QUẢNG TRỊ, Việt Nam (NV) – Ít nhất hàng chục người tố cáo công ty Cung Ứng Dịch Vụ Visa Toàn Cầu ATH, đóng tại phường Đồng Hới, tỉnh Quảng Trị, lừa đảo “bao đậu visa Canada” đi coi World Cup kết hợp lao động.
Theo tờ Tuổi Trẻ hôm 8 Tháng Năm, các nạn nhân được giới thiệu chương trình “bao đậu visa Canada,” “xuất cảnh nhanh,” “không cần lo thủ tục,” thậm chí du lịch kết hợp xem FIFA World Cup 2026 tại Canada, sau đó ở lại làm việc.
Trụ sở công ty Cung Ứng Dịch Vụ Visa Toàn Cầu ATH tại phường Đồng Hới, tỉnh Quảng Trị hiện đã đóng cửa. (Hình: Bảo Vệ Pháp Luật).
Nhiều người vay ngân hàng, cầm cố tài sản, chuyển hàng trăm triệu đến cả tỷ đồng (hàng ngàn đến hàng chục ngàn đô la) cho công ty ATH.
Các nạn nhân cho biết họ được ký hợp đồng, viết giấy nhận tiền tại văn phòng, đưa ra Hà Nội phỏng vấn, lăn tay và gửi hình ảnh visa dán trên sổ thông hành (passport) qua Zalo.
Sau khi phát giác hình ảnh visa bị làm giả và những nhân viên của ATH đứng ra nhận tiền mất liên lạc, hàng chục nạn nhân tìm đến văn phòng công ty đòi tiền, nhưng nơi này luôn trong tình trạng cửa đóng then cài.
Theo chủ nhà, hợp đồng thuê mặt bằng với ATH đã hết hạn và đại diện công ty bất ngờ dọn đi mà chưa trả khoản tiền thuê còn lại.
Liên quan vụ này, báo Bảo Vệ Pháp Luật cho biết, bà Lương Thị Ngọc Ánh, giám đốc công ty ATH và ông Hồ Sơn Thành, kế toán viên của doanh nghiệp này, đứng tư vấn, hứa hẹn “hoàn tất hồ sơ trong sáu tháng kể từ ngày ký hợp đồng và “đảm bảo 100% đi được sang Canada.”
Hai người này còn khẳng định, nếu không thực hiện đúng cam kết, công ty “sẽ hoàn trả toàn bộ số tiền đã nhận.”
Visa Canada giả mạo được gửi cho các nạn nhân. (Hình: Chụp qua màn hình).
Do tin tưởng, nạn nhân ký vào “giấy đặt cọc” và “giấy giữ giùm tiền” có in logo của ATH.
Sau khi nhận tiền, bà Ánh và ông Thành bỗng nhiên “mất liên lạc” cho tới nay.
Nhà chức trách khuyến cáo, khi nhờ dịch vụ visa, người dân cần kiểm tra kỹ giấy phép hoạt động của doanh nghiệp, thận trọng với các lời quảng cáo “bao đậu visa,” “đi nhanh” và tuyệt đối không chuyển khoản tiền vào tài khoản cá nhân để tránh nguy cơ bị lừa đảo. (N.H.K) [dt]
QUẬN CAM, California (NV) – Giá xăng tăng cao do chiến tranh với Iran hiện đang làm hại túi tiền của người lái xe Mỹ. Không phải ai cũng đang lái những mẫu xe tiết kiệm nhiên liệu như xe hybrid, xe điện, xe có phân khối nhỏ… Tuy nhiên, chỉ cần đổi thói quen lái xe cũng có thể giúp tiết kiệm tiền xăng. Trang mạng của Bộ Năng Lượng Hoa Kỳ www.energy.gov có đưa ra những lời khuyên về cách lái xe hiệu quả.
Đầu tiên, lái xe hung hăng (phóng nhanh, tăng tốc nhanh và thắng gấp) là một thói quen làm hao xăng, có thể làm giảm mức tiết kiệm xăng từ 15% đến 30% khi đi trên xa lộ, từ 10% đến 40% khi đi trong tình trạng kẹt xe (dừng-chạy liên tục). Người lái nên chú ý đến những thông tin về mức tiết kiệm nhiên liệu hiển thị trên bảng điều khiển xe, giúp chọn cách lái xe hiệu quả hơn. Một nghiên cứu gần đây cho thấy các thiết bị này có thể giúp một tài xế thông thường cải thiện mức tiết kiệm nhiên liệu khoảng 3%. Quan trọng hơn nữa, việc lái xe một cách chừng mực và hợp lý sẽ an toàn hơn cho tất cả mọi người. Do đó, sự tiết kiệm không chỉ dừng ở tiền xăng, mà còn liên quan đến chi phí khi xảy ra tai nạn.
Việc tuân thủ giới hạn tốc độ giúp lái xe an toàn hơn, tiết kiệm xăng hơn. (Hình minh họa: HD/Người Việt)
Kế đến là kiểm soát tốc độ. Mặc dù mỗi chiếc xe đạt mức tiết kiệm nhiên liệu tối ưu ở một khoảng tốc độ khác nhau, nhưng nhìn chung mức tiêu thụ nhiên liệu thường tăng nhanh khi xe chạy ở tốc độ trên 50 mph. Có thể ước tính rằng cứ mỗi 5 mph vượt quá giới hạn 50 mph, tài xế sẽ phải trả thêm khoản chi phí tương đương $0.27 cho mỗi gallon nhiên liệu (với giả định giá xăng là $3.83/gallon). Việc tuân thủ giới hạn tốc độ cũng giúp lái xe an toàn hơn.
Tài xế nên tránh chở hành lý trên nóc xe, vì điều này sẽ làm tăng lực cản khí động học (sức cản của gió) và làm giảm hiệu quả sử dụng nhiên liệu. Ví dụ, một thùng hành lý lớn với hình dáng vuông vức đặt trên nóc xe có thể làm giảm mức tiết kiệm nhiên liệu từ 2% đến 8% khi lái xe trong thành phố; từ 10% đến 25% khi di chuyển trên các xa lộ với tốc độ từ 65 đến 75 mph. Hành lý kéo theo ở phía sau xe gây ảnh hưởng ít hơn nhiều đến mức tiết kiệm nhiên liệu, chỉ làm giảm khoảng 1% hoặc 2% khi lái xe trong thành phố, và từ 1% đến 5% trên xa lộ.
Không nên cất giữ các vật dụng không cần thiết trong xe, đặc biệt là những vật nặng. Việc chở thêm 100 pound trọng lượng trong xe có thể làm giảm hiệu suất nhiên liệu (MPG) khoảng 1%. Mức giảm này phụ thuộc vào tỷ lệ trọng lượng dư thừa so với tổng trọng lượng của xe, và thường ảnh hưởng đến các dòng xe nhỏ nhiều hơn so với xe lớn.
Tài xế nên tránh để động cơ chạy không tải quá lâu. Việc để động cơ chạy không tải (nổ máy tại chỗ) có thể tiêu tốn từ một phần tư đến một nửa gallon xăng mỗi giờ, tùy thuộc vào dung tích động cơ và việc sử dụng hệ thống điều hòa. Nên tắt động cơ khi xe dừng; lượng nhiên liệu cần thiết để khởi động lại xe chỉ tương đương với khoảng 10 giây chạy không tải. Lưu ý hạn chế sử dụng các thiết bị điện trong thời gian xe tắt máy (máy lạnh, radio, đèn…) để tránh tình trạng hết bình.
Việc sử dụng hệ thống kiểm soát hành trình (Cruise Control) khi lái xe trên xa lộ giúp duy trì tốc độ ổn định, và trong hầu hết các trường hợp giúp tiết kiệm nhiên liệu. Trên các mẫu xe đời mới, hệ thống kiểm soát hành trình còn giúp người lái duy trì khoảng cách an toàn với xe phía trước, tuân thủ các giới hạn tốc độ trên đường đi. (HD)
ĐẮK LẮK, Việt Nam (NV) – Nhà chức trách xác nhận vụ một thiếu nữ 15 tuổi rưỡi ở Đà Nẵng, đi chơi tỉnh Đắk Lắk, xin đi nhờ nhà vệ sinh tại xã Pơng Drang, đẻ con rồi giết đứa con của mình trước khi bỏ đi.
Theo báo Tiền Phong hôm 8 Tháng Năm, vào rạng sáng 4 Tháng Năm, một hộ dân ở thôn 5, xã Pơng Drang mở cửa, thì thấy một người đàn ông và một thiếu nữ ghé vào xin đi nhờ nhà vệ sinh.
Nghi can được nêu tên tắt là em A. (Hình: Công An Đắk Lắk).
Người đàn ông ngồi bên ngoài cửa, còn thiếu nữ vào trong nhà vệ sinh khoảng 15 phút rồi cả hai vội vã rời đi.
Sinh nghi, chủ nhà vào kiểm tra thì phát giác trong nhà vệ sinh có một bé sơ sinh đã thiệt mạng, bị giấu phía sau bồn cầu.
Gia đình sau đó nhờ người đưa đứa bé đi chôn cất thì nhận thấy trong miệng bé sơ sinh có nhét một nắm giấy vệ sinh.
Công An Đắk Lắk đến hiện trường, giảo nghiệm tử thi và xác định đó là bé gái, nặng 3.6 kg.
Từ camera an ninh trong khu vực, nhà chức trách lần ra tung tích thiếu nữ được nêu tên tắt là em A. và người đi cùng là ông V., 37 tuổi, ở xã Pơng Drang.
Theo lời khai của em A., hồi Tháng Tám năm ngoái, thiếu nữ quen một nam thanh niên không rõ danh tính qua một ứng dụng (app) hẹn hò rồi cả hai hẹn nhau quan hệ tình dục.
Thiếu nữ sau đó có bầu.
Đến cuối Tháng Tư, em A. đến chòi rẫy của ông V. chơi và ở lại đây.
Rạng sáng 4 Tháng Năm, khi đau bụng đẻ, em A. nhờ ông V. chở đi khám. Trên đường đi, do đau dữ dội, thiếu nữ xin vào nhà người dân ven đường đi vệ sinh và đẻ con tại đây.
Sự việc xảy ra tại xã Pơng Drang, tỉnh Đắk Lắk. (Hình: Đắk Lắk).
Do lo sợ đứa bé khóc khiến chủ nhà phát giác, thiếu nữ nhét giấy vệ sinh vào miệng bé rồi giấu phía sau bồn cầu.
Ông V. khai với công an rằng mình không biết em A. có bầu và cũng không biết chuyện bé gái lén đẻ con trong nhà vệ sinh.
Bản tin không làm rõ gia cảnh của em A. cũng như mối quan hệ giữa thiếu nữ này và ông V. (N.H.K) [dt]
RICHMOND, Virginia (NV) – Tối Cao Pháp Viện (TCPV) Virginia hôm Thứ Sáu, 6 Tháng Năm, với phán quyết 4-3, tuyên bố kế hoạch phân chia lại khu vực bầu cử quốc hội do Đảng Dân Chủ hậu thuẫn là “vô hiệu và không có giá trị pháp lý.”
Theo hãng thông tấn AP cho hay, quyết định này giáng một đòn mạnh vào hy vọng của Đảng Dân Chủ trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ sắp tới.
Tối Cao Pháp Viện Virginia. (Hình: Eze Amos/Getty Images)
Các cử tri Virginia đã bỏ phiếu chấp thuận kế hoạch phân chia khu vực mới với tỷ lệ sít sao vào ngày 21 Tháng Tư. Nhưng phán quyết của TCPV Virginia đã khiến kết quả của cuộc bỏ phiếu đó trở nên vô nghĩa. Tòa phán quyết cơ quan lập pháp do Đảng Dân Chủ lãnh đạo của tiểu bang đã vi phạm các yêu cầu về thủ tục khi đưa bản sửa đổi hiến pháp vào phiếu bầu nhằm cho phép việc phân chia lại khu vực bầu cử giữa nhiệm kỳ.
TCPV Virginia cho rằng, theo luật Virginia, một sửa đổi hiến pháp phải được hai khóa lập pháp liên tiếp thông qua, với một cuộc bầu cử giữa hai lần phê chuẩn đó. Do đó, các thẩm phán cho rằng yêu cầu này đã không được đáp ứng hợp lệ.
“Sự vi phạm này gây tổn hại không thể khắc phục đối với tính toàn vẹn của cuộc trưng cầu dân ý diễn ra sau đó, đồng thời tuyên bố kết quả này là vô hiệu và không có giá trị pháp lý,” tòa án nhận định trong phán quyết của mình, theo AP đưa tin.
Đồng thời, phán quyết này được xem là chiến thắng lớn của Đảng Cộng Hòa trong bối cảnh cuộc chiến phân chia khu vực bầu cử đang leo thang trên toàn nước Mỹ, khi cả hai đảng đều tìm cách giành lợi thế để kiểm soát Hạ Viện liên bang.
Đảng Dân Chủ từng hy vọng sẽ giành thêm bốn ghế tại Hạ Viện Hoa Kỳ nhờ bản đồ phân chia khu vực bầu cử mới được vẽ lại tại bang Virginia. Đây là một phần trong nỗ lực nhằm đối trọng với các đợt phân chia lại khu vực bầu cử do Đảng Cộng Hòa thực hiện tại những nơi khác theo sự thúc giục của Tổng Thống Donald Trump. Phán quyết mới nhất của TCPV Virginia, kết hợp với quyết định gần đây của TCPV Hoa Kỳ làm suy yếu nghiêm trọng Đạo Luật Quyền Bầu Cử. Điều này đã củng cố thêm lợi thế của Đảng Cộng Hòa trong việc thao túng ranh giới bầu cử Quốc Hội khi bước vào cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm nay, theo AP.
Các lãnh đạo Đảng Cộng Hòa ca ngợi phán quyết của tòa án là chiến thắng cho tính hợp hiến và công bằng bầu cử.
Trong khi đó, phe Dân chủ chỉ trích quyết định này và cho rằng nó sẽ làm suy yếu tiếng nói của cử tri trong bối cảnh tình trạng thao túng khu vực bầu cử (gerrymandering) ngày càng gia tăng trên toàn quốc.
Nhật báo The New York Times cho hay, hiện tại, các đảng viên Cộng Hòa tại tiểu bang Tennessee, Alabama và Louisiana đã thực hiện những bước nhằm vẽ lại bản đồ bầu cử trước thềm cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ. Hành động này sẽ giúp phe Cộng Hòa giành thêm một số ghế an toàn trước khi cử tri đi bỏ phiếu vào Tháng Mười Một. Tiểu bang South Carolina và Mississippi cũng đang cân nhắc việc vẽ lại bản đồ bầu cử trước khi diễn ra bầu cử giữa kỳ. (K.L)
WASHINGTON, DC (NV) – Ngày Thứ Năm, 7 Tháng Năm, các nhà lập pháp Đảng Dân Chủ của lưỡng viện đã khởi xướng một cuộc điều tra xem các lệnh ân xá và giảm án do Tổng Thống Donald Trump ban hành có bắt nguồn từ thỏa thuận “đổi chác lợi ích” hay không.
Theo đài CBS News, cuộc điều tra này cũng bao gồm cả thiệt hại tài chính đối với hàng ngàn nạn nhân của những người được tổng thống ân xá.
Ông Changpeng “CZ” Zhao, người được Tổng Thống Trump ban lệnh ân xá. (Hình: Jason Redmond/AFP)
Thư do Dân Biểu Dave Min và Raul Ruiz, cùng là Dân Chủ, đại diện California và Thượng Nghị Sĩ Peter Welch (Dân Chủ, Vermont) gửi đi, yêu cầu người nhận trả lời trước ngày 22 Tháng Năm.
Theo các lá thư mà đài CBS News có được, những nhà lập pháp này đã gửi thư đến khoảng chục cá nhân từng nhận lệnh ân xá của Tổng Thống Trump, yêu cầu cung cấp các hợp đồng về số tiền mà họ đã chi trả cho các nhà vận động hành lang, những người có sức ảnh hưởng trên mạng xã hội, luật sư và các đối tượng khác nhằm thuyết phục ông Trump.
“Việc Tổng Thống Trump lạm dụng quyền ân xá tổng thống đã khiến những kẻ phạm tội được tự do và tước đi của các nạn nhân hàng trăm triệu đô la tiền bồi thường, mà hầu như không đưa ra bất kỳ lời giải thích nào,” Thượng Nghị Sĩ Peter Welch (Dân Chủ, Vermont) – một thành viên của Ủy Ban Tư Pháp Thượng Viện, cơ quan giám sát công tác ân xá tại Bộ Tư Pháp – phát biểu.
Theo thông lệ, Bộ Tư Pháp (DOJ) là đơn vị phụ trách các lệnh ân xá và giảm án. Tuy nhiên, bà Liz Oyer, cựu luật sư chuyên trách về ân xá của DOJ, trước đó đã chia sẻ với đài CBS News rằng chính quyền ông Trump “dường như đang tìm cách làm việc vòng qua” cơ quan này, thay vì phối hợp cùng cơ quan “để thẩm định và xem xét các đơn xin ân xá.”
“Đây là một sự đi chệch khỏi thông lệ kéo dài hơn 100 năm qua,” bà Oyer phát biểu, đồng thời khẳng định rằng Tòa Bạch Ốc đã đưa ra các quyết định ân xá “mà không có sự tham vấn từ Văn Phòng Luật Sư Phụ Trách Ân Xá.”
Các lá thư gửi ra lưu ý rằng, lệnh ân xá và hành động khoan hồng của ông Trump đang “tước đoạt quyền được bồi thường và công lý của các nạn nhân,” đồng thời dẫn ra một phân tích từ văn phòng Thống Đốc tiêu bang California Gavin Newsom, cho thấy các hành động của tổng thống đã vô hiệu hóa khoản tiền gần $2 tỷ thu hồi được từ các vụ gian lận thuế và gian lận Medicare, cũng như các khoản bồi hoàn cho nạn nhân.
Nếu những người nhận thư không “trả lời, họ sẽ đối mặt với nguy cơ tự đưa mình ra ánh sáng, trở thành đối tượng của các cuộc điều tra Quốc Hội trong tương lai, đồng thời biến bản thân thành mục tiêu dễ bị nhắm đến hơn cho những đợt truy tố hình sự tiềm tàng sau này,” Dân Biểu Min nói với đài CBS.
Ông nói thêm rằng các lệnh ân xá của ông Trump đã gửi đi một thông điệp rằng con người có thể “lách luật để qua mặt hệ thống tư pháp” – điều mà theo ông, “đã chạm đến tận gốc rễ của những bất cập đang tồn tại tại nước Mỹ dưới thời chính quyền hiện nay.”
CBS News cho biết, chế độ ân xá đã trở thành tâm điểm bị giám sát chặt chẽ trong nhiệm kỳ thứ hai của ông Trump, thông qua các quyết định ân xá hoặc giảm án mà ông dành cho một số đồng minh đang đối mặt với sự truy tố, cũng như những cá nhân đã thuê mướn những người thân cận với ông. Tổng thống dường như đang ban thưởng cho các đồng minh của mình theo một hình thức chệch ra khỏi quỹ đạo của Tối Cao Pháp Viện về quyền ân xá hành pháp, vốn được định nghĩa là “một hành động ân điển” được thực thi vì “lợi ích công cộng.”
Những tài phiệt nào được tổng thống ân xá?
Trong số các lệnh ân xá đang bị các nhà lập pháp điều tra, có tỷ phú tiền điện tử Changpeng Zhao, người đã nhận tội rửa tiền, nhà điều hành viện dưỡng lão Joseph Schwartz, người bị kết án vì các tội phạm thuế và doanh nhân Trevor Milton, người bị tuyên phạt bốn năm tù vào năm 2023 sau khi bị kết tội lừa dối các nhà đầu tư.
Quyết định ân xá gây chú ý nhất mà các nhà lập pháp đang điều tra chính là việc ông Trump ân xá cho ông Changpeng Zhao, người sáng lập sàn giao dịch tiền điện tử Binance. Các tài liệu công bố của liên bang cho thấy nỗ lực vận động ân xá này là “chiến dịch” của ông Ches McDowell, một luật sư và chuyên gia vận động hành lang, đồng thời là bạn của ông Donald Trump Jr. Cuộc vận động này có bà Teresa Goody Guillén, luật sư từng đại diện cho ông Zach Witkoff, con trai của ông Steve Witkoff, đặc phái viên của ông Trump tại khu vực Trung Đông.
Trong lá thư gửi tới ông Zhao, các nhà lập pháp thuộc Đảng Dân Chủ đã dẫn trình các thông tin báo chí về việc Binance hợp tác với World Liberty Financial, một công ty tiền điện tử do chính gia đình ông Trump và gia đình ông Witkoff sáng lập.
“Các thông tin được công bố rộng rãi cũng cho thấy rằng ông và Binance đã đóng một vai trò quan trọng trong việc làm trung gian cho một khoản đầu tư khổng lồ vào mảng kinh doanh tiền mã hóa của gia đình ông Trump, qua đó giúp đồng Trump Stablecoin tăng vọt lên mức định giá $2.1 tỷ,” theo bức thư mà CBS có được.
Tòa Bạch Ốc đã phủ nhận bất kỳ sự thiếu minh bạch nào trong việc ân xá cho ông Zhao cũng như các trường hợp khác. Thư ký báo chí Karoline Leavitt tuyên bố rằng bất kỳ ai “bỏ tiền ra để vận động hành lang xin ân xá đều đang lãng phí tiền bạc một cách ngớ ngẩn,” đồng thời khẳng định chính quyền sở hữu một “quy trình rà soát ân xá chặt chẽ.”
Bà Goody Guillén cũng khẳng định rằng không hề có sự “đánh đổi lợi ích” nào diễn ra.
Những cá nhân khác đang phải đối mặt với sự giám sát chặt chẽ từ Quốc Hội bao gồm cựu giám đốc điều hành quỹ đầu tư tư nhân David Gentile. Ông này từng bị kết án vì điều hành một mô hình lừa đảo Ponzi trị giá $1.6 tỷ. Khi được ân xá, khoản tiền bồi thường thiệt hại $15.5 triệu mà ông phải nộp cũng được “tẩy trắng.” Hồi Tháng Mười Hai năm ngoái, các thượng nghị sĩ thuộc Đảng Dân Chủ đã bày tỏ quan ngại về quyết định ân xá này. Theo CBS, họ lập luận rằng đây là hành động “phản bội hơn 17,000 người Mỹ vô tội thuộc mọi khuynh hướng chính trị, những người đã mất hơn $1 tỷ tiền tiết kiệm cả đời vì những tội ác do ông này gây ra.”
Những người khác cũng nhận được thư bao gồm Paul Walczak, một kẻ trốn thuế được ân xá, có mẹ từng quyên góp hàng triệu đô la cho ông Trump. Nhà phát triển bất động sản Timothy Leiweke đã được ân xá sau khi thuê luật sư kiêm đồng minh của ông Trump là Trey Gowdy, tiếp sau bản án dành cho cáo buộc dàn xếp thầu hợp đồng. Sau quyết định ân xá đó, các quan chức cấp cao thuộc DOJ đã “cảm thấy hoàn toàn bị tổng thống làm cho tê liệt,” một cựu quan chức trong chính quyền Trump chia sẻ với tờ The Free Press. (K.L) [kn]
ORANGE COUNTY, California (NV) – Giá nhà tại Mỹ bất ngờ tăng chậm lại trong Tháng Hai, theo dữ liệu vừa được công bố gần đây.
Dựa trên chỉ số S&P Cotality Case-Shiller, giá nhà tại 20 khu vực đô thị lớn của Mỹ tăng 0.9% so với cùng kỳ năm trước. Mức này thấp hơn mức tăng 1.2% trong Tháng Giêng, đồng thời chậm hơn dự báo 1.3% của các kinh tế gia, theo FactSet.
Một góc của thành phố Austin, Texas, nhìn từ trên cao. (Hình minh họa: Storyblocks.com)
Trên toàn quốc, giá nhà tăng 0.7% so với một năm trước, thấp hơn mức tăng 0.8% trong Tháng Giêng.
“Lãi suất vay mua nhà quanh mức 6% tiếp tục đè nặng lên khả năng chi trả và hoạt động giao dịch mua bán nhà, khiến mức tăng giá danh nghĩa thấp hơn lạm phát,” ông Nicholas Godec, trưởng bộ phận giao dịch thu nhập cố định và hàng hóa của S&P Dow Jones Indices, cho biết trong một thông báo.
Dữ liệu cho thấy việc giá nhà tăng nhanh hay giảm còn tùy thuộc vào nơi người ta sinh sống. So với cùng kỳ năm trước, giá đã giảm tại 11 trong số 19 khu vực đô thị có dữ liệu. Detroit không được đưa vào chỉ số lần này do vấn đề thu thập dữ liệu. Riêng giá nhà ở Miami gần như đi theo chiều ngang.
Denver là nơi giá giảm mạnh nhất, với mức giảm 2.2%. Theo sau là Tampa, Florida, giảm 2.1%, và Seattle giảm 2%.
Ngược lại, giá nhà tăng mạnh nhất tại Chicago, New York và Cleveland, lần lượt ở mức 5%, 4.7% và 4.2%.
Chỉ số này được giới quan sát thị trường theo dõi sát sao vì phương pháp tính được thiết kế để đo biến động giá nhà, bất kể những yếu tố như diện tích hoặc loại nhà, vốn có thể làm lệch giá. Số liệu Tháng Ba của chỉ số này dự kiến được công bố vào ngày 26 Tháng Năm.
Những dữ liệu mới hơn, dù không bao quát bằng chỉ số Case-Shiller, cho thấy mùa mua nhà mùa Xuân năm nay khởi đầu không đồng đều. Khác biệt về nhu cầu và nguồn cung đang đẩy giá nhà theo nhiều hướng khác nhau.
Để xác định những nơi giá thay đổi mạnh nhất trong Tháng Ba so với cùng kỳ năm trước, Barron’s đánh giá dữ liệu niêm yết của Realtor.com tại 100 khu vực đô thị lớn nhất nước Mỹ. Bản phân tích xem xét thay đổi giá nhà trên mỗi foot vuông, nhằm kiểm soát khác biệt về kích thước giữa các căn nhà được niêm yết.
Dữ liệu cho thấy sự phân hóa địa lý rất rõ giữa các khu vực có giá niêm yết tăng mạnh nhất và giảm mạnh nhất. Một căn nhà khi bán thực tế có thể cao hơn hoặc thấp hơn giá niêm yết ban đầu, nhưng xu hướng trong dữ liệu vẫn có thể cung cấp manh mối cho người mua và người bán về diễn biến của thị trường nhà ở địa phương.
Giá niêm yết trên mỗi sqft tăng mạnh nhất tại Providence, Rhode Island, với mức tăng gần 10% so với Tháng Ba năm 2025. Theo sau là Allentown, Pennsylvania, và Rochester, New York, nơi giá niêm yết trên mỗi sqft tăng lần lượt 9% và 8.2%.
Austin, Texas, ghi nhận mức giảm lớn nhất về giá niêm yết trên mỗi sqft, với mức giảm trung vị (median) 7.1%. Cape Coral, Florida, và Memphis, Tennessee, lần lượt có mức giảm lớn thứ hai và thứ ba, giảm 6.9% và 6.3% so với một năm trước. (Ng.Tr) [kn]
ORANGE COUNTY, California (NV) – Một phân tích gần đây được đăng tải trên trang web tài chính cá nhân WalletHub cho thấy Alaska, Delaware và Maine dẫn đầu nước Mỹ về mức tăng nợ vay mua nhà vào cuối năm 2025, phản ánh áp lực không đồng đều giữa các thị trường nhà ở tại mỗi tiểu bang.
Báo cáo này, dựa trên dữ liệu từ quý thứ ba đến quý thứ tư năm 2025, xếp hạng cả 50 tiểu bang theo mức thay đổi nợ vay mua nhà, cũng như số dư nợ và khoản thanh toán trung bình, cho thấy bức tranh cụ thể tình trạng vay nợ trong lĩnh vực địa ốc của từng tiểu bang.
Lãi suất vay mua nhà hiện ở mức cao nhất trong khoảng một thập niên trở lại đây. (Hình minh họa: Storyblocks.com)
Vì sao điều này quan trọng?
Nợ vay mua nhà là nhóm nợ tiêu dùng lớn nhất, với mỗi hộ gia đình Mỹ, nợ trung bình vào khoảng $109,000 và tổng số dư nợ đạt $13.2 nghìn tỷ, theo WalletHub.
“Lãi suất vay mua nhà hiện ở mức cao nhất trong khoảng một thập niên trở lại đây, trong khi giá nhà cũng đã tăng vọt trong những năm gần đây. Ngay cả chỉ một mức tăng nhỏ của giá nhà cũng có thể khiến chủ nhà phải trả thêm hàng nghìn đô la cho tiền lãi vay mua nhà, vì vậy điều quan trọng là phải lựa chọn khôn ngoan khi quyết định mua nhà ở đâu và vào thời điểm nào,” biên tập viên John Kiernan của WalletHub viết trong báo cáo.
Tiểu bang Alaska ghi nhận mức tăng phần trăm lớn nhất về số dư vay mua nhà trung bình lên đến 2.52%, chạm mức $248,013. Khoản thanh toán trung bình hàng tháng là $2,078, trong khi cư dân tại đây cũng phải đối mặt với thuế địa ốc tương đối cao, theo báo cáo.
Tiểu bang Delaware ghi nhận mức tăng 2.51%, đưa số dư trung bình lên tới $210,542, với khoản thanh toán vay mua nhà trung bình hàng tháng là $1,689. Tiểu bang này chỉ xếp thứ 33 toàn nước Mỹ về khả năng chi trả tổng thể, WalletHub cho biết.
Tại Maine, số dư vay mua nhà trung bình tăng 1.98%, đạt $209,936, tương đương khoản thanh toán trung bình hàng tháng khoảng $1,723, đưa tiểu bang này lên vị trí thứ ba về tốc độ tăng trong giai đoạn trên.
WalletHub cho biết họ chấm điểm các tiểu bang theo thang 100 điểm, trong đó mức thay đổi nợ vay mua nhà chiếm 70 điểm, còn số dư vay mua nhà trung bình và khoản thanh toán hàng tháng chiếm 30 điểm. Sau đó, trang này tính điểm trọng số trung bình để xếp hạng, dựa trên dữ liệu được thu thập tính đến ngày 2 Tháng Tư.
Người Mỹ đang chậm trả những khoản nợ nào khác?
Một phân tích khác được ConsumerAffairs thực hiện để nghiên cứu về vay mua nhà, vay mua xe, vay nợ thẻ tín dụng và nợ vay sinh viên cho thấy khoản nợ cá nhân trung bình quốc gia đã tăng từ $32,840 của năm 2003 lên $63,200 vào năm 2025. Tỷ lệ nợ trên thu nhập đạt 139.6%, dựa trên mức thu nhập trung bình ước tính là $45,256.
Phân tích này sử dụng dữ liệu của Ngân hàng Dự Trữ Liên Bang New York và cho thấy tiểu bang Utah có tỷ lệ nợ trên thu nhập cao nhất, với 199.4%, nhưng tỷ lệ nợ quá hạn tại tiểu bang này lại thấp hơn mức trung bình toàn quốc ở các nhóm vay mua nhà, vay mua xe, nợ thẻ tín dụng và nợ vay sinh viên. Trong khi đó, tiểu bang Louisiana có tỷ lệ nợ vay mua nhà quá hạn nghiêm trọng ở mức cao nhất, với 1.83%.
Các nhà nghiên cứu cũng ghi nhận tỷ lệ nợ thẻ tín dụng quá hạn tại tiểu bang Nevada là 16,3% và tỷ lệ nợ sinh viên quá hạn tại tiểu bang Mississippi là 13.4%. Điều này cho thấy áp lực tài chính thay đổi đáng kể giữa các nhóm tín dụng và giữa các khu vực khác nhau. (Ng.Tr) [kn]
Kruger National Park một công viên quốc gia lớn nhất của đất nước Nam Phi, cách xa thành phố Johannesburg của Nam Phi khoảng hơn 300 km về phía Đông Bắc. Khu vực này hiện diện khá nhiều công viên safari, nơi sinh sống của các loài thú hoang dã. Du khách khi đến du ngoạn Nam Phi, chắc chắn ai cũng muốn háo hức làm một chuyến thăm công viên safari. Đến để nghe tận tai và xem tận mắt thực hư về đời sống hoang dã các loài thú nổi tiếng thế giới.
Gia đình sư tử uống nước bên suối. (Hình: ATNT Tours & Travel)
Chắc hẳn ai cũng biết đến “Big 5” của Châu Phi. Đó là năm loài thú hoang dã Phi Châu mà chúng ta ít nhiều đã nghe qua là sư tử, voi phi châu, tê giác, beo và African Buffalo. Có lẽ tôi may mắn và có duyên với loài thú hoang dã nên đã có cơ hội gặp được hầu hết “Big 5” trong những lần du ngoạn, chạy lòng vòng trong các công viên safari ở Kruger National Park.
Tuy nhiên, trước hết phải nói sơ qua về phương tiện di chuyển trong khu safari, đó là những chiếc xe Land Cruiser 4×4. Đây là loại xe được thiết kế riêng, chạy rất tốt trong rừng núi, có những đoạn dốc sình lầy lồi lõm khá cao nhưng chiếc xe Land Cruiser này đều vượt qua được. Trước mũi xe có design thêm một ghế ngồi dành cho người hướng dẫn quan sát, anh ta có đủ kinh nghiệm tìm và biết chỗ nào có thú vật đang hoạt động. Nhưng trong cuộc hành trình, người lái xe mới chính là điều quan trọng hơn hết vì họ vừa là người hướng dẫn, biết nhiều về sinh hoạt hoang dã của các loài thú, vừa là người có kinh nghiệm biết đưa bạn đến những điểm nào tốt nhất để chụp hình.
Tuy nhiên, cuộc hành trình không phải bao giờ cũng trơn tru phẳng lặng để cho mọi người có nhiều cơ hội may mắn như nhau. Có người đã đến các safari năm bảy lần mà vẫn chưa có duyên để gặp đủ “Big 5.” Có thể vì thời tiết mưa nắng, có thể vì chuyện “gia đình bất ổn” của các loài thú này. Thí dụ chẳng hạn như hôm đó gia đình sư tử, “chàng và nàng” gầm gừ vừa choảng nhau xong nên chàng nhất định không chui ra khỏi hang để đi gặp mọi người. Tôi may mắn gặp được một “gia đình sư tử” trong giây phút đó là một “gia đình êm ấm.” Hình ảnh mà tôi chụp được cho thấy chàng sư tử này có tinh thần rất “gia trưởng” bên các nàng sư tử thê thiếp. Chàng dáng rất oai phong, nằm bệ vệ yên lặng gần bên vũng nước, mắt mơ màng nhìn trời nhìn đất để mặc các nàng sư tử cái lững thững tự động đưa các chú sư tử con đi đến quay quần bên chỗ chàng nằm. Các bà mẹ luôn đùa chơi với đám con, không dám làm phiền đến “phu quân” của các nàng. Các chú sư tử con cũng thế, đùa giỡn với nhau nhưng không một tên nào dám bén mảng đến giỡn mặt với ông bố.
Đàn voi Phi Châu luôn được voi cái dẫn đầu. (Hình: ATNT Tours & Travel)
Cũng có một lần khác, tôi có dịp chứng kiến cảnh một gia đình sư tử vừa săn hạ một chú hươu cao cổ và thay phiên nhau ăn một bữa tiệc no nê và nằm lăn ra ngủ mê mệt. Thế mới biết loài dã thú cũng giống hệt như loài người, một khi đã no cứng bụng thì đều lăn quay ra chẳng còn biết trời đất nơi đâu.
Nhìn cảnh “sinh hoạt” gia đình sư tử, tôi chợt nghĩ các nàng sư tử nếu được “di dân” sang Mỹ thì các nàng sẽ đi ngay. Còn chàng sư tử kia chắc chắn chàng vẫn yêu cái xứ safari này, chàng yêu cái không gian yên tĩnh không bị phiền hà, chàng ích kỷ muốn làm gì thì làm và nhất là không muốn mất đi cái “tinh thần gia trưởng.”
Hoặc giả du khách gặp ngày chàng/nàng beo đốm (Cheetah) đã no nê vì vừa mới làm thịt xong một chú Impala (một loại linh dương Châu Phi) thì căng da bụng chùng da mắt. Beo đốm nhà ta tìm nơi nghỉ ngơi, du khách mà gặp đúng lúc beo đốm no nê thì quả là không có duyên gặp beo vì chúng sẽ tìm nơi yên tĩnh “gửi gió cho mây ngàn bay”! Loại beo đốm này cũng lạ, tôi có ghé qua một chỗ nuôi và huấn luyện loại beo đốm (Cheetah) này nên mới biết đời sống chàng beo đốm và nàng beo chúng không cần nhau ngoại trừ chuyện sinh con đẻ cái. Chúng không có nhu cầu “nói chuyện” với nhau vì nếu có gặp nhau thì cơ hội “choảng” nhau xảy ra bất cứ lúc nào, chàng và nàng chẳng ai chịu thua ai; nên người ta bắt buộc phải chia chúng riêng ra. Nghe chuyện hoang dã mà sao cứ tưởng như quanh quẩn đâu đây gần mình, đời sống con người cũng có những hình ảnh và âm thanh quen quen như thế.
Hai mẹ con tê giác. (Hình: ATNT Tours & Travel)
Cần phân biệt hai loại beo, một loại là Cheetah (beo đốm tròn, có vết đen dài từ trên mắt), một loại là Leopard (beo có đốm gần như hình vuông). Nhưng Cheetah là một loại beo chạy rất nhanh, chúng có thể tăng tốc độ chỉ trong 4 giây đồng hồ lên đến 115km/h, gia tốc của chúng còn nhanh hơn cả xe Porches, mỗi bước sải chân của nó ngắn lắm, chỉ có 8 m thôi! Các con thú khác gặp Cheetah vào lúc nó đói là kể như xong đời, nhìn hình ảnh nó chạy vồ mồi mới thấy tạo hóa sinh cho Cheetah một cơ thể đặc biệt mà không một loài thú nào có được. Tôi bắt bặp một nàng beo Cheetah đang dùng bữa ăn trưa chú Impala, tôi chụp rất nhiều hình, nhưng tôi chỉ dám đưa hình ảnh thoáng qua về bữa ăn chiều của Cheetah lên mặt báo. Nhìn lại những hình ảnh đã thu vào trong ống kính tôi cũng cảm thấy sờ sợ, không dám để mắt mình quá lâu trên vào những tấm hình đó. Còn Leopard là loại beo thích nằm thu mình trên các cành cây, cũng là loại không hiền lành gì khi chúng đói. Nhưng chưa lần nào tôi có duyên được gặp beo Leopard.
Nếu sư tử đực cho tôi sự ngưỡng mộ về cái nét oai phong của nó thì ngược lại tôi lại ngưỡng mộ tài lãnh đạo của con voi-cái trong đàn voi. Voi cũng như nhiều loại thú khác (Buffalo, Impala..) thường hay đi thành đàn, voi-cái-lớn luôn đi dẫn đầu và chăm lo, ra lệnh cho cả đàn. Đó là điểm đặc biệt mà du khách có thể nhận ra ngay trong sinh hoạt của đàn voi. Còn voi đực thường đi sau cùng để bảo vệ cho các con voi nhỏ. Tôi gặp một đàn voi có đến hơn hai mươi con đi đứng rất thứ tự, hình ảnh con voi đực đứng quay ngang chận đường không cho bất cứ loài thú nào đến gần đàn của nó tạo một cho tôi ấn tượng không quên trong trí nhớ. Loài vật vẫn có một tình cảm riêng biệt của chúng lo lắng bảo vệ cho nhau. Nhìn những cây cao trong rừng bị gẫy đổ, người hướng dẫn cho biết đó là tác phẩm của các con voi lớn, chúng đã quật đổ hay bẻ gẫy các cành cây xuống để các con voi nhỏ có thể đưa vòi đến ăn được. Một điểm chú ý, voi Phi Châu khác hẳn các loài voi ở nơi khác nhờ vào cái vành tai quá lớn của nó. Tai voi trở thành cái quạt giúp nó quạt làm giảm nhiệt độ trong cơ thể nó vì bầu không khí quá nóng của Phi Châu.
Beo đốm Cheetah đang dùng bữa. (Hình: ATNT Tours & Travel)
Tê giác (Rhinoceros) và African Buffalos là hai loại thú khác được xếp vào “Big 5” của Phi Châu và hai loại này đều có thể thấy ở Kruger National Park. Trong hành trình safari buổi chiều, trời đã nhá nhem tối, tôi bắt gặp hình ảnh hai mẹ con tê giác đang hạnh phúc ăn cỏ và lững thững đi bên nhau, chúng mải ăn mà không thèm biết đến mọi chuyện chung quanh, có lẽ chúng đã quá quen với các xe ranger safari chạy gần đến chúng. Trước đó tôi cũng đã bắt gặp một con tê giác khác trong rừng, loại black Rhino, nhưng khi thấy tiếng động tê giác đã vội bỏ đi. Tê giác cũng chia làm hai loại: black Rhinocero và white Rhinocero, loại “black” có vẻ hung tợn hơn loại “white.” Tuy trông dáng nó có vẻ to lớn phục phịch nhưng khi chạy chúng cũng có thể đạt đến tốc độ 55 km/h. Bạn có tin chắc bạn chạy nhanh hơn nó chăng!
Một số người Việt Nam đến Nam Phi, nhưng không phải đến đây để du lịch hay du ngoạn, mà họ đến đây vì lợi nhuận bằng cách bắn giết các con tê giác vì nghe nói “sừng tê giác” bán rất được giá cho những người “giàu có rửng mỡ” ở Tàu và Việt Nam. Bây giờ đất nước Nam Phi phải ra sức bảo vệ những con tê giác còn sót lại của đất nước họ.
Còn African Buffalo là một chủng loại trâu Phi Châu khá lớn, con lớn có thể nặng đến 800 kg. Chúng sống thành bầy và luôn bảo vệ nhau. Các con sư tử lớn khi săn mồi lúc nào cũng nhắm tấn công các con buffalo nhỏ, nhưng nhiều lần sư tử không thành công vì các con buffalo lớn sẵn sàng lao vào, họp lại tấn công sư tử để bảo vệ đàn.
Tôi không chỉ bắt gặp “Big 5” của Phi Châu mà tôi còn gặp được nhiều hoang thú khác như hươu cao cổ (Giraffe), ngựa vằn (Zebra), hà mã (Hippopotamus), Warthog, Wild dog, Sable (một loại chồn), Về các loại linh dương thì rất nhiều như Roan, Waterbuck, Kudu, Steenbok, Impala, Nyala, Hyena (linh cẩu). Còn khỉ thì gặp loài Chacma baboon to lớn, phá phách và dữ tợn, mặt giống như mặt chó. Còn loại khỉ nhỏ thì có con Vervet monkey. Dĩ nhiên là còn khá nhiều loại thú khác mà chỉ có dịp thấy thoáng qua vì chúng chạy biến rất nhanh khi nghe tiếng động đến gần chúng.
Bầy Africa buffalo luôn luôn đoàn kết với nhau. (Hình: ATNT Tours & Travel)
Safari không phải chỉ là nơi để bắt gặp các loại sinh vật có đời sống hoang dã, nhưng safari còn là một hình ảnh đời sống trung thực nhất của thiên nhiên. Con người tại đây đã không can thiệp vào đời sống của các loài hoang thú, họ để chúng sống tự nhiên và theo đúng quy luật của rừng xanh. Hình ảnh chú beo gốm dùng bữa thịt linh dương hay gia đình sư tử no nê với thịt con hươu cao cổ lúc nào cũng lởn vởn trong trí nhớ, tôi đã có những giây phút thật im lặng để suy nghĩ về đời sống thiên nhiên và con người. Nhưng ngẫm nghĩ lại, đời sống các con thú mạnh được yếu chết. Loài thú nào yếu thì sẽ trở thành các bữa ăn cho các loài thú dữ hơn. Nếu không có các con thú yếu đuối đó thì con thú dữ cũng sẽ dần chết đói và tuyệt chủng.
Con người thì khác hơn, họ có đủ ngôn ngữ để nói chuyện với nhau, họ có đủ sự thông minh và khéo léo để tranh giành miếng ăn của nhau bằng những ngôn ngữ dịu dàng mật ngọt, nhưng bản chất vẫn chỉ là dùng đầu óc để tạo thế mạnh, để “làm thịt” lấy đi tài nguyên và thực phẩm của những đầu óc nô lệ ngu đần khác. Đời sống vốn dĩ mạnh được yếu thua!
Tôi rời thành phố Johannesburg, trở về vùng trời nắng ấm California. Tuy nhiên, đời sống “Safari Nam Phi” để lại trong tôi suy tư về sự sống-còn của đời sống sinh vật, về cái-lẽ-vô-thường của đất trời trong tâm tư lữ khách. Nhưng để có được sự từ tâm, đôi khi người ta phải tai nghe mắt thấy những điều thật tàn nhẫn! Safari Nam Phi đã dạy cho tôi bài học như thế! [hp]
ATNT Travel & Tours chuyên tổ chức và hướng dẫn các chuyến du lịch đi khắp nơi trên thế giới và trong nội địa Hoa Kỳ (tour guide nói tiếng Việt và tiếng Anh chuyên nghiệp).
ATNT Travel & Tours còn có tổ chức các chuyến tour theo yêu cầu riêng của các hội đoàn, gia đình, và các nhóm nhỏ.
Tour Yellowstone National Park & Mt. Rushmore (6 ngày/Air tour), du lịch bằng máy bay cùng ATNT Tours đến Mt. Rushmore & Yellowstone N.P, quý khách sẽ tiết kiệm được rất nhiều thời gian: Yellowstone – Mt. Rushmore – Crazy Horse – Devils Tower – Idaho Falls – Great Salt Lake
National Parks Of Southwest (7 ngày): Salt Lake City – Arches NP – Zion NP – Antelope – Lake Powell- Horseshoe Bend – Grand Canyon South Rim – Sedona – Las Vegas
Tour Canada-USA: Niagara Falls – Toronto – Thousand Islands – Ottawa – Montréal – Quebec – Boston – New York
Tour Tây Bắc Hoa Kỳ: Sacramento – San Francisco – Lake Tahoe – Portland – Seattle
Tour USA: Niagara Falls (US side) – Albany – Boston – New York – Philadelphia – Washington DC
Tour Hawaii (7 ngày): Hai đảo Oahu (Honolulu – Waikiki Beach – Pearl Harbor – Polynesian Cultural Center) và Big Island (Black Sand Beach – Rainbow Falls – Volcano N.P – Akaka Falls – Kalapana Lava Flow Beach)
Các nước Châu Âu: Anh (England) – Pháp (France) – Thụy Sĩ (Switzland) – Monaco – Ý (Italy) – Morocco – Tây Ban Nha (Spain) – Bồ Đào Nha (Portugal) – Balan (Poland) – Hung Gia Lợi (Hunggary) – Áo (Austria) – Tiệp (Czech) – Slovakia – Slovenia – Croatia – Đức (Germany) – Thụy Điển (Sweden) – Na Uy (Norway) – Đan Mạch (Denmark) – Luxembourg – Belgium – Hòa Lan (Netherlands) – Iceland – Ireland – Scotland – Bulgaria – Romania – Macedonia – Albania-Montenegro
Các nước Nam Mỹ (South America): Brazil (Rio – Iguassu Falls) – Argentina (Buenos Aires – Iguassu Falls) – Peru (Lima – Machu Picchu – Cusco – Lake Titicaca) – Chile (Atacama – Santiago – Patagonia – Easter Island)
Tour Turkey – Greece
Tour Jordan – Egypt – Dubai – Abu Dhabi
Tour South Africa – Zimbabwe Safari
Tour Úc Châu: Fiji Island – New Zealand (Auckland – Bay of Islands – Australia (Melbourne – Phillip Island – Canberra – Sydney)
Các nước Châu Á: Ấn Độ (India) – Sri Lanka – China – Nepal – Bhutan – Dubai – Abu Dhabi – Tibet (optional) -Nhật Bản – Đài Loan – Nam Hàn – Singapore – Malaysia – Thailand – Indonesia – Lào – Cambodia – Việt Nam – Con Đường Tơ Lụa (Silk Road: Uzbekistan – Tajikistan – Kyrgyzstan – Kazakhstan)
Ngoài ra, ATNT Travel & Tours còn chuyên về các dịch vụ du lịch với giá cả phải chăng:
Dịch vụ visa nhập cảnh (thông thường hoặc khẩn cấp) đến China – Việt Nam – Ấn Độ – Úc – New Zealand – Brazil và các nước Âu Châu
Renew Passport Hoa Kỳ và Việt Nam (thông thường hoặc khẩn cấp)
Bảo hiểm sức khỏe khi đi du lịch (Travel medical insurance)
Giữ chỗ hotel
Đưa đón Fast Track Service khi tại các phi trường ở Việt Nam
Công chứng ủy quyền, hợp thức hóa giấy tờ, công hàm độc thân
Bán vé máy bay khắp mọi nơi trên thế giới
Xin liên lạc văn phòng ATNT Tours để biết thêm chi tiết:
9106 Edinger Ave., Fountain Valley, CA 92708
Điện thoại: (714) 841-2868 (office), (714) 507-8491 (cellphone)
Website: www.ATNTtravel.com
Email: [email protected]
*Đón xem trên YouTube: “ATNT Travel & Tours”
*Đón xem chương trình TV “Thế Giới Trong Tầm Tay Bạn” mỗi tuần vào Thứ Sáu, Thứ Bảy, và Chủ Nhật trên đài VBS 57.6
Tin thi sĩ Phạm Thiên Thư qua đời vào chiều ngày 7 Tháng Năm, hưởng thọ 86 tuổi tại Sài Gòn được báo chí trong nước loan tải và lan truyền khắp nơi.
Thi sĩ Phạm Thiên Thư. (Hình: Gia đình cung cấp)
Ông tên thật là Phạm Kim Long, sinh năm 1940 tại tỉnh Thái Bình, di cư vào Nam năm 1954 và cư ngụ tại Sài Gòn cho đến khi mất. Ông từng xuất gia đi tu và hoàn tục, nhờ những năm tháng ở cửa Phật, thấm nhuần tư tưởng đạo này nên thơ của Phạm Thiên Thư bàng bạc hương vị thiền.
Năm 1973, tập thơ “Đoạn Trường Vô Thanh” của thi sĩ Phạm Thiên Thư đoạt giải Văn Học Nghệ Thuật Toàn Quốc của Việt Nam Cộng Hòa. Tập thơ dài 3,290 câu lục bát. Ban giám khảo nhận xét rằng đây là tác phẩm Việt hóa và thiền hóa truyện Kiều thi vị.
Mở đầu tập thơ với mấy câu: “Mười con nhạn trắng về tha. Như Lai thường trụ trên tà áo Xuân. Vai nghiêng nghiêng suối tơ huyền. Đôi gò đào nở trên miền tuyết thơm. Xe lên bụi quán hoa đường. Qua sương trắng dậm phố phường úa Thu.”
Kết thúc tập thơ với mấy câu: “Lớn lên giữa núi xanh rì. Cỏ hoa như thể tứ chi cận kề. Sao ta biền biệt chưa về. Lưng đồi sim tím bốn bề chim ca. Dù muôn dặm có bao xa. Mà trong gang tấc vẫn là thiên thu.”
Khi nhạc sĩ Phạm Duy phổ nhạc một số bài thơ của Phạm Thiên Thư thành ca khúc và phổ biến qua các giọng hát nổi tiếng thì công chúng biết nhiều đến thơ của ông.
Ca khúc “Ngày Xưa Hoàng Thị” với tiếng hát Thái Thanh đầu thập niên 1970 được giới học sinh sinh viên đón nhận nồng nhiệt. Thuở học trò, các chàng trai ai mà không có một lần theo đếm bước chân cô nữ sinh tan trường: “Em tan trường về. Đường mưa nho nhỏ… Mười năm rồi Ngọ. Tình cờ qua đây. Cây xưa vẫn gầy. Phơi nghiêng dáng đỏ.”
Thi sĩ cho biết đó là kỷ niệm đẹp, lãng mạn thời trai trẻ với một cô nữ sinh tên là Ngọ. Tựa đề bài thơ là “Ngày Xưa Hoàng Thị” nên người ta đoán rằng cô ấy có họ là Hoàng Thị. Ông sinh năm 1940 tức tuổi Canh Thìn, cô gái ấy chắc là tuổi Nhâm Ngọ sinh năm 1942. Mấy chục năm sau, có một số nhân vật tự nhận mình là cô Ngọ năm xưa, tạo nên sự đồn đoán cũng vui.
Nếu đọc nguyên tác bài thơ và so sánh với lời cả bài “Ngày Xưa Hoàng Thị” thì thấy rằng nhạc sĩ đã lấy ý thơ và sửa đổi khá nhiều.
Kế tiếp, Phạm Duy phổ thêm các bài “Đưa Em Tìm Động Hoa Vàng,” bắt đầu với “Rằng xưa có gã từ quan. Lên non tìm động hoa vàng ngủ say…” Trong bài hát thì chữ “ngủ say” đổi thành “nhớ nhau.”
Bài “Em Lễ Chùa Này” thì nguyên tác bài thơ được giữ nguyên. “Đầu mùa Xuân cùng em đi lễ. Lễ chùa này vườn nắng tung bay. Mùa Hạ qua cùng em đi lễ. Trái mơ ngon đồi gió mơn man. Rồi mùa Thu cùng em đi lễ. Có con chim đậu dưới gác chuông.Vào mùa Đông cùng em đi lễ. Lễ chùa này một thoáng mưa bay. Và ngoài sân vài cành khô gãy. Gió lung lay một nhánh lan gầy…”
Sau đó thì người em qua đời để lại nỗi tiếc thương cho chàng trai.
Nhạc sĩ Phạm Duy viết 10 bài “Đạo Ca” dựa vào thơ của thi sĩ Phạm Thiên Thư với tiếng hát Thái Thanh. Đây cũng là các nhạc phẩm đặc biệt trong vườn hoa âm nhạc Việt Nam.
Thử đọc vài lời ca trong bài “Đạo Ca” là “Pháp Thân:” “Xưa em làm kiếp chim. Chết mục trên đường nhỏ. Anh làm cội băng mai. Để tang em, chờ mấy thuở.”
Sau năm 1975, thi sĩ Phạm Thiên Thư vẫn sống an nhiên tại Sài Gòn và tiếp tục làm thơ. Ông viết tập thơ “Ru Con Bằng Sử Việt” với mấy ngàn câu thơ lục bát kể từ thời Hồng Bàng và kết thúc với trận chiến thắng Đống Đa 1789 của vua Quang Trung, với cảm giác hào hùng còn đọng lại.
Mở đầu là : “À ơi! cho cháu lời ru. Cất từ cái thuở sương mù cha ông. Chim Hồng chim Lạc qua song. Bay qua Việt sử từng dòng là thơ.”
Mấy câu thơ tả về Hai Bà Trưng: “Mình voi hai vị nữ vương. Uy nghi giáp bạc giáp vàng như hoa. Giáo gươm nhật nguyệt sáng lòa. Điều quân toàn tướng đàn bà ngựa dong.”
Mấy câu tả về sự truyền bá Phật Giáo ở Việt Nam: “Đạo theo những cánh buồm cao. Du tăng Đông Độ ghé vào Giao Châu. Tạo nên nề nếp ban đầu. Càng yêu dân tộc càng sâu sức thiền.”
Ông còn viết cuốn “Tự Điển Cười” khoảng năm 2007 với 24,000 câu thơ tứ tuyệt, bạn bè được nghe ông đọc, nhưng chưa xuất bản.
Công việc đặc biệt của thi sĩ Phạm Thiên Thư là chuyển kinh Phật thành thơ. Ông đã viết cuốn “Kinh Ngọc,” “Kinh Thơ,” “Kinh Hiền,” “Kinh Hiếu,”…
Mấy câu thơ trong “Kinh Hiền:” “Phật rằng kiếm cũng như lời. Một câu một nhát hại người như chơi. Kiếm thì hủy một thân thôi. Lời sai hại đến muôn đời mai sau.”
Mời đọc một đoạn văn Phạm Thiên Thư viết trong phần phụ lục tập thơ “Kinh Ngọc” để biết thêm tư duy của ông trong những lúc làm thơ: “Sự chết không phải là sự trở về mà là sự ra đi đột biến, sự vượt cầu vào mây khói. Cây cầu lửng như là dấu nối ngắn ngủi giữa hai đầu của sự vô cùng – là một ảo giác hiện nổi lên giữa vô cùng tím ngắt cỏ hoa. Cỏ hoa là hiện thân của vô cùng vi diệu. Kẻ yêu cỏ hoa là kẻ đi vào vô cùng. Tình yêu là chân tướng của vô cùng – chim non trong hốc cây – Mẹ dậy tiếng hót trìu mến.”
Theo nhận xét của giới phê bình văn học thì thi sĩ Phạm Thiên Thư là một đóa hoa thiền trong vườn thi ca Việt Nam. Ông đưa chất thiền Phật Giáo vào thơ một cách tài tình. Thơ của ông vừa thiền vừa tình, ông lãng mạn hóa thiền và thăng hoa tình với chất thiền.
Có thể đối với giới luật của Phật Giáo thì tình sẽ tạo nên nghiệp chướng, nhưng đối với người thường thì tình yêu thăng hoa cũng làm đẹp cuộc sống trần tục. Do đó, thơ của Phạm Thiên Thư là món ăn tinh thần đặc biệt cho giới thưởng ngoạn.
Thơ của Phạm Thiên Thư đạt cả hai điều là phẩm và lượng. Bên cạnh những câu thơ lục bát mang vẻ mới mẻ thập niên 1970, ông còn viết nhiều đề tài khác với tổng cộng mấy chục ngàn câu thơ. Sức sáng tác của ông thật bền bỉ.
Giã biệt thi sĩ Phạm Thiên Thư, thế hệ học sinh sinh viên đầu thập niên 1970 ở Sài Gòn đã từng nghe và yêu thích các bài hát do nhạc sĩ Phạm Duy phổ từ thơ của ông như “Ngày Xưa Hoàng Thị,” “Đưa Em Tìm Động Hoa Vàng,”… mà lòng bồi hồi tưởng niệm ông.
Xin ghi lại hai câu thơ cung kính tiễn biệt ông: “Mai anh chết dưới cội đào. Khóc anh xin nhỏ lệ vào thiên thu.” [đ.d.]
MUNICH, Đức (NV) – Paris Saint-Germain (PSG) lấy biết bao nước mắt và hy vọng của người Đức để bước vào trận chung kết Champions League với nhiệm vụ bảo vệ chức vô địch. Đối thủ của họ là một Arsenal sau 20 năm mới trở lại với trận chung kết, theo UEFA ngày 7 Tháng Năm.
Sau trận bán kết lượt đi được đánh giá là hay nhất trong lịch sử với chiến thắng kịch tính 5-4 tại Paris, PSG tiếp tục gây bất ngờ trước sức ép khủng khiếp ở Munich. Quả Bóng Vàng Dembele mở tỉ số rất sớm bằng cú đệm lòng vào góc cao giữa “thánh địa” Allianz Arena của Bayern Munich.
Dembele (trái), cầu thủ ghi bàn cho PSG trận bán kết lượt về và huấn luyện viên Luis Enrique (thứ hai từ trái) ăn mừng khi đội nhà loại Bayern Munich vào chung kết Champions League. (Hình: Odd Andersen/AFP via Getty Images)
Người hâm mộ Đức chết lặng bởi với bàn thua sớm này thì đội nhà ít nhất phải ghi hai bàn và không để thủng lưới nữa thì mới sống lại hy vọng vào chung kết.
PSG tiêu biểu cho lối đá tấn công đa dạng nhưng UEFA lại ca ngợi khả năng phòng ngự của đại diện nước Pháp khi họ đứng vững trước các đợt hãm thành và những cú sút tới tấp của các chân sút Bayern Munich.
Phải đến những phút bù giờ của trận đấu Bayern Munich mới có bàn gỡ hòa 1-1 trong trận bán kết lượt về, nhưng bấy nhiêu vẫn không đủ để đại diện bóng đá Đức đặt chân đến Budapest, Hungary tham dự trận chung kết.
Tổng tỉ số 6-5 sau hai lượt đưa PSG lần thứ hai liên tiếp có mặt ở trận chung kết và đối thủ của họ là một Arsenal đã 20 năm mới quay trở lại với trận chung kết Champions League.
Arsenal – PSG, hai đại diện của Anh và Pháp tái đấu với nhau không chỉ là trận chung kết của hai câu lạc bộ mà còn là cuộc đối đầu giữa hai triết lý bóng đá khác nhau của hai huấn luyện viên người Tây Ban Nha từng chung một mái nhà ở Barcelona 27 năm trước. Thời điểm đấy Enrique đã là trụ cột của đội 1 còn Arteta là cầu thủ trẻ thuộc đội B.
Nếu Enrique là một chiến lược gia từng đưa PSG lên đỉnh Châu Âu và đang hướng tới việc xây dựng một triều đại thực thụ với lối chơi tấn công đa dạng, thì Arteta lại là người hồi sinh Arsenal sau nhiều năm thăng trầm và bị xem là những đứa trẻ chưa lớn.
Điểm thú vị của trận chung kết năm nay là sự đối lập từ lối chơi và triết lý của hai huấn luyện viên. PSG dưới tay Enrique được ví là cỗ máy tấn công điên rồ nhất Châu Âu mùa này với 36 bàn thắng đạt con số bình quân 2.77 bàn mỗi trận. Arsenal dưới tài chỉ huy của Arteta là đội duy nhất bất bại cả mùa Champions League với 14 trận không thua (11 thắng 3 hòa), chỉ thủng lưới vỏn vẹn sáu bàn trong đó chỉ thủng lưới hai bàn ở giai đoạn knock-out.
Chỉ một chi tiết hàng công xuất sắc nhất đấu với hàng thủ kín kẽ nhất đã là điểm nhấn đáng xem tại Budapest, Hungary vào ngày 30 Tháng Năm.
Nếu PSG chiến thắng ở chung kết, đại diện nước Pháp là đội thứ hai bảo vệ được chức vô địch sau Real Madrid. Ngược lại nếu chiến thắng thuộc về Arsenal thì đấy sẽ là trang sử mới của đội bóng ở London sau lần vào chung kết năm 2006 để thua Barcelona 1-2 trong thế trận 10 đấu 11 khi thủ môn Lehmann nhận thẻ đỏ ở phút thứ 18. (Anh Khoa) [dt]
Ngày 25 Tháng Ba, Tòa Bạch Ốc xác nhận Tổng Thống Trump sẽ kinh lý Bắc Kinh vào ngày 14 và 15 Tháng Năm. Cuộc gặp diễn ra trong bối cảnh các cuộc khủng hoảng địa chính trị không còn gói gọn trong phạm vi khu vực mà ngày càng tạo ra những tác động dây chuyền ảnh hưởng nghiêm trọng đến kinh tế lẫn ngoại giao toàn cầu.
Tổng Thống Donald Trump (trái) chào đón Chủ Tịch Tập Cận Bình trước cuộc gặp song phương tại Căn Cứ Không Quân Gimhae vào ngày 30 Tháng Mười, 2025, tại Busan, Nam Hàn. (Hình minh họa: Andrew Harnik/Getty Images)
Trump đi Trung Quốc trong tư thế nào?
Khi đi Bắc Kinh, Tổng Thống Trump để lại một nước Mỹ với mớ ngổn ngang mà ông gây ra ở vùng Vịnh. Cục xương Hormuz chẹn cổ họng nuốt mãi không xong. Những tác động từ cuộc chiến với Iran tiếp tục được khuếch đại trên nhiều lĩnh vực. Ngân Hàng Thế Giới dự báo, giá năng lượng tăng 24% trong năm 2026, cùng mức tăng 31% chi phí phân bón. Tất cả khiến trầm trọng thêm tình trạng lạm phát và kìm hãm đà tăng trưởng không chỉ ở các nền kinh tế đang phát triển mà còn cả với nước Mỹ.
Như Andrew P. Miller và Michael Clark viết trên Foreign Affairs (“The Iran War Is a Win for China”), cuộc chiến tại Iran không chỉ làm suy giảm năng lực chiến lược của Mỹ mà còn định hình lại bối cảnh ngoại giao Trung-Mỹ, đẩy Washington vào vị thế chịu nhiều ràng buộc hơn. Điều này thể hiện ngày càng rõ ở vai trò Bắc Kinh trong việc tìm cách thông dòng chảy năng lượng qua eo biển Hormuz, cũng như ảnh hưởng Bắc Kinh trong vai trò trung gian đàm phán nhằm hạ màn cuộc chiến.
Ngày 10 Tháng Tư, Ngoại Trưởng Vương Nghị của Trung Quốc kết thúc chuyến thăm hai ngày tới Bình Nhưỡng. Đây là chuyến đi đầu tiên của ông tới Bắc Hàn sau hơn sáu năm. Do vậy, chuyến công du của ông Trump đến Bắc Kinh sắp tới cho thấy chiến lược ngoại giao song song của Trung Quốc. Chuyến đi Bắc Hàn của ông Vương Nghị là một phần trong chuỗi đối ngoại rộng hơn mà Bắc Kinh đang tích tụ để định hình lại các mối quan hệ chiến lược, nhằm tối đa hóa đòn bẩy của Trung Quốc trước thềm hội nghị thượng đỉnh Trump-Tập. Sách lược Trung Quốc, nhìn chung, là tạo ra sự tương phản giữa họ và Mỹ. Trong khi Mỹ thời ông Trump vừa khó đoán, vừa xấc xược, Trung Quốc thời ông Tập Cận Bình thể hiện sự kiềm chế với hình ảnh vẻ ngoài luôn là một đối tác đối thoại đáng tin. Nói cách khác, Bắc Kinh khéo léo nâng cao vị thế quốc gia họ như một điểm tham chiếu thay thế, “hoàn toàn xứng đáng” thay thế Mỹ.
Đầu năm 2026, sau nhiều tuần ông Trump dọa biến Canada thành tiểu bang thứ 51, Thủ Tướng Mark Carney của Canada xuất hiện tại Đại Lễ Đường Nhân Dân. Ông tươi cười thân thiện với người chủ nhà mà chưa đầy một năm trước ông từng gọi là mối đe dọa địa chính trị lớn nhất đối với Canada.
Trước đó, năm 2025, loạt nguyên thủ và viên chức cấp cao Úc, Pháp, Georgia, New Zealand, Bồ Đào Nha, Serbia, Slovakia, Tây Ban Nha và một số nước EU cũng đến Trung Quốc. Tháng Giêng, 2026, nhịp độ các chuyến thăm càng dồn dập, với sự xuất hiện nối tiếp của các nhà lãnh đạo Phần Lan, Ireland, Nam Hàn và Vương Quốc Anh; tiếp đó, Tháng Hai, là tổng thống Uruguay và thủ tướng Đức; Tháng Tư, là thủ tướng Tây Ban Nha… Tất cả cho thấy không phải Trung Quốc đột nhiên trở nên hấp dẫn mà là thế giới bừng tỉnh nhận thức một thực tế: “Nước Mỹ của Trump” không còn đáng để họ tin.
“Chiến lược” “leo lên rồi leo xuống” trong chuỗi “chương trình truyền hình thực tế” mang tên “TARIFF” là một trong những yếu tố khiến niềm tin dành cho Mỹ cạn đến đáy. Với Trung Quốc, trò mèo vờn chuột trong “game show tariff” của ông Trump không đem lại kết quả chiến lược nào mang tính quyết định. Trong thực tế, nó phơi bày loạt giới hạn cũng như cái giá phải trả. Trung Quốc nhanh chóng điều hướng dòng chảy thương mại khi tìm nguồn tiêu thụ thay thế cho khoảng $55 tỷ giá trị hàng hóa lẽ ra được xuất sang Mỹ, đồng thời chuyển hướng phần còn lại sang thị trường Châu Âu và các thị trường mới nổi tại Châu Á, Trung Đông và Châu Phi.
“Nhà cái” luôn thắng
Như phân tích của nhà ngoại giao Michael Kovrig người Canada – từng bị Bắc Kinh giam hơn 1,000 ngày, từ năm 2018-2021, (để trả đũa vụ viên chức điều hành tập đoàn Huawei, Mạch Vãn Chu, bị chính quyền Canada bắt) trong bài viết đăng ngày 5 Tháng Năm trên Foreign Affairs, Bắc Kinh luôn là một “nhà cái” láu cá và quỷ quyệt. Với mỗi tay chơi ngồi vào sòng, Bắc Kinh đều có chiến lược và cách đánh riêng. Tuy nhiên, tất cả đều giống nhau ở điểm, Bắc Kinh nhả ra vài ván cho đối phương thắng; nhưng cuối cùng, khi về nhà, người ta nhận ra rằng số tiền thắng ở sòng chẳng là gì so với khoản kếch sù mà “nhà cái” gom được.
Xét riêng từng chuyến công du tới Bắc Kinh, mỗi chuyến đều dường như ít nhiều phục vụ lợi ích của quốc gia đến thăm. Dù vậy, xét về tổng thể, kết quả thật ra là một bữa tiệc chính trị của Bắc Kinh, khi mọi người phải chấp nhận các điều khoản mà ông Tập Cận Bình đặt ra, từ việc miễn cưỡng trừng phạt các công ty Trung Quốc ủng hộ cuộc chiến của Nga ở Ukraine đến chính sách đối với Đài Loan.
Sau ván bài, rốt cuộc, các nước phải thừa nhận vai trò ngày càng lớn của Trung Quốc. Họ buộc phải định hình lại chính sách ngoại giao khi đánh giá sức mạnh địa chính trị lẫn tính chính danh của nhà nước cộng sản Trung Quốc.
Cuối cùng, như đã nói, phần lợi mà các nước thu được luôn khiêm tốn hơn so với những gì mà Bắc Kinh gặt hái. Trung Quốc khôn khéo cho thấy thế giới cần họ hơn là ngược lại, rằng thị trường họ không hề thua kém thị trường khổng lồ Mỹ. Điều đáng nói là Trung Quốc không tốn viên đạn nào để đạt được tất cả điều đó.
Một cách tổng quát, Bắc Kinh chơi ván cờ dài hơi, dùng sự phụ thuộc kinh tế lẫn nhau như một vũ khí để tạo đòn bẩy nhằm theo đuổi những lợi thế chiến lược và chính trị sâu sắc và bền vững. Giờ đây, sự tôn trọng Bắc Kinh bắt đầu trở thành điều kiện bắt buộc để hợp tác kinh tế với nước này. Gần như chẳng còn quốc gia nào công khai bày tỏ bất bình các vấn đề nhân quyền và dân chủ ở Trung Quốc.
Ngay cả những bất đồng liên quan chủ quyền và các vấn đề an ninh, chẳng hạn hành vi đe dọa quân sự của Trung Quốc tại Tây Thái Bình Dương, cũng như việc nước này sử dụng gián điệp, đánh cắp công nghệ và tung tin giả, cũng buộc phải được diễn giải như những “ngộ nhận.” Nếu như Mỹ từng khiến cả thế giới phải thừa nhận rằng Mỹ luôn là “cái rốn của vũ trụ” và việc lệ thuộc Mỹ là điều tất yếu, rằng tách khỏi quỹ đạo Mỹ là điều bất khả thi. Giờ đây, Trung Quốc đang làm được điều đó.
Nhìn chung, “chơi” với “ma đầu giáo chủ” Tập Cận Bình chỉ có thiệt; tuy nhiên, Trung Quốc luôn khéo léo che mờ thực tế đó. Thời điểm hiện tại, các đối tác Trung Quốc vẫn phải chấp nhận nhập cảng ngày càng nhiều hàng hóa từ nước này. Thặng dư thương mại của các nước với Trung Quốc vẫn ở mức cao kỷ lục ($1.2 ngàn tỷ năm 2025). Trung Quốc vẫn chiếm khoảng 30% sản lượng sản xuất toàn cầu, và có thể lên đến 45% vào năm 2030. Trong khi đó, các cường quốc công nghiệp lâu đời như Đức, Nhật và Mỹ tiếp tục suy giảm.
Washington sẽ bị Bắc Kinh “hốt gọn?”
Ngay cả ông Trump cũng nhượng bộ Trung Quốc. Chính quyền Trump đã phê duyệt bán các loại chip tiên tiến cho Trung Quốc; hoãn bán vũ khí cho Đài Loan; và gác lại các biện pháp trừng phạt đối với những cuộc tấn công mạng được truy vết là xuất phát từ Trung Quốc. Ông Trump cũng rất “nhẹ nhàng” và “từ tốn” yêu cầu ông Tập không tiếp tục cung cấp vũ khí cho Iran. Đổi lại, ông Trump hy vọng (chỉ “hy vọng”) đạt được các cam kết từ phía Trung Quốc về việc mua đậu nành, khí đốt tự nhiên và máy bay Boeing; cũng như việc Trung Quốc hạn chế xuất cảng các tiền chất sản xuất fentanyl và bảo đảm nguồn cung ổn định các nguyên tố đất hiếm. Với ông Trump, đó là chiến thắng. Đó là cách ông “đánh chết” Trung Quốc, như những người ủng hộ ông luôn “tự sướng” nói một cách khoái trá tự hào.
Tại cuộc gặp thượng đỉnh sắp tới, ông Trump có thể được tiếp đón trọng thị theo cách mà rất ít nguyên thủ nào có được, tương tự chuyến công du lần đầu năm 2017. Vuốt ve cái tôi và làm cho ông Trump thỏa mãn chẳng khó khăn gì. “Đãi khách” và “chuốc rượu” là kỹ năng đỉnh cao của truyền thống văn hóa Trung Hoa. “Mao Đài ngàn năm” hay mỹ nữ “khuynh quốc khuynh thành” gì Trung Quốc có tất. Và trong cuộc gặp, ông Tập Cận Bình có thể mang lại cho ông Trump cảm giác thành công, rằng ông trở về Mỹ với loạt “chiến thắng vang dội” trên bàn đàm phán.
Tuy nhiên, một lần nữa, việc tạo ra “cảm giác” cũng chẳng khó khăn gì. Nếu chuyến công du của Tổng Thống Trump chỉ mang lại vài thỏa thuận mang tính chiến thuật có giá trị ngắn hạn nhưng phải đánh đổi bằng những lợi ích chiến lược lâu dài, chẳng hạn các cam kết an ninh của Mỹ trong khu vực và các biện pháp kiểm soát công nghệ, thì điều đó càng củng cố thêm niềm tin cho Chủ Tịch Tập rằng ngay cả Washington giờ đây cũng bị “nhà cái” Bắc Kinh hốt gọn cả chì lẫn chài. [dt]
Colleen Park, nhân viên thông tin công cộng Quận 7 Caltrans
Tháng Năm là Tháng Di Sản Người Mỹ Gốc Á, Người Hawaii Bản Địa, và Người Dân Đảo Thái Bình Dương (AANHPI). Đây là thời điểm để tôn vinh các nền văn hóa, lịch sử, và những đóng góp đã định hình cộng đồng của chúng ta. Đây cũng là dịp để suy ngẫm về những giá trị chung thường được truyền lại qua các hành động hằng ngày và sự chú tâm.
(Hình minh họa: Spencer Platt/Getty Images)
Là một người Mỹ gốc Hàn thế hệ thứ hai, tôi được nuôi dạy với ý thức mạnh mẽ về việc tôn trọng không gian chung và nhận thức về việc hành động cá nhân ảnh hưởng như thế nào đến cộng đồng rộng lớn hơn. Trong nhiều gia đình gốc Hàn, tư duy đó thể hiện qua những việc đơn giản nhưng có ý nghĩa như phân loại rác tái chế với rác thải, dọn dẹp sau bữa ăn, và chú ý giảm thiểu lãng phí. Những thói quen nhỏ hằng ngày này phản ánh cam kết sâu sắc hơn đối với việc chăm sóc môi trường và chăm sóc lẫn nhau.
Ý thức trách nhiệm và tôn trọng cộng đồng đó là điều tôi mang theo trong công việc tại Caltrans. Với vai trò là nhân viên thông tin công cộng tại Los Angeles County, tôi có cơ hội hỗ trợ các sự kiện cộng đồng và hoạt động dọn dẹp tình nguyện. Tôi cùng đứng với các gia đình, học sinh, và hàng xóm nhặt rác, và chỉ trong vài giờ, chứng kiến một không gian thay đổi hoàn toàn. Có một cảm giác tự hào và kết nối khi cùng nhau chăm sóc một nơi. Điều đó nhắc nhở rằng những hành động cá nhân, dù nhỏ, vẫn có thể tạo ra tác động ý nghĩa.
Khi chúng ta bước vào Tháng Năm và thời tiết ấm hơn, nhiều người dành nhiều thời gian ngoài trời hơn, ví dụ như đi dạo trong khu phố, tận hưởng công viên, hoặc đến sông, hồ hay bãi biển. Điều thường không được chú ý là những thói quen hằng ngày của chúng ta ảnh hưởng đến các nguồn nước này.
Khi trời mưa, nước chảy qua đường phố, vỉa hè, và đường cao tốc, cuốn theo mọi thứ bị bỏ lại. Điều đó bao gồm rác, dầu từ xe cộ, bụi bặm, chất thải thú cưng, và các loại mảnh vụn khác. Dòng chảy này đi vào cống thoát nước mưa và cuối cùng chảy vào sông, hồ, và đại dương – và thường không được xử lý. Mặc dù đường phố có vẻ sạch hơn sau cơn mưa, điều đó không đồng nghĩa với nước sạch, bởi vì những gì chúng ta bỏ lại có thể trôi đến nguồn nước.
Theo thời gian, những chất ô nhiễm nhỏ này tích tụ lại, ảnh hưởng đến phẩm chất nước, động vật hoang dã, sức khỏe của chúng ta, và những nơi chúng ta trân trọng.
Tin tốt là có những hành động đơn giản mà tất cả chúng ta có thể thực hiện để giúp bảo vệ nguồn nước, như sau đây:
-Vứt rác đúng cách.
-Cố định hàng hóa trên nóc xe hoặc thùng xe để tránh rơi vào cống thoát nước.
-Rửa xe tại cơ sở rửa xe chuyên nghiệp, nơi nước được xử lý và tái sử dụng.
-Dọn dẹp chất thải của thú cưng và xử lý đúng cách.
Những hành động này có vẻ nhỏ, nhưng khi tất cả mọi người cùng thực hiện, chúng tạo ra sự khác biệt thực sự.
Trong Tháng Di Sản AANHPI này, việc chăm sóc cộng đồng không chỉ là những gì chúng ta nhìn thấy. Nó thể hiện qua những lựa chọn chúng ta thực hiện mỗi ngày. Bằng những bước nhỏ nhưng có ý thức, chúng ta có thể giúp bảo vệ nguồn nước, gìn giữ môi trường, và bảo đảm một tương lai khỏe mạnh hơn cho thế hệ sau.
Để tìm hiểu thêm việc cải thiện các dòng suối, sông, hồ, và vùng nước ven biển của California, hãy truy cập CleanWaterCA.com.
—
Colleen Park là nhân viên thông tin công cộng thuộc Quận 7 của Caltrans. Cô tốt nghiệp trường báo chí Medill thuộc đại học Northwestern University. Cô bắt đầu sự nghiệp trong lĩnh vực truyền thông tại Los Angeles trước khi chuyển sang phục vụ công chúng. Là người Mỹ gốc Hàn thế hệ thứ hai và sinh ra tại Los Angeles, Colleen đam mê kể chuyện gắn với cộng đồng và đã hỗ trợ truyền thông cho nhiều dự án làm đẹp Clean California, bao gồm các tác phẩm nghệ thuật công cộng tại Nam Los Angeles và East Hollywood. [đ.d.]
Lê Minh Hưng ‘gây bão mạng’ vì không sử dụng chuyên cơ công du nước ngoài
Thủ Tướng Lê Minh Hưng của Việt Nam “gây bão mạng” vì không sử dụng chuyên cơ đi Philippines dự thượng đình ASEAN, chuyến công du nước ngoài đầu tiên của ông trong vai trong người đứng đầu chính phủ.
ORANGE COUNTY, California (NV) – Các giới chức Orange County chấp nhận bồi thường $450,000 cho một nữ thiện nguyện viên bị chó tấn công gây trọng thương tại cơ sở chăm sóc thú vật của quận hạt ở Tustin, khép lại vụ kiện có từ Tháng Tám, 2025, theo nhật báo The Orange County Register hôm Thứ Tư, 6 Tháng Năm.
Người khởi kiện là bà Emily Moncur, 46 tuổi. Theo đơn kiện, bà bị một con chó cắn 18 lần trong lúc làm việc thiện nguyện tại trại thú vật. Bà cho biết con chó càng hung dữ hơn khi nghe tiếng bà la hét cầu cứu.
(Hình minh họa: Storyblocks.com)
Bà Moncur cáo buộc các giám sát viên tại cơ sở đã để bà ở một mình với con chó mà không có bất kỳ cảnh báo hay biện pháp bảo vệ nào, dù con chó này có tiền sử nguy hiểm.
Trong phần phát biểu được luật sư công bố, bà Moncur cho biết con chó này từng nằm trong hồ sơ động vật bị ngược đãi, sau khi bị chủ và gia đình hành hạ nghiêm trọng. Tuy vậy, các thiện nguyện viên hoàn toàn không được báo trước về tiền sử nguy hiểm của con chó này.
Theo lời bà, con chó còn được đưa vào diện ưu tiên cho nhận nuôi và từng xuất hiện tại một sự kiện nhận nuôi thú cưng chỉ hai ngày trước khi xảy ra vụ tấn công.
Thay vì đưa vụ việc ra tòa, Hội Đồng Giám Sát Viên Orange County chấp thuận dàn xếp bằng khoản bồi thường $450,000 cho bà Moncur.
Theo đơn kiện, vụ việc xảy ra ngày 21 Tháng Tám, 2023, khi bà Moncur tới cơ sở chăm sóc thú để chụp hình chó cho trại. Sau khi chụp xong 14 con chó khác, bà tiếp tục làm việc với con chó sau này cắn bà. Trong lúc đưa con chó trở lại chuồng, nó bất ngờ lao vào tấn công, cắn bà ở tay, chân, mông, và cổ.
Bà Moncur bị thương với tổng cộng 96 vết cắn của con chó, phải khâu 46 mũi bên ngoài cùng nhiều mũi khâu bên trong cơ thể.
Luật Sư John Montevideo, người đại diện bà Moncur, viết trong hồ sơ khởi kiện rằng Orange County “đã biết hoặc phải biết” con chó nguy hiểm và có thể gây rủi ro nghiêm trọng cho những người làm việc tại trại thú.
Theo hồ sơ, không ai phản ứng trước tiếng kêu cứu của bà Moncur. Trong lúc con chó vẫn ngoạm chặt cánh tay, bà phải tự kéo nó ra phía trước cơ sở để tìm người giúp.
Đơn kiện cũng mô tả tình trạng thiếu nhân sự tại trại chăm sóc thú. Các thiện nguyện viên được yêu cầu làm việc một mình với chó, trong khi nhân viên lại được khuyến khích đeo nút bịt tai, khiến việc nghe thấy tiếng kêu cứu trở nên khó khăn hơn.
Ngoài ra, bà Moncur cũng cho biết bà chưa từng được huấn luyện cách ứng phó khi bị chó tấn công. Bà cũng không được hướng dẫn cách đối phó với những con chó chống cự, không chịu quay lại chuồng.
“Những gì xảy ra hôm đó để lại vết sẹo cả về thể xác lẫn tinh thần và vẫn ám ảnh tôi cho đến tận hôm nay. Có lẽ nó sẽ theo tôi suốt phần đời còn lại,” bà Moncur nói. “Hiện chỉ có thể sử dụng các thủ thuật thẩm mỹ giúp cải thiện thương tích và vết sẹo bên ngoài. Còn tổn thương thần kinh thì không thể chữa được.”
Luật Sư Montevideo cho rằng đây là một tai nạn hoàn toàn có thể ngăn ngừa nếu cơ sở chăm sóc thú làm đúng trách nhiệm của mình. Theo ông, cách quản lý lỏng lẻo đã làm tăng mức độ rủi ro nguy hiểm khi làm việc với những con chó từng bị ngược đãi.
“Cộng đồng cần biết chuyện này và yêu cầu phải có cải tổ,” ông Montevideo nói. (T.C.) [đ.d.]
WESTMINSTER, California (NV) – Buổi tâm tình Thị Trưởng Chí Charlie Nguyễn với cư dân Westminster diễn ra vào sáng Chủ Nhật, 3 Tháng Năm, tại QD Venue, Westminster, trong đó, ông trình bày nhiều dự án phục vụ người dân trên ba tiêu chuẩn tận tâm, cương quyết, và trách nhiệm.
Thị Trưởng Chí Charlie Nguyễn giải thích những công tác và dự án cần thiết cho đời sống cư dân Westminster. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Ông thị trưởng nói: “Quá nhiều gia đình trong cộng đồng đang bị đè nặng vì chi phí sinh hoạt quá cao. Việc duy trì cho các khu phố được an toàn, giá cả phải chăng, và những công việc làm có mức lương tốt không phải là điều ngoài tầm tay đối với những người làm việc tích cực cho gia đình.”
Ông chia sẻ thêm: “Với cương vị thị trưởng, tôi đã tập trung vào các giải pháp thiết thực nhằm củng cố đời sống an toàn cho người dân và tạo thêm cơ hội phát triển cho giới tiểu thương. Chúng ta cần sự lãnh đạo mạnh mẽ của đảng Cộng Hòa tại Quốc Hội để tiếp nối động lực đó. Đó là giảm chi phí, khôi phục kinh tế, phát triển thương mại, và bảo đảm đời sống – an cư lạc nghiệp cho người dân tại Địa Hạt 45 và California.”
Ông Chí Charlie Nguyễn hiện đang tranh cử chức dân biểu liên bang Địa Hạt 45 trong cuộc bầu cử sơ bộ ở California vào ngày 2 Tháng Sáu.
Linh Mục Nguyễn Hữu Lễ (phải) phát biểu ủng hộ những dự án do Thị Trưởng Chí Charlie Nguyễn giới thiệu. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Ông đưa ra ba vấn đề.
1-Ông tranh cử dân biểu với ao ước thực hiện cho cư dân tại Orange County, cho đất nước Hoa Kỳ, cộng đồng Việt Nam khắp nước Mỹ, và để thực hiện cho quê hương và đồng bào Việt Nam.
2-Ông nói tổng quát về tình hình thành phố hiện tại và tương lai, và sinh hoạt thường xuyên tại thành phố, các khu vực được nâng cấp và nói về Westminster Mall.
3-Những dự án thành phố liên quan đến cộng đồng Việt Nam, gồm khu phố Bolsa, trung tâm sinh hoạt cộng đồng, và cổng chào “Welcome to Little Saigon.”
Vì sao ra tranh cử dân biểu liên bang khi đang trong chức vụ thị trưởng Westminster, ông Chí giải thích: “Vì nhiệm kỳ thị trưởng chỉ có bốn năm, chức vụ thị trưởng năm nay là năm thứ tư, tôi phải ra tranh cử lại. Nhưng tôi đã chọn ra ứng cử chức vụ dân biểu liên bang Hoa Kỳ trong cuộc cử sơ bộ. Nếu tôi thắng, là một trong hai người cao phiếu nhất trong kỳ bầu cử sơ bộ, tôi sẽ đi tiếp vào dịp tổng tuyển cử của Quốc Hội sắp tới.”
Ông Thành Nguyễn (đứng), một ủng hộ viên của Thị Trưởng Chí Charlie Nguyễn, đặt câu hỏi. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Ông tiếp: “Như vậy bằng mọi công sức, tôi phải cố gắng là một trong hai người thắng ở vòng sơ bộ này để tiếp tục đi vào đợt tổng tuyển cử vào Tháng Mười Một. Xin cảm ơn tất cả quý vị đã ủng hộ chúng tôi về tài chánh, hỗ trợ về tinh thần, và khuyến khích vận động cho chúng tôi. Xin tiếp tục vận động cho chúng tôi vào ngày 2 Tháng Sáu, để là một trong hai người thắng cử.”
Sau 45 năm ở Mỹ, ông cho biết ông có cơ hội sống ngay trong cộng đồng người Việt ở Orange County, được phục vụ trong thành phố Westminster với cộng đồng người Việt rất đông, được mệnh danh là Little Saigon, thủ phủ của người Việt tị nạn, nên ông cảm thấy rất hãnh diện như được sống lại vào thời ở đất nước Việt Nam trước năm 1975.
Ông tiếp: “Tôi tự hỏi tại sao đang sống ở Mỹ như trong sự tuyên truyền của đảng Dân Chủ, họ chỉ nói phân nửa sự thật. Vì quá cực tả nên họ không nhận thức được những ý nguyện người dân, khi vị dân biểu ở Địa Hạt 45 bỏ phiếu ‘Không’ bác bỏ ngân sách cho an ninh biên giới năm 2026, hoặc chống lại việc lên án xã hội chủ nghĩa, hoặc chống lại việc tính thuế trên những khoản tiền ‘tip’ ở những ngành nghề phục vụ, hoặc trẻ em được tự do thay đổi giới tính không cần ý kiến cha mẹ. Đó là lý do tôi mạnh dạn đứng ra tranh cử chức vụ này.”
Thị Trưởng Chí Charlie Nguyễn (trái) giải thích lý do ông tranh cử chức dân biểu liên bang. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Ông Chí Charlie Nguyễn cương quyết bày tỏ một số quan điểm mà ông cho là phù hợp với luật pháp.
“Người đi bầu phải có ID (căn cước hợp pháp) và không phải là người nhập cư bất hợp pháp. Và phải bảo vệ người dân được an toàn với an ninh công cộng, vì khi có cuộc sống bình yên mới yên tâm làm ăn, an cư lạc nghiệp được,” ông nói thêm.
Ông cũng cho biết ông rất hãnh diện với thành quả của thành phố Westminster về cơ cấu tổ chức, vận hành phát triển kinh tế rất tốt những năm qua, về an ninh công cộng, giải quyết vấn nạn người vô gia cư.
Ông bày tỏ rằng qua kinh nghiệm gần gũi với cộng đồng trong 30 năm trước, và trong quá trình từ nghị viên, phó thị trưởng, và hiện nay là thị trưởng, ông “đủ hiểu được tâm tư cộng đồng để có những dự án cho phát triển thành phố.”
Nhiều đồng hương và ủng hộ viên vị thị trưởng Westminsetr tham dự buổi tâm tình của ứng cử viên Chí Charlie Nguyễn. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Đặc biệt, ông cũng nói về cổng chào “Welcome to Little Saigon” dự định bắt ngang qua đại lộ Bolsa. Ông cho biết công trình sẽ được nâng cấp để chào đón khách du lịch khắp nơi, kéo theo tất cả những nghành nghề có liên quan đóng góp vào những khoản thuế cho thành phố.
Ông cũng giới thiệu việc cải thiện hạ tầng cơ sở, bảo đảm an ninh công cộng là ưu tiên hàng đầu, hỗ trợ lực lượng công quyền thực thi pháp luật, để cộng đồng được an toàn, trật tự và tự do. Thêm vào đó là giải quyết tình trạng vô gia cư, phát triển kinh tế, cắt giảm các thủ tục hành chính rườm rà, giảm gánh nặng thuế của các gia đình khi nhu yếu phẩm và nhiên liệu ngày càng đắt đỏ hơn.
Đa số người tham dự đều đồng ý với những tâm tình ông thị trưởng chia sẻ và cầu chúc ông thành công trong kỳ bầu cử sắp tới. [đ.d.]
ANAHEIM, California (NV) – Đông đảo khán giả đến dự chương trình “Phận Tơ Tằm 8” với chủ đề “Đêm Huyền Thoại Mẹ” do nhà báo Trần Đông Phương và nhóm nghệ sĩ tại Little Saigon đồng tổ chức vào tối Chủ Nhật, 3 Tháng Năm, tại nhà hàng Golden Sea, Anaheim.
Nghệ sĩ Ngọc Bảo Vy (trái) vai Phi Long và nghệ sĩ Nguyễn Dũng vai Địch Thanh trong trích đoạn Cải Lương Hồ Quảng “Phi Long Báo Phu Cừu” của chương trình “Phận Tơ Tằm 8.” (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)
Chương trình bao gồm lực lượng ca nghệ sĩ hùng hậu như Kiều Oanh, Hoàng Nhất, Linh Tuấn, Thanh Huyền, Nguyễn Dũng, Ngọc Bảo Vy, Ngọc Hà, Đình Hiếu, Philip Nam, Cẩm Thu, Thu Hồng, Kim Chi, Trọng Nghĩa, Bách Thanh, Kim Đức, Thiện Ngô, Giang Khánh, Minh Phúc, Kiều Thơ, Yến Vân, Kim Hương, và nhóm múa Tuyết Minh.
Dàn tân cổ nhạc có các nhạc sĩ Văn Hoàng, Hoàng Nam, Huy Thanh, và Minh Đức.
Điều hợp chương trình là hai MC Đỗ Thanh và Thu Thảo.
Nhà báo Trần Đông Phương, cánh chim đầu đàn của các chương trình “Phận Tơ Tằm,” chia sẻ: “Những người mẹ Việt Nam, họ từng trải qua nhiều hoàn cảnh khó khăn trong cuộc sống. Từ những người mẹ hiền buôn gánh, bán bưng để nuôi con đến ngày khôn lớn, cho đến những người mẹ trẻ phải tần tảo nuôi con, phục vụ xã hội… Từ mỗi hoàn cảnh, mỗi thời làm mẹ, họ luôn yêu thương và gắn bó với đàn con của mình. Hơn thế nữa, dân Việt có bà mẹ chung là Mẹ Việt Nam. Vì thế chủ đề ‘Đêm Huyền Thoại Mẹ’ là để vinh danh người Mẹ Việt Nam qua những tiết mục của ‘Phận Tơ Tằm 8,’” nhân mùa Lễ Mẹ tại Hoa Kỳ.”
Từ trái, Kim Chi, Thu Hồng, và Cẩm Thu trong trích đoạn cải lương “Áo Cưới Trước Cổng Chùa.” (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)
Nghệ sĩ Đỗ Thanh tâm tình: “‘Phận Tơ Tằm’ có ý nghĩa là kiếp tằm nhả tơ. Những người hát chấp nhận cuộc sống của họ trong vai trò diễn viên sân khấu, rồi được khán giả gắn cho biệt danh là nghệ sĩ cải lương. Dưới ánh đèn sân khấu, những nghệ sĩ này từng đóng vai của nhiều nét trong nhân gian, xã hội và những nhân vật có tiếng tăm, những anh hùng, liệt nữ trong nhiều triều đại từ xa xưa ấy.”
“Sau hơn 50 năm ly hương, sân khấu cải lương gần như bị mai một. Nhưng nhà báo Trần Đông Phương cố gắng gầy dựng lại những đường nét ca diễn của dân tộc, cũng là nghệ thuật quốc hồn, quốc túy của văn hóa Việt Nam. Tại Little Saigon, ‘Phận Tơ Tằm’ đã thực hiện được lần thứ tám. Đó cũng nhờ sự ngưỡng mộ và đóng góp của khán giả đồng hương hải ngoại,” MC Đỗ Thanh chia sẻ thêm.
Mở đầu chương trình là bài “Lời Ru Của Mẹ” của Minh Đức, với phần hợp ca của các tiếng hát Minh Phúc, Kiều Thơ, Yến Vân và Kim Hương.
Phần trình diễn của Hoàng Nhất (trái) và Kiều Oanh. (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)
Sau đó ca sĩ Minh Đức hát bài “Ce qui’il Retera de Nous” và ca sĩ Thiện Ngô trình bài thêm một số bài khác.
Tiếp đến, hai nghệ sĩ Ngọc Hà và Đình Hiếu trình diễn rất sống động với trích đoạn cải lương “Nhụy Kiều Tướng Quân” của hai soạn giả Loan Thảo và Quế Chi.
Sau đó là tiểu phẩm “Tuyệt Tình Ca” của hai soạn giả Hoa Phượng và Ngọc Điệp, với phần trình diễn của hai nghệ sĩ Philip Nam và Cẩm Thu.
Kế tiếp, đôi uyên ương nghệ sĩ Thanh Huyền và Linh Tuấn trình diễn trích đoạn cải lương “Thoại Khanh Châu Tuấn” của soạn giả Nam Sơn.
Nhà báo Trần Đông Phương (trái) và nghệ sĩ Đỗ Thanh. (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)
Phần trình diễn độc đáo của hai nghệ sĩ danh hài Kiều Oanh và Hoàng Nhất qua nhiều bài ca diễn và tấu hài đem đến cho khán giả nhiều nụ cười vui nhộn với những tràng vỗ tay nồng nhiệt.
Tiếp theo chương trình là những trích đoạn cải lương và các diễn viên “Áo Cưới Trước Cổng Chùa” (Thu Hồng, Cẩm Thu, Kim Chi, và Trọng Nghĩa), “Phi Long Báo Phu Cừu” (Nguyễn Dũng và Ngọc Bảo Vy), và tiểu phẩm tân cổ giao duyên “Hàn Mặc Tử,” do hai nghệ sĩ Bách Thanh và Thanh Huyền trình diễn.
Nghệ sĩ Thu Hồng đóng vai người mẹ mù lòa của trích đoạn cải lương “Áo Cưới Trước Cổng Chùa” của cố soạn giả Kiên Giang-Hà Huy Hà. Nội dung của vở tuồng này được soạn giả kể lại một chuyện tình tại chùa Phù Dung của xứ Đông Hồ, Hà Tiên.
Màn múa “Sóc Sờ Bai Sóc Trăng” của nhóm múa Tuyết Minh. (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)
Nghệ sĩ Thu Hồng nói: “Cái cảm động nhất trong vở tuồng này là lúc người mẹ bị mù, và bà có hai đứa con gái đều có hai giọng nói giống nhau. Vì tình duyên trớ trêu, người mẹ trước đó không biết người con gái đi tu, rồi nhường lại người yêu của mình để người chị ruột mặc áo cưới. Người mẹ sau đó biết được duyên tình trái ngang của hai đứa con gái mình, nhưng bà vẫn chấp nhận. Vì duyên tình trăm năm là do trời định.”
Nghệ sĩ Ngọc Bảo Vy, từ Atlanta, Georgia, sang tham dự chương trình, nói: “Đây là lần thứ nhì chúng tôi được trình diễn trên sân khấu ‘Phận Tơ Tằm.’ Lúc còn ở Việt Nam, tôi chưa có đủ duyên để trở thành một nghệ sĩ cải lương. Nhưng đến khi được định cư tại Hoa Kỳ, cũng nhờ gặp được thầy tôi là nghệ sĩ Nguyễn Dũng hết lòng hướng dẫn, nên tôi trở thành một nghệ sĩ cải lương.”
Nghệ sĩ chia sẻ thêm: “Dẫu biết rằng, hiện nay sân khấu cải lương tại hải ngoại gần như đồng hương của mình không chú tâm nhiều. Tuy nhiên, vẫn còn rất nhiều khán giả còn ngưỡng mộ chúng tôi trên sàn diễn. Do đó, tôi mới hiện diện trong chương trình ‘Phận Tơ Tằm 8,’ qua trích đoạn Cải Lương Hồ Quảng ‘Phi Long Báo Phu Cừu’ với vai nàng Phi Long đi báo thù chồng, và người giết chồng của Phi Long chính là Địch Thanh.”
Đông đảo khán giả đến dự chương trình “Phận Tơ Tằm 8” với chủ đề “Đêm Huyền Thoại Mẹ.” (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)
Sau cùng là các tiếng hát của Trọng Nghĩa, Kim Chi, Philip Nam, Cẩm Thu, và Thu Thảo, và nhóm múa Tuyết Minh với điệu múa “Sóc Sờ Bai Sóc Trăng” của Cambodia.
Theo ban tổ chức, hiện nay, muốn tổ chức một chương trình cổ nhạc tại Hoa Kỳ là rất khó, nên họ cũng như các nghệ sĩ cải lương phải yêu nghề của mình thì mới thực hiện được.
Nhà báo Trần Đông Phương, một trong những cây cổ thụ làng cổ nhạc, đã duy trì ngành nghệ thuật này trên xứ người. Mặc dù đã ngoài 80 tuổi, nhưng trong hơn 30 năm qua, ông vẫn tiếp tục tổ chức những chương trình cải lương để phục vụ khán giả. Từ đó, các chương trình “Phận Tơ Tằm” vẫn được tỏa sáng dưới ánh đèn sân khấu tại Little Saigon. [đ.d.]
ANAHEIM, California (NV) – Chương trình văn nghệ Mother’s Day chủ đề “Mẹ Hiền Yêu Dấu” vừa được Nha Sĩ Chế Tùng và bằng hữu tổ chức vào trưa Chủ Nhật, 3 Tháng Năm, tại Trung Tâm Cao Đài, Anaheim.
Ca sĩ Tammy Minh Tâm (phải) để tay lên vai người mẹ yêu dấu trong lúc Minh Nguyệt hát bài “Con Yêu” trên sân khấu tại chương trình ca nhạc “Mẹ Hiền Yêu Dấu” nhân ngày Mother’s Day. (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)
Chương trình văn nghệ quy tụ những tiếng hát Thanh Thảo, Thanh Trúc, Minh Nhật, Chế Tùng, Ngọc Hiền, Tường Vy, Quý Hà, Ái Liên, Tammy Minh Tâm, Hoàng Thu, Sơn Rotha, Hoàng Oanh, Trần Thạch, Mỹ Hạnh, Nguyệt Hân, Trần Toản, Trung Hải, Tuấn Hùng, Như Thảo, Ngô Bá Định, Đông Triều, và Thanh Nguyên.
Ban nhạc gồm các nhạc sĩ Minh Ngọc (dương cầm) Phạm Tú (keyboard), và Trần Đức (guitar).
Mở đầu chương trình là bài “Ave Maria” của nhạc sĩ Franz Schubert với tiếng hát của Thanh Thảo.
MC Thanh Thảo (trái) hát bài “Ave Maria” trong lúc nữ nhạc sĩ dương cầm Minh Ngọc đệm đàn. (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)
MC ca sĩ Thanh Thảo tâm tình: “Người Việt khi đang sống bất cứ nơi đâu đều nhớ về quê hương mình, vì đó cũng là nơi mà mẹ đã cho chúng ta được diễm phúc là người con yêu của cha mẹ. Song song đó, chúng ta cũng có Đức Mẹ Maria, Đức Mẹ Quán Thế Âm, và gần nhau nhất là người mẹ của chúng ta trong thế gian này. Đó là lý do ban tổ chức thực hiện chương trình văn nghệ Mother’s Day, với chủ đề ‘Mẹ Hiền Yêu Dấu.’”
Sau đó, Thanh Trúc đơn ca hai bài “Bông Hồng Cài Áo,” thơ Nhất Hạnh, nhạc Phạm Thế Mỹ, và bài “Về Đâu Mái Tóc Người Thương” của Hoài Linh. Kế đến là Minh Nhật hát bài “Tạ Ơn Mẹ” của Lam Phương.
“Về Mái Nhà Xưa” của Nguyễn Văn Đông được Ngọc Hiền trình bày.
Ngọc Hiền (trái) và Chế Tùng song ca bài “Bên Kia Sông.” (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)
Cô chia sẻ: “Người Việt ly hương thì ai mà không chạnh lòng thương nhớ về quê hương, nơi có mái ấm gia đình và người mẹ già đang trông ngóng đàn con yêu ra đi sẽ có ngày trở lại. Nhân mùa Lễ Mẹ tôi thích hát bài này, vì mình nghĩ đến nỗi đau chung của nhiều người xa xứ, mà cố nhạc sĩ Nguyễn Văn Đông đã soạn những ca từ trong bài nhạc: ‘Nơi xưa quê nghèo nhà tranh nát tiêu điều, tình xưa không hàn gắn. Người đã đi rồi, người về đâu có hay, đâu vòng tay đắm say…’”
Tiếp nối chương trình là những ca khúc và các tiếng hát: “Quê Hương” (Tường Vy), “Nhật Ký Mẹ” (Hoàng Thu), “Giữa Lòng Đất Mẹ” (song ca Hoàng Thu và Sơn Rotha), “Con Yêu” (Minh Nguyệt), “Lời Mẹ Ru” (Hoàng Oanh), “Bên Kia Sông” (song ca Ngọc Hiền và Chế Tùng), “Mẹ Thương” (Mỹ Hạnh), “Người Mẹ Hiền Yêu Dấu” (Nguyệt Hân), “Tình Mẹ” (Ngô Bá Định), và “Hát Lời Mẹ Ru” (Trần Thạch).
Anh Quyền Nguyễn (trái) và người chị, ca sĩ Ái Liên (phải), tỏ lòng kính yêu với người mẹ già trong chương trình “Mẹ Hiền Yêu Dấu.” (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)
Trong bài nhạc “Cảm Ơn Mẹ,” nhạc sĩ Giang Ân đã viết lên lời cảm ơn của những người con, “Cảm ơn mẹ đã sống vì con. Dù lên non cao hay vượt biển lớn/Con thấy đâu cho bằng ơn mẹ/Suốt cuộc đời tần tảo hy sinh.”
Tiếng hát Ái Liên vừa hát, vừa nhìn mẹ đang hiện diện tại thính phòng. Không biết cô hát bài nhạc này để riêng cho mẹ mình thưởng thức, hay để cho khán giả cùng hiểu được nỗi lòng của mình.
Hát xong, Ái Liên vừa hôn mẹ, và nói: “Đối với tôi cũng như bao nhiêu người khác, công lao của cha mẹ rất lớn. Và cũng chính mẹ tôi, người từng tần tảo, chịu đựng mọi gian khổ để nuôi chị em chúng tôi được khôn lớn. Trong 36 năm định cư tại Hoa Kỳ, mỗi ngày Mother’s Day là chúng tôi thích ôm mẹ và cười vui bên dòng nước mắt. Vì mẹ của chúng tôi cũng già lắm rồi.”
Hoàng Thu (trái) và Sơn Rotha song ca bài “Giữa Lòng Đất Mẹ.” (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)
Ca sĩ Tammy Minh Tâm cũng thế, trước khi hát bài “Ước Mơ Của Mẹ,” người ca sĩ này thổ lộ với mọi người: “Lúc còn bé, nhờ mẹ hướng dẫn, nên tôi có được hôm nay, và hôm nay, mẹ hiền yêu dấu của tôi cũng đang có mặt tại thính phòng này để nghe tôi hát. Nhưng hôm nay, tôi không hát về ước mơ của mình, mà tôi hát cho ước mơ của mẹ tôi qua bài nhạc này.”
Những giọng hát tiếp nối: Tuấn Hưng hát bài “Đèn Khuya” của Lam Phương, Như Thảo hát bài “Cò Ơi,” thơ Lê Hải Viên, nhạc Gia Huy, Trung Hải hát bài “Mẹ Tôi” của Quốc An, Hoàng Oanh hát bài “Gánh Mẹ” của Quách Beem, Chế Tùng hát bài “Trên Ngọn Tình Sầu” của Từ Công Phụng, tiếng hát Thanh Thảo với bài “Giấc Mơ Hồi Hương” của Vũ Thành, và Quý Hà hát bài “Mẹ Tôi” của Trần Tiến.
Nguyệt Hân hát bài “Người Mẹ Hiền Yêu Dấu.” Sau đó cô hát bài “Mother’s Embrace” do chính cô sáng tác.
Quý Hà hát bài “Mẹ Tôi” của Trần Tiến. (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)
Cô tâm tình: “Lý do tôi sáng tác bài nhạc này là vì có một hôm con trai tôi đến bên tôi tâm sự, ‘Mẹ ơi con muốn lấy vợ.’ Việc này đối với tôi cũng không lạ, vì con trai tôi lúc đó cũng đã trên 20 tuổi rồi, và tôi cũng biết cô bạn gái của con trai tôi sẽ là nàng dâu của tôi trong tương lai. Tôi rất thương mến cô bé đó, và tôi rất mừng khi hay tin con tôi muốn lấy vợ. Từ nỗi vui mừng đó, tôi mới soạn ra bài nhạc này. Tháng rồi là đám cưới của con trai tôi và nàng dâu dễ thương ấy. Trong đêm tân hôn, tôi đã ôm con trai của tôi để cùng khiêu vũ, với âm thanh của bài nhạc ‘Mother’s Embrace.’”
Phần cuối của chương trình là những bài “Quê Mẹ” của Thu Hồ, với tiếng hát Sơn Rotha; “Tôi Đưa Em Sang Sông” của Y Vũ và Nhật Ngân, với tiếng hát Ngô Bá Định, và “Lá Thư Gửi Mẹ” của Nguyễn Hiền, với tiếng hát Thanh Nguyên. [đ.d.]
Cùng với cựu Tổng Bí Thư Nông Đức Mạnh, cựu Thủ Tướng Nguyễn Tấn Dũng vừa được trao Huân Chương Mặt Trời Mọc của Nhật Bản hôm 2 Tháng Năm nhân chuyến công du hai ngày của Thủ Tướng Takaichi Sanae đến Việt Nam. Sự xuất hiện dày đặc của ông Nguyễn Tấn Dũng tại các sự kiện và truyền thông gởi ra tín hiệu gì?