chương mạng Da Màu, và giám đốc Da Màu Foundation, tác giả tiểu thuyết “Ai,” Da Màu Press, 2024), và điều hợp viên là xướng ngôn viên ThụyVy.

Dịch thuật văn học Việt làm rõ một điều cốt lõi rằng dịch không chỉ là chuyển ngữ, mà là quá trình “tái sinh” tác phẩm trong một không gian văn hóa khác.

Các diễn giả cho rằng người dịch luôn đứng trước lựa chọn khó khăn giữa việc giữ nguyên hình thức và truyền tải tinh thần. 

Nhà văn Đặng Thơ Thơ cho biết: “Chúng ta không thể giữ lại toàn bộ vần điệu, nhịp điệu hay hình ảnh của nguyên tác… nên điều quan trọng nhất là giữ được ‘cái hồn’ cảm xúc và không khí mà tác giả muốn độc giả được trải nghiệm.”

Một thách thức lớn khác đến từ đặc thù tiếng Việt, đặc biệt là hệ thống đại từ. Giáo Sư Trần Chấn Trí cho rằng “tiếng Việt không thực sự có đại từ thuần túy, mà phần lớn xuất phát từ danh xưng thân tộc, khiến ngôn ngữ này giàu sắc thái cảm xúc hơn nhiều so với tiếng Anh.” 

Vì vậy, người dịch buộc phải linh hoạt sử dụng danh xưng, ngữ cảnh hoặc giọng điệu để truyền tải quan hệ giữa các nhân vật.

Không chỉ dừng ở kỹ thuật, các diễn giả còn đặt lại vấn đề về “sự trung thành” trong dịch thuật. 

Dịch giả Đinh Từ Bích Thúy, nói qua Zoom: “Trung thành không có nghĩa là bám sát từng chữ, mà là giữ được tính toàn vẹn của tác phẩm, nơi ý tưởng, cấu trúc, và cảm xúc hòa làm một. Người dịch không phải là người chép lại, mà là một nghệ sĩ. Bản dịch là một sự tái sinh, không phải bản sao.”

Các diễn giả nhìn nhận dịch thuật như một hành động kết nối lịch sử và bản sắc trong cộng đồng người Việt hải ngoại. Thông qua dịch thuật, những gì tưởng như chỉ là ký ức hay di sản của quá khứ có thể được trao cho một đời sống mới, với độc giả mới.

Các diễn giả của buổi hội luận thứ hai, từ trái, ông Kenneth Nguyễn, ông Phillip Nguyễn, Chánh Lục Sự Hugh Nguyễn, Giáo Sư Cindy Anh Nguyễn, và Giáo Sư Jade Hilde. (Hình: Trà Nhiên/Người Việt)

Buổi hội luận thứ hai của Viet Book Fest mở rộng câu chuyện từ dịch thuật sang hành trình kể lại ký ức, lịch sử, và bản sắc người Việt hải ngoại thông qua nhiều thể loại, từ hồi ký, nghiên cứu, đến tuyển tập cộng đồng.

Với tựa đề “Giới thiệu sách mới, tác giả mới,” các diễn giả gồm có Giáo Sư Cindy Anh Nguyễn (giáo sư đại học UCLA và tác giả của “Bibliotactics: Libraries and the Colonial Public in Vietnam”), ông Hugh Nguyễn (chánh lục sự Orange County và tác giả của “My Unforgettable Journey: A Long Way From Home”), Giáo Sư Jade Hilde (tác giả người gốc Việt của “Hair: A Lai Mỹ Memoir”), và ông Phillip Nguyễn (giám đốc điều hành Vietnamese American Roundtable, giới thiệu “Cơm Gia Đình Anthology Cookbook,” bộ sưu tập công thức nấu ăn và những câu chuyện góp lại từ hơn năm thập niên hình thành của cộng đồng của người Việt tại Mỹ). 

Buổi hội luận do ông Kenneth Nguyễn, người dẫn chương trình podcast The Vietnamese, điều hợp.

Các diễn giả cho thấy điểm chung rằng viết không chỉ là sáng tạo cá nhân, mà là cách “đánh thức” những câu chuyện bị lãng quên, đặc biệt là trong các gia đình tị nạn.

Nhiều diễn giả cũng đề cập đến khoảng trống giữa các thế hệ, nơi câu chuyện gia đình thường bị giấu kín. 

Theo diễn giả Phillip Nguyễn, ẩm thực, tưởng như bình thường, lại trở thành cầu nối ký ức. 

“Thức ăn là một phương tiện để chúng ta hiểu nhau hơn, để kể lại những câu chuyện mà trước đây không ai nói ra,” ông nói.

Chánh Lục Sự Hugh Nguyễn nhấn mạnh sức mạnh của ký ức lịch sử về người Mỹ lai: “Tôi chỉ là một trong rất nhiều câu chuyện, nhưng điều quan trọng là thế hệ sau phải biết chúng ta đã đi qua những gì.”

Không dừng lại ở quá khứ, buổi hội luận còn đặt câu hỏi về vai trò của người viết trong hiện tại. Các diễn giả cũng cho biết viết là cách để phá vỡ những câu chuyện thống trị và kể lại những điều khiến người ta không thoải mái, nhưng đó mới là sự thật.

Đặc biệt, nhiều ý kiến cho rằng sáng tạo không phải là “tạo ra từ con số 0,” mà là quá trình khơi dậy những gì đã tồn tại.

Các diễn giả cũng nhấn mạnh rằng nếu chúng ta không kể câu chuyện của mình, thì người khác sẽ kể thay, và không phải lúc nào cũng đúng.

Từ đó, buổi hội luận cho thấy việc viết và xuất bản không đơn thuần là hành trình cá nhân, mà còn là nỗ lực tập thể nhằm gìn giữ ký ức, mở rộng bản sắc và tạo không gian để thế hệ người Việt tiếp theo hiểu rõ hơn về chính mình.

Các em thiếu nhi chăm chú nghe kể chuyện ở Viet Book Fest 2026. (Hình: Trà Nhiên/Người Việt)

Viet Book Fest, diễn đàn văn hóa đa hình thức

Chia sẻ tại Viet Book Fest, MC Quyên Ngô, một diễn giả trong buổi hội luận buổi chiều với tựa đề “Nghệ thuật kể chuyện bằng âm thanh: Tiếng nói Việt trong ‘Sách Nói,’” cho biết cô tham gia dẫn đọc sách nói cũng được sáu năm.

Cô Quyên cho hay càng ngày cô càng nhận rõ vai trò đặc biệt của giọng đọc trong việc truyền tải tác phẩm, nhất là với văn học Việt và Việt-Mỹ.

Cô nhấn mạnh việc có người Việt đảm nhận phần đọc là yếu tố then chốt để giữ được tinh thần nguyên tác.

Cô nói: “Điều rất ý nghĩa là có một không gian dành riêng để nói về việc người Việt đọc tác phẩm Việt. Chỉ khi đó, chúng tôi mới có thể đưa vào những sắc thái văn hóa mà người nghe cần để cảm nhận trọn vẹn tác phẩm.”

Theo cô, trong ngành xuất bản và sách nói vẫn tồn tại khoảng cách lớn trong việc hiểu đúng văn học Việt. Vì vậy, khi người đọc là người Việt hoặc gốc Việt, trải nghiệm nghe sẽ trở nên chân thực hơn. 

Một ví dụ cụ thể là cách phát âm và ngữ điệu. 

“Chỉ một cái tên thôi, người đọc phải tự hỏi nhân vật đó có nguồn gốc miền Bắc hay miền Nam, vì cách phát âm sẽ khác nhau. Tất cả những điều đó, từ phương ngữ, ngữ điệu đến cách thoại, đều cần được thể hiện bằng sự hiểu biết văn hóa và sự tôn trọng tác giả lẫn khán giả,” cô Quyên chia sẻ.

Ông Lê Tuấn, cư dân Huntington Beach, cho biết đây là lần đầu tiên ông tham dự Viet Book Fest.

Nói về buổi hội luận đầu tiên với chủ đề dịch thuật, ông Tuấn nói đây là chủ đề rất thú vị và nên nhấn mạnh vào ngôn ngữ Việt.

Múa lân, màn trình diễn văn hóa không thể thiếu ở các chương trình tôn vinh câu chuyện người Việt hải ngoại. (Hình: Trà Nhiên/Người Việt)

“Riêng cho buổi hội thảo này thì nên truyền tải bằng tiếng Việt vì một số các tác phẩm đề cập là các tác phẩm văn học nổi tiếng Việt Nam. Nói bằng tiếng Việt sẽ diễn tả được cái hay, cái đẹp của tiếng Việt,” ông Tuấn nói.

Ông thêm: “Nếu có một phương thức khác để tổ chức buổi hội thảo bằng tiếng Việt sẽ thích hơn, để các em nhỏ hiểu được ngôn ngữ Việt. Và thêm nữa là chúng ta cần hướng dẫn cho người Việt trong nước hiểu được văn hóa hải ngoại để nâng trí thức qua các bản dịch của người gốc Việt tại hải ngoại.” 

Từ trang sách đến câu chuyện đời, từ lời kể của người đi trước đến sự tiếp nối của thế hệ trẻ, Viet Book Fest tiếp tục khẳng định vai trò như một điểm hẹn văn hóa, nơi cộng đồng không chỉ đọc, mà còn hiểu, nhớ, và cùng nhau viết tiếp câu chuyện của chính mình. [đ.d.]

Liên lạc tác giả: [email protected]

Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ đe dọa xâm lăng Israel nếu vẫn tấn công Lebanon

ANKARA, Thổ Nhĩ Kỳ (NV) – Tổng Thống Recep Tayyip Erdogan của Thổ Nhĩ Kỳ đe dọa xâm lăng Israel nếu vẫn tấn công Lebanon, theo Telegraph hôm Chủ Nhật, 12 Tháng Tư.

Ông Erdogan cáo buộc ông Benjamin Netanyahu, thủ tướng Israel, bị “máu và lòng thù ghét làm cho mù lòa” và tuyên bố “không có lý do gì” không tấn công Israel.

Ông Recep Tayyip Erdogan, tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ. (Hình: Adem Altan/AFP via Getty Images)

“Nếu Pakistan không làm trung gian trong cuộc chiến giữa Mỹ với Iran, chúng tôi sẽ cho Israel biết vị trí của họ… Như chúng tôi từng tiến vào Libya và Karabakh, chúng tôi có thể tiến vào Israel. Không có lý do gì không làm như vậy.”

Ông Erdogan đưa ra lời đe dọa này sau khi công tố viên Thổ Nhĩ Kỳ truy tố 35 giới chức Israel cấp cao, gồm ông Netanyahu, đòi bỏ tù họ tổng cộng hơn 4,500 năm.

Công tố viên truy tố những giới chức Israel này tội ác đối với nhân loại, diệt chủng, tra tấn, và tước đoạt bất hợp pháp quyền tự do, theo thông tấn xã nhà nước Anadolu của Thổ Nhĩ Kỳ.

Ông Akin Gurlek, bộ trưởng Tư Pháp kiêm công tố viên chính của Thổ Nhĩ Kỳ khi cuộc điều tra này bắt đầu, ca ngợi bản cáo trạng này “mang tính lịch sử.”

Israel lập tức phản ứng mạnh mẽ. Trên mạng xã hội, ông Netanyahu cho hay ông Erdogan “thảm sát người Kurd của chính ông.”

Ông Israel Katz, bộ trưởng Quốc Phòng Israel và cũng có tên trong bản cáo trạng của Thổ Nhĩ Kỳ, gọi ông Erdogan là “người của Huynh Đệ Hồi Giáo.”

“Israel sẽ tiếp tục tự vệ bằng sức mạnh và lòng quyết tâm. Tốt hơn, ông ta nên ngồi yên và câm miệng,” ông Katz thêm.

Ông Itamar Ben Gvir, bộ trưởng An Ninh Quốc Gia Israel, thậm chí tỏ ra ít ngoại giao hơn.

“Ông Erdogan, ông biết tiếng Anh không?” ông Gvir viết trên mạng xã hội X bằng tiếng Hebrew, rồi thêm chữ tiếng Anh: “Đ.M. ông”

Mối quan hệ giữa Israel với Thổ Nhĩ Kỳ từng có thời tốt đẹp, thương mại và du lịch giữa hai bên rất mạnh. Nhưng mối quan hệ đó nhanh chóng xấu đi trong cuộc chiến giữa Israel với Hamas.

Thổ Nhĩ Kỳ cáo buộc Israel phạm tội diệt chủng ở Gaza, và ban hành lệnh cấm vận thương mại Israel hồi Tháng Năm, 2024, chặn hầu hết hàng xuất cảng cũng như nhập cảng. (Th.Long) [đ.d.]

Khởi động xe từ xa có gì khác so với khởi động bình thường?

QUẬN CAM, California (NV) – Hệ thống khởi động xe từ xa mang lại nhiều tiện nghi cho người lái, sưởi ấm hoặc làm mát bên trong xe trước khi tài xế lên xe; làm tan sương trên kính giúp tài xế quan sát rõ ràng hơn ngay khi bắt đầu lái. Trên trang mạng xe hơi www.cartalk.com có đăng thắc mắc từ độc giả về việc khởi động từ xa có ảnh hưởng gì đến xe hay không, cùng câu trả lời của các chuyên viên Car Talk.

Nhiều mẫu xe đời mới có thể khởi động từ xa bằng key fob. (Hình minh họa: HD/Người Việt)

Độc giả thắc mắc: Một độc giả tên Bradley cho biết đang lái một chiếc GMC Canyon đời 2018, chạy được 40,000 dặm trong điều kiện vận hành nhẹ nhàng. Xe được trang bị hệ thống khởi động từ xa do nhà sản xuất lắp đặt. Bradley luôn sử dụng tính năng này, và thắc mắc rằng liệu việc dùng phương pháp khởi động từ xa có tạo ra sự khác biệt gì đối với chiếc xe hay không? Liệu phương pháp khởi động truyền thống có “dễ chịu” hơn cho xe; hay phương pháp khởi động từ xa tốt hơn; hay là việc này không quan trọng?

Chuyên gia trả lời: Không có gì khác biệt. Đối với chiếc xe thì hai cách khởi động này hoàn toàn như nhau. Nếu chiếc xe là một sinh vật có tri giác, có thể nó sẽ nghĩ thầm rằng: “Ồ, này Bradley, anh thì cứ ngồi lì trong nhà nơi nhiệt độ đang ấm áp 70 độ F, nhâm nhi ly ca cao nóng hổi; còn tôi thì phải đứng chơ vơ ngoài này, một mình giữa cái lạnh thấu xương để tự làm ấm bản thân.” Tuy nhiên, mức độ “hờn dỗi” kiểu đó chưa bao giờ được ghi nhận ở bất kỳ chiếc xe hơi nào cả!

Khi ngồi vào ghế lái rồi mới khởi động xe, một bộ thu tín hiệu nằm trong hệ thống đánh lửa sẽ đọc mã bảo mật từ chiếc chìa khóa thông minh (key fob). Và ngay khi xác minh được rằng đây đúng là chìa khóa của chủ nhân mình, hệ thống sẽ cho phép tài xế nhấn nút “Start” gửi tín hiệu đến hệ thống đánh lửa để thực hiện các bước cần thiết đưa động cơ vào hoạt động (phun nhiên liệu, cấp điện cho các cuộn đánh lửa, kích hoạt mô-tơ khởi động…)

Khi sử dụng nút khởi động từ xa trên chiếc chìa khóa thông minh, thực chất người lái chỉ đang kích hoạt chính hệ thống như trên, nhưng là từ một khoảng cách xa. Trình tự các nút mà Bradley nhấn trên chìa khóa từ xa cùng với thông tin mà nó gửi đến xe về cơ bản đã biến key fob trở thành nút “Start” của xe.

Với những xe đời cũ, khi mới được khởi động, động cơ thường hoạt động với hỗn hợp nhiên liệu rất “giàu” xăng (tỷ lệ xăng cao hơn mức tiêu chuẩn) nhằm tránh tình trạng động cơ bị chết máy đột ngột. Vì vậy, nếu cứ để xe nổ máy làm nóng trong một khoảng thời gian dài, động cơ xe có thể gặp một số vấn đề. Ngoài việc gây ô nhiễm môi trường, lãng phí nhiên liệu, bộ lọc khí thải có thể bị ảnh hưởng do bị liên tục “nhồi nhét” một lượng lớn xăng chưa cháy hết. Tuy nhiên, các động cơ hiện đại đều được điều khiển bằng máy tính; cho nên động cơ xe chỉ chạy khởi động ở mức 1,300 rpm trong 20 giây, rồi sau đó sẽ tự động chuyển về tốc độ chạy không tải bình thường.

Tóm lại, Bradley có thể thoải mái sử dụng bộ điều khiển từ xa tùy thích. Chẳng có động cơ nào bị “tổn thương tình cảm hay thể xác” vì chuyện này đâu! (HD)

Tin mới cập nhật