WASHINGTON, DC (NV) – Chính quyền Trump chi ít nhất $40 triệu để trục xuất khoảng 300 di dân đến các nước thứ ba trong lúc các giới chức di trú tăng cường hoạt động để thực hiện mục tiêu của Tổng Thống Donald Trump, theo một phúc trình do phe Dân Chủ trong Ủy Ban Đối Ngoại Thượng Viện công bố, ABC đưa tin hôm Thứ Sáu, 13 Tháng Hai.
Các thành viên Dân Chủ trong ủy ban, đứng đầu là Thượng Nghị Sĩ Jeanne Shaheen của tiểu bang New Hampshire, chỉ trích việc trục xuất di dân sang nước thứ ba là “tốn kém, lãng phí và được giám sát kém.”
Một di dân không có giấy tờ khóc khi đứng cùng các con bên trong Lãnh Sự Quán Ecuador, nơi cô xin được cấp hộ chiếu khẩn cấp để có thể “tự trục xuất” trở lại Ecuador. (Hình minh họa: John Moore/Getty Images)
Bộ Ngoại Giao, cơ quan có trách nhiệm giám sát các cuộc đàm phán để thực hiện chương trình, đằng sau việc trục xuất di dân sang nước thứ ba đưa ra biện hộ cho đây là một phần trong chiến dịch chấm dứt nhập cư bất hợp pháp của ông Trump.
“Chúng ta bắt giữ những kẻ là thành viên băng đảng và trục xuất họ. Chúng ta không muốn thành viên băng đảng ở trong đất nước chúng ta,” Ngoại Trưởng Marco Rubio trả lời khi được hỏi về việc trục xuất di dân sang nước thứ ba tại một phiên điều trần của Thượng Viện hồi tháng trước.
Đây là lần đầu tiên Quốc Hội xem xét phúc trình về các thỏa thuận này, cho thấy các khoản thanh toán một lần từ $4.7 triệu đến $7.5 triệu cho 5 quốc gia – Guinea Xích Đạo, Rwanda, El Salvador, Eswatini và Palau – để trục xuất di dân đến các nước này.
El Salvador đã tiếp nhận khoảng 250 công dân Venezuela hồi Tháng Ba năm ngoái, trong khi các nước khác tiếp nhận ít di dân bị trục xuất hơn.
Chính quyền Trump cũng đang đàm phán thỏa thuận với các nước sẽ tiếp nhận những đương đơn xin tị nạn ở Mỹ trong khi hồ sơ tị nạn của họ được giải quyết, theo các tài liệu nội bộ.
Các nhóm vận động về di trú chỉ trích chính sách “nước thứ ba” là chiến thuật liều lĩnh vi phạm quyền được hưởng trình tự pháp lý đầy đủ của di dân và nó có thể khiến những di dân bị trục xuất bị kẹt ở các nước có lịch sử vi phạm nhân quyền và tham nhũng.
Trong chuyến đi tới Nam Sudan, các nhân viên trong Ủy Ban Đối Ngoại Thượng Viện tìm thấy một ngôi nhà có cổng với lính canh có vũ trang, nơi giam giữ những di dân bị trục xuất, trong đó có cả di dân người Việt.
Phe Dân Chủ cũng nhắm đến mức độ lãng phí và kém hiệu quả của chính sách này. Báo cáo nêu chi tiết một số trường hợp di dân bị trục xuất đến nước thứ ba để sau đó Mỹ trả tiền cho một chuyến bay khác để đưa họ trở về nguyên quán. (NNL) [dt]
ST. PAUL, Minneapolis (NV) – Ông Don Lemon, cựu ký giả CNN không nhận tội đối với tất cả các cáo trạng liên bang về quyền dân sự, hôm Thứ Sáu, 13 Tháng Hai, AP đưa tin.
Ông Lemon không bình luận với các phóng viên khi ông bước vào tòa cùng với luật sư của mình, ông Joe Thompson. Khoảng hai chục người biểu tình đứng bên ngoài tòa án hô vang “Pam Bondi phải ra đi,” và “Bảo vệ báo chí.”
Nhà báo Don Lemon (giữa) nói chuyện với truyền thông sau phiên xử hôm 13 Tháng Hai ở St. Paul, Minnesota. (Hình: Stephen Maturen/Getty Images)
Việc truy tố ông Lemon bắt nguồn từ vụ người biểu tình làm gián đoạn một buổi lễ tại nhà thờ Southern Baptist ở St Paul hôm 18 Tháng Giêng, nơi một mục sư là đặc vụ của cảnh sát di trú (ICE). Khi đó, họ hô vang các khẩu hiệu “ICE cút đi” và “Công lý cho Renee Good,” nạn nhân 37 tuổi bị đặc vụ ICE bắn chết ở Minneapolis hồi tháng trước.
Một đại bồi thẩm đoàn liên bang ở Minnesota truy tố ông Lemon về tội âm mưu và can thiệp vào quyền hiến định của tín đồ là được tự do tiến hành các hoạt động tôn giáo. Ông nói ông không dính dáng gì đến nhóm biểu tình và ông có mặt ở đó với tư cách một nhà báo để tường trình trực tiếp sự kiện.
“Trong hơn 30 năm, tôi là một nhà báo – và quyền lực và sự bảo vệ của Tu Chính Án Thứ Nhất là nền tảng cho công việc của tôi,” nhà báo Lemon nói, ý nhắc đến quyền tự do báo chí theo Hiến Pháp Hoa Kỳ. “Các sự kiện trước khi tôi bị bắt, và những gì xảy ra sau đó, cho thấy mọi người cuối cùng cũng nhận ra chính quyền này là như thế nào.”
“Đối với họ, quá trình này là sự trừng phạt. Giống như tất cả mọi người ở Minnesota, tôi sẽ không sợ khi bị dọa, tôi sẽ không lùi bước và sẽ chiến đấu với những cáo trạng vô căn cứ này.”
Ông Abbe David Lowell, luật sư của nhà báo Don Lemon, yêu cầu trả lại điện thoại cho ông Lemon vì nó bị tịch thu khi ông bị bắt ở Los Angeles, và nói rằng việc tịch thu điện thoại có thể là “hành vi chấp pháp quá mức.”
Hiệp Hội Các Nhà Báo Da Màu Toàn Quốc (NABJ) gọi việc bắt giữ ông Lemon là một phần của “nỗ lực và hành động leo thang của chính quyền nhằm hình sự hóa và đe dọa tự do báo chí dưới vỏ bọc của cơ quan công lực.”
“Một chính quyền phản ứng với sự săm soi bằng cách nhắm vào người đưa tin thì không phải là bảo vệ công chúng,” hiệp hội này tuyên bố. (NNL)
WASHINGTON, DC (NV) – Tổng Thống Donald Trump nhấn mạnh rằng các yêu cầu cử tri xuất trình giấy tờ tùy thân sẽ được áp dụng trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm nay, bất kể Quốc Hội có chấp thuận hay không, hôm Thứ Sáu, 13 Tháng Hai, theo Politico.
“Sẽ có yêu cầu ID cử tri cho cuộc bầu cử giữa kỳ, cho dù có được Quốc hội chấp thuận hay không!” ông Trump viết trên Truth Social. Ông cũng cho biết ông đã “tìm hiểu chiều sâu” của các lập luận pháp lý về vấn đề này và sẽ “trình bày một lập luận không thể phản bác trong tương lai gần,” mặc dù ông không nói rõ cơ sở pháp lý nào mà ông dựa vào.
Cử tri Minneapolis điền vào lá phiếu tại một phòng phiếu vào ngày 4 Tháng Mười Một năm 2025. (Hình minh họa: Stephen Maturen/Getty Images)
Ông Trump đích thân tham gia vào các nỗ lực thắt chặt các tiêu chuẩn ghi danh cử tri trên toàn quốc, ủng hộ Đạo Luật SAVE America – dự luật bầu cử của phe Cộng Hòa được cập nhật để cải cách các quy tắc bầu cử liên bang. Luật này yêu cầu cử tri xuất trình bằng chứng công dân để ghi danh cử tri, bắt buộc xuất trình giấy tờ tùy thân có ảnh khi bỏ phiếu trực tiếp và chỉ đạo các tiểu bang loại bỏ những ai không phải công dân ra khỏi danh sách cử tri hiện có.
Hạ Viện do phe Cộng Hòa kiểm soát thông qua dự luật với tỷ lệ 218-213 hôm Thứ Tư dưới áp lực ngày càng tăng của ông Trump. Đảng Cộng Hòa ở Thượng Viện thừa nhận dự luật sẽ đối mặt với rào cản từ phe Dân Chủ và họ không có đủ sự ủng hộ để thông qua.
Dự luật là nỗ lực mới nhất của đảng Cộng Hòa nhằm định hình lại luật bầu cử, được thúc đẩy bởi những tuyên bố sai lệch của ông Trump rằng cuộc bầu cử tổng thống năm 2020 bị “gian lận” khiến ông thất bại. (NNL)
Trong cái thế giới tài chính vỉa hè ở Sài Gòn Nhỏ này, có một môn đầu tư đòi hỏi phối hợp cực kỳ ăn ý: tay nghề cào siêu hạng, niềm tin tâm linh sắt đá, và khả năng tự lừa chính mình ở bậc thượng thừa. Tên của nó là: Vé số cào.
Chọn mua vé số tại cửa hàng rượu Bluebird, ở Hawthorne, California. (Hình minh họa: Patrick T. Fallon/AFP via Getty Images)
Nhập môn “cào” dễ lắm! Chẳng cần bằng cấp hay bất cứ chứng chỉ gì. Chỉ cần một đồng xu cũ kỹ (càng mòn càng tốt), móng tay đủ cứng, và một trái tim… mềm yếu vừa đủ để tin rằng cuộc đời mình chỉ cách khúc ngoặt giàu sang đúng một lớp nhũ bạc mỏng dính.
Chỉ trong vỏn vẹn ba mươi giây, tờ giấy nhỏ ấy có thể đưa bạn lên đỉnh cao của hy vọng rồi quăng quật xuống tận cùng của sự hụt hẫng – nhanh hơn cả biểu đồ chứng khoán tụt dốc vì tin đồn.
“Lấy hên” đầu năm: Khi con ngựa Bính Ngọ phi nước đại vào ví
Đặc biệt, khi tiết trời chuyển sang Tết Bính Ngọ 2026, cái máu “đen đỏ” trong huyết quản người Việt mình lại có dịp sôi sùng sục. Tết mà thiếu tiếng bài nện xuống chiếu, thiếu tiếng hò reo “bầu cua tôm cá” thì coi như bánh chưng mất vị, mất hồn luôn.
Thế là chẳng biết từ bao giờ, người ta bày trò sát phạt nhau từ trong nhà ra ngõ hẻm với lý do hết sức chính đáng: “Lấy hên đầu năm.” Mà hễ bài cào, xì dách, hay “bầu cua” bị “cháy túi” thì dân chơi lại dạt ra mấy liquor bán vé số. Ai cũng tin rằng nếu năm con ngựa này mà “phi” được một tờ vé độc đắc ngay từ đầu thì cả năm sẽ “mã đáo thành công,” tiền vào như nước chảy. Vì vậy thay vì lì xì cho con cháu $100, các “nhà đầu tư” rút bớt chừng… 80%, rồi hào phóng lì xì cho… đại lý vé số với hy vọng “vận may sẽ gõ cửa” ngay tức thì cho nóng, chứ không chờ đến mùng Một.
Phong thủy vỉa hè: Tâm linh cũng biết di động
Dạo một vòng quanh các liquor – “thánh địa” cào vé – ngày Tết tại Little Saigon, ta mới thấy đam mê này không đơn thuần là cầu may, mà được nâng tầm thành một loại “khoa học huyền bí” hẳn hòi.
Dân chuyên rỉ tai nhau: vé 1, 2 đô chỉ để “nhử” đám gà mờ, còn loại 30, 40 đô mới thực là “đất thiêng chôn ngọc.” Dân “đầu tư thứ thiệt” hay liếc mắt nhìn mấy người cào vé rẻ với ánh mắt kiểu khinh khỉnh: “Mấy đứa này chưa biết gì về vận mệnh đâu.”
Thế làm thế nào tìm được vận mệnh của đời mình? Theo mấy “bố” chuyên săn tìm vận mệnh thì chẳng ai biết tờ vé số độc đắc mấy triệu đô xuất hiện lúc nào cả, nhưng có một nguyên tắc thép của dân đi tìm vận mệnh là: Đang thua tuyệt đối không được rời liquor. Tại sao ư? Vì cái ảo giác “tờ kế tiếp chắc chắn trúng” nó cứ ám ảnh như tiếng còi tàu. Nếu không mua sẽ “trễ chuyến tàu,” hối không kịp. Nhưng… nếu tờ sau vẫn trượt? Thì rõ ràng là Ông Trời đang thử lòng kiên nhẫn của ta mà thôi!
Cứ thế, tiền trong ví cứ thưa dần theo từng lớp bụi bạc bong ra. Cào cho đến lúc cái ví mỏng hơn cả lá lúa, người chơi mới lờ đờ đứng dậy, lững thững đi về phía máy ATM với hy vọng mong manh vào số dư còn sót lại của tấm thẻ. Lời thề “giải nghệ” chỉ thực sự kết thúc khi tiệm liquor đóng cửa hoặc quán cà phê tắt đèn.
Những “nhà đầu tư” ngũ hành
Đã mang danh là “nhà đầu tư” thì họ đâu có chơi kiểu mù mờ! Phải lấy xác suất thống kê kiểu Mỹ làm nền, tâm linh Á Đông làm “hồn cốt” để mua vé. Đứng trước cả dãy vé xanh đỏ treo lủng lẳng mấy ngày Tết, họ soi từng tấm vé số cào, kỹ như soi… tiền kiếp!
“Năm nay Bính Ngọ, mình mạng Hỏa, hợp màu đỏ. Vậy lấy vé con Ngựa đỏ cho nó bốc lửa.”
Cào ba tờ vẫn chưa thấy lửa bốc, “nhà đầu tư” bèn chuyển chiến thuật: “À, Mộc sinh Hỏa, phải lấy tờ màu xanh lá cây để tăng năng lượng!” Xé tiếp 5 con ngựa xanh. Đến tờ cuối cùng trúng… vé miễn phí (Free ticket). Thế là reo lên như dân đào vàng tìm được “long mạch”: “Thấy chưa! Thời tới rồi!” Rồi vội vã đổi tờ vé trúng, tiện tay dốc nốt tiền chuẩn bị lì xì cho con, mua thêm vài tờ nữa cho đỡ tiếc công chờ… thời tới.
Thường thì “thời chưa tới mà đời đã lụi.”
Lại có ông đầu bù, tóc rối đứng bất động trước quầy, miệng lẩm bẩm: “15… không được, 23… chưa tới.” Hắn đang rình số seri. chờ người khác “dọn đường” mua cho tới khi dãy seri chạm đến những con số Thần Tài (39, 79) hay Lộc Phát (68, 86) mới xuống tay.
Hắn lý luận sâu thăm thẳm như thế này: “Số Ông Địa là 38, nhưng mình phải mua bao đầu bao đuôi, lộc có thể rơi trước hoặc sau một, hai nút.” Kết quả của sự tính toán siêu việt ấy thường vẫn là… thua sút quần!
Vé số có linh hồn, nhưng là… hồn hoang
Mấy tay bạn già khều Tư tôi, bảo: “Vé số cào có linh hồn thật đó ông Tư.” Nghe thì cay đắng, mà thấy đúng. Nó biết chọn người để dụ, biết cách thao túng tâm lý thượng thừa.
Chả hiểu thế nào mà người mới chơi thường trúng ngay tờ đầu, nhưng chỉ trúng lẻ thôi – trúng chỉ đủ gieo hy vọng về một tương lai sáng lạn. Thế là tăng vốn, tăng tiền, tăng… tăng… tăng… rồi “tất tay” khi nếm trải những con số “đểu cáng” của nhà cái: Giải trúng độc đắc là 18 (5 triệu đô), hắn cào ra 17, rồi thêm con 19, để nỗi đau được nhân đôi. Cay đắng như thua trắng một ván xì dách ngày mùng Một. Đã cay thì phải gỡ, mà càng gỡ thì càng… sập hầm.
Có người cào mòn vẹt cả móng tay trỏ, chuyển sang ngón giữa, dùng đến cả hai ngón cái mà mộng làm giàu vẫn xa vời vợi.
Tỷ lệ trúng: Cuộc đấu không cân sức
Thưa các “nhà đầu tư” đang miệt mài mài mòn móng tay, để tôi tạt gáo nước lạnh tỉnh người nhé:
Giải hòa vốn có tỷ lệ trúng khoảng từ 1/8 đến 1/10. Bạn cào 10 tờ, trúng 1 tờ. Bạn reo hò “lộc tới,” nhưng thực tế túi đã nhẹ đi 9 tờ. Nhưng bạn sẽ chẳng bao giờ lấy về tiền vốn, mà sẽ mua tiếp 2, 3 tờ nữa.
Xác suất trúng giải trung bình thấp hơn cả việc đêm giao thừa bất ngờ đụng mặt người yêu cũ đang dắt tay tình mới. Thế nên để trúng được giải này, ví của bạn bị bào mòn cho tới khi rách te tua.
Còn tỷ lệ trúng giải độc đắc chỉ chừng 1 trên 2, 3 triệu vé thôi. Tỷ lệ này ngang ngửa với việc bị sét đánh trúng khi bạn đang trốn… dưới gầm xe, mà xe thì đang ở dưới hầm gửi xe. Nói vậy thôi chứ cũng có người trúng, nên nhiều người không bao giờ từ bỏ giấc mơ này.
Ảo giác của kẻ đi trên cát
Mọi chiến thuật “nuôi dãy” hay “cào theo lô,” hay “canh me” người khác mua chục tờ không trúng rồi mới nhào vô mua, thực chất chỉ là sự ngụy biến của não bộ để duy trì cơn nghiện cảm giác mạnh. Mỗi tấm vé là một thực thể độc lập, lạnh lùng và vô tri.
Tấm vé “suýt trúng” là một thiết kế tâm lý bậc thầy, khiến bạn tin mình đã ở rất gần chiến thắng để bạn sẵn lòng móc nốt những đồng lẻ cuối cùng.
Càng cào càng dễ rách ví. Lớp nhũ bạc trên tờ vé số rất dễ bong, nhưng cái nghèo thì bám dai như đỉa nếu không biết dừng.
Mỗi ngày 10 đô tích góp lại, cuối tháng bạn có 300 đô, đủ để mời cả nhà một bữa tiệc tân niên thịnh soạn mà không cần đợi bất kỳ “linh hồn” vé số nào phù hộ. Thế sao không làm?
Đọc đến đây bạn sẽ gật gù đồng ý. Nhưng bàn tay kia dường như vẫn đang vô thức lần tìm đồng xu để cào, bạn chuẩn bị mua thêm một tấm vé nữa lấy hên đầu năm, đúng không?
Có mua thì nhớ chọn vé số có hình con ngựa, loại này có nhiều màu, xanh, đỏ, tím, vàng, tha hồ chọn. Biết đâu hợp mạng, trúng một phát là… đổi đời. Còn không thì… “tất tay” rồi về sớm.
WASHINGTON, DC (NV) – Tổng Thống Donald Trump nói ông hy vọng các cuộc đàm phán của Mỹ với Iran về chương trình nguyên tử của nước này sẽ thành công, nhưng ông cảnh báo nếu đàm phán thất bại, Tehran sẽ hứng chịu hậu quả tệ hại, theo The Hill, hôm Thứ Sáu, 13 Tháng Hai.
Trong lúc Mỹ tập hợp lực lượng quân sự ở Trung Đông, chính quyền Trump cũng đang đàm phán với Tehran về chương trình nguyên tử của họ.
Khu phố Tiểu Ba Tư ở Tây Los Angeles, nơi có cộng đồng dân Iran đông nhất bên ngoài Iran. (Hình minh họa: Jonathan Alcorn / AFP via Getty Images)
Ông Trump từng đe dọa các lãnh đạo Iran về hành vi trấn áp áp tàn bạo những người biểu tình chống chế độ khiến hàng ngàn người thiệt mạng kể từ khi cuộc nổi dậy bùng phát vào cuối năm ngoái.
Ông Trump cũng đưa lời cảnh báo thẳng thừng đối với lãnh tụ tối cao Iran, Đại Giáo Chủ Ayatollah Ali Khamenei, rằng ông nên “hết sức lo lắng.”
Hồi đầu tuần, ông Trump gặp Thủ Tướng Benjamin Netanyahu của Israel để thảo luận về các cuộc đàm phán của Mỹ với Tehran, nhưng khi đó ông Trump nói họ “chưa đạt được điều gì chắc chắn” về bước đi kế tiếp, và cho biết ông có nói rõ với ông Netanyahu rằng ưu tiên của ông là tiếp tục đàm phán.
“Không có gì chắc chắn đạt được ngoài việc tôi kiên quyết cho rằng các cuộc đàm phán với Iran cần tiếp diễn để xem liệu có thể một thỏa thuận có thể được hoàn tất hay không,” ông Trump viết trên Truth Social. (NNL)
Các cuộc thăm dò gần đây cho thấy tỷ lệ ủng hộ Donald Trump vẫn lình xình ở mức khoảng 40% – một “vũng trũng” sâu và tối. Thế nhưng, nghịch lý là mức tín nhiệm bết bát ấy lại chẳng giúp cải thiện hình ảnh của đảng đối lập, trong khi có vẻ như cờ đang đến tay và Dân Chủ chỉ việc phất…
Dù việc Đảng Dân Chủ giành lại Hạ Viện, thậm chí cả Thượng Viện vào Tháng Mười Một là rất quan trọng, điều cốt lõi hơn là phải lấy lại Tòa Bạch Ốc. (Hình minh họa: Andrew Caballero-Reynolds / AFP via Getty Images)
Đảng Dân Chủ hết đường chưa?
Thực tế không đơn giản và thậm chí phũ phàng. Giới quan sát vẫn đồng thanh cho rằng “thương hiệu” Dân Chủ đang xuống dốc không phanh. Tờ The American Prospect nhấn mạnh tình trạng gọi là “sự tổn hại nặng nề.” NBC nhận xét là “yếu ớt.” Rolling Stone thẳng thừng nói “xong đời.” Tờ Semafor nhận định rằng các “ý tưởng cánh tả” đã “phá nát” Dân Chủ, còn nhà bình luận chính trị truyền hình Bill Maher thì so sánh Dân Chủ với những công ty hết thời như Sears hay Kodak – những kẻ “tự tay loại mình khỏi dòng chảy thời cuộc.”
Không chỉ giới bình luận mới cay nghiệt như vậy. Thượng nghị sĩ Dân Chủ, Ruben Gallego (Arizona), cũng thừa nhận đảng đang gặp “vấn đề thương hiệu ở tầm quốc gia.” Thượng Nghị Sĩ Michael Bennet (Colorado) nhẹ nhàng hơn nhưng cũng công nhận việc xây dựng hình ảnh hiện nay là “có vấn đề” – dẫn lại từ The New Republic ngày 12 Tháng Hai.
Vậy đảng Dân Chủ hết đường chưa, hay trong đống đổ nát vẫn còn cơ hội? Khi lực lượng duy nhất có thể làm đối trọng với Trump – người mà nhiều cử tri xem là đại diện cho một chính quyền điên rồ và nguy hiểm – lại đang thua trong “cuộc chiến cảm xúc” thì câu hỏi này không chỉ là chuyện chính trị thường ngày. Trong bối cảnh cuộc bầu cử giữa kỳ sắp tới được xem là cơ hội cuối cùng để kìm hãm đà cực đoan, đây gần như là vấn đề sống còn.
Trong cuộc khảo sát với 2,421 cử tri Dân Chủ do Embold Research thực hiện từ ngày 7 đến ngày 16 Tháng Giêng, nhóm nghiên cứu tìm cách trả lời một số câu hỏi: Đảng viên Dân Chủ cơ sở thực sự muốn gì ở các ứng viên và dân cử của họ? Có phải những ý tưởng xã hội cấp tiến đang trở thành gánh nặng? Với cử tri, những vấn đề sát sườn như nhà ở, giá thuốc, quyền của người chuyển giới quan trọng đến đâu? Họ muốn Dân Chủ giải quyết chính sách kinh tế, đối ngoại ra sao? Nên mềm mỏng hay đối đầu với phe Cộng Hòa? Nói cách khác, người Dân Chủ muốn gì ở chính đảng của họ?
Câu trả lời nổi bật nhất: tất cả đều muốn giới lãnh đạo Dân Chủ phải chiến đấu mạnh mẽ hơn nữa, và họ phải biết mình muốn chống lại ai. Đó là giới siêu giàu và các tập đoàn lớn. Cụ thể, có tới 93% ủng hộ tăng thuế người giàu; 91% muốn tăng thuế doanh nghiệp; 77% muốn kiểm soát hoặc thậm chí chia nhỏ các tập đoàn công nghệ lớn. Khi được hỏi liệu hệ thống có “bị thao túng” chống lại những người như họ hay không, 71% trả lời là có. Ai thao túng? 64% đổ lỗi cho giới giàu và các tập đoàn.
Khó có thể rút ra kết luận nào khác ngoài thực tế rằng chủ nghĩa dân túy kinh tế là thông điệp có sức hút mạnh mẽ trong nội bộ Dân Chủ. Điều này đúng với cả những người tự nhận là cấp tiến, tự do hay ôn hòa. Đa số rõ ràng muốn một đảng sẵn sàng đối đầu quyết liệt hơn với những thế lực mà họ cho là đang ghì họ xuống. Nếu hệ thống thật sự “bị giật dây” như nhiều người tin, thì việc họ mong muốn lãnh đạo hành động táo bạo hơn cũng là điều dễ hiểu.
Dân Chủ học gì từ Cộng Hòa?
Đầu năm 2025, các cuộc khảo sát và bình luận đều dự đoán “tội phạm” sẽ là vấn đề chi phối cuộc đua ghế thị trưởng New York City. Tuy nhiên, khi cuộc bầu cử kết thúc, Zohran Mamdani làm được một điều hiếm thấy: ông thay đổi ngôn ngữ cuộc bầu cử. Thay vì “việc làm” hay “kinh tế” như thường lệ, khung diễn ngôn chính của Zohran Mamdani là “chi phí sinh hoạt.”
Zohran Mamdani không thắng nhờ đọc thăm dò rồi điều chỉnh theo. Ông khó có thể thắng nếu cuộc bầu cử xoay quanh việc “ai cứng rắn với tội phạm hơn,” nhất là khi đối đầu với đương kim thị trưởng Eric Adams hay một ứng viên thân cảnh sát như Andrew Cuomo. Thay vào đó, bằng việc tập trung không mệt mỏi vào tiền thuê nhà, giá thực phẩm, chi phí chăm sóc trẻ em, Mamdani khiến cử tri chọn ứng viên dựa trên chính sách “giá cả phải chăng” thay vì khẩu hiệu chống tội phạm.
Điều Zohran Mamdani làm được là một bài học lớn cho đảng Dân Chủ trên toàn quốc: tạo ra một khối cử tri có xu hướng tự do/cấp tiến hơn về chính trị. Chính trị Mỹ ngày nay mang màu sắc ý thức hệ rõ rệt hơn trước. Từng có thời các nghị sĩ Dân Chủ miền Nam mang quan điểm bảo thủ, trong khi nhiều chính trị gia Cộng Hòa vùng Đông Bắc lại khá cấp tiến ở một số vấn đề.
Tuy nhiên, vài thập niên gần đây, sự phân cực ý thức hệ ngày càng sâu sắc. Cử tri và chính trị gia Dân Chủ ngày càng đứng bên trái so với phe Cộng Hòa ở hầu hết vấn đề. Người da màu có quan điểm bảo thủ đang nghiêng về Cộng Hòa nhiều hơn, trong khi người da trắng có bằng đại học lại dịch chuyển về phía Dân Chủ.
Cần biết, hiện chỉ khoảng một phần ba người Mỹ tự nhận là bảo thủ (conservatives); và cũng chỉ khoảng 25% gọi mình là tự do (liberals). Dù nhiều người ủng hộ tăng lương tối thiểu, họ vẫn chia sẻ nỗi lo – tương tự phe bảo thủ – về một chính phủ cồng kềnh, kém hiệu quả. Do vậy, việc khăng khăng đứng hẳn ở một phía như cách Dân chủ vẫn thường làm là một sai lầm.
Cần biết, phần lớn cử tri không có quan điểm ổn định. Giới chính trị gia lọc lõi luôn khai thác yếu tố này khi đưa ra một “lập trường” nào đó để định hướng sự chú ý cử tri và lái truyền thông vào chủ đề họ muốn. Phe Cộng Hòa hiểu điều này rất rõ. Donald Trump đã khiến cử tri Cộng Hòa hoài nghi nhiều hơn về vấn đề nhập cư. Những khái niệm như “DEI” (“Diversity, Equity, and Inclusion” – đa dạng, công bằng và hòa nhập) vốn ít ai để ý đã được Trump biến thành tâm điểm tranh cãi.
Trong khi đó, nhiều chiến lược gia Dân Chủ lại hành xử như thể cử tri có quan điểm cố định. Họ làm thăm dò, tìm “cử tri trung vị” (“median voter”), rồi điều chỉnh thông điệp. Cách làm này – một số người gọi là “pollingism” (quá lệ thuộc vào thăm dò dư luận để định hình chính sách, thông điệp hoặc chiến lược chính trị) – có thể mang lại ít rủi ro và thu hút được các cử tri ôn hòa.
Nhờ chiến lược thăm dò, Dân Chủ đã giành được đa số phiếu phổ thông trong 7/9 kỳ bầu cử tổng thống gần đây. Tuy nhiên, trong khi Dân Chủ chạy theo thăm dò dư luận, Trump lại dẫn dắt dư luận và cực kỳ thành công trong việc lôi kéo đám đông bằng những lời hứa sáo rỗng. Bài học lớn nhất đối với Dân Chủ là cần học theo cách của Cộng hòa trong việc kiếm phiếu: dư luận là thứ có thể thay đổi được, và nhiệm vụ của họ là tìm cách thay đổi điều đó.
Phải nhắm đến Tòa Bạch Ốc
Đảng Dân Chủ cũng cần có tầm nhìn dài hạn. Dù việc giành lại Hạ Viện, thậm chí cả Thượng Viện vào Tháng Mười Một là rất quan trọng, điều cốt lõi hơn là phải lấy lại Tòa Bạch Ốc. Nếu kiểm soát được Hạ Viện, Dân Chủ sẽ có công cụ để kiềm chế những gì họ cho là sự lạm quyền trắng trợn của Trump. Họ có thể ngăn chặn các sắc lệnh bị xem là cực đoan, điều tra việc chính trị hóa các cơ quan thực thi pháp luật liên bang và sự can thiệp vào bầu cử cấp bang; thậm chí có thể đàn hặc Trump.
Những bông hoa tulip trước Tòa Bạch Ốc. (Hình minh họa: Mandel Ngan/AFP via Getty Images)
Chỉ cần lật thêm ba ghế để kiểm soát Hạ Viện, phe Dân Chủ đang hưởng lợi từ làn sóng phản đối các chính sách kém được lòng dân của Trump, đặc biệt trong các vấn đề kinh tế, lạm phát và nhập cư. Tuy nhiên, việc Trump suy yếu không đồng nghĩa với việc Đảng Dân chủ mạnh lên. Nhiều cử tri vẫn tin tưởng Cộng Hòa hơn trong việc xử lý các vấn đề mà họ quan tâm.
Như tác giả Will Marshall chỉ ra trong bài viết trên The Hill ngày 13 Tháng Hai, sự tái cấu trúc chính trị hiện diễn ra theo ranh giới trình độ học vấn và điều này mang lại lợi thế cho Cộng Hòa, khi nhóm cử tri không có bằng đại học – chiếm gần 60% dân số – là lực lượng đông đảo, phân bố rộng khắp, và dễ bị mua chuộc bằng trò “cho ăn bánh vẽ.”
Thách thức chiến lược của Dân Chủ là xây dựng một liên minh cử tri lớn và bền vững đủ để đánh bại chủ nghĩa dân túy MAGA. Nếu không, quyền lực sẽ tiếp tục dao động giữa hai đảng, mỗi bên chỉ đáp ứng nhóm cử tri trung thành của mình.
Chiến lược gia Dân Chủ Doug Sosnik chỉ ra rằng trong 11/13 kỳ bầu cử gần đây, ít nhất một trong ba cơ quan quyền lực – Hạ Viện, Thượng Viện hoặc Tòa Bạch Ốc – đã đổi chủ. Để phá thế giằng co, Dân chủ cần tập trung mạnh vào việc giành lại cử tri không có bằng đại học. Cần nhắc lại, việc chính quyền Joe Biden dịch chuyển quá xa về cánh tả trong các chính sách kinh tế, văn hóa và khí hậu đã khiến nhiều cử tri lao động, trong đó có không ít cử tri gốc Latino và da đen, cảm thấy xa cách.
Bất luận thế nào, cốt lõi nhất vẫn là phải xắn tay áo một cách quyết liệt. Lần này, cờ đến tay mà vẫn không thể phất được thì Dân Chủ chỉ còn nước tự đào huyệt chôn mình. [dt]
MUNICH, Đức (NV) – Ngoại Trưởng Marco Rubio của Mỹ đưa ra thông điệp điềm tĩnh và trấn an các đồng minh với giọng điệu ít hung hăng hơn nhiều nhưng vẫn kiên quyết về ý định của chính quyền Trump là định hình lại liên minh xuyên Đại Tây Dương trên đất Châu Âu, theo AP hôm Thứ Bảy, 14 Tháng Hai.
Phát biểu tại Hội Nghị An Ninh Munich thường niên, ông Rubio nói Mỹ có gốc rễ hàng trăm năm ở Châu Âu và rằng Mỹ sẽ mãi mãi gắn kết với lục địa này.
Ngoại Trưởng Marco Rubio phát biểu tại Hội Nghị An Ninh Munich lần thứ 62 vào ngày 14 Tháng Hai tại Munich, Đức. (Hình: Johannes Simon/Getty Images)
Một năm trước cũng tại Munich, Phó Tổng Thống JD Vance khiến các lãnh đạo Châu Âu sững sờ với khi ông chỉ trích gay gắt các giá trị Châu Âu. Sau đó, chính quyền Trump đưa ra một loạt tuyên bố và hành động nhắm vào các đồng minh, bao gồm cả lời đe dọa của ông Trump là sẽ áp thuế lên một số nước Châu Âu trong nỗ lực thâu tóm Greenland.
Rubio lập luận rằng “sự hưng phấn” trong men chiến thắng của phương Tây sau Chiến Tranh Lạnh dẫn đến “ảo tưởng nguy hiểm rằng chúng ta đã bước vào ‘thời kỳ lịch sử kết thúc’, rằng mọi quốc gia giờ đây đều là nền dân chủ tự do, rằng các mối quan hệ được hình thành chỉ dựa trên giao thương và buôn bán sẽ thay thế quốc gia, và giờ đây chúng ta sống trong một thế giới không biên giới, nơi mọi người đều trở thành công dân thế giới.”
“Chúng ta cùng mắc phải những sai lầm này,” ông Rubio phát biểu và cho rằng dưới thời Trump, nước Mỹ “sẽ một lần nữa đảm nhận nhiệm vụ đổi mới và khôi phục.”
“Đó là lý do tại sao người Mỹ chúng tôi đôi khi có thể tỏ ra hơi thẳng thắn và khẩn thiết trong lời khuyên,” ông nói. “Đó là lý do tại sao Tổng Thống Trump đòi hỏi sự nghiêm túc và có đi có lại từ những người bạn ở Châu Âu.”
“Chúng ta đánh nhau, sau đó hòa giải, sau đó lại chiến đấu rồi lại hòa giải. Và chúng ta đổ máu và hy sinh bên cạnh nhau trên những chiến trường từ Kapyong đến Kandahar,” ông Rubio nói. “Và tôi có mặt ở đây hôm nay để nói rõ rằng nước Mỹ đang vạch ra con đường cho một thế kỷ thịnh vượng mới. Và một lần nữa, chúng tôi muốn đi cùng quý vị, những đồng minh yêu quý và những người bạn lâu đời nhất của chúng tôi.” (NNL) [dt]
TÂY NINH, Việt Nam (NV) – Nhà chức trách xác nhận vụ một thiếu nữ 16 tuổi đâm chết bạn trai 17 tuổi tại một căn nhà trọ ở xã Tân Hưng, tỉnh Long An trước đây, nay thuộc Tây Ninh.
Theo báo Thanh Niên hôm 14 Tháng Hai, nữ nghi can được viết tắt danh tính là em NTNY, 16 tuổi, quê Vĩnh Long, trong lúc nạn nhân là THN, 17 tuổi, ở tỉnh Tây Ninh.
Căn nhà trọ nơi xảy ra vụ án mạng. (Hình: Thanh Niên).
Bản tin cho hay, nghi can Y. khai rằng vào khoảng 2 giờ sáng 13 Tháng Hai (26 Tháng Chạp), thiếu nữ và bạn trai xảy ra cãi vã tại phòng trọ.
Trong lúc không kiềm chế được cơn nóng giận, thiếu nữ dùng kéo đâm vào cổ và ngực em N.
Dù được đưa đi cấp cứu và chuyển viện ngay sau đó, nhưng do vết thương quá nặng, thiếu niên đã thiệt mạng.
Công an địa phương đã đến hiện trường, giảo nghiệm tử thi và bắt giữ thiếu nữ.
Hiện chưa rõ nghi can Y. có luật sư trợ giúp pháp lý hay không và tại sao gia đình bé gái lại để con mình ra ngoài thuê phòng trọ sống chung với bạn trai còn ở tuổi vị thành niên.
Trong một bi kịch tình ái liên quan đến tuổi vị thanh niên, báo VietNamNet hồi Tháng Tư, 2024 cho hay, nghi can Lê Phong Toàn, 15 tuổi, ở huyện An Dương trước đây, thành phố Hải Phòng, bị bắt với cáo buộc giết và phi tang xác bạn gái cùng tuổi tại vườn chuối của gia đình.
Một góc xã Tân Hưng, tỉnh Tây Ninh. (Hình: Tây Ninh).
Theo điều tra của Công An Hải Phòng, gia đình em NTD, 15 tuổi, báo nhà chức trách về việc con gái mất tích sau khi đi ra khỏi nhà.
Lần theo dấu vết nạn nhân, nhà chức trách tìm thấy thi thể thiếu nữ tại vườn chuối của gia đình nghi can Toàn, học sinh lớp Chín.
Khi bị đưa về đồn, nam thiếu niên khai nhận hành vi phạm tội là do mâu thuẫn với thiếu nữ xấu số.
Trước khi vụ án mạng xảy ra, thiếu nữ có bầu và đẻ một bé gái.
Do nghi can Toàn nghi ngờ bé gái không phải là con của mình, nên giữa thiếu niên và bé gái thường xuyên xảy ra cãi vã.
Nam nghi can sát hại bạn gái khi đón thiếu nữ về nhà mình để “giải quyết mâu thuẫn.”
Vài tháng sau, các báo trong nước cập nhật tin bị cáo Lê Phong Toàn lãnh 11 năm tù. (N.H.K) [dt]
Hỗn loạn trong Bộ Nội An của Kristi Noem. Phi công bị sa thải vì quên chiếc chăn của bà bộ trưởng
Phóng sự điều tra đăng ngày 13/2 của báo Wall Street Journal cho rằng, nội bộ Bộ Nội An Hoa Kỳ thời gian qua rơi vào tình trạng hỗn loạn liên tục dưới sự điều hành của bà bộ trưởng Kristi Noem và người Chánh Văn Phòng, cũng là “người tình” của bà, là ông Corey Lewandowski.
Nhưng tại sao việc các đặc vụ liên bang bắn chết công dân Mỹ, giam giữ trẻ em và tạo ra những cảnh hỗn loạn kéo dài nhiều ngày tại Minnesota trong tháng qua, không chỉ là sai lầm cá nhân của một bộ trưởng?
MUNICH, Đức (NV) – Cái chết trong tù của lãnh đạo đối lập Nga, ông Alexei Navalny, là do bị đầu độc bằng một chất độc chết người có trong ếch phi tiêu ở Ecuador, năm nước đồng minh Châu Âu tuyên bố hôm Thứ Bảy, 14 Tháng Hai, theo NBC.
Không có giải thích nào khác ngoài khả năng ông Navalny bị cố tình đầu độc, các giới chức Châu Âu cho biết, nhấn mạnh rằng ở Nga không có loại ếch phi tiêu độc này.
Cảnh sát bắt giữ lãnh đạo đối lập Alexei Navalny tại Quảng Trường Pushkinskaya ở Moscow hồi năm 2012. (Hình: Alexander Nemenov/AFP via Getty Images)
Cục nhà tù Nga báo cáo hồi Tháng Hai năm 2024 rằng ông Navalny qua đời vì cảm thấy không khỏe sau buổi đi dạo quanh nhà tù có an ninh thắt chặt ở một thị trấn hẻo lánh trên Vòng Bắc Cực, nơi ông đang thụ án tổng cộng 30.5 năm tù.
“Anh, Thụy Điển, Pháp, Đức và Hà Lan tin rằng Alexei Navalny bị đầu độc bằng một chất độc gây chết người,” Bộ Ngoại Giao Anh cho biết trong tuyên bố chung hôm thứ Bảy, dẫn ra “các phân tích mẫu lấy từ Alexei Navalny.”
“Epibatidine là chất độc được tìm thấy trong loài ếch phi tiêu độc ở Nam Mỹ,” tuyên bố cho biết thêm. “Nó không có trong môi trường tự nhiên ở Nga.”
Không rõ chất độc có độc tính mạnh gấp 200 lần morphine này, được đưa vào người ông Navalny như thế nào.
Bà Yulia Navalnaya, góa phụ của ông Navalny, xuất hiện tại một cuộc họp báo bên lề Hội Nghị An Ninh Munich, cùng ngoại trưởng các nước Châu Âu, để công bố kết quả phân tích của tình báo phương Tây về cái chết của chồng bà.
Nhớ lại ngày biết tin về cái chết của chồng, bà Navalnaya nói rằng bà tin “đó là vụ giết người.” “Giờ đây, điều đó trở thành sự thật được khoa học chứng minh,” bà nói thêm.
“Chỉ có chính phủ Nga mới có phương tiện, động cơ và cơ hội để sử dụng chất độc đó mà đầu độc Alexei Navalny trong tù,” ngoại trưởng Anh, ông Yvette Cooper, nói. “Chúng tôi có mặt ở đây hôm nay để cho thấy nỗ lực man rợ của Điện Kremlin nhằm bịt miệng Alexei Navalny.”
Anh thông báo cho Tổ Chức Cấm Vũ Khí Hóa Học, cáo buộc rằng hành vi này vi phạm Công Ước Vũ Khí Hóa Học.
“Bây giờ chúng ta biết rằng Vladimir Putin sẵn sàng sử dụng vũ khí sinh học để làm hại người dân nhằm tiếp tục nắm quyền,” Ngoại Trưởng Jean-Noel Barrot của Pháp viết trên X. (NNL) [dt]
HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Chỉ vài ngày trước khi lên đường qua Mỹ dự cuộc họp “hội đồng hòa bình” do Tổng Thống Donald Trump chủ trì, ông Tô Lâm, tổng bí thư đảng CSVN, ra lệnh viện trợ cấp tốc cho Cuba 250 tấn gạo cứu đói.
Theo tờ Tuổi Trẻ hôm 14 Tháng Hai, việc Hà Nội gấp rút viện trợ gạo cho đồng minh cộng sản là để giúp Cuba “bảo đảm an ninh lương thực giữa nhiều khó khăn.”
Ông Lê Quang Long (thứ nhì, phải qua), đại sứ Việt Nam tại Cuba, trao gạo tượng trưng cho giới chức Cuba. (Hình: TTXVN).
250 tấn gạo nằm trong số lô gạo viện trợ mà Việt Nam cam kết cho Cuba trong năm nay theo thỏa thuận song phương.
Đây là sản phẩm của giống lúa lai CT16, với năng suất trên 7 tấn mỗi hécta, được công ty AgriVMA của Việt Nam trồng tại tỉnh Pinar del Río, Cuba.
Hãng tin Reuters và Bloomberg dựa trên các nguồn tin ngoại giao riêng, nói rằng ông Tô Lâm dự kiến đến dự phiên họp “hội đồng hòa bình” vào Thứ Năm 19 Tháng Hai tại thủ đô Washington.
Trước đó, ông Michael DeSombre, phụ tá ngoại trưởng Mỹ đặc trách Đông Á Châu và Thái Bình Dương của Bộ Ngoại Giao Mỹ, đến Hà Nội họp với ông Tô Lâm hôm 13 Tháng Hai.
Chuyến đi có vẻ gấp rút của ông DeSombre không thấy được Bộ Ngoại Giao Mỹ loan báo, nhưng TTXVN đưa tin và hình ảnh ông họp với tổng bí thư đảng CSVN cùng một số chức sắc cấp cao hai bên tại trụ sở Trung Ương Đảng tại Hà Nội. Nhiều phần, phái đoàn của ông DeSombre gặp ông Tô Lâm để thảo luận các chi tiết để ông ta có thể gặp Tổng Thống Trump sau hay trước cuộc họp “hội đồng hòa bình.”
Ông Tô Lâm (bìa phải), tổng bí thư đảng CSVN, cùng vợ, bà Ngô Phương Ly, trong chuyến thăm Cuba hồi Tháng Chín, 2024. (Hình: TTXVN).
Trước các cuộc họp giữa các lãnh tụ, viên chức ngoại giao cấp cao thường được cử đi xếp đặt lịch họp, các đề tài sẽ thảo luận, và các thỏa thuận sẽ được ký kết nhằm làm nổi bật mối quan hệ tốt đẹp giữa hay nước.
Ông DeSombre gặp ông Tô Lâm nhiều phần mang thông điệp các điều kiện của ông Trump để giải quyết cái nút chặn “hàng hóa trung chuyển” mà Việt Nam xuất cảng sang Mỹ cho Trung Quốc để Hoa Lục trốn mức thuế quan cao. Rất có thể Hà Nội phải đồng ý thế nào thì mới có cuộc gặp tay đôi của lãnh tụ hai nước, bên ngoài cuộc họp “hội đồng hòa bình” ấy.
Mỹ vẫn áp thuế quan 40% cho các loại hàng của Việt Nam bị cáo buộc là “hàng trung chuyển” cho Trung Quốc.
Hiện chưa rõ ông Tô Lâm có “tranh thủ” chuyến đi Mỹ lần này để ghé thăm, “thắt chặt quan hệ” với Cuba như hồi ông ta đi dự họp Đại Hội Đồng Liên Hiệp Quốc hồi Tháng Chín, 2024, hay không. (N.H.K) [dt]
MUNICH, Đức (NV) – Thống Đốc Gavin Newsom của California nói rằng các lãnh đạo thế giới có thể coi Mỹ là “quả banh phá hoại” dưới chính quyền hiện tại, nhưng cũng nhấn mạnh rằng Tổng Thống Trump chỉ là “tạm thời,” hôm Thứ Bảy, 14 Tháng Hai, The Hill cho hay.
Ông Newsom cho biết bên lề Hội Nghị An Ninh Munich rằng những lãnh đạo thế giới mà ông tiếp xúc tại hội nghị nói rằng họ không còn coi Mỹ là nhà lãnh đạo của thế giới tự do.
Ông Gavin Newsom tham dự một buổi thảo luận nhóm về hành động ứng phó biến đổi khí hậu tại Hội Nghị An Ninh Munich lần thứ 62 vào ngày 13 Tháng Hai tại Munich, Đức. (Hình: Johannes Simon/Getty Images)
“Họ xem chúng ta như quả banh phá hoại,” ông nói với CNN. “Họ xem chúng ta không đáng tin cậy, và rất nhiều người trong số họ nghĩ rằng điều đó không thể khôi phục. Họ không nghĩ rằng chúng ta có thể trở lại như lúc đầu.”
“Tôi không tin chuyện đó. Bất cứ điều gì xảy ra, chúng ta đều có thể đảo ngược, chúng ta biến hình, nhưng chúng ta có thể khắc phục,” ông Newsom nói thêm.
Thống Đốc Newsom cho biết mối quan hệ Mỹ-Âu sẽ “không bị phá hủy vĩnh viễn,” và lưu ý rằng ông Trump sẽ rời nhiệm sở trong ba năm tới.
“Vâng, trong nhiều khía cạnh, tôi có mặt ở đây để nhắc nhở mọi người rằng Trump chỉ là tạm thời,” ông nói. “Ông ta sẽ ra đi trong vài năm nữa. Các tiểu bang như California là vĩnh viễn. Chúng tôi là những đối tác đáng tin cậy, ổn định.”
Newsom cũng bác bỏ phát biểu trước đó của Ngoại Trưởng Marco Rubio tại Munich rằng “trật tự thế giới cũ đã không còn nữa.”
“Trump sẽ thua xiểng niểng trong bầu cử giữa kỳ. Ông ấy biết điều đó,” ông nói tiếp. “Tôi nghĩ thế giới đang ngày càng biết rõ hơn về thực tế đó.”
Ông Newsom cũng gọi ông Trump là nhà lãnh đạo “ngày càng yếu,” và đang phải “tỏ vẻ mạnh mẽ,” điều mà ông nghĩ “một lần nữa sẽ mở ra cánh cửa cho ngoại giao và sự tỉnh táo.” (NNL) [dt]
AN GIANG, Việt Nam (NV) – Thay vì chỉ diễn lại cảnh tặng nước suối cho những người chạy xe gắn máy về quê ăn Tết, nhóm công an viên tỉnh An Giang được nhìn thấy “tạo dáng” bơm xe, vá xe để chụp hình tuyên truyền trên mặt báo.
Theo loạt hình do Công An An Giang cậy nhờ báo Pháp Luật TP.HCM đăng tải hôm 14 Tháng Hai (27 Tháng Chạp).
Công an viên tỉnh An Giang “diễn” cảnh tặng nước suối cho hai người chạy xe gắn máy nhưng không phải người về quê ăn Tết. (Hình: Công An An Giang).
Bản tin cho biết, những người quê các tỉnh miền Tây, trên đường chạy xe gắn máy từ Sài Gòn về nhà dịp Tết này khi đi qua chốt chặn của công an viên An Giang sẽ được trao 2,000 chai nước suối, thậm chí còn được bơm xe, vá xe và nếu hết xăng thì được đổ 200 lít xăng miễn phí.
Điểm chung của những tấm hình là có góc chụp làm nổi bật hình ảnh của công an viên, khiến người ta dấy lên nghi ngờ là hình “dàn dựng.”
Trong lúc các báo Việt Nam ra sức tuyên truyền về “nghĩa cử” của Công An An Giang với người dân, mạng xã hội dấy lên nhiều ý kiến đàm tiếu, cho rằng đây là hoạt động “tri ân khách hàng,” sau một năm công an vòi “bánh mì” của người qua đường.
Một công an viên tỉnh An Giang “tạo dáng” bơm xe cho một người chạy xe gắn máy. (Hình: Công An An Giang).
Facebook “Sài Gòn Thăng Trầm” bình luận bên dưới một bài đăng về sự việc công an viên các tỉnh miền Tây tặng nước suối cho người về quê: “Hình ảnh cao đẹp nhân văn, có qua có lại. Uống nước nhớ nguồn. Bánh ít trao đi, bánh quy trao lại. Một ổ bánh mì bằng cả trăm chai nước suối.
Quan trọng là cái tâm!”
Facebooker Lê Đình Thiện đưa cáo buộc: “Sáng nay [14 Tháng Hai] lúc 5 giờ sáng em đi làm thấy chúng [công an] đứng bắt xe trên quốc lộ 1A ngay Nghĩa Trang Liệt Sĩ, bệnh viện Long Khánh, tỉnh Đồng Nai, thấy rất nhiều người về quê bị bắt lại. Chúng đậu chiếc xe vận tải nép vào bức tường bệnh viện che khuất…”
Hồi dịp Tết Canh Tý 2020, tờ Tuổi Trẻ từng bị chê cười với bản tin “CSGT [cảnh sát giao thông] có ‘diễn’ cũng là hình ảnh đáng trân trọng.”
Theo đó, báo này viết: “…Giữa cái nắng gần 35 độ C của Sài Gòn những ngày cận Tết, thay vì cầm còi, dùi cui thì trên tay họ [công an viên] cầm nước, khăn lạnh trao tận tay người dân. Cho dù họ có ‘diễn’ hay không thì cũng là một hình ảnh đáng trân trọng.”
Bản tin viết rằng một số người đi đường cho biết “ước gì cứ 20 cây số có một trạm công an phát khăn nước như vầy thì tốt quá.” (N.H.K) [dt]
QUẬN CAM, California (NV) – Hiện nay, xe hybrid đang phát triển hơn bao giờ hết ở thị trường Mỹ. Một điểm khác biệt quan trọng của xe hybrid so với xe xăng là ngoài bình điện 12 volt thông thường, chúng còn còn có thêm một bình điện “kéo” lớn hơn, giúp động cơ điện hỗ trợ động cơ xăng.
Mặc dù các xe hybrid như Toyota Prius đã lưu thông trên đường phố Hoa Kỳ khoảng 25 năm nay, nhưng vẫn còn một số hiểu lầm phổ biến về hệ thống bình điện hybrid. Trang mạng xe hơi www.motortrend.com có đưa ra bốn điều cần biết về bình điện xe hybrid.
Khoang động cơ của xe hybrid Toyota Venza. (Hình : HD/Người Việt)
⦁ Xe hybrid thông thường không thể sạc được:
Bình điện của các xe hybrid truyền thống đều được sạc nhờ động cơ xăng, bằng hệ thống phanh tái tạo năng lượng, thu hồi động năng từ ma sát. Chỉ có những xe plug-in hybrid (PHEV) mới có thể cắm sạc tại nhà thông qua ổ cắm 120 volt hoặc 240 volt hoặc tại các trạm sạc công cộng cấp 2. Hầu hết bình của các xe PHEV không thể cắm sạc nhanh ở các trạm DC cấp 3.
Có một loại xe hybrid mới nổi được gọi là xe điện tầm xa (EREV), với bình điện cũng có thể được sạc bằng nguồn điện bên ngoài. Trong khi các xe hybrid truyền thống sử dụng động cơ điện để hỗ trợ động cơ xăng và cải thiện hiệu quả nhiên liệu, thì EREV lại sử dụng động cơ điện để dẫn động bánh xe; động cơ xăng nhỏ hoạt động như một máy phát điện để cung cấp năng lượng cho động cơ điện và sạc bình. EREV cũng có bình điện lớn hơn, do đó phạm vi hoạt động toàn điện lớn hơn so với PHEV. Chúng có thể sạc tại các trạm sạc nhanh DC cấp 3.
⦁ Bình điện hybrid có độ bền cao:
Cũng như nhiều bộ phận khác của xe, bình điện xe hybrid cần được thay thế theo thời gian. Các dấu hiệu cho thấy bình yếu bao gồm mức tiết kiệm nhiên liệu giảm, động cơ xăng hoạt động thường xuyên hơn.
Các yếu tố như nhiệt độ khắc nghiệt, không sử dụng thường xuyên, liên tục vận hành với mức sạc rất thấp… có thể khiến bình hybrid mất dung lượng hoặc không giữ được điện, khiến bình hybrid chỉ sử dụng được 70,000 dặm. Tuy nhiên, trong điều kiện hoạt động bình thường, chúng có thể sử dụng được đến 200,000 dặm hoặc hơn.
Chi phí thay thế bình xe hybrid vào khoảng $2,000 đến $8,000 tùy thuộc vào từng loại xe. Lưu ý rằng bình xe hybrid được bảo hành thường là 8 năm/100,000 dặm. Ở những tiểu bang tuân thủ các quy định khí thải nghiêm ngặt hơn (các tiểu bang CARB, trong đó có California), thời hạn bảo hành thường được kéo dài đến 10 năm/150,000 dặm.
⦁ Bình điện xe hybrid có điện áp cao:
Bình xe hybrid thường hoạt động ở điện áp từ 100 đến 300 volt; trong khi hầu hết các xe PHEV và EREV có thể có bình lên đến 400 volt. Người lái xe cần phải cẩn thận; việc bảo trì sửa chữa đòi hỏi phải được thực hiện bởi thợ chuyên môn.
Trong điều kiện hoạt động bình thường, bình điện xe hybrid an toàn. Vì bình xe hybrid được niêm kín và có các bộ phận bảo vệ, chúng không nguy hiểm hơn so với một bình xăng dễ cháy nổ của xe xăng.
⦁ Bình xe hybrid không thể dùng để câu bình khởi động xe khác
Trong khi một số xe hybrid đặt bình 12 volt trong khoang động cơ giống như xe xăng, một số hãng đặt nó ở cốp xe phía sau, dưới tấm sàn, dưới ghế sau. Khi bình 12 volt không nằm trong khoang động cơ, các nhà sản xuất thường đưa các cọc bình vào trong khoang động cơ để dễ dàng khởi động khẩn cấp khi cần thiết.
Tuy nhiên, lưu ý rằng trong hầu hết các trường hợp, bình 12 volt của xe hybrid không thể được sử dụng để khởi động khẩn cấp một chiếc xe khác có bình hết điện. Nguyên nhân là vì bình 12 volt của xe hybrid thường nhỏ hơn so với bình của xe chạy xăng. (HD)
QUẢNG TRỊ, Việt Nam (NV) – Bác sĩ Nguyễn Hải Đăng, 33 tuổi, chủ phòng khám phụ khoa cùng tên tại xã Vĩnh Linh, tỉnh Quảng Trị, được cho là ra công an tự thú về hành vi dâm ô một bé gái ở địa phương.
Theo tờ Tuổi Trẻ hôm 14 Tháng Hai, bị can Đăng bị khởi tố với cáo buộc “dâm ô đối với người dưới 16 tuổi” nhưng được cho tại ngoại hậu tra.
Phòng khám Hải Đăng là nơi xảy ra vụ việc. (Hình: Công An Quảng Trị).
Bản tin cho biết, hồi cuối Tháng Mười Một năm ngoái, bà NTH, 39 tuổi, ở xã Vĩnh Linh, tố giác bị can Đăng có hành vi dâm ô với đứa con gái 11 tuổi của bà.
Theo đơn tố cáo, trong sự việc xảy ra vào chiều 27 Tháng Mười Một, tại phòng khám Hải Đăng, bị can Đăng đã có hành vi sờ mó cơ thể và bộ phận sinh dục của bé gái.
Sau khi bị tố cáo, bị can Đăng ra công an tự thú.
Bị can Nguyễn Hải Đăng là bác sĩ khoa Phụ Sản, bệnh viện Đa Khoa khu vực Vĩnh Linh.
Trong lúc công an địa phương mở cuộc điều tra, nam bị can bị cho thôi việc.
Một góc xã Vĩnh Linh, tỉnh Quảng Trị. (Hình: Quảng Trị).
Sự việc các bác sĩ quấy rối tình dục, hiếp dâm bệnh nhân đã xảy ra nhiều lần tại Việt Nam.
Hồi Tháng Chín năm ngoái, báo Dân Trí cho biết, bị cáo Nguyễn Văn Chiến, 38 tuổi, bác sĩ công tác tại khoa Sản, một bệnh viện ở tỉnh Đồng Nai, lãnh hai năm tám tháng tù với cáo buộc “hiếp dâm.”
Theo cáo trạng vụ án, hồi Tháng Mười Hai, 2024, bà PTH, 31 tuổi, đến phòng khám phụ khoa do bị cáo Chiến làm chủ.
Tại đây, bà H. được bị cáo Chiến thông báo mình có bầu 4-5 tuần.
Do hoàn cảnh khó khăn, người phụ nữ muốn đình chỉ thai.
Nam bị cáo đưa cho bà H. một viên thuốc không rõ loại để người phụ nữ này uống và hẹn người phụ nữ vài ngày sau đến để đình chỉ thai.
Khi bà H. quay lại theo lịch hẹn, bị cáo Chiến bất ngờ dùng vũ lực để quan hệ tình dục trái ý muốn của bà bầu.
Sau khi sự việc xảy ra, bà H. lập tức ra công an tố cáo hành vi của bị cáo Chiến.
Hồi Tháng Tư năm ngoái, một bản tin khác cũng của báo Dân Trí đưa tin vụ bác sĩ Vũ Duy Cương, 34 tuổi, bị bệnh viện Đa Khoa Hà Nội-Đồng Văn, tỉnh Hà Nam, sa thải vì hành vi xâm hại tình dục một nữ bệnh nhân.
Quyết định sa thải được công bố sau khi bác sĩ Cương bị bắt giữ do bị nữ bệnh nhân tố cáo sàm sỡ, xâm hại tình dục ngay tại bệnh viện. (N.H.K) [dt]
THẨM QUYẾN, Trung Quốc (NV) – Tối 13 Tháng Hai, đội tuyển nữ Việt Nam có trận giao hữu với đội nữ chủ nhà Trung Quốc và nhật thất bại đậm 1-6. Lập tức các kênh truyền thông hai nước lại có dịp “tăng âm” và “giảm volum” những trận đấu với tiêu đề nghe như những trận chiến, theo Aiscore.
Ba ngày trước trận thua đậm 1-6, đội tuyển nữ Việt Nam cũng đã có trận “lượt đi” thua 0-2. Với tổng cộng thua 1-8 sau “hai lượt,” dù chỉ là giao hữu, tập huấn nhưng truyền thông hai bên đã thay nhau buông những tít có lợi cho “phe mình.”
Một trận đấu của đội tuyển nữ Trung Quốc (trái) và nữ Việt Nam. (Hình: Stanley Chou/AFP via Getty Images)
Báo Trung Quốc có vẻ thích “tăng âm” với tít và những từ mạnh như “Các cô gái Trung Quốc hủy diệt đội Việt Nam,” “Tháng trước, đội nam U.23 Trung Quốc thắng thuyết phục U.23 Việt Nam, tháng này các tuyển thủ nữ Trung Quốc vùi dập nữ Việt Nam 8-1 sau hai lượt đấu…”
Báo Việt Nam thì “giảm volum” với những từ nhẹ nhàng cho tỉ số đậm như “Một bài học hữu ích,” “Trận thua vỡ ra nhiều bài học trước Asian Cup 2026.” Có báo còn trích lời phát biểu quen thuộc của huấn luyện viên trưởng Mai Đức Chung: “Các cháu đội nữ Việt Nam đã có nhiều cố gắng trước đối thủ có thể hình vượt trội và chúng tôi đã rút ra được những bài học quý.”
Với quãng thời gian chưa đầy một tháng, hết đội nam U.23 Trung Quốc thắng U.23 Việt Nam 3-0 đến đội tuyển nữ Trung Quốc thắng liền hai trận với tổng tỉ số 8-1, nhiều báo của Trung Quốc hả dạ với sức mạnh của đội nhà.
Trận đội tuyển Việt Nam (áo đỏ) thắng Trung Quốc 3-1 trên sân Mỹ Đình, Hà Nội ngay ngày Mùng 1 Tết Nhâm Dần, 2022. (Hình: Nhac Nguyen/AFP via Getty Images)
Đấy cũng là dịp để truyền thông Trung Quốc “phủi” đi những thất bại của đội nhà trước đây. Như trận thua 1-3 của đội tuyển Trung Quốc trước tuyển Việt Nam trên sân Mỹ Đình, Hà Nội đúng vào ngày Mùng 1 Tết Nhâm Dần, 2022, trong khuôn khổ vòng loại World Cup 2022. Hay trận giao hữu ở cấp độ Olympic mà đội Việt Nam từng thắng Trung Quốc 2-0 ngay trên sân Công Nhân ở Bắc Kinh…
Thời điểm đấy các báo Việt Nam cũng lên gân mạnh mẽ dìm bóng đá Trung Quốc xuống sâu và đưa bóng đá Việt Nam lên đỉnh với kiểu đặt tít như “Việt Nam thắng Trung Quốc ngay tại Bắc Kinh.” Còn trận thắng của đội tuyển ngay ngày Mùng 1 Tết thì lại được “quàng vào” chiến thắng của Nguyễn Huệ (Vua Quang Trung) trước quân Thanh dịp Tết Kỷ Dậu 1789…
Chuyện bóng đá vốn ở góc độ giải trí nhưng với những trận bóng giữa Việt Nam và Trung Quốc thường ít được xem là thể thao thuần túy mà hay gắn vào nhãn của những “trận chiến.” Rõ nhất là ở giải U.23 Châu Á, trước trận bán kết U.23 Việt Nam với U.23 Trung Quốc, nhiều người trong đó có cả các phóng viên đã nhận định: “Thắng đội Trung Quốc ở bán kết còn ‘đã’ hơn vô địch giải U.23 Châu Á.” (Anh Khoa) [dt]
THANH HÓA, Việt Nam (NV) – Bị can Hoàng Đình Đạt, 52 tuổi, ở xã Xuân Lập, tỉnh Thanh Hóa, bị bắt, khởi tố với cáo buộc đào hầm, nấu cao hổ cốt tại gia.
Báo VietNamNet hôm 14 Tháng Hai cho biết, cùng bị bắt, khởi tố với bị can Đạt là đồng phạm Nguyễn Doãn Sơn, 31 tuổi, cũng ở tỉnh Thanh Hóa. Bị can Sơn là người mua xác hai con cọp từ một người Lào không rõ danh tính tại khu vực giáp ranh tỉnh Hà Tĩnh, sau đó vận chuyển về Thanh Hóa bán lại cho bị can Đạt để kiếm lời.
Tang vật là xác hai con cọp đã cấp đông. (Hình: Công An Thanh Hóa).
Theo hồ sơ của Công An Thanh Hóa, bị can Đạt xây hầm tại tư gia, lắp đặt cửa sắt kiên cố, cũng như trang bị hệ thống camera an ninh để đề phòng công an.
Khi đột kích căn nhà và tầng hầm, nhà chức trách phát hiện bị can Đạt đang trữ hai xác cọp đã cấp đông cùng nhiều dụng cụ, thiết bị để nấu cao hổ cốt.
Bị can Đạt khai rằng mình liên lạc để mua xác cọp của bị can Nguyễn Doãn Sơn qua ứng dụng Zalo, dự định nấu cao hổ cốt bán dịp Tết Bính Ngọ 2026.
Xác hai con cọp đã bỏ nội tạng, nặng tổng cộng 400 kg, được mua bán với giá 2 tỷ đồng ($77,012).
Công An Thanh Hóa loan báo mở rộng điều tra để bắt thêm những nghi can liên quan.
Bị can Nguyễn Doãn Sơn tại đồn công an. (Hình: Công An Thanh Hóa).
Việc nuôi cọp tại gia ở Việt Nam bị nhà chức trách quy là trái phép.
Hồi Tháng Mười Một năm ngoái, tờ Lao Động cho biết, ông Nguyễn Mậu Chiến, ở Hà Nội, phải giao lại chín con cọp mà ông này nuôi nhốt tại trang trại đặt ở tỉnh Thanh Hóa cho Thảo Cầm Viên Hà Nội nhưng không được đòi hỏi bất kỳ khoản tiền nào.
Theo bản tin, hồi năm 2007, ông Chiến mua 10 con cọp con, mỗi con nặng khoảng 7kg từ một người ở Lào rồi đưa về nuôi tại trang trại.
Sau khi bị phát giác nuôi cọp, ông ta bị xử phạt hành chính 30 triệu đồng ($1,155) nhưng vẫn được giao chăm sóc đàn cọp.
Năm sau, ông tiếp tục mua thêm 5 con cọp và lại bị xử phạt hành chính.
Ông Chiến nhiều lần xin cấp nuôi cọp nhưng không được chấp thuận do “vướng quy định pháp lý.”
Một thời gian sau, sáu trong số 15 con cọp đã chết, còn lại chín con, mỗi con nặng từ 150 – 200 kg.
Xác sáu con cọp bị nhà chức trách niêm phong, giữ trong tủ đông.
Dù bị cấm mua bán, cao hổ cốt được coi là vị thuốc Đông y quý giá, tính ấm, có tác dụng làm giảm cơn đau các bệnh liên quan đến gân cốt, trừ phong thấp, giảm chứng suy nhược.
Tại Việt Nam, việc mua bán cao hổ cốt chủ yếu diễn ra trên thị trường ngầm và những người có nhu cầu thường dễ bị lừa mua phải hàng giả hoặc độn tạp chất, xương cốt của các loài động vật khác. (N.H.K) [dt]
ORANGE COUNTY, California (NV) – Những cơn gió ngược mạnh mẽ từ thị trường nhà ở và bức tranh toàn cảnh về kinh tế đang khiến doanh số bán nhà lao dốc với tốc độ đáng báo động.
CNBC trích dẫn theo công ty môi giới địa ốc Redfin cho hay, có hơn 40,000 hợp đồng mua nhà đã ký nhưng bị hủy trong Tháng Mười Hai, 2025, chiếm 16.3% tổng số căn nhà đã bước vào giai đoạn ký hợp đồng. Con số này tăng so với mức 14.9% của Tháng Mười Hai, năm 2024.
Một căn nhà rao bán ở thành phố Corte Madera, California. (Hình minh họa: Justin Sullivan/Getty Images)
Đây cũng là tỷ lệ hủy hợp đồng cao nhất kể từ khi Redfin bắt đầu theo dõi chỉ số này vào năm 2017.
“Chi phí nhà ở cao và nguồn cung tăng lên khiến người mua nhà trở nên chọn lọc hơn,” bà Chen Zhao, trưởng bộ phận nghiên cứu kinh tế của Redfin, cho biết. “Số người bán đang vượt xa người mua ở mức kỷ lục, điều này đồng nghĩa với việc những người mua còn trụ lại trên thị trường có nhiều lựa chọn và sẵn sàng bỏ đi nếu họ tin rằng họ có thể tìm được căn nhà tốt hơn hoặc dễ chi trả hơn.”
Theo một báo cáo khác của Redfin, trong Tháng Mười Hai, số người bán nhà nhiều hơn số người mua khoảng 47%, tương đương dư ra 631,535 người bán. Đây là khoảng cách lớn nhất kể từ khi dữ liệu được ghi nhận từ năm 2013 và tăng thêm 7.1% so với tháng trước đó.
“Tôi gọi năm 2025 là năm của người bán, vì đã có rất nhiều người bán chủ động liên hệ với tôi,” bà Ashley Rummage, một địa ốc viên ở Raleigh, bang North Carolina, chia sẻ trong cuộc khảo sát Thị trường Nhà ở được CNBC thực hiện gần đây.
“Họ tìm đến vì lo ngại về kinh tế, những bất ổn xoay quanh chính quyền hiện tại, lãi suất vay mua nhà và khả năng chi trả. Tất cả những yếu tố này đều là những thách thức lớn trong năm nay.”
Xét theo khu vực, Atlanta ghi nhận tỷ lệ hủy hợp đồng cao nhất trong Tháng Mười Hai, lên tới 22.5%. Tiếp theo là Jacksonville, Florida với 20.6%; San Antonio cũng 20.6%; Cleveland 20.2%; và Tampa, Florida ở mức 19.4%. Ngược lại, việc hủy hợp đồng ít diễn ra nhất tại khu vực đô thị New York, San Francisco và San Jose, California.
Theo Hiệp Hội Môi Giới Địa Ốc Quốc Gia (NAR), số lượng giao dịch nhà chờ bán đã giảm mạnh 9% trong Tháng Mười Hai, 2025 so với Tháng Mười Một, vốn đã ở mức thấp. Với tỷ lệ hủy hợp đồng cao như hiện nay, số giao dịch hoàn tất trong Tháng Giêng và Tháng Hai được dự báo sẽ còn yếu hơn nữa. (Ng.Tr) [kn]
WESTMINSTER, California (NV)–Cựu Kỵ Binh Vũ Đình Lưu nhập ngũ Tháng Tư, năm 1968 khóa 2/68 Trừ Bị Thủ Đức. Giai đoạn 1 ông học căn bản quân sự tại Trung Tâm Huấn Luyện Quang Trung ba tháng, và giai đoạn 2 ở Trường Bộ Binh Thủ Đức ba tháng.
Gia đình Đại Úy Vũ Đình Lưu tại Xuân Lộc. (Hình: Vũ Lưu cung cấp)
Sau đó tân Chuẩn Úy Vũ Đình Lưu được thụ huấn Khóa 23 Căn Bản Thiết Giáp trong khuôn viên Trường Bộ Binh Thủ Đức. Đầu năm 1969, ông ra trường Thiết Giáp.
Sau nhiều trận đánh ác liệt, Chi Đoàn 2/5 Thiết Kỵ tiếp tục tham chiến nhiều trận đánh trong những ngày của Tháng Tư, 1975, trong đó có trận tử chiến với Cộng Sản Bắc Việt tại Đồi Móng Ngựa. Sau đó,Chi Đoàn 2/5 Thiết Kỵ di chuyển đến Trảng Bom và Bàu Hàm.
Chi Khu Trảng Bom bị thất thủ
Sau một giờ giao tranh bất phân thắng bại, vì lực lượng địch đã chiếm các nhà cửa, phố lầu khá kiên cố để đóng quân. Bộ Binh tùng thiết VNCH chỉ một đại đội nên không thể đánh chúng bật ra được.
Dưới ánh trăng Rằm 17 mờ ảo của Tháng Ba Âm Lịch, năm Ất Mão, trăng ủ rũ, trăng tư lự, trăng ngẩn ngơ buồn nên không đủ sáng vì khói lửa điêu linh? hay trăng đang u sầu, vì dưới thế gian đêm nay sẽ nhuộm đầy máu của người Việt Nam?
Ông Lưu nhớ lại: “Nhiều vạch lửa xanh phóng ra từ lầu hai của căn phố bên kia đường bay thẳng vào đội hình chi đội hàng ngang, một M113 trúng đạn cháy nổ tan tành khi Chi Đội cố gắng băng qua con lộ đất đỏ đường đi Cây Gáo để đánh bật chúng ra khỏi một dãy phố khá kiên cố. Tôi lệnh cho chi đội trưởng dùng đạn xuyên phá của CX41 và 106 ly tập trung bắn sập ngay căn phố mà trước đó không lâu tôi đã hạn chế. Chi đội theo lệnh tôi tác xạ bằng đại liên. Nhưng rồi đơn vị cũng bị chặn lại tại chỗ. Mặt khác, hướng Đông và hướng Nam của Chi Khu Trảng Bom cùng lúc cũng bị tấn công nặng nề bởi Tiểu Đoàn 1 và 3 của Trung Đoàn 273 CSBV.”
Tiếng bộc phá lựu đạn chen với tiếng súng lớn nhỏ của bạn và địch vang lên liên tục. Lửa khói cuồn cuộn bốc lên cao trong Chi Khu Trảng Bom. Từng tiếng kêu cứu thất thanh vọng lên từng chập, phát ra từ máy truyền tin và sau đó hệ thống liên lạc với chi khu này bị cắt đứt, thế là hết, hết phương tiếp cứu!
Đoàn Thiết Giáp Binh diễn hành Tết 2020 tại Westminster. (Hình: Vũ Lưu cung cấp)
Chi Khu Trảng Bom thất thủ, đã bị tràn ngập và lịm dần, lịm dần trong biển lửa bạo tàn của cuộc chiến. Tôi cố gắng với đôi mắt ngấn lệ, xuyên qua khói lửa để nhìn Chi Khu một lần chót và để chào, chào vĩnh biệt những chiến sĩ Địa Phương Quân can trường đã dũng cảm nằm xuống vĩnh viễn đền nợ nước!
Ông kể tiếp: “Lòng tôi chùng xuống, hai mắt cứ cay cay mãi và theo lệnh Hỏa Long, tôi cho chi đoàn đánh thối lui về vị trí cũ để phòng ngự. Cũng may qua hệ thống truyền tin bắt được. Trung Đoàn 270 CSBV không thể điều động Đại Đội Xe Tăng T54 để đối đầu với chúng tôi kịp thời, vì sự hợp đồng binh chủng của chúng quá bết. Nếu T54 đến kịp lúc e rằng, Chi Đoàn và Đại Đội BB bị thiệt hại nặng nề hơn.”
Rút quân về Hố Nai, Biên Hòa
Việc tiếp cứu Chi khu Trảng Bom đã tuyệt vọng, và tình hình mất trật tự bắt đầu xảy ra. Từng đoàn người, gồm các chiến hữu của Tiểu Đoàn 368 từ Bàu Cá rút về, trong chi khu chạy ra, và một số quân nhân của hai Trung Đoàn 43 và 48 BB. Tất cả vội vã di chuyển về hướng Hố Nai.
Ông nói thêm: “Khoảng 5 giờ sáng, có rất nhiều bóng người xuất hiện cách xa vị trí đóng quân và bị che khuất bởi rất nhiều cây như chuối, chồi, cỏ tranh cao đến cổ. Dưới ánh sáng mờ ảo của hỏa châu, chúng tôi không thể xác định bạn hay địch, vì hệ thống truyền tin của các đơn vị bạn bận rộn, rối ren không liên lạc được. Cũng không thể dùng ánh sáng cơ hữu, vì sợ lộ vị trí. Tôi báo cáo cho Hỏa Long biết, ông nhắc lại quan sát thật cẩn thận, phải biết chính xác là địch mới được tác xạ.”
Đoàn người càng ngày càng đông như đi biểu tình, và càng ngày càng tiến gần vị trí Chi Đoàn. Bổng trong hệ thống truyền tin, Thiếu Úy Hồng Trự, chi đội trưởng nói thật nhanh: “Báo cáo Phi Hổ (Danh hiệu truyền tin của Đại Úy Lưu) có nghe tiếng người nói: “Tăng ta hay tăng ngụy?” Phản ứng của Đại Úy Lưu thật nhanh, ra lệnh các Chi Đội bấm mìn và tác xạ. Hàng chục quả mìn định hướng (mìn Claymore) được kích hỏa bùng nổ. Hàng chục khẩu đại liên nhả đạn, súng cá nhân M 16, M 79 của Bộ Binh cùng thi nhau bắn xối xả, như một cơn sóng lửa đẩy quân CSBV về phía sau. Hỏa Long như hét vào tai của Địa Úy Lưu: “Phi Hổ, coi chừng bắn lầm vào bạn.” Đại Úy Lưu liền xác nhận đó là địch, xin Hỏa Long cứ an tâm.
Không Quân VNCH đánh bom Napalm tại chiến trường Hố Nai, Biên Hòa. (Hình: Vũ Lưu cung cấp)
Ông Lưu nhớ lại: “Lúc đó, tôi lệnh cho ba khẩu 76 ly của Chiến Xa M41, ba khẩu 106 ly Không Giật gắn trên xe M113 bắn đạn chài. Ba khẩu súng Cối 81 ly của Chi Đoàn và ba khẩu cối 106 ly của Thiết Đoàn thi nhau phóng những quả đạn nổ, với không thuốc bồi tác xạ chung quanh vị trí phòng thủ. Những quả đạn trái sáng bùng cháy, chúng tôi thấy rõ hàng trăm CSBV với trang bị đầy đủ hốt hoảng dội ngược, la hét chạy tán loạn về phía Đông, hướng chi khu Trảng Bom và hướng Nam có đường rầy xe lửa. Ngay tức thì hướng Bắc, Chi Đội 1/5 Chiến Xa bắt đầu nổ súng càng ngày càng dữ dội. Với hỏa lực của Chiến Xa đánh bạt quan CSBV về phía sau một cách nhanh chóng.”
Như vậy quân CSBV hoàn toàn không biết vị trí của Thiết Đoàn, nên họ di chuyển ngang qua và gặp phải Thiết Giáp. Tao ngộ chiến, như chui đầu vô ổ kiến lửa! Quá bất ngờ và dưới hỏa lực mạnh của Thiết Giáp, CSBV không kịp có một phản ứng nào, chỉ biết tháo chạy tán loạn. Chừng 10 phút sau. Đại Úy Lưu và Đại Úy Việt cho ngưng tác xạ để quan sát tình hình. Hỏa Long nhắc các Chi Đội của Bộ Chỉ Huy bố trí ở hướng Nam và Tây sẵn sàng tác chiến. Tình hình trở lại im lặng, ngộp thở.
Ông Lưu kể tiếp: “Chúng tôi biết lực lượng CSBV sẽ tấn công chúng tôi sau khi chỉnh đốn lại hàng ngũ. Và nhất là chúng sẽ điều chỉnh pháo cường tập vào chúng tôi vì vị trí đã bị lộ. Thật tình nói, chúng tôi rất sợ pháo của CSBV. Hai bên xung trận, chết sống chúng tôi không sợ. Nhưng sợ pháo của địch, vì trong thời gian qua, chúng tôi đã bị hứng pháo quá nhiều. Riêng Chi Đoàn của tôi tất cả các xe đều bị trúng mảnh gang của đạnpháo, thành xe M113 nào cũng rổ chằng, rổ chịt! Nhưng nhờ ơn trên che chở nên chưa hề có một trái đạn nào trúng chính xác vào xe cả.”
Nửa giờ sau, phòng tuyến phía Nam bị lực lượng CSBV cấp tiểu đoàn tấn công, các Chi Đội Chỉ Huy của Thiết Đoàn chống trả mãnh liệt. Theo lệnh Hỏa Long, Đại Úy Lưu điều động một Chi Đội Khinh Kỵ và ba Chiến Xa M41 bung ra khỏi vị trí phòng thủ và đánh ngang hông địch. Chừng nửa giờ giao tranh ác liệt, CSBV rút lui về hướng Nam. Trong trận đụng độ này đơn vị của Đại Úy Lưu có ba binh sĩ tử thương, một bị thương, Trung Sĩ Hiếu bị thương vì một xe M113 bị trúng hỏa tiễn B40 bốc cháy. Đại Úy Lưu đưa anh em bị thương về xe y tá của Thiết Đoàn để băng bó vết thương, và điều hai chi đội trở về vị trí cũ phòng thủ.
Tình hình chiến sự trong ngày 29 Tháng Tư, 1975
Ông Lưu nhớ lại: “Tình hình lúc này lại yên tỉnh, không biết địch mưu toan gì kế tiếp. Chúng tôi không biết sự thiệt hại của lực lượng CSBV như thế nào, vì không thể kiểm kê. Nhiều cánh quân tại tuyến đầu là Hưng Lộc, Hưng Nghĩa dựa vào đường rầy xe lửa rút về hướng Hố Nai đã qua khỏi vị trí của Thiết Đoàn. Đến 5 giờ sáng ngày 29 Tháng Tư, 1975, lực lượng CSBV bắt đầu pháo kích bằng Đại Pháo 130 ly. Mới đầu một vài trái rơi khá xa; chúng điều chỉnh từ từ lại gần vị trí đóng quân. Và tiếp theo vài trái rơi chính xác trong chu vi phòng thủ. Hỏa Long cho lệnh bung rộng đội hình để tránh pháo.
Ông Lưu kể thêm: “Chừng 10 phút sau, CSBV bắt đầu pháo cường tập vào vị trí của chúng tôi đang đóng quân. Pháo đủ loại 130 ly 122 ly, cối 82 ly đổ ập xuống. Chúng tôi bung đội hình rộng thêm, thì ngay lập tức chạm địch. Lực lượng CSBV đông đảo bắt đầu tấn công mãnh liệt. Hướng Nam các Chi Đội Chỉ huy bị tấn công mạnh bằng Bộ Binh và địch quân sử dụng nhiều loại súng chống chiến xa.”
“Tôi bấm ống liên hợp truyền tin xin Hỏa Long cho ba xe phun lửa làm việc, vì phía ngoài chúng tôi toàn cỏ tranh cao đến đầu người. Ba xe M132 phun ra 2,400 lít xăng đặc tạo nên những đám cháy dữ dội bùng lên ở khoảng cách 200 mét. Tiếp liền một xe phun lửa bị bắn hạ bởi Đại Bác 75 ly của địch bốc cháy ngùn ngụt. Xe M113 của quân y bị B40 bắn thủng hông. Thật xui cho các anh em bị thương vừa qua ở trên xe này đã phải hy sinh, chỉ còn có Trung Sĩ Hiếu thoát chết. Trung Sĩ Hiếu, một hạ sĩ quan hành quân, trẻ nhưng can đảm và nhiều kinh nghiệm, mới có nửa tháng bị thương lần thứ ba,” ông cho biết thêm.
Lệnh lui binh về Hố Nai, Biên Hòa
Hỏa Long và Thiếu Tá Đào tức tốc điều Chi Đoàn của Đại Úy Lưu đối đầu với địch ở phía Nam, có đường rầy xe lửa Biên Hòa-Long khánh, để trám vào vị trí các Chi Đội Chỉ Huy đang chao đảo. Chi Đội 1/5 Chiến Xa đánh trả ở hướng Bắc và hướng Đông thay đơn vị của Đại Úy Lưu. Ba hướng: Nam, Đông, Bắc đều bị sức tấn công dồn dập của CSBV. Vì họ biết lực lượng đối đầu là Thiết Giáp Binh nên quân CSBV sử dụng toàn các loại súng chống chiến xa. Những quả đạn hực lửa của B40, B41, Đại Bác 57 ly, 75 ly Không Giật, tới tấp bay vào đội hình Thiết Đoàn. Các Chi Đội Chỉ Huy chuyển sang thủ hướng Tây là hướng về Hố Nai.
Vũ Đình Lưu (bìa phải) và các con dạy gói bánh chưng trước những ngày Tết Nguyên Đán, tại Westminster. (Hình: Vũ Lưu cung cấp)
Sau hơn một giờ giằng co bất phân thắng bại, Hỏa Long ra lệnh lui binh.
Vũ Đình Lưu kể lại: “Lại lệnh lui binh từ trên ban xuống, chúng tôi là những cấp chỉ huy nhỏ chỉ biết thi hành. Tấn công thì dễ, nhưng lui quân khó biết dường nào. Trong Binh Pháp lui binh trong lúc giao tranh ác liệt là chiến thuật khó khăn nhất. Hai tuần lễ đầu Tháng Tư, 1975, Chi Đoàn 2/5 Thiết Kỵ này đã lui binh nhiều lần với tổn thất không nhỏ. Đến nổi phải mở đường máu để bảo toàn lực lượng. Nhưng đến giờ phút này lại nhận lệnh lui binh, khi trận chiến đang ác liệt chưa phân thắng bại. Tôi nghĩ quá nguy hiểm khi địch biết chúng tôi quay đầu xe rút lui dù đang sử dụng thế ‘chân vẹt’.”
Ông nói thêm: “Tất cả các đơn vị đều dùng hỏa lực cơ hữu áp dụng thế ‘chân vẹt’ tối đa để yểm trợ lẫn nhau và tuần tự lui quân. Phi tuần oanh tạc không thấy, Pháo Binh im hơi lặng tiếng. Thật sự chiến đấu trong cô đơn và bị động hoàn toàn, buồn thay! Trước đây không lâu tất cả mọi cuộc hành quân chúng tôi chủ động với phi pháo yểm trợ đầy đủ. Các đơn vị trừ bị sẵn sàng nhảy vào vòng chiến nếu cần, còn bây giờ thì mạnh ai nấy lo, uất nghẹn thay, tủi nhục thay cho một quân đội đang bị bức tử.” [dt]
ORANGE COUNTY, California (NV) – Tình trạng thiếu hụt nhà ở kéo dài đang đẩy giá nhà tại California cao vượt xa khả năng chi trả của dân chúng thuộc tầng lớp trung lưu, khiến tiểu bang này tiếp tục nằm trong nhóm những thị trường nhà ở có khả năng chi trả kém nhất nước Mỹ.
FOX Business trích ý kiến của các chuyên gia, môi trường quản lý và quy định của tiểu bang cũng đang góp phần làm trầm trọng vấn đề thêm.
Một căn Mobilehome ở những thành phố đắt đỏ của California như Los Angeles cũng là ước muốn của rất nhiều người. (Hình minh họa: Mario Tama/Getty Images)
Bà Hannah Jones, phân tích gia nghiên cứu kinh tế cao cấp của Realtor.com, nói với FOX Business rằng những thách thức của California một phần “bắt nguồn từ sự mất cân đối nền tảng giữa cung và cầu, khiến giá nhà bị đẩy cao lên mức vượt xa khả năng chi trả của nhiều người lao động.”
Dù đã có những giai đoạn giá nhà chỉ tăng ở mức vừa phải, nhưng tình trạng thiếu nhà ở kéo dài trong nhiều năm vẫn khiến nguồn cung luôn thấp hơn đáng kể so với thời điểm trước đại dịch, bất chấp số lượng nhà rao bán hiện nay đã dần phục hồi.
Theo Jones, các yếu tố như chi phí xây dựng cao, quy trình cấp phép kéo dài, các rào cản về quy định và nguồn cung nhà xây mới hạn chế đang tiếp tục làm trầm trọng thêm các vấn đề của bang. Những yếu tố này đã làm chậm quá trình bổ sung nhà ở mới ra thị trường, đặc biệt là các căn nhà có giá rẻ, so với tốc độ tăng dân số. Hệ quả là giá nhà vẫn duy trì ở mức cao, buộc một bộ phận cư dân phải tìm đến những thị trường rẻ hơn.
Thực tế, số lượng nhà đang rao bán tại California đã giảm mạnh trên toàn tiểu bang, rơi xuống mức thấp kỷ lục trong giai đoạn từ năm 2020 đến năm 2022. Theo báo cáo Thị Trường Địa Ốc California của Realtor.com, dù nguồn cung đã bắt đầu phục hồi trong hai năm sau đó, nhưng đà phục hồi này vẫn chưa hoàn toàn.
Tính đến Tháng Mười Hai, năm 2025, California có khoảng 56,000 căn nhà đang rao bán, dù tăng 11% so với cùng kỳ năm trước, nhưng vẫn thấp hơn nhiều so với mức 70,000 đến 90,000 căn thường thấy trong các mùa cao điểm trước đại dịch.
Nguồn cung từng đạt đỉnh ngắn hạn gần 78,000 căn vào Tháng Bảy, năm 2025, đánh dấu lần đầu tiên số nhà rao bán trên toàn bang vượt mốc 70,000 kể từ năm 2019. Điều này cho thấy thị trường đã thoát khỏi tình trạng khan hiếm cực độ, nhưng dù vậy vẫn chưa quay lại trạng thái cân bằng.
Hiện nay, theo Jones, thực trạng này đã biến California trở thành một trong những bang có khả năng chi trả kém nhất nước Mỹ, khi các hộ gia đình có thu nhập trung vị (median) phải dành tỷ lệ thu nhập lớn hơn nhiều cho chi phí nhà ở so với hầu hết các bang khác của Mỹ.
Tại Los Angeles và San Jose, chẳng hạn, người mua nhà thông thường cần dành phần thu nhập cao hơn đáng kể chi trả cho khoản vay mua nhà, khiến việc sở hữu nhà trở nên ngoài tầm với đối với nhiều cư dân thuộc tầng lớp trung lưu, Jones cho biết.
Trong khi đó, vào Tháng Mười Hai, năm 2025, trên toàn tiểu bang có khoảng 17,000 căn nhà được rao bán với giá từ $1 triệu trở lên. Dù đây là giai đoạn thấp điểm do mùa vụ, nhưng con số này vẫn cao hơn khoảng 9% so với một năm trước và vượt xa mức cuối năm trước đại dịch. Theo báo cáo, điều này cho thấy phân bố giá nhà tại California đã cao hơn đáng kể theo thời gian. (Ng.Tr) [kn]
